I SA/Op 351/25

WyrokWSA w Opolu2025-08-20

Skład orzekający: Aleksandra Sędkowska, Elżbieta Kmiecik, Anna Komorowska-Kaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność odwołania od pisma Starosty Brzeskiego odmawiającego przyznania dotacji oświatowej jest zgodne z prawem, w sytuacji gdy strona skarżąca uważa, że pismo to powinno być traktowane jako decyzja administracyjna?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność odwołania, ponieważ pismo Starosty Brzeskiego odmawiające przyznania dotacji oświatowej nie jest decyzją administracyjną, lecz czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, zgodnie z art. 47 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Strona skarżąca błędnie wniosła odwołanie zamiast skargi do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o dotację oświatową. Starosta Brzeski pismem z 6 listopada 2024 r. odmówił przyznania dotacji, wskazując na niedotrzymanie terminu do udokumentowania uzyskania certyfikatu kwalifikacji zawodowej przez słuchaczy. Strona skarżąca wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów KPA poprzez niewydanie decyzji administracyjnej, a nie pisma informującego o odmowie. Kolegium stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając pismo Starosty za czynność z zakresu administracji publicznej, a nie decyzję administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi J. P. i K. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 3 lutego 2025 r., nr SKO.40.3332.2024.ro w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie odmowy udzielenia dotacji oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z 3 lutego 2025 r. nr SKO.40.3332.2024.ro Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu ( dalej w skrócie określane również jako Kolegium, SKO, organ) stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez J. P. oraz K. Z. (dalej określani łącznie jako: Skarżący, Strona) od pisma Starosty Brzeskiego z 6 listopada 2024 r. dotyczącego odmowy przyznania dotacji oświatowej z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Pismem z dnia 7 października 2024 r. (data wpływu do organu: 10 października 2024 r.) Skarżący, działając jako osoby prowadzące (organ prowadzący) Szkołę A w G., zwrócili się do Starosty Brzeskiego o udzielenie dotacji na każdego ucznia, niebędącego uczniem niepełnosprawnym, który uzyskał świadectwo potwierdzające kwalifikacje zawodowe. Do pisma załączono Zaświadczenie z dnia 17 września 2024 r. Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej we W. o uzyskanych świadectwach i certyfikatach przez słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych (nazwa kwalifikacji: [...]). Pismem z 6 listopada 2024 r. nr OŚW.4331.21.2024 Starosta Brzeski poinformował wnioskodawców, że odmawia udzielenia dotacji dla słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych organizowanych przez Szkołę A, w związku z niedopełnieniem warunków ich przekazania wymaganej dokumentacji. Organ podał, że podstawą odmowy jest brak spełnienia wymogu z art. 33 ust. 1 pkt 4 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, zgodnie z którym organ prowadzący szkołę udokumentuje uzyskanie certyfikatu kwalifikacji zawodowej w zakresie danej kwalifikacji przez słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia wyników egzaminu zawodowego przez okręgową komisję egzaminacyjną; na wniosek organu prowadzącego szkołę okręgowa komisja egzaminacyjna wydaje niezwłocznie zaświadczenie o uzyskaniu certyfikatu kwalifikacji zawodowej w zakresie danej kwalifikacji przez słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego. Organ argumentował, że w 2024 r. wyniki z egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie zostały ogłoszone przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną w dniu 30 sierpnia 2024 r. Wniosek o udzielenie dotacji przekazany został 10 października 2024 r., a zatem po terminie (tj. po 30 września 2024 r.), w związku z tym dotacja nie może być udzielona. W dniu 28 listopada 2024 r. do organu wpłynęło pismo zatytułowane odwołanie od odmowy udzielenia dotacji - pisma Starosty Brzeskiego z 6 listopada 2024 r. nieuwzględniającego wniosku Strony o udzielenie dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. W treści pisma zarzucono naruszenie art. 104 §1 i §9 kpa poprzez niewydanie decyzji administracyjnej, lecz pisma informującego o odmowie udzielenia dotacji, co stanowi nieprawidłową formę załatwienia sprawy, bowiem kierowane do Strony pismo o sposobie rozpatrzenia wniosku o przyznanie dotacji, o którym mowa w art. 33 ust. 1 pkt 4 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, jako akt władczy i jednostronny organu rozstrzygający o publicznym uprawnieniu jednostki, spełnia przesłanki konieczne do uznania go za decyzję administracyjną. W piśmie tym zawarto również zarzuty dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, w tym art. art. 7, art. 77 i art. 107 §3 kpa poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, bowiem organ nie uzasadnił dostatecznie powyższego pisma, co do odmowy udzielenia dotacji, podczas gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy Strony, bowiem oryginał zaświadczenia o uzyskanych świadectwach i certyfikatach został nadesłany przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną za późno, w wyniku czego, zaświadczenie zostało odebrane przez stronę w dniu 2 października 2024 r. Wskazywano również na naruszenie art. 7 kpa poprzez odmowę udzielenia dotacji przez organ I instancji i nieuwzględnienie przy tym zasady interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, albowiem strona: - prowadzi działalność edukacyjną w formie kwalifikacyjnych kursów zawodowych od niemal 10 lat i jest to pierwsza odmowa organu, co do udzielenia rzeczonej dotacji, - strona z uwagi na odmowę udzielenia dotacji będzie zmuszona ograniczyć swoją ofertę edukacyjną dla uczniów z uwagi na niedobór środków, - stanowisko organu I instancji jest krzywdzące dla strony, albowiem uniemożliwia prowadzenie działalności edukacyjnej na dotychczasową skalę, - słuchacze przystąpili do egzaminu zgodnie z wytycznymi Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej i został osiągnięty efekt kształcenia w postaci zdanego egzaminu, - zdaniem strony podejmowane działanie przez Organ I instancji szkodzi rozwojowi szkoły [...], - podnoszona przez Organ I instancji sytuacja miała charakter nagły, incydentalny oraz niezamierzony, - w ocenie strony podejmowane przez Organ I instancji działania są w istocie krzywdzące i działają na niekorzyść stron, tym bardziej, iż prowadzą działalność edukacyjną, która umożliwia uzyskanie przez uczniów określonego wykształcenia poprzez zdanie egzaminu. Wraz z odwołaniem Skarżący wnieśli o dopuszczenie dowodu z wydruku koperty nadesłanej przez Okręgową Komisję Egzaminacyjną, celem wykazania faktu, że zaświadczenia o uzyskanych świadectwach i certyfikatach przez słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych zostały odebrane 2 października 2024 r., (Okręgowa Komisja Egzaminacyjna nadała przesyłkę 23 września 2024 r). Strona nie posiadała zatem możliwości złożenia wniosku w ustawowym terminie - bez swojej winy. Końcowo Strony wniosły o zmianę decyzji Starosty Brzeskiego z 6 listopada 2024 r. w sprawie o znaku OŚW.4331.21.2024 i udzielenie stronie dotacji na podstawie art. 26 ust. 5 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie organowi I instancji do ponownego rozpoznania wraz z pouczeniem o sposobie przeprowadzenia postępowania dowodowego. Podniesione zarzuty Strony szczegółowo uzasadniły. Pismem z 4 grudnia 2024 r. Starosta Brzeski przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosząc o jego nieuwzględnienie i utrzymanie w mocy pisma z dnia 6 listopada 2024 r. znak OŚW.4331.21.2024. Postanowieniem z 3 lutego 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność wniesionego odwołania. Kolegium stwierdziło, w wyniku wstępnego badania odwołania, że ma ono charakter niedopuszczalny z przyczyn przedmiotowych, bowiem brak jest w obrocie prawnym decyzji administracyjnej będącej przedmiotem zaskarżenia. Kolegium podkreślało, że właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 127 § 2 kpa). Kolegium wskazywało, że zasady dotyczące przyznawania, ustalania wysokości i rozliczania dotacji oświatowych regulują przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Podkreślało, że stosownie do brzmienia art. 47 tej ustawy czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w (...) art. 26, art. 28-32 (...) w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w(...) art. 26, art. 28-32 (...) stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 §2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując wykładni przepisów ustawy, Kolegium wskazywało, że przepisy ustawy o finansowaniu zadań oświatowych nie wprowadzają formy decyzji administracyjnej dla odmowy przyznania dotacji oświatowej. Odmowa udzielenia dotacji oświatowej przyznawanej na podstawie ww. przepisów nie jest ani decyzją ani postanowieniem. Jest natomiast aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, w rozumieniu ww. art. 3 §2 pkt 4 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Za akty lub czynności, o których mowa w tym przepisie uznaje się bowiem te, które: 1) w rozumieniu przepisów prawa materialnego i procesowego nie mogą być decyzją lub postanowieniem; 2) mają charakter indywidualny, co wynika z określenia ich przedmiotu, a mianowicie dotyczą uprawnień lub obowiązków, 3) podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają jednak ich autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa, co oznacza, że stanowią one przejaw wiedzy organu wykonującego administrację publiczną; 4) są z zakresu administracji publicznej, a więc gdy jest to zakres kompetencji charakteryzujący się władztwem administracyjnym; 5) są podejmowane przez podmiot wykonujący administrację publiczną (zob. B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych, art. 3 §2 pkt 4 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (w:) Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego z 2006 nr 2, s. 18 - 19). W ocenie Kolegium, informacja o odmowie udzielenia dotacji w związku z niedopełnieniem warunków jej przekazania nie może być uznana za decyzję nawet przy zastosowaniu tzw. domniemania rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Ustawodawca bowiem wprost przewidział w przepisach ustawy o finansowaniu zadań oświatowych przypadki, w których władcze działanie organu następuje w formie decyzji administracyjnej (np. decyzja o wstrzymaniu przekazywania dotacji, decyzja o cofnięciu dotacji). Natomiast wszelkie czynności podejmowane przez organ dotujący w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji wymienione w art. 47., są po prostu czynnościami z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 §2 pkt 4 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych i jako takie poddane są kognicji sadów administracyjnych w tym trybie. A zatem rozpoznanie wniosku strony o udzielenie dotacji (skutkiem czego dochodzi do udzielenie dotacji bądź odmowy jej udzielenia) następuje w drodze czynności z zakresu administracji publicznej, dla której nie została przewidziana forma szczególna. Nie zgadzając się ze stanowiskiem Kolegium Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Zaskarżonemu postanowieniu pełnomocnik Skarżących zarzucił: 1. Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 127 kpa poprzez przyjęcie, że stronie nie przysługuje prawa wniesienia odwołania, bowiem w obrocie prawnym nie ma decyzji, podczas gdy organ I instancji rozstrzygając kwestie dofinansowania miał obowiązek wydać decyzję, w której rozstrzygnie o prawie Skarżących do otrzymania dofinansowania i na takie stanowisko organu Skarżącym przysługuje odwołanie, a co miało wpływ na treść zaskarżonego postanowienia poprzez nieprawidłowe pozostawienie odwołania bez rozpoznania z uwagi na stwierdzenie jego niedopuszczalności; 2. Naruszenie przepisów postępowania , a to art. 3 § 2 pkt 4 ppsa w związku z art. 9 kpa poprzez brak zakwalifikowania pisma Skarżących jako skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na czynność z zakresu administracji publicznej i potraktowanie go jak odwołania na decyzję, która nie została wydana w sprawie, w sytuacji gdy intencją strony Skarżącej było, zaskarżenie niekorzystnego stanowiska organu, a zatem skoro Kolegium przyjęło, że w prawie rozstrzygnięcie organu stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, a nie rozstrzygniecie w formie decyzji administracyjnej, to zgodnie z art. 9 kpa, powinno przyjąć, że strona skorzystała z przysługującego jej prawa zaskarżenia i nawet w przypadku niewłaściwego doboru nazwy środka odwoławczego, organ powinien zakwalifikować jako dopuszczalny w danej sytuacji, czyli w niniejszej sprawie zamiast przyjmować, że strona złożyła odwołanie, które nie przysługuje, powinien przyjąć że strona złożyła skargę do sądu administracyjnego, czyli środek prawny wynikający wprost z przepisów ustawy. 3. Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie uczestnika do organu, a to poprzez prowadzenie postępowania w sposób, który celowo zmierzał do pozbawienia strony prawa do skutecznego wniesienia środka zaskarżenia. Pełnomocnik Skarżących wskazywał, że powyższe uchybienia pozbawiły stronę Skarżącą prawa do otrzymania oczywiście uzasadnionej dotacji i zmiany oczywiście nieprawidłowej decyzji organu I instancji w zakresie pozbawienia prawa do dotacji. Mając na uwadze podnoszone uchybienia pełnomocnik Skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu celem merytorycznego rozpoznania odwołania, alternatywnie w przypadku braku podzielenia przez sąd stanowiska Skarżących, że kwestie związane z odmową przyznania dotacji są rozstrzygane w formie decyzji, wniósł o zakwalifikowanie wniesionego odwołania jako skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przyjęcie jej do rozpoznania przez sąd, względnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do Starosty Brzeskiego celem zakalikowania pisma wniesionego przez Skarżących jako skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. W odpowiedzi na skargę Kolegium potrzymało w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Opolu zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej: ppsa) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 ppsa). Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie w razie naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ppsa). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa). Zgodnie z art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 ppsa, nie uwzględniając przy tym wniosku pełnomocnika Skarżących o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Pełnomocnik nie przedstawił argumentacji wskazującej na konieczność rozpoznania sprawy na rozprawie, natomiast stan faktyczny sprawy oraz stanowisko Skarżących oraz organu zostało wyczerpująco przedstawione w formie pisemnej. W skardze nie sformułowano wniosków dowodowych, ani nie wskazano innych okoliczności, które uzasadniałyby rozpoznanie sprawy z pominięciem art. 119 pkt 3 ppsa. W tym miejscu wskazać należy, że art. 47 ustawy z 27 października 2017 r. o finasowaniu zadań oświatowych ( Dz. U. z 2025, poz. 439, zwanej dalej w skrócie ufzo), stanowi, że czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa. Zasadne w tym miejscu jest wyjaśnienie, że powyższy przepis art. 47 ufzo usystematyzował dotychczas istniejący spór w judykaturze w przedmiocie charakteru prawnego dotacji przyznawanych niepublicznym placówkom oświatowym. Z art. 47 ufzo - wedle aktualnie dominującego poglądu judykatury - wynika zatem, że wypłata dotacji nie jest wyłącznie czynnością techniczną przekazania fizycznego środków finansowych (który to pogląd był wyrażany we wcześniejszych orzeczeniach NSA), a finalnym rezultatem ustalenia wysokości dotacji dla konkretnego podmiotu dokonanego na podstawie konkretnych regulacji. Czynności te zawierają element konkretyzacji normy prawnej, dokonywane są w sposób władczy i jednostronny, a zatem podlegają kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ppsa. W wyroku z 19 marca 2021 r. I GSK 1713/20 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 47 ufzo, to wszelkie czynności podejmowane przez organ dotujący w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje bowiem, że zwrot "o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a" odnosi się do określenia organów dotujących oraz rodzajów dotacji, a nie do opisania rodzajów czynności. Z treści art. 47 ufzo nie wynika zatem żadne ograniczenie co do kategorii czynności, które podlegają tej regulacji. Tak więc czynności organu dotującego polegające na ustaleniu wysokości dotacji, jak i jej przekazaniu, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa i jako takie poddane są kognicji sądów administracyjnych (tak też NSA w wyroku z 14 października 2021 r. I GSK 650/21). Zaznaczyć jednocześnie należy, że zgodnie z dominującym obecnie w orzecznictwie stanowiskiem - podzielanym w pełni również przez skład orzekający w tej sprawie - w zakresie czynności, o których mowa w art. 47 ufzo, mieści się zarówno czynność przyznania dotacji, jak też odmowa przyznania i wypłaty dotacji (zob. postanowienie NSA z 8 grudnia 2023 r., I GSK 1347/23, wyroki: WSA we Wrocławiu z 10 października 2023 r. III SA/Wr 3/23, WSA w Opolu z 29 czerwca 2022 r., I SA/Op 10/22). Jak trafnie wskazał WSA w Krakowie w wyroku z 14 lutego 2024 r., I SA/Kr 22/24 "czynności organów administracyjnych podejmowane na podstawie przepisu art. 29 ust. 1 i art. 34 ust. 1 i 2 ufzo dotyczące przyznania lub odmowy przyznania dotacji, a także ustalenia wysokości dotacji dla placówki niepublicznej, są czynnościami z zakresu administracji publicznej, dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Czynności te zawierają element konkretyzacji normy prawnej, dokonywane są w sposób władczy i jednostronny. Skoro ustalenia organu w kwestii prawidłowej wysokości dotacji oświatowej wypłacanej w poszczególnych miesiącach nie są dokonywane w postępowaniu administracyjnym prowadzonym według reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, brak jest więc podstaw do nałożenia na organ obowiązku przeprowadzenia w tym wypadku postępowania w całości zgodnego z wymaganiami kpa. Zwieńczeniem ciągu działań organu dotującego w zakresie ustalenia wysokości należnej części dotacji oświatowej nie jest decyzja administracyjna, lecz czynność z zakresu administracji publicznej (art. 47 ufzo)". Zatem czynnością taką jest również całkowite zaniechanie wypłaty (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 10 października 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 3/23). Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 8 grudnia 2023 r., I GSK 1347/23, jednoznacznie stwierdzając, że zaskarżona czynność odmowy przyznania i wypłaty dotacji stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 47 ufzo i art. 3 § 2 pkt 4 ppsa i jako taka poddana jest kognicji sądów administracyjnych. Oceniając - przez pryzmat powołanych wyżej przepisów i ich wykładni - wynikający z przedłożonych akt postępowania stan faktyczny sprawy, należało przyjąć, iż Kolegium prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność wniesionego odwołania. Mając na uwadze zarzuty skargi, wskazać również należy, że z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że ustalenie rzeczywistej treści żądania, jeżeli budzi ono wątpliwości, należy do organu administracji publicznej, który postępuje w tym zakresie zgodnie z art. 9 kpa. Ponadto, organ nie jest uprawniony do samodzielnego kształtowania treści wniosku niezgodnie z jego treścią bądź wbrew rzeczywistej woli podmiotu. Tylko w sytuacji gdy organ administracji, dysponuje niejasnym pismem strony, nie może przypisywać temu pismu określonego znaczenia i domniemywać intencji. Organ administracji publicznej nie jest uprawniony do samodzielnego precyzowania treści żądania, bowiem mogłoby to prowadzić do niedopuszczalnej zmiany jego kwalifikacji prawnej, wbrew intencjom osoby wnoszącej podanie. W realiach tego przypadku treść pisma wniesionego przez Skarżących w imieniu których działał profesjonalny pełnomocnik, została sformułowana - w ocenie Sądu - w sposób precyzyjny i niebudzący wątpliwości co to jego treści. Zdaniem Sądu, analiza pisma z 22 listopada 2024 r., nie daje podstaw, aby przyjąć, że w sprawie doszło do mylnego oznaczenia pisma. Nie można również przyjąć, że pismo to zawierało elementy niejasne, czy nieprecyzyjne, uniemożlIwiające jego zakwalifikowanie zgodnie z jego nazwą. Pismo wniesione przez pełnomocnika Skarżących zostało nie tylko zatytułowane "odwołanie", ale i zostało skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a nadto jego treść wskazywała w sposób bezpośredni i niebudzący wątpliwości na wolę rozpoznania sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W tym miejscu podkreślić należy, że o charakterze danego pisma w postępowaniu administracyjnym decyduje strona je wnosząca, a nie organ, do którego pismo zostało skierowane (wyrok NSA z 22 lutego 2024 r., sygn. akt I OSK 2201/20). Wobec niebudzącej wątpliwości treści pisma Skarżącej z 22 listopada 2024 r., brak było - zdaniem Sądu - podstaw do przypisywania pełnomocnikowi Skarżących innej intencji w związku ze złożeniem owego pisma, niż literalnie wynikająca z jego treści oraz całokształtu argumentacji w nim podniesionej, która nadto jednoznacznie korespondowała z adresatem pisma wskazanym w jego treści. Odnosząc się z kolei do pozostałych kwestii proceduralnych podnoszonych w skardze, wyjaśnić i podkreślić należy, że zgodnie z art. 53 § 2 ppsa, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W realiach niniejszej sprawy wskazać należy, iż Skarżący na żadnym etapie postępowania nie wnieśli skargi skierowanej do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Pismo pełnomocnika z 22 listopada 2024 r., nie zostało skierowane do wojewódzkiego sądu administracyjnego, jako adresata wskazano wprost Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu. Nadto pismo to zostało zatytułowane "odwołanie", a argumentacja w nim zawarta wskazuje jednoznacznie na wybrany świadomie przez pełnomocnika Skarżących tryb postępowania i odnosi się do braku wydania decyzji administracyjnej i naruszenia art. 104 § 1 i 9 kpa. Obowiązki informacyjne ciążące na organie administracji nie mogą być utożsamiane z obowiązkiem świadczenia pomocy prawnej, udzielania porad prawnych bądź instruowania stron o wyborze optymalnego sposobu postępowania (zob. np. wyrok NSA z 8 stycznia 2014 r., II GSK 1507/12, LEX nr 1457647; wyrok NSA z 5 lipca 2018 r., I OSK 2217/16; wyrok NSA z 16 stycznia 2019 r., II GSK 1890/18; wyrok NSA z 9 lipca 2020 r., I OSK 27/20; wyrok NSA z 27 lipca 2020 r., II OSK 511/20; wyrok NSA z 3 marca 2022 r., II GSK 1544/18). Zakres wymaganej wiedzy o prawie jest zróżnicowany – dla przykładu, lepsza znajomość prawa jest oczekiwana od osoby prowadzącej działalność zawodową w określonej dziedzinie. Tak więc osoba przystępująca do prowadzenia działalności gospodarczej powinna być zorientowana w przepisach prawnych regulujących tę działalność w stopniu wystarczającym do jej poprawnego prowadzenia, ( por. wyrok NSA z 17 marca 2000 r., SA/Gd 2072/97; z dnia 29 listopada 2000r. I SA/Gd 1185/98). W tym miejscy należy podkreślić, że na obecnym etapie postępowania mamy do czynienia ze skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 3 lutego 2025 r., nr SKO.40.3332.2024.ro w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania i tak sformułowany przedmiot zaskarżenia wyznacza granice niniejszej sprawy. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W orzecznictwie podkreśla się, że sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, "ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi (...) wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych" (por. wyrok NSA z 20 listopada 1997 r., SA/Łd 2572/95). W podobny sposób ujęto tę kwestię w uchwale NSA (7) z 3 lutego 1997 r., OPS 12/96, ONSA 1997/3, poz. 104, w której stwierdzono, że: "W postępowaniu sądowoadministracyjnym wprawdzie obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi (art. 51 ustawy o NSA), jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowane przez uprawniony podmiot". Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Innymi słowy, sąd nie może wkraczać w sprawę nową, w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych. Natomiast z akt niniejszego postępowania sądowego wynika w sposób literalny, iż przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie SKO w Opolu wydane w sprawie SKO.40.3332.2024.ro, które to postanowienie zostało zaskarżone w całości. Jak już wskazano powyżej, granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej, w tym wypadku wynikający z postanowienia Kolegium w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. W graniach tej sprawy nie mieszczą się zatem kwestie związane z prawidłowością procedowania przez organ w sprawie przyznania (odmowy przyznania) dotacji oświatowej. Raz jeszcze należy podkreślić, że nakaz "rozstrzygnięcia w granicach danej sprawy", oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem oceny innej sprawy administracyjnej, niż ta w której wniesiono skargę (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2017 r. sygn. akt I FSK 227/17). Granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa administracyjna będąca przedmiotem zaskarżenia - co trywialnie rzecz ujmując oznacza, że sąd jest zobowiązany rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia jego zgodności z prawem (zob. np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 915/97) - której treść i zakres wyznaczają normy prawa determinujące treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzujące czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny (por. wyrok NSA z 15 stycznia 2005 r., sygn. akt II GSK 321/07, z 21 kwietnia 2022 r. sygn. akt II GSK 1057/21). Na zakończenie należy jedynie zasygnalizować, że kwestie związane z zasadnością odmowy przyznania dotacji oświatowej mogą zostać zweryfikowane wyłącznie w ramach tzw. skargi na tę czynności, zaś kwestie związane z ewentualnym brakiem winy Skarżących w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi na tę czynność, w tym okoliczności związane z sygnalizowaną przez pełnomocnika kwestią braku jednolitości poglądu, co do charakteru odmowy przyznania dotacji oświatowej, mogą być rozpatrywane wyłącznie w ramach odrębnego od niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Okoliczności podnoszone przez pełnomocnika Skarżących dotyczące działania organów, mogą stanowić bowiem podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynność, co dopiero będzie mogło być przedmiotem rozpoznania przez sąd w przypadku wniesienia do sądu takiej skargi wraz z niezbędnymi w tym zakresie wnioskami. W ramach obecnego postępowania – zainicjowanego skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium w Opolu z 3 lutego 2025 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania nie mieszczą się bowiem kwestie związane z terminowością, czy też brakiem winy Skarżących w zachowaniu terminu do wniesienia skargi na czynności z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa w zw. z art. 47 ufzo. Dopiero w przypadku wniesienia skargi na czynność w postaci odmowy przyznania dotacji oświatowej, rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi, sąd będzie mógł ocenić, czy przywołane we wniosku okoliczności zasługują na wiarę, a następnie ocenić, czy mogą one uprawdopodobniać brak winy w uchybieniu terminu do jej wniesienia. Oceniając powyższe, w ramach odrębnego postępowania, sąd, mając na uwadze zasady logiki i doświadczenia życiowego, będzie mógł zbadać, czy rodzaj i charakter podjętych przez Skarżących działań może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na czynności z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa w zw. z art. 47 ufzo i ewentualnym dalszym merytorycznym procedowaniu takiej skargi. Reasumując, Kolegium wydało postanowienie w sprawie na podstawie obowiązujących przepisów prawa, dokonując wykładni zgodnej z dominującą linią orzeczniczą sądów administracyjnych, którą Sąd podziela , a w związku z powyższym nie było podstaw do uwzględnienia skargi wniesionej na to postanowienie. Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę jako nieuzasadnioną oddalił na podstawie art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło