II SA/Ol 777/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w dniu 8 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku "[...]" o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "[...]" na decyzję Dyrektora Izby Celnej w "[...]" z dnia 4 kwietnia 2016 r., nr "[...]" w przedmiocie kary z tytułu urządzania gier hazardowych postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. "[...]" , w skardze wniesionej na decyzję Dyrektora Izby Celnej w "[...]" z dnia 4 kwietnia 2016 r., w sprawie wymierzenia kary z tytułu urządzania gier hazardowych, zawarł m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że brak wstrzymania wykonalności decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla jego dalszego bytu gospodarczego i wiążącą się z tym znaczną szkodą oraz trudnymi do odwrócenia skutkami. Podniósł, że z zeznań podatkowych złożonych za lata 2012 – 2014 wynika, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza przynosiła znikomy dochód. Podał też, że mieszka i prowadzi wspólnie gospodarstwo domowe z matką, która uzyskuje dochód z wynagrodzenia za pracę w kwocie 4.750 zł. Skarżący z tytułu alimentów otrzymuje kwotę 300 zł. Posiada on ponadto oszczędności w wysokości 1.500 zł i papiery wartościowe o wartości ok. 20.000 zł. Skarżący wywiódł, że zapłata nałożonej zaskarżoną decyzją kary pieniężnej na obecnym etapie postępowania doprowadzi do pogorszenia jego sytuacji finansowej. Podniósł ponadto, że nakładanie kar na przyjętej przez organy podstawie polega również na uskutecznianiu przepisu z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, czyli na działaniu z naruszeniem prawa europejskiego. Kara pieniężna wymierzana jest bowiem na podstawie zamieszczonego w art. 14 u.g.h. zakazu urządzania gier poza kasynem, który to przepis stanowi tzw. "regulację techniczną" i jako taki powinien podlegać uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej. Państwo polskie nie dopełniło tego wymogu w związku z czym zakaz z art. 14 ust. 1 u.g.h., jako bezskuteczny, nie może być stosowany wobec jednostek, a tym samym sankcja za jego naruszenie również nie może być wymierzana. Powyższe obliguje Sąd krajowy do udzielenia ochrony tymczasowej w drodze zastosowania najbardziej zdatnej do tego normy prawa krajowego, którą w niniejszej sprawie jest art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący załączył do wniosku m.in. kopie zeznań podatkowych PIT – 38, PIT- 37 i PIT - 36 złożonych za lata 2012 – 2014 oraz wyciągi z dwóch kont bankowych za okres od października 2015 r. do stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) zwanej dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia. nsa.gov.pl, dalej "CBOSA") Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (tak w postanowieniu WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06, CBOSA). Podkreślenia zatem wymaga, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wskazanie we wniosku na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy ponadto zaznaczyć, że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający samo twierdzenie strony, że taki stan może zaistnieć. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do konkretnego wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być zatem poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. W interesie strony leży więc takie sformułowanie wniosku, aby powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek wstrzymania wykonania. Twierdzenia te winny zaś zostać poparte niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych, jak również skonkretyzowanych danych, wystarczająco obrazujących jej sytuację. Brak takiego odniesienia uniemożliwia pozytywną weryfikację ich wiarygodności, a w rezultacie - przychylenie się do zgłoszonego żądania (zob. postanowienia NSA z dni: 22 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 373/11; 3 lutego 2011 r., sygn. akt I OZ 74/11; 18 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 502/09; 1 października 2009 r., sygn. akt I FSK 1312/08; 30 lipca 2009 r., sygn. akt I OZ 754/09, CBOSA). Dokonując oceny wniosku Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podnieść, że skarżący nie wskazał żadnej okoliczności stanowiącej o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprawdzie podniósł, że w latach 2012 – 2014 jego dochód z prowadzonej działalności gospodarczej kształtował się w granicach średnio ok. 60 zł – 169 zł miesięcznie, lecz dane te nie mogą być uznane za miarodajne dla oceny kondycji finansowej skarżącego istniejącej w dacie składania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (maj 2016 r.). Ponadto, wykazywana strata nie świadczy automatycznie o braku środków finansowych, gdyż powstaje ona w następstwie nadwyżki kosztów uzyskania przychodów nad wydatkami, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (por. postanowienia NSA: z 19 stycznia 2016 r., sygn. akt II GZ 961/15; z 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I GZ 889/15; z 2 lutego 2016 r., sygn. akt II GZ 9/16, CBOSA). Strata może być efektem wydatków zmierzających do rozwoju działalności lub może wynikać z działań w zakresie tzw. optymalizacji podatkowej, czyli dążenia do zmniejszania obciążeń podatkowych. Na istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie wskazuje też treść załączonych do wniosku kopii wyciągów z rachunków bankowych. Przede wszystkim, nie pozwalają one na ocenę bieżącej sytuacji finansowej skarżącego, gdyż również nie obejmują okresu bezpośrednio poprzedzającego złożenie skargi, lecz miesiące październik – grudzień 2015 r. Niezależnie od powyższego, wynika z nich, że w tym okresie skarżący miał do dyspozycji co najmniej kwotę 9.400 zł (przelewy od "[...]" na łączną kwotę 8.800 zł, wpłata własna 600 zł). Wbrew twierdzeniu zawartemu we wniosku, analiza transakcji na dwóch rachunkach bankowych wskazuje też, że służyły one skarżącemu głównie do dokonywania transakcji internetowych, a nie do drobnych wypłat na codzienne utrzymanie. Skarżący wydatkował bowiem w tym okresie kwoty: 659,67 zł na zakupy w sklepach spożywczo – przemysłowych; 255,98 zł na zakupy na stacjach paliw, zaś przelewy w serwisach PAYPAY, PAYU i ALLEGRO stanowią kwotę 2.155,87 zł. Należy mieć również na względzie, że skarżący – mimo deklarowanego niewielkiego własnego dochodu, był w stanie poczynić oszczędności w kwocie 1.500 zł. Dysponuje też papierami wartościowymi o wartości – na dzień 23 czerwca 2016 r. ok. 10.000 zł, zaś wg oświadczenia w skardze z dnia 4 maja 2016 r. o wartości ok. 20.000 zł. W ocenie Sądu, złożone przez skarżącego wyjaśnienia i dokumenty nie pozwalają na zapoznanie się i dokonanie pełnej oceny jego stanu majątkowego i możliwości finansowych, co jest niezbędne przy badaniu zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpoznając przedmiotowy wniosek nie można też pominąć, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która automatycznie uzasadnia zastosowanie wyjątkowej instytucji, jaką jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, CBOSA). Trudna sytuacja materialna oraz dotkliwości egzekucji nie mieszczą się wśród przesłanek określonych w art. 61 §3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 13.05.2015 r., sygn. akt II FSK 1274/15, z dnia 6.05.2013 r., sygn. akt I FZ 159/13, CBOSA). Dodać należy, że nawet fakt wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualnym jej uwzględnieniem nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, gdyż w takim wypadku wskazana skarżoną decyzją należność zostanie skarżącemu zwrócona. Nałożony na skarżącego obowiązek ma bowiem charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są odwracalne. Jak już wyżej podniesiono, argumenty podniesione przeciwko legalności zaskarżonej decyzji, dotyczące kwestii braku notyfikacji zastosowanych przez organy przepisów, również nie mogą być uznane za stanowiące o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy też mieć na uwadze, że skarżący podał, że jest na utrzymaniu matki, otrzymującej wynagrodzenie za pracę w wysokości 4.750 zł netto (wg oświadczenia w skardze z dnia 4 maja 2016 r.) lub 3.500 zł (jak podał we wniosku PPF z dnia 23 czerwca 2016 r.). Skarżący otrzymuje ponadto alimenty w wysokości 300 zł miesięcznie. Uiszczenie lub egzekucja nałożonej zaskarżoną decyzją kary pieniężnej nie pozbawi go więc środków utrzymania. W sprawie nie zaistniały więc podstawy do udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej do czasu zbadania zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pod kątem jej zgodności z prawem. Wobec powyższego, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.