II SA/Ol 526/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w dniu 16 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na uchwałę Rady Miejskiej w Barczewie z dnia 30 maja 2011 r., nr IX/67/2011 w przedmiocie stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg gminnych postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu kwotę 300 zł (słownie trzysta złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Rada Miejska w Barczewie podjęła w dniu 30 maja 2011 r. uchwałę Nr IX/67/2011 w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg gminnych. W piśmie z dnia 6 kwietnia 2012 r. K. K. wniósł o uchylenie przedmiotowej uchwały lub jej zmianę i przywrócenie opłat za umieszczanie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej w wysokości ustalonej w uchwale z dnia 28 grudnia 2004 r. W uzasadnieniu wywiódł, że uchwała została podjęta z naruszeniem art. 40 ust. 8 i ust. 9 ustawy o drogach publicznych, gdyż nie zróżnicowano wysokości stawek opłaty w zależności od czynników wskazanych w tych przepisach, a ponadto wskazuje na praktyki monopolistyczne organu gminy i narusza zasadę uczciwej konkurencji przez nieuzasadnione zwolnienie z opłat jednostek organizacyjnych Gminy Barczewo. Rada Miejska w piśmie z dnia 29 czerwca 2012 r., doręczonym skarżącemu w dniu 4 lipca 2012 r., przyznała, że uchwała narusza art. 40 ust. 9 ustawy o drogach publicznych, co powoduje konieczność zmiany tego aktu. Następnie skarżący, pismem z dnia 2 kwietnia 2013 r., nawiązując do pisma z dnia 6 kwietnia 2012 r. i odpowiedzi organu, ponownie wezwał Radę Miejską w Barczewie do usunięcia naruszenia prawa przez uchylenie kwestionowanej uchwały lub jej zmianę z uwagi na naruszenie art. 40 ust. 9 ustawy o drogach publicznych i naruszenie zasady uczciwej konkurencji. Rada Miejska w Barczewie w piśmie z dnia 26 kwietnia 2013 r. stwierdziła, że kwestionowana uchwała nie narusza wskazanych przepisów prawa. W złożonej skardze K. K. wywiódł, że zaskarżoną uchwałą naruszono jego interes prawny. Skarżący zarzucił, że uchwała ta została podjęta z naruszeniem art. 40 ust. 9 i ust. 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, gdyż nie zróżnicowano w niej stawek za prowadzenie robót w pasie drogowym oraz za umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i obiektów infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami z uwzględnieniem kategorii drogi, której pas drogowy zostaje zajęty, rodzaju zajęcia pasa drogowego i rodzaju urządzenia lub obiektu budowlanego umieszczonego w pasie drogowym. W uchwale zróżnicowano natomiast wysokość opłat uiszczanych przez jednostki gminne i pozostałe podmioty. Skarżący stwierdził, że dochował warunków formalnych do wniesienia skargi, gdyż wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska wniosła o jej oddalenie jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu administracyjnego jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy co do meritum, należało zatem zbadać dopuszczalność skargi. Kontrola sądowa w tym zakresie wykazała, iż wniesiona skarga jest niedopuszczalna. W rozpoznawanej sprawie skarżący kwestionuje prawidłowość uchwały Rady Miejskiej podjętej w przedmiocie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg gminnych. Podstawą prawną wniesienia skargi na uchwałę rady gminy jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591, ze zm.). Stanowi on, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Termin do wniesienia przedmiotowej skargi do sądu administracyjnego określony został w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2013 r. poz. 270, ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Stanowi on, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Skarżący w piśmie z dnia 6 kwietnia 2012 r. wniósł o uchylenie przedmiotowej uchwały lub jej zmianę, wywodząc, że akt ten został podjęty z naruszeniem art. 40 ust. 8 i ust. 9 ustawy o drogach publicznych, gdyż nie zróżnicowano wysokości stawek opłaty w zależności od czynników wskazanych w art. 40 ust. 8 i 9 ustawy o drogach publicznych, a ponadto wskazuje na praktyki monopolistyczne organu gminy i narusza zasadę uczciwej konkurencji przez nieuzasadnione zwolnienie z opłat jednostek organizacyjnych Gminy Barczewo. Rada Miejska udzieliła skarżącemu odpowiedzi na powyższe wezwanie pismem z dnia 29 czerwca 2012 r., doręczonym skarżącemu w dniu 4 lipca 2012 r. Pismo z dnia 6 kwietnia 2012 r. należy uznać za wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 53 § 2 p.p.s.a. i od tej daty biegł termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, gdyż odpowiedź organu została udzielna po upływie 60 dni od daty wezwania. Nie można uznać, że pierwsze pismo stanowi tylko krytykę przedmiotowej uchwały, a dopiero kolejne pismo z dnia 2 kwietnia 2013 r. zawierające to samo żądanie stanowi wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Bez znaczenia jest bowiem nazwa pisma, gdyż podstawowym elementem kwalifikującym pismo, jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, jest zakwestionowanie zaskarżonego aktu (zob. np. postanowienia NSA: z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1891/12, z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1516/12 i z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt II GSK 135/06). Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi jednokrotnie. Oznacza to, że następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu art. 53 § 2 p.p.s.a. Nie można instytucji wezwania do usunięcia naruszenia prawa traktować jak czynności nie wywołującej żadnych skutków prawnych, mogącej być powtarzaną wielokrotnie bez ograniczeń. Taki pogląd pozbawiałby owe wezwanie znaczenia prawnego, co byłby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałby destabilizację obrotu prawnego. Ponadto takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi do sądu administracyjnego na podstawie tego przepisu w pozycji bardziej uprzywilejowanej, niż inne podmioty wnoszące skargi na podstawie innych przepisów, co byłoby to sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa (zob. op.cit.). Przedmiotowa skarga została wniesiona w dniu 31 maja 2013 r., a zatem z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności procesowej. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skargę, jako spóźnioną, należało odrzucić. Jednocześnie wobec faktu, że wniesiona skarga została odrzucona, skarżącemu przysługuje zwrot wpisu na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.