II SA/Ol 1124/07
WyrokWSA w Olsztynie2008-02-27
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Irena Szczepkowska, Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wznowienia postępowania administracyjnego jest zasadna, gdy wniosek został złożony po terminie, mimo że istnieją wątpliwości co do przymiotu strony oraz wadliwości pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa wznowienia postępowania była zasadna, ponieważ wniosek został złożony po terminie określonym w art. 148 § 1 kpa. Nawet jeśli istniały wątpliwości co do przymiotu strony lub wadliwości pierwotnej decyzji, uchybienie terminu stanowi samodzielną podstawę do odmowy wznowienia postępowania. Sąd podkreślił, że zasada trwałości decyzji administracyjnej wymaga ścisłej wykładni przepisów dotyczących trybów nadzwyczajnych.Stan faktyczny
R. D. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego, zarzucając brak uzgodnienia z konserwatorem zabytków. Starosta odmówił wznowienia, wskazując na brak przymiotu strony u wnioskodawcy oraz uchybienie terminu. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podnosząc m.in. naruszenie przepisów o doręczeniach, brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego oraz wadliwość uzasadnienia decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie Sędzia WSA Irena Szczepkowska (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2008 r. sprawy ze skargi R. D. i J. G. – D. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie rozbudowy budynku mieszkalnego – odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę.
R. D. pismem z dnia 12 grudnia 2005 r., skierowanym do Starosty, wniósł na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa o wznowienie postępowania na wniosek lub z urzędu, zakończonego decyzją Starosty Nr "[...]" w sprawie rozbudowy budynku na działce nr "[...]" przy ul. "[...]" w D. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że Starosta wydał kwestionowaną decyzję bez uzgodnienia z wojewódzkim konserwatorem zabytków, czym naruszył przepis art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Brak takiego uzgodnienia stanowi też przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa. Ponadto wnioskodawca wskazał, iż wprawdzie Starosta postanowieniem Nr "[...]" z dnia "[...]" wznowił z urzędu postępowanie w tej sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa, jednak nie zostało ono doręczone stronom, a opinia wydana przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nie ma w formy postanowienia, od którego przysługuje zażalenie. Przy czym obowiązek uzgodnienia przeniesiony został na inwestora, który mógł uzyskać tylko opinię w formie nieprzewidzianej w obowiązującym porządku prawnym. Dlatego też, wnioskodawca jest zadania, iż wada prawna decyzji polegająca na niewłaściwej formie uzgodnienia, istnieje nadal i stanowi podstawę do ponownego wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa. Postanowienie z dnia "[...]" nie zostało także doręczone inwestorowi, gdyż jego odbiór pokwitował R. B., który nie jest stroną tego postępowania.
Decyzją Nr "[...]" z dnia "[...]" Starosta odmówił wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa zakończonego ostateczną decyzją Starosty nr "[...]" z dnia "[...]" w sprawie rozbudowy budynku na działce nr "[...]" przy ul. "[...]" w D.
W uzasadnieniu tej decyzji podano, że R. D. kilkakrotnie informowano o braku akt sprawy i wyniku przeprowadzonych postępowań w trybie nadzwyczajnym, między innymi o stwierdzenie nieważności w/w decyzji o pozwoleniu na rozbudowę. Nadto podano, iż w dniu 16 lipca 2007 r. wpłynęła do organu I instancji ostateczna decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego "[...]" z dnia "[...]", z której wynika, że skarżący nie posiada przymiotu strony. Również organ architektoniczno-budowlany badając kwestię formalnej dopuszczalności przeprowadzenia postępowania wznowieniowego, stwierdził, że R. D. nie posiada przymiotu strony oraz, że nie został zachowany termin określony w art. 148 kpa, a postępowanie już raz z urzędu było wznowione. W wyniku wznowienia postępowania została wydana decyzja nr "[...]" z dnia "[...]", gdzie po przedłożeniu pozytywnej opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków - na podstawie art. 146 § 2 kpa odstąpiono od uchylenia decyzji nr "[...]" z dnia "[...]", wskazując na okoliczność, że mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Organ I instancji ponadto wskazał, że zgodnie z art. 145 § 1 kpa postępowanie zakończone decyzją ostateczną może być wznowione, na wniosek strony lub z urzędu (art.147 kpa), a wniosek strona powinna złożyć w terminie określonym w art. 148 kpa. Wskazując na niezachowanie przez wnioskodawcę terminu do złożenia wniosku, organ I instancji podniósł, że o uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków R. D. wiedział dużo wcześniej, bezpośrednio po wydaniu kwestionowanego pozwolenia na budowę. Dostał też pismo informujące o wznowionym z urzędu postępowaniu. Natomiast fakt wydania opinii przez WKZ wynika nawet z decyzji Wojewody nr "[...]" z dnia "[...]", gdzie opisano wznowione z urzędu przez Starostę postępowanie.
Od powyższej decyzji wnieśli odwołanie J. D. oraz R. D.
J. D. wskazała, iż jest obok męża R. D. współwłaścicielką nieruchomości przy ul. "[...]" w D. Na tej podstawie zarzuciła organowi I instancji pominięcie jej jako strony postępowania i wydanie w związku z tym decyzji z dnia "[...]" z naruszeniem art. 10, art. 15 i art. 61 § 4 Kpa. Natomiast R. D. zarzucił organowi błędną interpretację prawa,
w szczególności art. 3, art. 20 i art. 28 ustawy – Prawo budowlane oraz niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, a także nieuwzględnienie wszystkich dowodów i materiałów dotyczących sprawy. W związku z tym wniósł o przeprowadzenie dowodu
z protokołu wewnętrznej kontroli dotyczącej decyzji Starosty z dnia "[...]" Nr "[...]", a także dowodu z opinii biegłego na urzędowe zlecenie jej wykonania – dla ustalenia przesłaniania pomieszczeń na parterze i pierwszym piętrze budynku skarżącego, na skutek rozbudowy sąsiedniego budynku. Ponadto odwołujący się ponowił argumentację z wniosku o wznowienie postępowania, iż stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wyrażone w formie opinii nie spełnia warunku stanowiska wymaganego prawem, a w konsekwencji zarzucił wydanie decyzji bez wymaganego prawem stanowiska innego organu.
Odwołujący się wskazał, iż podanie o wznowienie postępowania złożył w terminie jednego miesiąca od dnia "[...]" listopada 2005 r. W tym dniu mógł zapoznać się z aktami sprawy, a tym samym dowiedział się, że istnieje tylko opinia Konserwatora Zabytków.
Odwołujący się zarzucił, że Starosta nie przeprowadził żadnego postępowania
w zakresie posiadania przez niego przymiotu strony w sytuacji, gdy kwestia ta była już przedmiotem postępowania sądowego. Ponadto strona odwołująca się zarzuciła, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania w zakresie przysługiwania mu przymiotu strony w sprawie wznowienia i nie uwzględnił oceny prawnej zawartej
w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 71/05. WSA w Warszawie, którym uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że R. D. będący właścicielem sąsiedniej nieruchomości, na którą realizowana inwestycja wpływa negatywnie przez ograniczenie naturalnego oświetlenia części pomieszczeń
w jego budynku, posiada przymiot strony i ma prawo żądać wszczęcia postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia "[...]".
R. D. wskazał, iż swój interes prawny wywodzi z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, który to przepis nakazuje budowanie i projektowanie obiektów budowlanych, przy poszanowaniu występujących w obszarze oddziaływania obiektu, interesów osób trzecich.
Decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty.
W motywach tego rozstrzygnięcia wskazano, że już raz uruchomiono tryb nadzwyczajny w sprawie wzruszenia ostatecznej decyzji Starosty z dnia "[...]" o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę o poddasze użytkowe budynku jednorodzinnego przy ul. "[...]". Starosta postanowieniem z dnia "[...]", wznowił z urzędu postępowanie zakończone wskazaną decyzją z dnia "[...]", uzasadniając podjęte z urzędu działanie wydaniem tej decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Postępowanie wznowieniowe, po wydaniu przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków pozytywnej opinię, zakończone zostało wydaniem przez Starostę decyzji z dnia "[...]" Nr "[...]", którą stwierdzono, że decyzja tegoż organu z dnia "[...]" wydana została z naruszeniem prawa, jednakże odstąpiono od jej uchylenia z uwagi na fakt, iż mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Organ odwoławczy wywodził nadto, iż inwestycja objęta kwestionowanym pozwoleniem na rozbudowę budynku nie wprowadza jakichkolwiek ograniczeń
w zagospodarowaniu (użytkowaniu) działki wnioskodawcy. Powyższe fakty są potwierdzeniem, że Państwo D. nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na rozbudowę o poddasze użytkowe omawianego budynku, zatem nie mają uprawnień do żądania czynności administracyjnych organu w tej sprawie.
W świetle powyższych argumentów organ II instancji nie znalazł podstawy prawnej do kolejnego wznowienia postępowania z urzędu, w tej samej sprawie i z tej samej przyczyny oraz do wznowienia postępowania na wniosek podmiotu, nie będącego stroną w niniejszej sprawie.
Powyższą decyzję R. D. i J. D. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W uzasadnieniu skargi wskazali, iż organ odwoławczy swą decyzję J. D., pominął zaś fakt, że organ I instancji decyzji swej nie doręczył tej osobie. Ponadto pominięto ustalenie dotyczące braku skuteczności doręczenia decyzji Nr "[...]". Organ drugiej instancji nie dokonał wszechstronnego rozważenia całego zebranego materiału dowodowego, ponieważ obydwa organy orzekały w oparciu o niekompletne dokumenty. Nadto skarżący zarzucili, iż Wojewoda selektywnie wybrał ekspertyzy i opinie podmiotów zewnętrznych i pominął ekspertyzę inż. J. S., przedłożoną przez R. D. oraz zignorował złożone przez stronę skarżącą wnioski dowodowe, w tym o przeprowadzenie dowodu z dokumentu urzędowego. Brak stanowiska organu konserwatorskiego w postaci zaskarżalnego postanowienia, oznacza że decyzja wydana została bez wymaganego prawem stanowiska innego organu i uzasadnia wznowienie postępowania.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze organ II instancji wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia 12 grudnia 2005 r. wniósł wyłącznie R. D. i dlatego decyzja organu powiatowego została doręczona jedynie wnioskodawcy. Natomiast odwołanie do organu wojewódzkiego od tej decyzji złożyli R. D. oraz J. D. Z tej przyczyny organ odwoławczy doręczył decyzję również skarżącej.
Kwestionowany przez stronę skarżącą brak skutecznego doręczenia decyzji organ odwoławczy uznał za bezzasadny, albowiem decyzja została odebrana
przez brata M. B., osobę bliską, a inwestor nie kwestionowała, że nie otrzymała tej decyzji.
Za bezpodstawny organ uznał także zarzut skarżącego, odnośnie orzeczenia przez obydwa organy w oparciu o niekompletne dokumenty. Do rozpatrzenia żądań skarżącego dokumenty zostały wypożyczone z Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego. Dowodem jest załączona korespondencja w sprawie akt administracyjnych - teczka "[...]", karta Nr "[...]" oraz załączone kopie tych akt.
W kwestii protokołu z wewnętrznej kontroli Starostwa, który zdaniem skarżącego miałby wpływ na ocenę organu odwoławczego w powyższej sprawie Wojewoda wyjaśniał, że decyzje o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę
są wydawane na podstawie ściśle określonych przepisów Prawa budowlanego. Organ odwoławczy posiadał wystarczające dokumenty merytoryczne do oceny i podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Oprócz wymaganej przepisami prawa dokumentacji, do akt sprawy dołączono 3 ekspertyzy - opinie techniczne.
Ponadto organ stwierdził, iż wniosek R. D. z dnia 12 grudnia 2005 r. o wznowienie postępowania z przyczyn określonych w art. 145 1 pkt 6 kpa złożony został z naruszeniem terminu określonego w art. 148 kpa. Zdaniem organu nieprawdą jest, że o kwestii dotyczącej opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków skarżący dowiedział się dopiero 14 listopada 2005 r. podczas wizyty w Urzędzie Wojewódzkim. Według organu wiadomość tę skarżący powzięli trzy miesiące wcześniej, a dowodem tego jest pismo z dnia 16 sierpnia 2004 r. skierowane przez skarżących do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w którym J. D. wnosi o wstrzymanie budowy z powodu między innymi, braku zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
Organ podkreślił, że w sprawie niniejszej było już prowadzone postępowanie
o wznowienie postępowania oparte na podstawie art. 145 § 1 pkt 6 kpa, w którym organ powiatowy wznowił postępowanie z urzędu i decyzją z dnia "[...]" Nr "[...]" stwierdził wydanie decyzji z dnia "[...]" z naruszeniem prawa oraz odstąpił od uchylenia decyzji z uwagi na fakt, iż mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W ocenie organu pośrednio sprawy dotyczy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 3 października 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 934/05.
Skarżący pismem z dnia 3 stycznia 2008 r. odniósł się do argumentacji organu przedstawionej w odpowiedzi na skargę. W jego ocenie Wojewoda podniósł nowe okoliczności i nowe zarzuty nieobjęte zaskarżoną decyzją pomimo, że nie jest
to prawnie możliwe, gdyż skargę wniesiono na decyzję z dnia "[...]"
i nie dotyczy ona stwierdzeń i zarzutów organu zawartych w odpowiedzi na skargę,
nie objętych zaskarżonym rozstrzygnięciem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje zatem jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź procesowego. Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaskarżona decyzja podlega uchyleniu tylko w przypadku, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po przeanalizowaniu zarzutów
i argumentów skargi, doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje
na uwzględnienie, aczkolwiek jednemu z zarzutów skargi nie można odmówić słuszności.
Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, iż organ ten odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną
Nr "[...]" z dnia "[...]" kierując się kilkoma względami. Zdaniem organu, składający wniosek o wznowienie postępowania R. D., nie posiada przymiotu strony. Po drugie, w ocenie organu, wniosek w tym przedmiocie złożony został z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 148 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Jako trzeci argument wskazano, iż postępowanie już raz z urzędu zostało wznowione w sprawie zakończonej ostateczną decyzją tego organu Nr "[...]".
Odmawiając R. D. przymiotu strony Starosta odwołał się do poglądu zaprezentowanego w motywach decyzji Głównego Inspektora Budowlanego "[...]"
w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja ta została jednak wyeliminowana z obrotu prawnego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1573/07. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd nakazał organom wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego i analizę dowodów zgromadzonych w sprawie, aby można było jednoznacznie ustalić czy skarżący posiada czy też nie przymiot strony
w tym nadzwyczajnym postępowaniu. Zalecenia te pozostają aktualne na gruncie przedmiotowej sprawy dotyczącej także trybu nadzwyczajnego.
Organ II instancji podzielił argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji Starosty uznając także, iż wnoszący o wznowienie postępowania R. D. nie posiada przymiotu strony. Takie stwierdzenie na obecnym etapie postępowania, bez szczegółowej analizy dowodów i dokumentów zebranych w sprawie, w tym również ekspertyz przedłożonych przez skarżącego, jest przedwczesne, o tyle więc zarzut skargi w tym zakresie jest trafny.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, nie naruszają prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wskazana powyżej wadliwość motywacji decyzji obu instancji nie ma wpływu na ostateczną treść rozstrzygnięcia, albowiem istniały podstawy do odmowy wznowienia postępowania z innej przyczyny. W tym miejscu należy podnieść, iż wydanie na podstawie art. 149 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe,
gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona zgłosiła żądanie wznowienia z uchybieniem terminu (por. m.in. B. Adamiak J. Borkowski Komentarz do Kpa, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2008, s. 690 wraz z przytoczonym tam orzecznictwem sądowo-administracyjnym).
Zgodnie z art. 148 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego podanie
o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał
w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Przy czym organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu, bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego, mimo uchybienia terminu przez podmiot wnoszący podanie o wznowienie, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę trwałości decyzji administracyjnej.
W niniejszej sprawie skarżący podają jako podstawę wznowienia postępowania przesłankę z art. 145 § 1 pkt 6 kpa polegającą na wydaniu decyzji ostatecznej Starosty Nr "[...]" bez wymaganego prawem stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Jednak jak wynika z akt administracyjnych skarżący posiadali informacje o wystąpieniu tej przesłanki wcześniej, aniżeli wskazywano we wniosku o wznowienie postępowaniu, w odwołaniu oraz w skardze do Sądu. J. D. podnosiła już okoliczność wydania decyzji Nr "[...]" z dnia "[...]" bez uprzedniego uzyskania stanowiska właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. Świadczy o tym jej wniosek z dnia 16 sierpnia 2004 r. adresowany do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
o wstrzymanie robót budowlanych. Jak wynika z akt administracyjnych R. D. znał zaś treść decyzji Nr "[...]" najpóźniej w grudniu 2004 r., czego potwierdzeniem jest pismo skarżącego z dnia 10 grudnia 2004 r., z którego jednoznacznie wynika, że w tym dniu skarżący przeglądał akta sprawy związanej z wydaną decyzją Nr "[...]". Dlatego też twierdzenia skarżącego, iż o braku uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków dowiedział się w dniu 15 listopada 2005 r. należy uznać za nieprzekonujące.
Wskazać jednocześnie wypada, iż rozważania na temat uchybienia terminowi do złożenia podania o wznowienie zawiera uzasadnienie decyzji organu I instancji, natomiast decyzja drugoinstancyjna jest ich pozbawiona, ale ponieważ materiał zgromadzony w sprawie uprawniał organ I instancji do przyjęcia, iż doszło do uchybienia terminu z art.148 kpa, to, mimo braku odniesień w tej kwestii w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, na skutek utrzymania w mocy decyzji Starosty odmawiającej wznowienia, doszło do prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Przy czym podkreślić należy, iż organ odwoławczy nie neguje w żaden sposób faktu złożenia przez R. D. wniosku o wznowienie postępowania z przekroczeniem ustawowego terminu, czemu dał wyraz w odpowiedzi na skargę.
Zarzuty skargi zmierzające do wykazania, że organy administracji z naruszeniem art. 7 i art. 77 kpa nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy oraz nie zebrały
i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego nie mogły zostać uwzględnione. Odmowa wznowienia postępowania następuje tylko i wyłącznie ze względów formalnych, a nie merytorycznych (por. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 1995 r., sygn. akt SA/Po416/95). Oznacza to, że na tym etapie organ bada jedynie kwestie zachowania wymogów formalnych do wznowienia postępowania i w przypadku ustalenia, że nie ma podstaw do wznowienia postępowania nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej będącej przedmiotem weryfikacji decyzji.
Nietrafnym jest zarzut skargi, którym skarżący podjęli próbę zakwestionowania waloru ostateczności decyzji Starosty Nr "[...]" z dnia "[...]" w przedmiocie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego, z uwagi na niedoręczenie jej M. B., a jedynie jej bratu – J. L., który w dniu doręczenia tej decyzji nie legitymował się pełnomocnictwem.
Rozważając dopuszczalność uruchomienia w sprawie trybu nadzwyczajnego, nie można pomijać, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa, zasady trwałości ostatecznych rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Celem tej zasady jest nie tylko ochrona praw nabytych strony, ale również zabezpieczenie organów administracji publicznej przed wielokrotnym rozstrzyganiem tych samych spraw. Naruszenie zasady trwałości ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych należy zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa, zwłaszcza, gdy wziąć pod uwagę fakt, iż zasada ta podniesiona została do rangi zasad ogólnych postępowania administracyjnego. W związku zaś
z obowiązywaniem tej zasady, przy ocenie przesłanek uruchomienia trybów nadzwyczajnych, w tym także wznowienia postępowania, nie wolno stosować wykładni rozszerzającej. Decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna po upływie terminu do wniesienia odwołania przez strony, którym rozstrzygnięcie zostało doręczone. Stronie, która nie brała udziału w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot ten, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji (a jest stroną w rozumieniu art. 28 kpa) wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek
o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2002 r., sygn. akt II SA 2230/00, Monitor Prawniczy 2002/20/916).
Zwrócić należy uwagę, iż inwestorka – M. B. nie kwestionowała prawidłowości doręczenia jej decyzji nr "[...]", a jej doręczenie potwierdziła udzielonym później bratu J. L. pełnomocnictwem.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, iż w okolicznościach niniejszej sprawy ewentualna wadliwość doręczenia decyzji nie jest uchybieniem mającym wpływ
na przebieg sprawy i nie ma znaczenia dla jej skutków, zwłaszcza, iż została następnie skonwalidowana udzieleniem pełnomocnictwa, a zatem potwierdzeniem skuteczności dokonanej czynności.
Gdyby podzielić pogląd skarżących co do braku przymiotu ostateczności decyzji, to złożenie podania o wznowienie postępowania mijałoby się z celem i byłoby niedopuszczalne, ponieważ jeżeli decyzja nie jest ostateczna, to nie można jej kwestionować w trybie nadzwyczajnym, a jedynie w drodze odwołania wniesionego
w trybie zwykłym. Skarżący zatem składając podanie o wznowienie postępowania przyznali, iż w ich ocenie decyzja ma przymiot ostateczności. Zaznaczyć należy, iż cecha ostateczności decyzji nr "[...]" potwierdzona została także w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 3 października 2006 r., sygn. akt II SA/Ol 934/05.
Sąd nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi dotyczącego niedoręczenia J. D. decyzji Starosty nr "[...]" z dnia "[...]". Nie jest to bowiem uchybienie mające wpływ na treść decyzji z tego względu, iż Skarżąca znała treść tej decyzji, albowiem zakwestionowała jej zasadność poprzez wniesienie odwołania do Wojewody.
Niezależnie od tego co dotychczas zostało stwierdzone, wskazać należy,
iż przesłanka z art. 145 § 1 pkt 6 kpa była już rozważana przez organ I instancji
w postępowaniu wznowieniowym. Starosta, po wydaniu pozytywnej opinii przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, decyzją Nr "[...]", z dnia "[...]" stwierdził, że decyzja tegoż organu z dnia "[...]" wydana została z naruszeniem prawa i jednocześnie odstąpił od uchylenia tej decyzji ze względu na fakt, że mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Wskazać nadto należy, iż Sąd dopuścił dowód z akt sprawy o sygn. akt
II SA/Ol 1043/07, a dołączone do nich akta administracyjne potwierdzają wniesienie podania o wznowienie postępowania z uchybienie terminu określonego w art. 148 § 2 kpa.
Odnosząc się do wniosku skarżących o przeprowadzenie dowodów z protokołu wewnętrznej kontroli oraz z opinii biegłego stwierdzić należy, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie zachodzi potrzeba przeprowadzania przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów, gdyż nie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie.
Z przytoczonych wyżej względów należało uznać, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu powodującym konieczność uchylenia ich przez Sąd. W konsekwencji, na podstawie
art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło