II SO/Ol 4/14
PostanowienieWSA w Olsztynie2014-02-19
Skład orzekający: Tadeusz Lipiński, Beata Jezielska, Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie jest uzasadniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła obiektywnych dowodów wskazujących na brak jego bezstronności, a jedynie wyraziła subiektywne przekonanie o jego nieobiektywności?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła obiektywnych dowodów wskazujących na istnienie uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego. Samo subiektywne przekonanie strony o braku obiektywizmu sędziego, czy też niezadowolenie z rozstrzygnięć w innych sprawach, nie stanowi wystarczającej podstawy do wyłączenia.Stan faktyczny
Strona J. W. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego WSA w Białymstoku od orzekania w sprawie dotyczącej bezczynności i przewlekłości postępowania Wojewody A. Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył WSA w Olsztynie do rozpoznania tego wniosku. Skarżąca nie przedstawiła konkretnych okoliczności świadczących o braku bezstronności sędziego, a jedynie wyraziła subiektywne przekonanie o jego nieobiektywności.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o wyłączenie sędziego WSA w Białymstoku w sprawie ze skargi J. W. na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody A w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę sygn. akt II SAB/Bk 57/12 postanawia oddalić wniosek. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
W piśmie z dnia 2 marca 2013r. J. W. powołując się na art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi złożyła wniosek o wyłączenie sędziego WSA w Białymstoku Jacka Pruszyńskiego od orzekania w sprawie o sygn. akt II SAB/Bk 57/12.
Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2014 r. (sygn. akt II OW 5/14) Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie do rozpoznania wniosku J. W. o wyłączenie wskazanego sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku w sprawie ze skargi J. W. na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody A w sprawie o sygn. akt II SAB/Bk 57/12.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Podstawowym celem instytucji wyłączenia sędziego jest zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie określonych powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04, OTK-A z 2005 r., nr 11, poz. 134). Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc do eliminowania wszelkich przyczyn, mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego
w rozpoznawaniu określonej sprawy (tak Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2004 r., sygn. akt SK 19/02, OTK-A z 2004 r., nr 7, poz. 67).
Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy prawa zostały wymienione w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 18 i art. 19 p.p.s.a. wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy bądź też na wniosek strony. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 p.p.s.a. i stanowią katalog zamknięty. Tym samym nie jest możliwym orzeczenie o wyłączeniu sędziego od orzekania w sprawie z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę. Przesłanką wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony zostały przez ustawodawcę jedynie ogólnie określone. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Zaznaczyć przy tym należy, że zgodnie z art. 20 p.p.s.a., strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w danej sprawie
i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10; publ. w Internecie -
- http://orzeczenia.nsa.gov.pl)
Z treści oświadczenia złożonego przez sędziego Jacka Pruszyńskiego, wynika, iż nie istnieją żadne okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie.
Skarżąca nie wskazała i nie udowodniła żadnych okoliczności dyskredytujących prawdziwość złożonego oświadczenia. W swoim wniosku zaś skupiła się jedynie na niezadowoleniu z rozstrzygnięcia w innej sprawie, w której brał udział w orzekaniu sędzia Jacek Pruszyński.
Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela w pełni jednolity od wielu lat pogląd, iż wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się
z przedstawieniem przez stronę w jej wniosku odpowiedniej argumentacji. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy (vide: Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. T Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2005, uwagi do art. 19; komentarz
do art. 19 [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX 2009, wyd. III).
Nie jest wystarczające samo przeświadczenie strony, iż sędzia WSA w Białymstoku nie jest bezstronny. Użyte w art. 19 p.p.s.a. pojęcie "uzasadniona wątpliwość" oznacza, że chodzi tu o wątpliwość co do bezstronności sędziego, uzasadnioną obiektywnymi powodami, czyli takimi, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, iż w tych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 82). Dlatego też okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest wystarczające subiektywne przekonanie strony skarżącej o braku obiektywizmu sędziów rozpoznających jej skargę, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziów. Wyłączenie sędziego w trybie art. 19 p.p.s.a. ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por. postanowienie NSA z 22 lutego 2008r., sygn. akt II FZ 60/08)
Z tego również powodu fakt, iż sędzia, którego wyłączenia domaga się skarżący był sprawozdawcą w innej jego sprawie nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie (por. postanowienia NSA z 27 września 2005r., sygn. akt I OZ 935/05 i z 28 października 2005 r., sygn. akt I OZ 1125/05). Wniosku o wyłączenie nie uzasadnia nawet prowadzenie przez sędziego rozprawy z naruszeniem przepisów postępowania, czy też niewłaściwa jego postawa oraz wadliwe prowadzenie rozprawy w innej sprawie (postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 863/04, niepubl.). Skarżący może bowiem zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych (por. postanowienie NSA z 6 maja 2009r., sygn. akt II FZ 140/09; z 5 września 2008 r., I OZ 665/08; z 27 września 2005 r., I OZ 939/05).
Sformułowane przez skarżącą zarzuty nie znajdują potwierdzenia w konkretnych okolicznościach świadczących o braku bezstronności sędziego w sprawie, a jednocześnie nie zachodzą przyczyny jego wyłączenia z mocy samej ustawy.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło