II SO/Ol 8/24

PostanowienieWSA w Olsztynie2024-09-02

Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Jezielska, Sędzia WSA Marzenna Glabas, Sędzia WSA Piotr Chybicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów, asesorów i referendarzy sądowych od rozpoznania sprawy ze skargi na bezczynność organu, jeśli strona skarżąca jedynie kwestionuje sposób prowadzenia jej spraw i trafność wcześniejszych rozstrzygnięć, nie wskazując konkretnych okoliczności budzących wątpliwości co do bezstronności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, asesora lub referendarza sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie wskazuje konkretnych okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Samo przeświadczenie strony o działaniu na jej niekorzyść lub kwestionowanie trafności wcześniejszych orzeczeń nie stanowi wystarczającej przesłanki do wyłączenia. Kluczowe jest istnienie obiektywnych przesłanek, a nie subiektywne odczucia strony.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SAB/Bk 62/24 wszystkich sędziów, asesorów i referendarzy WSA w Białymstoku, którzy orzekali w jego sprawach po 12 sierpnia 2021 r. Skarżący zarzucił, że wymienieni funkcjonariusze sądowi rozstrzygają sprawy nieprawidłowo, nie respektują wyroków NSA i sądów powszechnych, a ich rozstrzygnięcia są niezgodne z prawem. Wskazał również na błędne ustalenia faktyczne. Sędziowie, asesor i referendarze złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono oddalić wniosek o wyłączenie sędziów, asesorów i referendarzy sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 2 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o wyłączenie sędziów WSA w Białymstoku: Małgorzaty Anny Dziemianowicz, Marcina Kojło, Pawła Janusza Lewkowicza, Andrzeja Melezini, Justyny Siemieniako, Dariusza Mariana Zalewskiego, Grzegorza Dudara, Elżbiety Lemańskiej, Marka Leszczyńskiego, Małgorzaty Roleder, Barbary Romańczuk, sędziego NSA Elżbiety Trykoszko, asesora WSA Anny Bartłomiejczuk oraz referendarzy sądowych WSA Anety Izabeli Heliosz i Tomasza Oleksickiego od rozpoznawania sprawy o sygn. akt II SAB/Bk 62/24 ze skargi J. B. na bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie ochrony zwierząt postanawia oddalić wniosek. J. B. (dalej jako: skarżący lub wnioskodawca) w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie ochrony zwierząt zawarł wniosek o wyłączenie od udziału w sprawie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku oraz referendarzy sądowych, którzy orzekali w jego sprawach po 12 sierpnia 2021 r. W odpowiedzi na wezwanie o sprecyzowanie wniosku, w piśmie z 26 czerwca 2024 r. skarżący podał, że jego wniosek dotyczy orzekających w WSA w Białymstoku sędziów, asesorów i referendarzy: Małgorzaty Anny Dziemianowicz, Marcina Kojło, Pawła Janusza Lewkowicza, Andrzeja Melezini, Justyny Siemieniako, Dariusza Mariana Zalewskiego, Grzegorza Dudara, Elżbiety Lemańskiej, Marka Leszczyńskiego, Małgorzaty Roleder, Barbary Romańczuk, Elżbiety Trykoszko, Anny Bartłomiejczuk, Anety Izabeli Heliosz i Tomasza Oleksickiego. Skarżący zarzucił, że wymienieni sędziowie, asesorzy i referendarze WSA rozstrzygają sprawy w sposób nieprawidłowy, gdyż nie respektują wiążących ich wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, a także prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych. Ponadto wydawane przez nich rozstrzygnięcia są niezgodne z prawem. Skarżący zakwestionował także sposób prowadzenia jego spraw, w tym dokonywanie błędnych ustaleń faktycznych. Sędzia NSA Elżbieta Trykoszko oraz sędziowie WSA: Małgorzata Anna Dziemianowicz, Marcin Kojło, Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini, Justyna Siemieniako, Dariusz Marian Zalewski, Grzegorz Dudara, Elżbieta Lemańska, Marek Leszczyński, Małgorzata Roleder, Barbara Romańczuk, asesor WSA Anna Bartłomiejczuk oraz referendarze sądowi Aneta Izabela Heliosz i Tomasz Oleksicki złożyli oświadczenia (k. 18 - 32 akt sądowych), w których podali, że między nimi a skarżącym nie zachodzą okoliczności z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: p.p.s.a.), tj. tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwości co do ich bezstronności w rozpoznaniu niniejszej sprawy. Ponadto oświadczyli, że w sprawie tej nie zachodzi także żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 24 § 1 p.p.s.a. przepisy dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego. Wyjaśnić należy, że przez okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a., należy rozumieć zarówno okoliczności związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem, jak i inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Przez stosunki osobiste rozumieć zaś należy relacje charakteryzujące się istnieniem więzi uczuciowej, emocjonalnej lub gospodarczej. Inne uzasadnione okoliczności mogą dotyczyć, np. wcześniejszych związków sędziego z daną sprawą, takich jak wykonywanie obowiązków służbowych przed objęciem przez niego funkcji sędziego (por. postanowienie NSA z 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OZ 353/14 – treść powoływanych w uzasadnieniu orzeczeń jest dostępna na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem koniecznym uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. jest zatem oparte wyłącznie na zobiektywizowanych przesłankach uprawdopodobnienie istnienia wskazanych w tym przepisie okoliczności, które będą budzić wątpliwości odnośnie do wydania przez sędziego orzeczenia (zob. NSA w postanowieniu z 22 października 2020 r., sygn. akt II GZ 284/20). Instytucja wyłączenia sędziego nie może bowiem być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za "niewłaściwych" przez pryzmat subiektywnego pojmowania własnych interesów, gdyż stałoby to w kolizji z celami tej gwarancji procesowej (zob. postanowienie NSA z 22 lutego 2008 r., sygn. akt II FZ 61/08 oraz postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 31 stycznia 2011 r., sygn. akt K 3/09, OTK-A 2011, nr 1, poz. 5). W złożonym wniosku skarżący w istocie nie wskazał żadnych okoliczności, które prowadziłyby do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wyłączenie ww. sędziów, asesora oraz referendarzy sądowych od jej rozpoznawania ze względu na wątpliwości co do ich bezstronności. Samo bowiem przeświadczenie wnioskodawcy o działaniu wskazanych we wniosku sędziów, asesora oraz referendarzy sądowych na jego niekorzyść nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej, w myśl art. 19 p.p.s.a., ich wyłączenie od orzekania w sprawie. Podkreślić należy, że trafność orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki jego wyłączenia od rozpoznania sprawy, podobnie jak fakt, że sędzia, którego wyłączenia domaga się skarżący, był sprawozdawcą w innej sprawie z jego udziałem. O wyłączeniu sędziego nie może decydować subiektywne przekonanie strony o jego stronniczości i niesprawiedliwości. Sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie stanowią przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. Wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 p.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por. postanowienia NSA: z 22 lutego 2008 r., sygn. akt II FZ 60/08; z 15 marca 2016 r., sygn. akt I OZ 203/16; z 19 września 2014 r., sygn. akt I OZ 786/14). Istotne jest również, że w przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a., sędzia NSA, sędziowie WSA, asesor sądowy oraz referendarze sądowi złożyli pisemne oświadczenia, że między nimi a żadną ze stron w tej sprawie nie zachodzą okoliczności z art. 19 p.p.s.a. ani żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 p.p.s.a. Wobec niewskazania okoliczności, które mogłyby podważyć wiarygodność złożonych przez sędziów, asesora oraz referendarzy sądowych oświadczeń, w sytuacji gdy nie budzi żadnych wątpliwości prawdziwość tych oświadczeń, wniosek o wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 w zw. z art. 24 § 1 p.p.s.a., postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło