II SA/Ol 280/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier bez wymaganego zezwolenia postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 – sentencja postanowienia Spółka A, w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]", utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w "[...]" z dnia "[...]" w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier hazardowych bez wymaganego zezwolenia w czerwcu 2011 r., zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu wniosku wskazano na znaczną wysokość kary pieniężnej, która została nałożona, mimo, że Spółka posiadała w tym okresie ważne zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, które zostało cofnięte jedynie decyzją nieostateczną wydaną w I instancji, od której złożono dotąd nierozpoznane odwołanie. Podano, że najważniejszym segmentem działalności gospodarczej Spółki są gry na automatach o niskich wygranych (79%) oraz gry na automatach w salonach gier (18%), natomiast pozostała działalność w zakresie kasyn gry stanowi wartość marginalną (2,5%). Podkreślono, że Spółka nie prowadzi w zasadzie innej niż wymienione wyżej działalności gospodarczej. Oceniono, że decydujące znaczenie dla określenia stanu finansowego Spółki ma to, iż w latach 2014-2015 nastąpi wygaśnięcie wszystkich zezwoleń na punkty gier na automatach o niskich wygranych oraz na salony gier na automatach (upłynie 6-letni okres ich ważności), co spowoduje regres w kondycji finansowej Spółki, której pozostanie jedynie marginalny obecnie segment kasynowy, wskutek ustawowych ograniczeń niezdolny do generowania występujących do tej pory przychodów. Argumentowano, że już w 2013 r. nastąpił blisko 11 % spadek przychodów netto w porównaniu z 2012 r., czego główną przyczyną było wygasanie zezwoleń. Zauważono, że choć 2013 r. zakończył się dla Spółki zyskiem, to kondycja finansowa Spółki z podanych powyżej przyczyn stale pogarsza się, stąd uiszczenie nawet stosunkowo "nieznacznej" kary pieniężnej za rzekomy brak zezwolenia, może prowadzić do zachwiania jej kondycji w stopniu utrudniającym lub nawet uniemożliwiającym dalsze prowadzenie gospodarczej aktywności. Uznano, że argument ten nabiera szczególnego znaczenia na tle ilości postępowań w przedmiocie kar pieniężnych wymierzanych Spółce w sprawach analogicznych, w których łączna suma kar pieniężnych grożących Spółce wynosi 11.502.517,00 zł. Wywiedziono, że zapłata tych kar spowoduje załamanie się sytuacji finansowej Spółki, wykluczając tym samym jej byt jako podmiotu gospodarczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06). Z konstrukcji normy prawnej art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. wynika, że to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w tym przepisie. W związku z tym strona skarżąca, dążąc do wstrzymania wykonania decyzji, musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie NSA z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 363/14, LEX nr 1464732). Tym samym, strona składająca wniosek w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zobowiązana nie tylko do wskazania przedmiotowych przesłanek, ale i do wykazania, że warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w rzeczywistości zachodzą. Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu Sąd musi bowiem oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, LEX nr 1452662). Przy czym do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno bowiem odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Twierdzenia strony powinny być poparte dokumentami źródłowymi oraz skonkretyzowanymi danymi, obrazującymi jej sytuację. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienia NSA: z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 120/04 i z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, dostępne w CBOSA). Rozpoznając wniosek skarżącej Spółki o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier hazardowych bez wymaganego zezwolenia, Sąd uznał, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawione przez stronę skarżącą okoliczności nie pozwalają na przyjęcie, że w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji zostanie spełniona dyspozycja art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy bowiem zauważyć, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013r., sygn. akt II GZ 640/13, LEX nr 1474019). Ponadto, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny znaczny spadek dochodów i związane z tym ryzyko zaprzestania działalności gospodarczej, polegającej na prowadzeniu salonu gier na automatach o niskich wygranych oraz koszty wypowiadania dotychczasowych umów najmu zawartych na lokale, w których ta działalność jest prowadzona nie mogą być traktowane jako znaczna szkoda w majątku spółki uzasadniająca wstrzymanie wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 883/14). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji