II SA/Op 251/12
WyrokWSA w Opolu2012-10-30
Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Krzysztof Bogusz, Elżbieta Kmiecik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej w Prudniku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka narusza prawo własności skarżących poprzez ograniczenie ich prawa dojazdu i wyjazdu z nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa własności skarżących. Wskazano, że droga wewnętrzna "KDW" została zaprojektowana na działce gminnej i nie obejmuje działek skarżących, a zatem nie doszło do naruszenia ich prawa własności ani ograniczenia wjazdu i wyjazdu z posesji. Ponadto, sąd stwierdził, że skarżący nie mogą skutecznie wywodzić naruszenia własnego interesu prawnego z dokonanej przez Radę zmiany przeznaczenia terenu, na którym znajdują się nieruchomości nie będące ich własnością, zwłaszcza gdy wprowadzone przeznaczenie pozostaje bez bezpośredniego wpływu na dotychczasowe zagospodarowanie i wykorzystanie ich nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżący J. i F. D. zaskarżyli uchwałę Rady Miejskiej w Prudniku dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzucili, że uchwała ta poprzez zwężenie wewnętrznej drogi dojazdowej "KDW" ograniczyła im wjazd i wyjazd z ich działki nr J. Podnieśli również inne zarzuty dotyczące przeznaczenia terenów, braku naniesienia istniejącej infrastruktury oraz naruszenia procedury uchwalania planu. Organ argumentował, że skarżący w przeważającej części kwestionują przeznaczenie nieruchomości, które nie są ich własnością, a zaprojektowana droga nie ogranicza ich praw.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 października 2012 r. sprawy ze skargi J. D. i F. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Prudniku z dnia 30 listopada 2011 r., Nr XVII/283/2011 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
Przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego stanowi skarga J. i F. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Prudniku z dnia 30 listopada 2011 r., Nr XVII/283/2011 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka.
Podjęcie uchwały poprzedziły następujące czynności:
Uchwałą z dnia 27 maja 2010 r., Nr LV/881/2010 Rada Miejska w Prudniku postanowiła o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka. O powyższej uchwale Burmistrz Prudnika zawiadomił i poinformował o prawie składania wniosków i uwag do planu, zgodnie z wymogami art. 17 pkt 1 i 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) - zwaną dalej ustawą i art. 39 ust. 1 w związku z art. 54 ust. 2 ustawy z dnia
3 października 2008 r., o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227). Po rozpatrzeniu złożonych wniosków Burmistrz Prudnika sporządził projekt planu i uzyskał wymagane przepisami ustawy opinie i uzgodnienia.
Następnie ogłosił o wyłożeniu, w dniach od 10 sierpnia 2011 r. do 9 września 2011 r., projektu planu do publicznego wglądu, zawiadamiając o możliwości składania wniosków i uwag do tego projektu. Pismem z dnia 14 września 2011 r., J. i F. D. do wyłożonego projektu planu złożyli swoje uwagi. W piśmie tym nie zgodzili się z ustalonym planem przeznaczeniem działki nr A. jako tereny zieleni łęgowej wskazując, że działka ta według zapisów w rejestrze stanowi drogę. Wywodzili także, iż wskutek zaplanowanej i poszerzonej w planie drogi dla ruchu wewnętrznego naruszone zostało prawo własności ich działki nr B. Wskazali również, że na mapie planu, na działce nr C. oznaczonej jako tereny powierzchniowych wód śródlądowych nie został wskazany przebieg i położenie potoku [...]. Wreszcie nie zgodzili się z przeznaczeniem działek nr D. i E. oraz A., oznaczonych w planie jako tereny zieleni łęgowej, twierdząc iż mają one charakter rolny.
Burmistrz Prudnika rozpoznając w/w uwagi skarżących częściowo je uwzględnił przeznaczając działkę nr A. pod teren drogi wewnętrznej KDW, a także umieszczając w tekście planu zapisy dopuszczające możliwość udrożnienia oraz odtworzenia cieku wodnego. Nie uwzględnił natomiast innego przeznaczenia działek nr D. i E. z terenów zieleni łęgowej na tereny rolne, uznając, iż są one w części zadrzewione. Co do poszerzenia drogi "KDD" z działki nr B. wyjaśnił, iż wynika to
z konieczności spełnienia wymagań technicznych określonych w przepisach szczególnych dla drogi dojazdowej, umożliwiającej przejazd do nowo projektowanych terenów mieszkaniowych, a także przejazd sprzętem rolniczym do pól.
Po wprowadzeniu zmian, Burmistrz Prudnika zawiadomił o ponownym wyłożeniu, w dniach od 3 października do 31 października 2011 r., projektu planu do publicznego wglądu, o czym ogłoszono, zawiadamiając o możliwości składania wniosków i uwag do tego projektu. Do ponownie wyłożonego projektu planu skarżący wnieśli powtórnie uwagi. Po raz kolejny powtórzyli uwagi, które nie zostały uwzględnione przez Burmistrza Prudnika oraz dodatkowo wskazali, iż na projektowanym planie nie została naniesiona istniejąca na działce nr F. droga wewnętrzna dojazdowa, która stanowi najkrótszą drogę od ich posesji położonej na działkach nr G. i H. do drogi publicznej. Zarzucili, iż na części działki nr I. i części działki nr C. oraz nr D. zaplanowane zostały fikcyjne tereny zieleni łęgowej, które obecnie służą im jako droga dojazdowa do działek nr: G. H., w związku z czym wnieśli o naniesienie jej na mapę planu wraz z włączeniem do niej działki nr C. przylegającej do działki nr I., która po zasypanym starorzeczu potoku [...] pełnić może również funkcję drogi dojazdowej. Rozpoznając uwagi E. i W. N. Burmistrz Prudnika w całości je odrzucił. Wyjaśnił, iż włączenie części działki I. do terenu "KDD" wynika z konieczności regulacji pasa drogowego. Wskazał, iż nie zgadza się z włączeniem działki C. stanowiącej zakryty ciek wodny do terenu drogi "KDD", gdyż ustalenia projektu planu dopuszczają możliwość udrożnienia oraz odtworzenia tego cieku. W stosunku do działki nr D. stanowiącej tereny łęgowe oznajmił, iż jest ona w części zadrzewiona.
Uchwałą z dnia 30 listopada 2011 r., Rada Miejska w Prudniku podjęła stanowiącą przedmiot zaskarżenia uchwałę Nr XVII/283/2011 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka. Do przedmiotowej uchwały został dołączony m.in. załącznik nr 5 "Rozstrzygnięcie o rozpatrzeniu uwag do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice
i części wsi Rudziczka", w którym przez Radę Miejską w Prudniku w dniu 30 listopada 2011 r., zostały negatywnie rozpatrzone i ocenione wszystkie uwagi wniesione do projektu planu. Do części tekstowej planu załączony został rysunek planu w skali 1: 2000.
W dniu 31 stycznia 2012 r. J. D., F. D., E. N. i W. N. wnieśli do Rady Miejskiej w Prudniku wezwanie do usunięcia naruszeń prawa dokonanych w w/w uchwale, wnosząc "o ich usunięcie i doprowadzenie planu do zgodności z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi, w celu poprawienia sposobu użytkowania gruntów i warunków życia, a nie ich utrudniania". Rada Miejska w Prudniku nie udzieliła odpowiedzi.
Skarżący J. D., F. D., E. N. i W. N., wnieśli w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r., o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r., NR 142 poz. 1591 ze zm.) skargę na powyższą uchwałę.
Skarga E. N. i W. N. (właściciele działek o nr: H., G.) wyłączona została do odrębnego postępowania i prawomocnym postanowieniem tut. Sądu odrzucona.
W uzasadnieniu J. i F. D. podnieśli, iż jako właściciele działek nr J., B., położonych w obrębie zaskarżonego aktu prawa miejscowego posiadają interes prawny w zaskarżeniu uchwały Rady Miasta Prudnika. Podkreślili, iż ich interes prawny wynika również z posiadanego przez nich określonego władztwa nad rzeczą cudzą, wynikającego z faktu stałego użytkowania drogi "KDW" stanowiącej dostęp ich posesji do publicznej drogi powiatowej DP X, położonej na działce nr K.. W ocenie skarżących zaskarżona uchwała poprzez zwężenie wewnętrznej drogi dojazdowej "KDW", ograniczyła im wjazd i wyjazd z należącej do nich działki nr J.. Podnieśli, że uchwaloną zmianą zagospodarowania części działki nr C., po zasypaniu cieku wodnego potoku [...], która obecnie wraz z terenem działki - drogi nr A., pełni funkcję drogi wewnętrznej "KDW" i zagospodarowaniem jej razem z działkami rolnymi nr M., L., jako teren o podstawowym przeznaczeniu dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usługowej "1MN,U", zakłócono istniejący układ komunikacyjny, uwarunkowania i wymagania funkcjonalno-społeczne oraz ład przestrzenny tworzący harmonijną całość, nie tylko w rozumieniu estetycznym, ale i w pogorszeniu się jakości życia mieszkańców użytkowników drogi "KDW". Wywodzili, iż nie przestrzegając obowiązkowego określenia zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego naruszono art. 15 ust. 2 pkt. 2 w zw. z w art. 2 pkt. 1 i 5 i art. 2 pkt. 6 ustawy. Wskazując na naruszenie art. 6 ust. 2 pkt. 2 ustawy zarzucili, że zwężenie drogi wewnętrznej oznaczonej na mapie planu symbolem "KDW", służącej nie tylko im, ale również innym użytkownikom i właścicielom nieruchomości sąsiednich i lokalnej społeczności, spowodowało nadmierne utrudnienia uniemożliwiające im wjazd i wyjazd z ich posesji, zabudowanej na działce nr J., na drogę "KDW", prowadzącą do publicznej drogi powiatowej DPX, położonej na działce nr K.. Przy okazji podnieśli, że działka nr K. użytkowana jako droga,
w części graficznej planu oznaczona została symbolem "KDD", co w ich ocenie nie jest zgodne z zapisem w jego części tekstowej w § 13 jako "KDZ".
Odnosząc się do działki nr C. powstałej po zasypanym naturalnym cieku wodnym koryta potoku [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa, skarżący podnieśli, iż w wyniku uchwalenia planu zmianie uległ jej dotychczasowy sposób użytkowania, z drogi wewnętrznej dojazdowej "KDW" na teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i usługowej, oznaczony w planie symbolem "1MN,U". W ocenie skarżących powyższa zmiana przeznaczenia działki nr C. dokonana została na rzecz terenów działek rolnych oznaczonych nr M. i L.. Według skarżących dokonana zmiana sposobu użytkowania działki nr C. naruszyła obecny układ komunikacyjny, infrastrukturę i obszar przestrzeni publicznej. Skarżący zauważyli także, iż powyższe stoi w sprzeczności z zawartym w części tekstowej planu § 13, z którego wynika, że drogę wewnętrzną "KDW"", należy pozostawić w takim stanie w jakim obecnie występuje, co według nich oznacza pozostawienie na tej działce jej dotychczasowej funkcji, a więc drogi. Powyższe z kolei stanowi o naruszeniu przez organ przepisu z art. 1 ust. 2 pkt. 1, 7, 9 i10 ustawy.
Nadto mając na uwadze, że przedmiotowa działka powstała po zasypanym naturalnym cieku potoku [...], przeniesionego do rurociągu kd [...] na działkę drogę nr A. zauważyli, że powinien był on zostać wyrysowany na mapie planu jako działka zajęta pod publiczne powierzchniowe wody śródlądowe "wś" potoku [...]. Nie wyznaczenie i pominięcie w części tekstowej i części graficznej planu, istniejącej infrastruktury technicznej tj. rurociągu kd [...], stanowi o naruszeniu przez organ wymogów dotyczących stosowania standardów przy zapisywaniu ustaleń planu miejscowego. Rada Miasta, uchwalając plan zagospodarowania nie określiła zatem zasad zawartych w art. 1 pkt. 2 ustawy o planowaniu, w związku z § 4 pkt. 9 lit. a, rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Skarżący dowodzili także, iż wykonanie nowej drogi wewnętrznej "KDW" na części ich działek nr J., B., pomimo, iż na działce nr A. istnieje już droga, stanowi o naruszeniu ich prawa własności przysługującego im na mocy art. 1 ust. 2 pkt 7 zapisanego w art. 6 ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy. Nadto organy nie mając uzyskanej ich zgody na przebieg tej drogi wewnętrznej, która nie jest drogą publiczną, dopuściły się przekroczenia władztwa planistycznego z art. 3 ust. 1 ustawy. Nie zgodzili się także ze zmianą przeznaczenia działek rolnych nr D. i E. oraz częścią działki nr C. na tereny łęgowe oznaczone w planie symbolem "Zł", na których zakazuje się lokalizacji obiektów kubaturowych oraz zmiany sposobu użytkowania. Wskazali, iż tereny objęte powyższymi działkami zostały oznaczone w studium, jako obszar zabudowy mieszkaniowej mieszanej jednorodzinnej i zagrodowej, symbolem "RM", co w ich ocenie wzajemnie się wyklucza i stanowi istotne naruszenie art. 9 ust. 4 ustawy. Powyższe naruszenie odnosi się także do działki nr A., którą w studium oznaczono symbolem "RM" natomiast w planie stanowi ona drogę wewnętrzną "KDW". To samo dotyczy działek nr I. i K., które w studium oznaczone zostały symbolem "KDZ" jako powiatowe drogi zbiorcze, natomiast w planie w jego części tekstowej działka nr I. określona została symbolem "KDD", jako droga dojazdowa, która w części graficznej nie posiada żadnego oznaczenia.
Zaakcentowali, iż podczas uchwalania zaskarżonego planu nie podjęto odrębnej uchwały o zgodności projektowanego planu miejscowego z ustaleniami studium, która w ich ocenie powinna być podjęta bądź osobno przed uchwaleniem planu miejscowego, bądź we wstępnej części uchwały dotyczącej planu miejscowego, a nie jak to uczyniła Rada Miasta, w części stanowiącej przywołanie podstawy prawnej uchwały.
Zdaniem skarżących projekt planu miejscowego wraz z listą nie uwzględnionych uwag nie został, w myśl § 12 ust. 2 Statutu Gminy Prudnik, przedstawiony Radzie Miasta w Prudniku z siedmiodniowym wyprzedzeniem, a bezpośrednio na posiedzeniu Rady Miasta podczas głosowania. Z tego powodu radni nie mieli określonego czasu
i możliwości spokojnego i dogłębnego dokonania analizy wniesionych uwag do planu. Uchwałę zatem podjęto z naruszeniem § 22 ust. 3, 4 i 5, Statutu Miasta i Gminy Prudnik, w związku z art. 17 pkt. 14 ustawy, poprzez nie skierowanie projektu planu miejscowego wraz z listą uwag nie uwzględnionych do stałych komisji powołanych przez radę, w celu ich zaopiniowania. W konsekwencji wywodzili, iż sporządzenie projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bez uwzględnienia wniesionych przez nich uwag i wniosków do sporządzonego projektu planu. Załączony do projektu planu załącznik Nr 5 stanowi bowiem przeinterpretowanie wniesionych przez nich do planu uwag i wniosków.
Istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu było także według nich sporządzenie planu miejscowego w skali 1:2000 zamiast w skali 1:1000. Jednocześnie zaznaczyli, że podkład mapowy, jakim jest nieaktualna mapa zasadnicza, użyty do wykonania rysunku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wykonany został w skali 1:1000, w sytuacji gdy nie zachodziła potrzeba jej zmiany bez szczególnego i bezwzględnego uzasadnienia.
Skarżący wskazali także na toczący się przed Sądem Rejonowym w P., proces sądowy w sprawie o rozgraniczenie drogi - działki nr A. "KDW" z działkami sąsiednimi, a także unieważnienie decyzją SKO w Opolu położenia granicy działki nr H. i działki nr D. z działką nr A., zarzucili, wykorzystanie przez organ nieaktualnej, nieważnej i nie wiążącej mapy zasadniczej w części objętej skargą, Powyższe stanowi natomiast naruszenie przepisów prawa z art. 16 ust. 1 w związku
z § 5 rozporządzenia.
Gmina Prudnik w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania skargowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu organ podniósł, iż skarżący w przeważającej części kwestionują przeznaczenie i sposób zagospodarowania nieruchomości, które nie są ich własnością. Wyjaśnił, że podnoszona przez skarżących likwidacja istniejącej drogi na działce nr I. do działki nr G. nie powoduje ograniczenia w swobodnym rozporządzaniu działką oraz nie uniemożliwia zabudowy tej działki przez właścicieli E. i W. N.. Na posiadanych przez organ podkładach mapowych wsi S. droga oznaczona nr I. nie obsługuje bowiem działki nr G. stąd nie wyznaczono w planie takiego dojazdu. Także istniejące koleiny od środków transportu nie wyznaczają zdaniem organu nowego układu komunikacyjnego, a istnienie takiego elementu przestrzeni nie można nazywać istniejącą drogą. Zauważył, iż likwidacja w planie "zwyczajowego" przejazdu nie ogranicza nikomu żadnych praw, bo prawnie taka droga nie istnieje. Nadto podał, że droga "KDD" oparta o działkę nr A., stanowiąca dojazd do posesji nr G., faktycznie została poszerzona w planie o działkę nieistniejącego rowu do szerokości 3,5m. W uprzednim stanie formalnoprawnym dojazd do tej działki miał bowiem szerokość 2m, stąd nie doszło do pogorszenia warunków dojazdu, a tym samym ograniczenia w korzystaniu z działki nr G.. Obecna szerokość jest wystarczająca do zapewnienia dojazdu pożarowego do działki zabudowy jednorodzinnej. Wymagana bowiem, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz.U. 2009 nr 124 poz. 1030), szerokość dojazdu pożarowego do działki wynosi 3m, przy czym możliwość nawrotu wozu bojowego straży pożarnej w tym przypadku należy zorganizować na działce nr G., co leży w interesie właściciela tej działki. Skoro działka nr G. nadal stanowi działkę budowlaną z dostępem do drogi publicznej poprzez drogę wewnętrzną nr A. w ocenie organu nie doszło do pogorszenia warunków dojazdu. Połączenie dróg na działkach nr I. i A. będzie się odbywało poprzez drogę wydzieloną z działek nr D. i E. na przedłużeniu drogi na działce nr Z. Jednocześnie organ zaznaczył, iż połączenie tych dwóch dróg będzie w odległości 45m od połączenia wnioskowanego przez Państwa D. i N., gmina nie ma bowiem obowiązku zapewnienia "najkrótszych" dojazdów do dróg publicznych ale zapewnić dostępność do tych dróg. Organ argumentował, iż realizacja wnioskowanego przez skarżących połączenia w sąsiedztwie działki nr F. służyłaby jedynie nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym nr G., a ponieważ planowanie dróg wiąże się także z ich realizacją w przyszłości i optymalnym wykorzystaniem środków publicznych tak, aby inwestycje gminne służyły jak największej liczbie mieszkańców, sytuacja taka naruszałaby art. 1 ust. 2 pkt 9 ustawy w rozumieniu art. 2 pkt 4 w/w ustawy.
Odnosząc się do zarzutu braku wrysowania rurociągu kd [...] na mapie planu, jak również w części tekstowej planu organ wskazał, iż na posiadanych podkładach mapowych z zasobów geodezji Starostwa Powiatowego w Prudniku rurociąg taki nie jest naniesiony, stąd nie występuje on na załączniku graficznym do planu oraz w części opisowej. Wyjaśnił, iż rurociąg kd [...] jest instalacją podziemną i nie zmienia sposobu użytkowania gruntów położonych nad nim, stąd też nie zachodziła konieczność wyrysowania go na rysunku planu. Nadto położenie podziemnego rurociągu
w najmniejszy sposób nie wpływa na układ funkcjonalny tego obszaru wsi. Zaznaczył, iż zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej zostały określone w § 13 rozdziału 8 planu miejscowego. Podał, iż żadna
z nieruchomości na terenie opracowania planu nie została pozbawiona dostępu do drogi publicznej.
Analizując wskazywane przez skarżących J. i F. D. ograniczenie dostępu do ich działki nr J., przez nie włączenie do pasa drogowego oznaczonego nr A. części działki nr C., stanowiącej zasypany dawny potok [...] organ wskazał, iż w planie pas drogowy pozostał w niezmienionej formie tzn. tak, jak jest określony na podkładzie mapowym. Wyjaśnił, że teren zasypanego potoku [...] na części działki nr C. został włączony do terenu "1MN,U" ze względu na konieczność odsunięcia krawędzi drogi od istniejącej zabudowy na działce nr M. Powyższe miało na celu zachowanie odpowiedniej odległości zabudowy od granicy działki zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Szerokość natomiast istniejącej drogi "KDW" na działce nr A. nie odbiega od standardów na terenie wsi S.. Plan pozostawił szerokość pasa drogowego w niezmienionej postaci 6m, co jest zgodne z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W konsekwencji stwierdził, że nie nastąpiło naruszenie prawa własności skarżących, a przyjęte planem zagospodarowanie nie utrudnia dojazdu skarżących do ich działki nr J..
Odpowiadając na zarzut skarżących, że działka drogowa nr K. została oznaczona na załączniku graficznym do planu symbolem "KDD" a w tekście planu "KDZ" organ wskazał, że działka ta ma w planie podwójne oznaczenie zarówno "KDZ" jak i "KDD". Dojazd łączący wsie W. i S. został oznaczony symbolem "KDZ", a droga w samej wsi S. symbolem "KDD". Jednocześnie poinformował, że zaskarżony plan nie został uzależniony od granic geodezyjnych działek, ale od ich położenia i funkcji, jakie będą pełniły.
Wskazując na funkcjonalne włączenie części działki nr C. dawnego potoku [...] do działek nr M. i L. organ odnotował, że zostało ono podyktowane adaptacją istniejącego zagospodarowania. Zasypany rów przebiega bowiem przez środek prywatnej posesji, dzieląc ją i uniemożliwiając racjonalne korzystanie z niej. W ocenie organu funkcjonalne włączenie tego fragmentu rowu do terenu oznaczonego "1MN,U" pozwoli w przyszłości właścicielowi działek nr L. i M. na zakup tego fragmentu rowu jeżeli nie będzie zastrzeżeń natury technicznej i prawnej ze strony właściciela. Organ zauważył także konieczność odsunięcia krawędzi drogi od istniejącej zabudowy na działce nr M., a tym samym podniesienia bezpieczeństwa użytkowników tej posesji. W ten sposób stworzono minimalną 2-3 m odległość linii zabudowy od krawędzi jezdni. Organ nie zgodził się z tym, że poprzez włączenie części rowu do terenów usługowych "1MN,U" doszło do naruszenia obszaru przestrzeni publicznej i przepisów materialno-prawnych. Argumentował, iż w ramach terenów usługowych "1MN,U" dopuszcza się obiekty i urządzenia towarzyszące funkcji podstawowej terenu oraz obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej (§ 6 ust. 3 pkt 11 planu miejscowego), stąd funkcja rowu melioracyjnego pozostała nienaruszona. Nadto wywodził, że zapisy planu nie naruszają struktury właścicielskiej i podziału geodezyjnego, bowiem nie wpisano obligatoryjnego scalenia gruntów na tym terenie. Decyzje natomiast co do dalszych losów zagospodarowania terenu działek nr L. i M. oraz nr C. podejmą ich właściciele, którym plan w najmniejszy sposób nie ograniczył praw.
Podnosząc, że na części działek nr J.; B., stanowiących własność J. i F. D., H. stanowiących własność E. i W. N. zaprojektowano drogę "KDW" organ wyjaśnił, iż droga ta usytuowana jest na działce gminnej zgodnie z jej przebiegiem na podkładzie mapowym, co w najmniejszy sposób nie narusza władztwa planistycznego gminy. Organ skonstatował także, że projektowana droga "KDW" została poszerzona kosztem terenu "Zł", a nie opisywanych działek skarżących.
Organ nie zgodził się także z zarzutami dotyczącymi niezgodności planu ze studium. W szczególności nie zauważył w/w niezgodności w stosunku do działek nr D. i E., które w planie zostały określone jako zieleń łęgowa "Zł" natomiast w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako tereny. "RM". Argumentował, iż w studium tereny "RM" są określone jako funkcja podstawowa - mieszkaniowa i funkcja uzupełniająca - usługi publiczne i komercyjne, rzemiosło produkcyjne i usługowe (...) urządzenia sportowe, place zabaw, zieleń wypoczynkowa, sady, ogrody, zieleń przydomowa. Planowane tereny zieleni łęgowej są zatem adaptacją istniejącej zieleni uzupełniającej kulturowy krajobraz wsi integralnie związanej z zabudową mieszkaniową i gospodarczą. Zauważył również, że plan dopuszcza odtworzenie dawnego przebiegu potoku [...] jako urządzenia towarzyszącego istniejącej zabudowie zagrodowej natomiast z racji technicznych i zdrowotnych teren ten nie nadaje się do sytuowania budynków mieszkalnych i innych. Twierdził, że geologicznie nadal jest to teren występujących spływów wód gruntowych, stąd jego przeznaczenie na ciąg zieleni, humanizujący wewnętrzną przestrzeń zabudowy wsi oraz pokazujący historyczny przebieg cieku, wokół którego powstała wieś.
Organ nie dostrzegł także w/w sprzeczności w stosunku do drogi położonej na działce nr A., która w studium określona została jako tereny "RM" a na planie symbolem "KDW". Wyjaśnił, że działka A. oznaczona w studium jako teren "RM" jest obszarem zabudowy mieszkaniowej mieszanej - jednorodzinnej i zagrodowej z urządzeniami towarzyszącymi natomiast droga "KDW" jest właśnie takim urządzeniem infrastrukturalnym towarzyszącym zabudowie. Jednocześnie podkreślił, iż w skali studium 1:10 000 nie jest możliwe wrysowanie wszystkich połączeń drogowych.
Także podniesiony przez skarżących zarzut braku zgodności projektowanego planu miejscowego z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego z uwagi na to, że Rada nie podjęła odrębnej uchwały o zgodności projektowanego planu z ustaleniami studium, bądź we wstępnej części uchwały dotyczącej planu, a jedynie powołała się na tę zgodność w części stanowiącej przywołanie podstawy prawnej uchwały, w ocenie organu pozostaje niezasadny. Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych stwierdził, że zapisy dotyczące zgodności projektu planu z ustaleniami studium zawarte zostały w częściach wstępnych tych uchwał, stanowiących przywołanie podstawy prawnej i nie zostały zakwestionowane przez Sądy. W konsekwencji oznacza to, że nie został naruszony art. 20 ust. 1 ustawy i brak jest podstaw do kwestionowania sposobu stwierdzenia zgodności projektu planu miejscowego ze studium, zawartego w zaskarżonej uchwale Rady Miejskiej w Prudniku
Jako bezzasadny został oceniony przez organ zarzut naruszenia zasad sporządzenia planu sporządzenie planu w skali 1:2 000. Organ podając treść § 6 ust.
1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz art. 16 ustawy wskazał, iż sporządzony plan został dla obszaru o znacznej powierzchni tj. dla 1564 ha w stosunku do którego dopuszcza się stosowanie map
w skali 1:2 000.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 12 ust. 2 i § 22 ust. 3, 4 i 5 Statutu Gminy Prudnik, w związku z art. 17 pkt 14 ustawy organ stwierdził, że radni otrzymali projekt uchwały z zachowaniem terminu określonego w § 12 ust. 2 Statutu, jednakże bez listy wniesionych do projektu planu uwag, nieuwzględnionych przez burmistrza, którą to listę otrzymali na sesji w dniu 30 listopada 2011 r. Dowodził, iż na tej sesji zastępca naczelnika Wydziału Mienia Gminy i Gospodarki Przestrzennej szczegółowo omawiał każdą uwagę, która była następnie przedmiotem odrębnego głosowania przez radnych, którzy taką wolę procedowania wyrazili. Wyjaśnił, iż radni w drodze głosowania nie wyrazili zgody na przesunięcie rozpatrzenia uchwały na następnej sesji. Biorąc natomiast pod uwagę fakt, że lista uwag została dostarczona radnym przed głosowaniem nad uchwałą, a radni w głosowaniu, większością głosów odrzucili wniosek o przesunięcie terminu rozpatrzenia projektu uchwały, także zarzut naruszenia § 12 ust. 2 i § 22 ust. 3, 4 i 5 Statutu Gminy Prudnik w związku z art. 17 pkt 14 ustawy, w ocenie organu uznany został za chybiony. W tym stanie rozstrzygnięcie o rozpatrzeniu uwag wymagane art. 20 ustawy, stanowi wedle oceny organu załącznik nr 5 do uchwały.
Zarzut wykorzystania przy sporządzaniu planu nieaktualnej, nieważnej mapy zasadniczej w części objętej skargą z powodu toczącego się postępowania sądowego dotyczącego rozgraniczenia, jest również zdaniem organu nietrafny. Toczące się postępowanie sądowe w sprawie o rozgraniczenie nie przesądza o aktualności mapy zasadniczej wykorzystanej do sporządzenia planu. Zgodnie bowiem z art. 16 ustawy plany sporządza się na kopiach urzędowych map zasadniczych czy map katastralnych gromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, a właśnie na takich mapach plan został sporządzony.
Za chybiony organ uznał opisany w skardze zarzut naruszenia art. 140 k.c. w związku z art. 21 i art. 64 Konstytucji RP. W ocenie rady organy gminy dysponując uprawnieniami do ustalania przeznaczenia terenów, zwanymi "władztwem planistycznym", mają prawo do podejmowania w tej mierze własnych rozstrzygnięć zgodnie z obowiązującym prawem. Prawo własności określone w art. 140 k.c., którego ochronę zapewniają przepisy art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji, nie jest prawem bezwzględnym i z mocy art. 64 ust. 3 Konstytucji może być ograniczone
w drodze ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i tylko w zakresie,
w jakim nie narusza ono istoty prawa własności.
Reasumując organ stwierdził, że zaskarżona uchwała swymi postanowieniami nie narusza prawa własności nieruchomości należących do skarżących. W szczególności nie doszło do opisanych w skardze ograniczeń w wykonywaniu przez J. i F. D. ich uprawnień właścicielskich wobec działek nr B.
i J., a E. i W. N. wobec działek G. i H..
Pismem procesowym z dnia 26 września 2012 r. J. i F. D. odnosząc się do odpowiedzi organu podtrzymali wszystkie zarzuty, uwagi
i spostrzeżenia zawarte w skardze na przedmiotową uchwałę Rady Gminy. Skarżący wyrazili także zdanie, że wniesiona wspólnie z E. i W. N. skarga powinna być rozpatrzona przez Sąd w całości, a nie oddzielnie.
Pismem z dnia 17 października 2012 r., skarżący w uzupełnieniu do skargi dołączyli pismo Starosty Prudnickiego nr [...] z dnia 8 lipca 2010 r., przedstawiające aktualny stan prawny nieruchomości nr I. i nr C. oraz czynności związane z przygotowaniem ich do sprzedaży.
Na rozprawie w dniu 16 października 2012 r., skarżąca J. D. podtrzymała skargę i zarzuciła, że Rada Gminy nie dołączyła do akt właściwych dokumentów obrazujących przebieg potoku. Oświadczyła, że przed sądem cywilnym nadal trwa postępowanie w sprawie rozgraniczenia, w której biegły potwierdził, że mapa która dysponował organ była nieaktualna.
W uzupełnieniu oświadczenia złożonego na rozprawie sądowej w dniu 16 października 2012 r., skarżący podnieśli, że zastosowana przez organ planistyczny skala mapy planu 1:2000 powiększa kilkakrotnie szerokość drogi nr Z "KDD" w porównaniu z podkładem mapowym w skali 1: 1000 wykorzystanym do sporządzenia mapy planu. Porównując obie mapy wzrokowo wydaje się, że są one takie same, jednakże ich parametry są odmienne. Nadto zarzucając naruszenie zasad i trybu sporządzania miejscowego planu argumentowali, że organ nie poinformował ich
o jakimkolwiek powiększaniu szerokości dróg położonych na działkach nr: Z, A., które nie są drogami publicznymi, kosztem ich działek tj nr: B., N., H., ani też nie uzyskał na powyższe ich zgody.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta - co do zasady - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, przy czym po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego aktu podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania tego rozstrzygnięcia.
Przedmiot postępowania stanowiła skarga Skarga J. i F. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Prudniku z dnia 30 listopada 2011 r., Nr XVII/283/2011 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka złożona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), zwanej dalej u.s.g. Zgodnie z tą regulacją każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Jednocześnie z przepisu art. 53 § 2 P.p.s.a. wynika trzydziestodniowy termin na złożenie takiej skargi, liczony od daty doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a w przypadku braku odpowiedzi, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania.
W pierwszej kolejności obowiązkiem Sądu było więc zbadanie, czy wniesiona skarga podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny i czy zostały spełnione warunki formalne do jej skutecznego złożenia (bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, poprzedzające wniesienie skargi oraz zachowanie terminu do jej wniesienia).
W badanej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarga - z uwagi na materię podlegającą regulacji w drodze zakwestionowanej uchwały - dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej, a więc jej rozpoznanie pozostaje w kompetencji sądu administracyjnego. Skarżący - w ocenie Sądu - dopełnili również wymogu bezskutecznego wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, gdyż wystąpili z takim wezwaniem do Rady Miejskiej w Prudniku pismem
z dnia 31 stycznia 2011 r., które wpłynęło do organu w tym samym dniu. Na powyższe wezwanie Rada Miejska w Prudniku do czasu wniesienia skargi nie udzieliła odpowiedzi, gdyż uchwałę w sprawie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na zaskarżoną uchwałę podjęła w dniu 26 kwietnia 2012 r. Uwzględniając zatem treść art. 53 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym skargę w rozpatrywanym przypadku wnosi się w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa, należy stwierdzić, że skarga z dnia 28 marca 2012 r. została wniesiona do Sądu z zachowaniem ustawowego terminu oraz warunków formalnych.
Przed przystąpieniem do oceny legalności zaskarżonej uchwały Sąd zobowiązany był jeszcze do zbadanie legitymacji J. i F. D. do złożenia skargi na kwestionowaną uchwałę. Wyjaśnić bowiem należy, iż mimo, że skarga została wniesiona również przez E. i W. N., wobec rozdzielenia skarg skarżących i odrzucenia skargi E. i W. N., przedmiotem rozpoznania Sądu jest jedynie skarga i podnoszone w niej argumenty J. i F. D., którzy są właścicielami nieruchomości składającej się z działek J., B. w S., tj. nieruchomości położonej na terenie objętym ustaleniami przedmiotowego planu. Zasygnalizować należy, że badanie czy podmiot wnoszący do sądu administracyjnego skargę na uchwałę lub zarządzenie organu gminy dotyczące sprawy z zakresu administracji publicznej jest do tego uprawniony, następuje w kontekście przesłanek określonych w art. 101 ust. 1 u.s.g., a nie na podstawie art. 50 § 1 P.p.s.a. ( por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2005 r., sygn. akt II OSK 1563/04, LEX nr 171196). Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko prezentowane w wyroku NSA z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 102/09, zgodnie z którym "samo prawo własności czy jego ograniczenie nie implikuje automatycznie legitymacji skargowej".
W ocenie Sądu skarżący podnosząc jednak, że zaskarżoną uchwałą przyjęto ustalenia uniemożliwiające lub ograniczające im rozporządzanie ich nieruchomościami, co w konsekwencji osłabia – w ocenie skarżących w sposób nadmierny i nieuzasadniony - prawo własności nieruchomości, wykazali naruszenie uprawnień właścicielskich.
Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 ze zm.), zwanej dalej ustawą, podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części stanowi naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie. Wskazanie w cytowanym przepisie podstaw nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego prowadzi do uznania, iż przepis ten stanowi lex specialis wobec art. 91 ust. 1 u.s.g., według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem (a więc z jakimkolwiek przepisem prawa) są nieważne, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Taka redakcja przepisu art. 28 ust. 1 ustawy oznacza, że orzeczenia sądu administracyjnego stwierdzające nieważność uchwał w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są wydawane w przypadku zajścia co najmniej jednej z podstaw nieważności wymienionych w art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem pozostałe naruszenia prawa (niewymienione w powołanym wyżej przepisie) należałoby traktować jako nieistotne, a więc niebędące przyczyną nieważności uchwały (por.: T. Bąkowski: Komentarz do art. 28 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.03.80.717), w: T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004).
Uchwałą, której ustalenia musiały być brane pod uwagę w procesie uchwalania zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest uchwała Rady Miejskiej w Prudniku z dnia 26 lutego 2010 r., nr LII/789/2010 w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Prudnik (dostępna na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Prudniku), zwana dalej studium. Uchwała pozostaje w obrocie prawnym.
W ocenie Sądu organ planistyczny podejmując uchwałę stwierdzającą zgodność projektu zaskarżonego planu z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Prudnik w części wstępnej uchwały tj. bezpośrednio po podaniu podstawy prawnej, nie dopuścił się w tym zakresie ani naruszenia zasad sporządzania planu, ani istotnego naruszenia trybu postępowania planistycznego. Wyjaśnić należy, iż zgodnie z § 139 rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. Nr 100, poz. 908), tekstem uchwały jest wszystko to co w tekście mieści się po wskazaniu przepisu prawnego, na podstawie którego uchwala się uchwałę. W związku z tym, wszystko co znajduje się po podaniu podstawy prawnej zawiera się już w treści aktu normatywnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 996/12- http. www.nsa.gov.pl). Nadto stwierdzenie przez radę zgodności projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, następuje zarówno w sytuacji, gdy zostanie podjęta odrębna uchwała w tym przedmiocie, jak i wówczas, gdy uchwała o zgodności projektu planu miejscowego z ustaleniami studium zostanie podjęta w części wstępnej uchwały w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt II OSK 1863/06, publikowany ONSA i WSA 2008/1/14, OSO 2008/4/37). Podjęcie takiej uchwały w kwestii zgodności projektu planu z ustaleniami studium – co zgodnie z w/w orzecznictwem sądowoadministracyjnym może mieć miejsce łącznie z uchwaleniem planu – przekłada się w zakresie wynikającym z charakteru studium i art. 9 ust. 4 i art. 20 ust. 1 ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - na treść zaskarżonego planu. Należy bowiem przyjąć, że podjęcie wadliwej uchwały o zgodności projektu planu
z ustaleniami studium (tj. w sytuacji braku tej zgodności) prowadzi do uchwalenia planu, którego postanowienia naruszają art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Podkreślić należy, że ugruntowane jest już stanowisko, zgodnie z którym istotne naruszenie trybu postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym należy rozumieć jako takie naruszenie trybu, które prowadzi w konsekwencji do sytuacji, w której przyjęte ustalenia planistyczne są odmienne od tych, które zostałyby podjęte, gdyby nie naruszono trybu sporządzania aktu planistycznego. Co do naruszeń trybu decyduje bądź wpływ naruszenia na treść rozstrzygnięcia planistycznego (zob.: Z. Niewiadomski (red.): Ustawa o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Warszawa 2004, s. 251-253) bądź na prawa uczestników procesu planistycznego (zwłaszcza właścicieli nieruchomości), zagwarantowane im przede wszystkim w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie ustalenia planu są zgodne z postanowieniami studium, stąd nie można mówić w tym zakresie o naruszeniu trybu postępowania planistycznego poprzez przyjęcie w tekście zaskarżonego planu uchwały o zgodności ustaleń planu z ustaleniami studium, jak również brak podstaw do stwierdzenia naruszenia w tym zakresie zasad sporządzania planu rozumianych –
w orzecznictwie i doktrynie - jako wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawnione organy dotyczące m.in. zawartych w akcie planistycznym ustaleń.
Wniosek o zgodności ustaleń zaskarżonego planu z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Prudnik w zakresie kwestionowanym przez skarżących, wynika z porównania zarówno treści jak i grafiki tych aktów planistycznych, gdzie ustalenia planu mieszczą się w szerzej określonym zakresie ustaleń studium.
W skardze skarżący podnosząc brak zgodności planu ze studium wskazywali, iż sąsiadująca bezpośrednio z ich nieruchomościami, które oznaczone są numerami B.
i J. działka nr A. użytkowana jako droga, w studium oznaczona została symbolem "RM" tereny mieszkaniowe, natomiast w planie oznaczono ją symbolem "KDW" tereny dróg wewnętrznych. Nadto skarżący zarzucili brak wyrysowania tej drogi na mapie studium. Powyższe w ocenie Sądu nie stanowi jednak o niezgodności planu ze studium.
W studium w pkt. 3.9.2. "Kierunki rozwoju drogowego" określając zadania rozwojowe układu drogowego ujęte w zmianie studium wskazane do uwzględnienia
w planach miejscowych wskazano w podpunkcie 3 modernizację dróg powiatowych, miejskich i pozamiejskich. W studium pozostawiono więc kwestię modernizacji dróg gminnych późniejszym działaniom planistycznym, tj. działaniom na etapie tworzenia planu miejscowego. Powyższe zdaniem Sądu koreluje z zapisami § 13 lit. d planu, zgodnie z którym ustalone zostały dla istniejących i projektowanych dróg dojazdowych w klasie "D" oznaczonych symbolem "KDD" oraz dróg dojazdowych wewnętrznych oznaczonych symbolem "KDW", zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej.
Nadto z treści studium w jego pkt 3.4.3.3. zatytułowanym "Kierunki i wskaźniki zagospodarowania na terenach oznaczonych symbolem RM, RM1, MPR" podpunkt
1 jako funkcja podstawowa terenu "RM" wskazana została zabudowa mieszkaniowa, mieszana, zagrodowa i jednorodzinna adoptowana i projektowana z urządzeniami towarzyszącymi. W planie w § 13 pkt 1 lit. d symbolem "KDW" oznaczono tereny dróg dojazdowych. Wskazać należy, iż droga dojazdowa stanowi urządzenie infrastrukturalne towarzyszące zabudowie, stąd nie można przyjąć, iż w planie nastąpiła zmiana przeznaczenia terenu wskazanego w studium. Zgodnie z art. 143 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010r., Nr 102 poz. 651) przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych
i telekomunikacyjnych. Zauważyć także należy, iż istniejąca zabudowa na terenie oznaczonym symbolem "RM" nie mogłaby funkcjonować bez dostępu do drogi publicznej, przez który zgodnie z art. 2 ust. 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Stwierdzić zatem przyjdzie, że w studium tereny oznaczone symbolem "RM" przeznaczono pod funkcję mieszkaniową z dopuszczalnością wytyczania lokalnych układów komunikacyjnych, uszczegółowionych w przyjętym planie. A skoro tak nie można mówić o niezgodności planu ze studium.
Skarżący upatrują również niezgodność planu ze studium odnoszącą się do działki użytkowanej jako droga powiatowa nr K., która w studium oznaczona została symbolem "KD–Z drogi powiatowe", natomiast w planie oznaczono ją symbolem "KDD" – tereny dróg publicznych dojazdowych. Wyjaśnić jednak należy, iż działka nr K. przeznaczona w planie jako droga powiatowa, posiada dwa oznaczenia, tj. zarówno "KDZ" tereny dróg publicznych zbiorczych (dojazd łączący wsie W. i S. nr DP X) jak i "KDD" (droga w samej wsi S. nr DP Y), co zostało wskazane zarówno w tekście planu w § 13 pkt 1 lit. a, jak i w jego części graficznej. Natomiast droga powiatowa we wsi S., na której leży działka nr I. stanowi drogę powiatową nr DP Y, a skoro tak zarówno w jego części graficznej jak i w tekście planu w § 13 pkt 1 lit. c oznaczona została symbolem "KDD". Oznaczenie na działce nr K. symbolu nr "KDD" jest oznaczeniem reprezentacyjnym odnoszącym się do całej drogi powiatowej nr Y, a więc przebiegającym także przez działkę nr I.. Wskazać za organem planistycznym należy, iż plan zagospodarowania nie jest uzależniony od granic działek, dlatego też na każdej działce nie ma szczegółowego jej oznaczenia. Odczytywanie graficzne planu powinno odbywać się kompleksowo. Wykazywana przez skarżących niezgodność nie znajduje zatem żadnego pokrycia w dokumentacji planistycznej.
O niezgodności planu ze studium nie świadczy również dokonana w wyniku uchwalenia planu zmiana przeznaczenia działek nr D. i E. oraz części działki nr C. z terenów zabudowy mieszkaniowej mieszanej jednorodzinnej i zagrodowej z urządzeniami towarzyszącymi, oznaczonych w studium symbolem "RM" na tereny łęgowe oznaczone w planie "Zł". Jak wynika z pkt 3.4.3.3. "Kierunki i wskaźniki zagospodarowania na terenach oznaczonych w studium symbolem RM, RM1, MPR", tereny oznaczone symbolem "RM" poza funkcją podstawową posiadają funkcję uzupełniającą, w skład której wchodzą m.in. urządzenia sportowe, place zabaw, zieleń wypoczynkowa, sady, ogrody, zieleń przydomowa. Planowane tereny zieleni łęgowej stanowią zatem adaptację istniejącej zieleni uzupełniającej kulturowy obraz wsi, integralnie związanej z zabudową mieszkaniową. W istocie nie zachodzi zatem sprzeczność planu z zapisami studium. Nadto za przeznaczeniem tych działek na teren zieleni łęgowej przemawia to, iż teren ten z uwagi na dawny przebieg przez działkę C. potoku [...] nie nadaje się do sytuowania na nim budynków mieszkaniowych, a geologicznie jest to nadal teren występujących spływów wód gruntowych.
Organ planistyczny nie wykroczył zatem w kontekście niniejszej sprawy poza ramy ustaleń przyjętych w studium, a w konsekwencji nie można mu czynić zarzutu uchwalenia zaskarżonego planu bez zachowania zgodności ustaleń tego planu z postanowieniami obowiązującego studium. W chwili uchwalania zaskarżonego planu związki pomiędzy studium, a planem określał art. 9 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych, art. 17 pkt 4 cyt. ustawy, zgodnie z którym podczas sporządzania projektu planu miejscowego organ gminy zobowiązany był uwzględniać ustalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, oraz art. 20 ust. 1 tej ustawy stanowiący, że rada gminy uchwala miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium. W orzecznictwie z jednej strony podkreślano, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego następuje po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy w myśl wymogu zawartego w art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), przy czym owa zgodność planu ze studium nie może być rozumiana ogólnie i nie może oznaczać wyłącznie spójności rozwiązań ze studium. Plan winien być nie tylko spójny ale i zgodny z ustaleniami studium (wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 359/07, LEX nr 3B.75), co oznacza, że zapisy planu nie mogą doprowadzić do modyfikacji kierunków zagospodarowania przewidzianego w studium lub też tego zagospodarowania wykluczyć (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 817/06, LEX nr 437513), a uchybienie zasadzie, iż ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych musi prowadzić do eliminacji z obrotu prawnego uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 1 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wr 430/05, Lex 297159). Z drugiej strony niewątpliwie zasadne jest stanowisko prezentowane w doktrynie i orzecznictwie, iż studium jest aktem kierunkowym wskazującym jedynie na kierunki zagospodarowania przestrzennego o dużym stopniu ogólności i zgodność planu ze Studium nie oznacza bezrefleksyjnego powielenia postanowień studium
w projekcie planu, gdyż Studium wiąże organ planistyczny co do ogólnych wytycznych, założeń polityki przestrzennej gminy i właśnie w tym kontekście postanowienia planu muszą być zgodne z założeniami studium. Stanowisko takie ugruntowuje się
w najnowszym orzecznictwie NSA. W wyroku z dnia 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 39/11 Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że "o ile ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mogą, a nawet powinny być – w myśl regulacji art. 15 ust. 2 i art. 16 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym –
w miarę szczegółowe, o tyle treść studium, aktu kreującego politykę przestrzenną gminy, powinna być formułowana w sposób bardziej ogólny, a studium nie może ustalać tego co ustawowo zostało zastrzeżone dla treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". W cytowanym wyroku NSA przyjął, że ze względu na kierunkowy jedynie charakter studium dopuszczalne jest ustalenie w planie miejscowym lokalizacji drogi publicznej klasy zbiorczej w terenach, które w studium przeznaczono pod funkcję mieszkaniową z dopuszczalnością jedynie wytyczania lokalnych układów komunikacyjnych.
Zaskarżony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie prowadzi do modyfikacji kierunków zagospodarowania przewidzianego w studium ani też nie wyklucza tego zagospodarowania.
Okoliczność, że zaskarżony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie narusza ustaleń studium nie oznacza jednak automatycznie, że zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem. Oddziaływanie norm kierunkowych zawartych w akcie planowania (akcie wewnętrznym) na procesy decyzyjne w postępowaniu planistycznym poprzedzającym uchwalenie planu miejscowego ma charakter pośredni i jest jedynie pewną wytyczną dla organu kompetentnego do podjęcia rozstrzygnięcia bezpośrednio wiążącego i mającego charakter normy prawa powszechnie obowiązującego.
W odniesieniu do procesu planistycznego to właśnie na etapie uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rada gminy uzyskuje kompetencje do prawotwórczej działalności w ramach władztwa planistycznego, w ramach którego jest uprawniona do kreowania – w granicach upoważnienia ustawowego – norm prawnych bezpośrednio oddziałujących na prawo własności. Zasady (kierunki, cele, programy) wskazane w studium gminnym muszą być rozważane łącznie z zasadami ustawowymi, a przede wszystkim konstytucyjnymi. Istota władztwa planistycznego polega m.in. na wyważeniu tych zasad w odniesieniu do konkretnej sytuacji faktycznej i przyznaniu jednym z nich pierwszeństwa, a ograniczeniu bądź w ogóle nie zastosowaniu innych.
W tym stanie rzeczy konieczne stało się zbadanie, czy organ planistyczny uchwalając zaskarżony plan miejscowy, prawidłowo w stosunku do nieruchomości skarżących zrealizował służące mu władztwo planistyczne, a zwłaszcza czy nie przekroczył granic tego władztwa.
Podnieść należy, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) uchwalanym przez organ stanowiący gminy, tj. radę gminy.
W doktrynie zasadnie przyjmuje się, że zasady sporządzania planu miejscowego, o jakich mowa w art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy rozumieć jako wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawnione organy dotyczące m.in. zawartych w akcie planistycznym ustaleń. W przypadku naruszenia zasad sporządzania planu ustawodawca nie wymaga, aby przedmiotowe naruszenie miało charakter istotny, co oznacza, że każde naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego skutkować będzie stwierdzeniem nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części (zob.: Z. Niewiadomski (red.): Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Warszawa 2004, s. 253-254). Stwierdzenie przez Sąd przekroczenia granic władztwa planistycznego oznaczałoby, iż doszło do naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego.
Art. 94 Konstytucji RP stanowi, iż organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, a zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Ustawodawca dopuszcza zatem udzielanie upoważnień prawodawczych mniej szczegółowych – niż ma to miejsce w stosunku do upoważnień wymaganych dla rozporządzeń - które nie determinują treści aktu wydawanego na ich podstawie
i pozostawia upoważnionym organom większy zakres swobody. Powiązanie aktów prawa miejscowego z ustawą może być zatem bardziej luźne niż w przypadku rozporządzeń i chociaż – tak, jak rozporządzenia, akty prawa miejscowego mają charakter wykonawczy w stosunku do ustaw, to nie są one ściśle wykonawcze
w stosunku do ustawy w takim samym znaczeniu, jak rozporządzenia. Wynika to
z zasady samodzielności samorządu, która wyklucza możliwość zepchnięcia go wyłącznie do pozycji organu ściśle wykonawczego (D. Dąbek: Prawo miejscowe samorządu terytorialnego, Bydgoszcz-Kraków 2003, s. 74). Upoważnienie generalne (delegacja generalna, norma blankietowa), daje jedynie prawną możliwość wydania aktu prawa miejscowego, z określeniem w sposób ogólny zakresu regulacji lub warunków, jakie muszą być spełnione, lecz bez przesądzania o treści norm, które mają zostać ustanowione. W tym m.in. kontekście należy rozpatrywać dopuszczalność ingerowania w drodze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w prawo własności.
Stwierdzić należy, że wyliczenie w art. 15 ustawy materii podlegających regulacji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ma charakter enumeratywny, a tym samym wyklucza dopuszczalność określania przedmiotu regulacji przez radę gminy. Rada gminy jest związana granicami przedmiotowymi wyznaczonymi przez ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i samodzielnie może określać treść regulacji objętej planem wyłącznie w granicach ustawowego upoważnienia zawartego w art. 15 ustawy. Z drugiej jednak strony charakter poszczególnych wymogów, jakie powinien realizować miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, został istotnie zróżnicowany pod względem stopnia ich szczegółowości (w planie miejscowym mają być określane np.: przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania, zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy), co przy uwzględnieniu treści art. 6 ustawy, zgodnie z którym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami prawa, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości, nie wykluczało dopuszczalności ingerencji organu planistycznego w prawo własności.
W rozpatrywanej sprawie rozważenia wymagało to, czy rada gminy – jak twierdzą skarżący - dopuściła się naruszeń przepisów chroniących prawo własności, wskazywanych przez skarżących, a koncentrujących się na twierdzeniu, że poprzez uchwalenie przedmiotowego planu doszło do ograniczenia i uniemożliwienia wjazdu
i wyjazdu z nieruchomości skarżących oznaczonej jako działka nr J., naruszenia zasad ochrony kształtowania ładu przestrzennego, zakłócenia dotychczas istniejącego układu komunikacyjnego, uwarunkowań i wymagań funkcjonalno-społecznych oraz istniejącego ładu przestrzennego, tworzącego harmonijną całość, a w konsekwencji do nadmiernego ograniczenia konstytucyjnego prawa własności skarżących.
Zaznaczyć należy, że uwzględnienie prawa własności nieruchomości nie oznacza zakazu ograniczania tego prawa, gdy uwzględni się treść art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Regulacja ta wyklucza z pewnością dopuszczalność ingerencji w istotę prawa własności, a także nieuzasadnione z punktu widzenia interesu publicznego ograniczenie tego prawa w drodze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozważając kwestię naruszenia istoty prawa własności nieruchomości położonej na działce nr J. należącej do skarżących, stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała nie stanowi ingerencji w istotę tego prawa. Ze względu na charakter prawa własności uzasadnione jest w tym zakresie odwołanie się do rozumienia naruszenia istoty prawa własności.
W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, że do naruszenia istoty prawa własności dochodzi w sytuacji, gdy niemożliwe stanie się wykonywanie wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość rozporządzania rzeczą albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy i rozporządzania nią (por.: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 maja 1999 r., SK 9/98, publ. OTK z 1999 r., nr 4, poz. 78, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 1999 r., P 2/98, publ. OTK z 1999, nr 1, poz. 2). Pozbawienie właściciela części – nawet znacznej – atrybutów korzystania lub (i) rozporządzania rzeczą – nie musi oznaczać ingerencji w istotę jego prawa własności.
W skardze skarżący podnosili, iż ograniczenie wykonywania prawa własności dostępu do ich działki nr J. nastąpiło wskutek nie włączenia do bezpośrednio sąsiadującego z ich działką pasa drogowego oznaczonego nr A. w planie "KDW", części działki nr C., stanowiącej zasypany dawny potok [...]. W ocenie skarżących, w związku z dotychczasowym korzystaniem z tego terenu jako drogi, teren ten powinien był być przeznaczony w planie jako droga, a nie jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej o symbolu 1MN,U (przy działkach nr M. i L.), czy jako teren zieleni łęgowej (przy działkach D.,E.). Zawężenie drogi położonej na działce nr A., oznaczonej na mapie planu symbolem "KDW", o teren działki nr C. ogranicza, zdaniem skarżących, wjazd i wyjazd z ich działki nr B.. Wyjaśnić należy, iż działka nr C. stanowi własność Skarbu Państwa i nie sąsiaduje w żaden sposób bezpośrednio z działką nr B., a teren nią objęty zarówno w studium jak i w planie nie został przeznaczony pod drogę wewnętrzną. Podjęcie zakwestionowanej uchwały nie mogło zatem spowodować zmiany przeznaczenia tej działki z drogi wewnętrznej dojazdowej, którą nigdy zgodnie z obowiązującym prawem na terenie gminy Prudnik nie była. Innymi słowy nie można przypisać działce nr C., jak chcą tego skarżący, funkcji drogi, która zgodnie z prawem nigdy przeznaczenia takiego nie posiadała. Fakt natomiast korzystania z działki nr C. przez skarżących i okolicznych mieszkańców jak z drogi był bezprawny. A skoro tak, to przyjęcie zakwestionowanego planu nie mogło naruszyć także dotychczasowego prawnie obowiązującego na terenie gminy, a nie umownego, układu komunikacyjnego infrastruktury i obszaru przestrzeni publicznej. W konsekwencji nie został naruszony § 13 pkt 1 projektowanego planu, zgodnie z którym, plan utrzymuje istniejący podstawowy układ dróg (ulic) publicznych. Wskazać bowiem należy, że szerokość drogi na działce nr A. oznaczonej na planie symbolem "KDW" w stosunku do działki nr J. nie uległa zwężeniu, a jej obszar i układ w wyniku przyjęcia zakwestionowanego planu pozostał nie zmieniony. Zaznaczyć należy, iż istniejąca na niej szerokość drogi 6 metrów nie odbiega od standardów zachowanych we wsi S. i jest zgodna z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 nr 75 poz. 690). Rysunek graficzny wskazuje, że drogi dojazdowe tworzą jasną i funkcjonalną sieć, a zwłaszcza nie można twierdzić, że poprzez ich wprowadzenie w przyjętym kształcie doszło do naruszenia ładu przestrzennego. Ponadto treść zaskarżonego planu koresponduje z ustaleniami planu miejscowego w terenach sąsiednich. Słusznie zatem wskazał organ planistyczny w odpowiedzi na skargę, iż przyjęte planem nie zmienione zagospodarowanie przestrzenne działki nr A. oznaczonej w planie symbolem "KDW" nie utrudni i nie uniemożliwi dojazdu i wyjazdu z położonej na działce nr J. posesji skarżących.
Podobnie wypowiedzieć należy się co do przeznaczenia działek nr: L. i M. oraz D. i E.. Zwrócić bowiem należy uwagę, że właścicielami tych działek nie są skarżący, a działki te bezpośrednio nie sąsiadują z ich nieruchomością. Wprowadzone na terenie działek nr D. i E. przeznaczenie o symbolu "Zł" - tereny zieleni łęgowej, czy na terenie działek nr L. i M. przeznaczenie o symbolu 1 MN,U - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wraz z terenami usług nie pozbawia ich możliwości wykorzystywania swojej nieruchomości w sposób dotychczasowy i nie ogranicza sposobu wykonywania przysługującego im prawa własności, a więc przyjęte zapisy planu nie zmieniają ich sytuacji prawnej. Podnieść należy, że skarżący nie mogą skutecznie wywodzić naruszenia własnego interesu prawnego z dokonanej przez Radę zmiany przeznaczenia terenu, na którym znajdują się nieruchomości nie będące ich własnością, tym bardziej w sytuacji, gdy wprowadzone przeznaczenie pozostaje bez bezpośredniego wpływu na dotychczasowe zagospodarowanie i wykorzystanie ich nieruchomości. Samo kwestionowanie rozwiązań przyjętych przez Radę w planie, które nie są zgodne z oczekiwaniami właścicieli sąsiednich nieruchomości, nie wystarczy do uznania, że interes ten został naruszony. Jak już wyżej powiedziano, istnienie związku między zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną sytuacją prawną skarżących musi powodować następstwo w postaci ograniczenia lub pozbawienia ich konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków. Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja jednak nie zachodzi. Powtórzyć przyjdzie, że skarżący nie mogą skutecznie wywodzić naruszenia własnego interesu prawnego z dokonanej przez Radę zmiany przeznaczenia terenu, na którym znajdują się nieruchomości nie będące ich własnością, tym bardziej w sytuacji, gdy wprowadzone przeznaczenie pozostaje bez bezpośredniego wpływu na dotychczasowe zagospodarowanie i wykorzystanie ich nieruchomości.
W konsekwencji skonstatować przyjdzie, że kwestionowane przez skarżących ustalenia w żaden sposób nie przekreślają możliwości korzystania bądź rozporządzania nieruchomością skarżących zgodnie z przysługującym im prawem własności. Zauważyć należy, że w postanowieniach planu odnośnie nieruchomości skarżących nie dokonano zmiany przeznaczenia terenu i jest to nadal teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej o symbolu 1MN,U. Tym samym uznać trzeba, że kwestionowane przeznaczenie terenu, przyjęte w zaskarżonym planie nie ingeruje bezpośrednio
w prawo własności skarżących i nie narusza uwarunkowań związanych
z dotychczasowym przeznaczeniem i zagospodarowaniem ich nieruchomości. Nadto skarżący w stosunku do działki nr J. mają zapewniony taki sam dostęp do drogi oznaczonej w planie symbolem "KDW", położonej na działce nr A., jaki mieli zanim wprowadzone zostały zakwestionowane zapisy planu. W efekcie mogą rozporządzać tą nieruchomością i korzystać z niej w sposób wynikający m.in. z ustaleń planu a, zatem nie doszło do naruszenia istoty prawa własności poprzez wskazywane przez skarżących ustalenia zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w Prudniku z dnia 30 listopada 2011 r., Nr XVII/283/2011.
W ocenie Sądu niezasadnie skarżący zarzucają także organowi planistycznemu nadużycie władztwa planistycznego. Zgodnie z doktrynalną koncepcją władztwa planistycznego (Z. Niewiadomski: Planowanie przestrzenne, W-wa 2002, s. 86 in.), mającą umocowanie w przepisie art. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, organom gminy przysługuje prawo władczego rozstrzygnięcia co do przeznaczenia terenu pod określone funkcje, nawet wbrew woli właścicieli gruntów objętych planem, chociaż oczywiście przysługujące gminie władztwo planistyczne może być skutecznie zrealizowane jeżeli jest uzasadnione interesem publicznym, który uzasadnia wprowadzanie ograniczenia.
Skarżący podnoszą, że przy sporządzaniu zaskarżonego aktu nie uwzględniono ich zgody na przebieg drogi wewnętrznej "KDW". Analiza ustaleń planu dotyczących drogi "KDW" wykazała, iż droga ta usytuowana została w całości na działce nr A., której właścicielem pozostaje Gmina Prudnik, a swym zakresem nie obejmuje ona działek skarżących nr B. ani J.. Organ planistyczny nie musiał zatem zabiegać
o zgodę skarżących na tak zaprojektowany przebieg drogi wewnętrzne, bez udziału działek nr B. i J., na których obowiązuje inne przeznaczenie oznaczone symbolem "1MN,U". Powyższe wskazuje, iż droga "KDW" nie została poszerzona kosztem działek skarżących, zatem nieuprawnione są twierdzenia skarżących odnoszące się do nadużycia władztwa planistycznego gminy.
Brak wyrysowania na mapie planu rurociągu kd [...]0, pozostałości po zasypanym potoku [...], w sytuacji, gdy pozostaje on instalacją podziemną w żaden sposób nie wpływa na sposób użytkowania gruntów położonych nad nim i stąd też nie stanowi o naruszeniu przepisów art. 15 ust. 2 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nadto nie można nie zauważyć, że w § 13 pkt 8 planu dopuszczono lokalizację napowietrznych i kablowych linii elektroenergetycznych
i telekomunikacyjnych; pozostałe sieci infrastruktury technicznej nakazuje się realizować w układzie podziemnym.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasad sporządzenia planu poprzez sporządzenie planu w skali 1 : 2000 zamiast w skali 1 : 10.000 zauważyć przyjdzie, iż zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r.
w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz art. 16 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w przypadku sporządzania projektu rysunku planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego dla inwestycji liniowych oraz dla obszarów o znacznej powierzchni dopuszcza się stosowanie map w skali 1:2000. Ani ustawa, ani rozporządzenie nie definiuje pojęcia obszaru o znacznej powierzchni. Opracowanie planistyczne obejmuje cały zurbanizowany obszar wsi S. tj. prawie 6 km długości oraz parku wiatrowego położonego na terenie trzech wsi: S., R. i M.. Jest to obszar o powierzchni łącznie 1564 ha, co w ocenie Sądu stanowi obszar
o znacznej powierzchni. Stąd przyjęta w planie skala 1: 2000 została uznana za prawidłową i tym samym za taką, która nie narusza zasad sporządzenia planu
w rozumieniu art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nadto przyjdzie się zgodzić z organem planistycznym, iż wielkość planszy rysunku planu sporządzonego w skali 1: 1000 miałaby wielkość niezmiernie utrudniającą korzystanie z takiego dokumentu.
W ocenie Sądu, w wyniku przyjęcia planu zagospodarowania przestrzennego nie doszło również do naruszenia § 12 ust. 2 i § 22 ust. 3, 4 i 5 Statutu Gminy Prudnik,
w związku z art. 17 pkt 13 i 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem skarżących, projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z listą nie uwzględnionych uwag nie został przedstawiony Radzie Miejskiej w Prudniku z zachowaniem siedmiodniowego wyprzedzenia, a Rada zapoznała się z nimi dopiero podczas głosowania na posiedzeniu w dniu 30 listopada 2011 r., wskutek czego radni nie mieli możliwości do dogłębnego ich ocenienia i przeprowadzenia ich analizy, a w konsekwencji do skierowania projektu planu wraz
z uwagami do stałych komisji. Tego rodzaju naruszenie, nawet jeśli przyjąć, że miało ono miejsce, nie ma charakteru istotnego, skutkującego nieważnością uchwały. Należy przy tym jednak zauważyć, że w kontrolowanej sprawie nie sposób zgodzić się
z twierdzeniem, by uwagi do projektu planu nie zostały przez Radę Miejską rozpatrzone i właściwie ocenione, zwłaszcza, że do kontrolowanej uchwały w sprawie planu został dołączony załącznik nr 5 "Rozstrzygnięcie o rozpatrzeniu uwag do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Szybowice, części wsi Mieszkowice i części wsi Rudziczka". Dodać przy tym trzeba, że załącznik ten stanowi dokument, przedstawiający m.in. dokładny wykaz uwag, ich treść i podjęte rozstrzygnięcia, z których wynika, że nie uwzględniono żadnej z uwag, której nie uwzględnił uprzednio Burmistrz Miasta. W takim więc stanie faktycznym trudno uznać, by Rada nie dokonała analizy i oceny zgłoszonych do projektu planu uwag. Jak wyjaśniono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2010 r. sygn.. akt II OSK 1893/09 "rozstrzygnięcie rady co do nieuwzględnionych uwag ma charakter merytoryczny i towarzyszy mu ocena zasadności uwag, zaś rada gminy ma swobodę co do zakresu oceny tych uwag". Sąd nie stwierdza także, aby załącznik nr 5 skarżonej uchwały był niezgodny z art. 20 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W kontekście dwukrotnego wniesienia przez skarżących uwag do projektu planu, w tym częściowego przyjęcia przez Burmistrza Prudnika uwag wniesionych po raz pierwszy pismem z dnia 14 września 2011 r., nieuzasadnione jest twierdzenie skarżących, iż sporządzając projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Burmistrz Prudnika nie wziął ich w ogóle pod uwagę. Rozpatrzenie uwag nie oznacza bowiem tylko ich całościowego uwzględnienia, ale może wiązać się
z ich odrzuceniem, co nie skutkuje jednak tym, iż nie były one w ogóle brane przez organ pod uwagę. O dwukrotnym rozpatrzeniu przez Burmistrza Prudnika wniesionych przez skarżących uwag świadczy ich dwukrotne rozstrzygnięcie przez organ, co znajduje swoje potwierdzenie w zgromadzonym przez organ materiale.
Uznać należy również, że toczące się postępowanie sądowe w sprawie o rozgraniczenie nie przesądza o aktualności mapy zasadniczej wykorzystanej do sporządzenia planu. Także zarzut wykorzystania przy sporządzaniu planu nieaktualnej, nieważnej mapy zasadniczej w części objętej skargą pozostaje zdaniem Sądu nietrafny. Zgodnie z art. 16 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym plany sporządza się na kopiach urzędowych map zasadniczych czy map katastralnych gromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, a skoro na takich mapach zakwestionowany plan został sporządzony, nie można uznać, iż został on sporządzony w wykorzystaniem nieaktualnej mapy zasadniczej. Nadto tego rodzaju naruszenie, nawet jeśli przyjąć, że miało ono miejsce, nie ma charakteru istotnego (nie zaważyło na funkcji terenu objętego mapą), skutkującego nieważnością uchwały. Sporządzenie projektu planu na nie w pełni aktualnej mapie zasadniczej stanowi naruszenie wymagań wynikających z przepisu rozporządzenia wykonawczego do ustawy. Rozporządzenie to określa standardy dokumentacji planistycznej, w tym wymogi formalne, dotyczące graficznej części planu. Naruszenie tego wymogu nie jest ani naruszeniem zasad, ani trybu sporządzania planu. Nie zaistniała zatem żadna
z przesłanek wymienionych w art. 28 ust 1 ustawy, której skutkiem jest stwierdzenie nieważności uchwały (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 1481/06 - http. www.nsa.gov.pl).
Z powyższych względów skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Odnośnie złożonego przez organ żądania zasądzenia kosztów postępowania, wyjaśnić trzeba, że wniosek w tym zakresie nie mógł być uwzględniony, gdyż stosownie do art. 200 i 209 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwrot kosztów postępowania zasądza się na rzecz skarżących od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, w razie uwzględnienia skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło