II SA/Op 320/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 9 czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. A Spółka z o.o. w [...] (dalej: Spółka), reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 9 czerwca 2015 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Opolu z dnia 20 marca 2015 r., nr [...], wymierzającą skarżącej karę pieniężną w kwocie 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry. W treści skargi Spółka zawarła też wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez organ bądź przez Sąd. W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie był przez niego rozpatrywany. W motywach wniosku skarżąca podała, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować utratę płynności finansowej Spółki, wyrządzić jej znaczną i nieodwracalną szkodę. Ponadto podniosła, że kondycja finansowa została mocno naruszona w związku z zatrzymaniami urządzeń oraz wydawaniem decyzji i tytułów wykonawczych przez urzędy celne, co może doprowadzić do upadłości Spółki, a więc niewątpliwie do sytuacji, w której ani wygranie sporu, ani późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, nie przywróci pierwotnego stanu rzeczy i nie naprawi szkody. Ponadto skarżąca wskazała na wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, według którego wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratą przez stronę skarżącą jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny, stanowi spełnienie obu przesłanek określonych w art. 61 P.p.s.a. Spółka wyjaśniła, że nie tylko nie osiąga planowanych zysków z zatrzymanych urządzeń, ale ponosi też straty finansowe. Podniosła, że w stosunku do niej są już prowadzone liczne postępowania egzekucyjne w oparciu o dotychczas wydane tytuły wykonawcze, co bardzo utrudnia normalne funkcjonowanie, m.in. z uwagi na zajęcie ruchomości czy rachunków bankowych oraz dokonywanie przez Spółkę wpłat na poczet kar, które są dla niej ogromnym ciężarem finansowym. Według skarżącej, uiszczenie kar pieniężnych na obecnym etapie postępowania, dodatkowo pogorszy jej sytuację finansową i będzie niewspółmierne do zaistniałych okoliczności. Zdaniem Spółki, poprzez wstrzymanie wykonania decyzji uzyska ona możliwość kontynuowania działalności gospodarczej celem generowania przychodów i zysków, co będzie leżało w interesie zarówno skarżącej, jak i finansów publicznych. Wskazując na orzeczenia NSA, skarżąca wywiodła, że w jej wypadku wykonanie decyzji wywołałoby trudne do odwrócenia skutki, czyli takie, które powodują trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego następuje tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek skarżącej Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Na zasadzie art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji lub postanowienia, w całości lub w części, może postanowić organ, który wydał decyzję lub postanowienie, działając z urzędu lub na wniosek strony skarżącej, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a., również sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części tego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Na gruncie niniejszej sprawy od razu należy zauważyć, że z treści odpowiedzi na skargę wynika, iż organ nie rozpoznawał wniosku Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z tego względu, po przekazaniu skargi, wniosek mógł zostać rozpoznany przez Sąd. Zaznaczyć także trzeba, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dotyczy tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie w sposób dobrowolny stanu rzeczy lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2012, s. 224). Jak wskazuje się w orzecznictwie, instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dotyczy tylko takich sytuacji, gdy akt organu administracyjnego nakłada na stronę określone obowiązki i kiedy wykonanie rozstrzygnięcia organu może spowodować wystąpienie po stronie skarżącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA: z 3 lipca 2008 r., II OZ 714/08; z 19 października 2012 r., II OZ 921/12, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki, to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe, spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Ocena tej przesłanki nie może się ograniczyć do sytuacji materialnej strony jedynie w kontekście wykonania zaskarżonej decyzji, bez uwzględnienia pozostałych, toczących się spraw dotyczących nałożenia kar pieniężnych (por. postanowienia NSA z 30 września 2014 r., II GZ 497/14; z 10 czerwca 2014 r., II GZ 275/14; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy przy tym mieć na względzie, że art. 61 § 3 P.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia wystąpienia przesłanek wymienionych w tym przepisie, na co wskazuje użyty zwrot "zachodzi niebezpieczeństwo", czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, Monitor Prawniczy 2005, nr 14, s. 677). Chodzi więc o skutki o charakterze potencjalnym, dotyczące zdarzeń przyszłych, będące spodziewanym skutkiem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że będąca przedmiotem zaskarżenia decyzja, wymierzająca skarżącej Spółce karę pieniężną w kwocie 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry, podlega wykonaniu i możliwe jest wstrzymanie jej wykonania. Uzasadniając złożony wniosek Spółka, akcentując fakt nieosiągania zysków z zatrzymanych urządzeń oraz obciążenie licznymi karami egzekwowanymi w drodze postępowania egzekucyjnego, wskazała na wpływ realizacji zaskarżonej decyzji na swą sytuację finansową oraz na możliwość wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków w razie ewentualnego wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, podzielić należy stanowisko Spółki, że wykonanie zaskarżonej decyzji, w połączeniu z pozostałymi karami, nałożonymi w innych postępowaniach, o których Sądowi wiadomym jest z urzędu, oddziałują negatywnie na sytuację ekonomiczną skarżącej. W ocenie Sądu, takie okoliczności jak niemożność osiągania zysków z zatrzymanych automatów do gier, a nadto liczba i kwota kar pieniężnych nałożonych na stronę w ramach innych postępowań, w tym również zawisłych przed tut. Sądem, których wysokość jest znaczna, mogą rzutować w istotny sposób na byt skarżącej Spółki, stanowiąc ryzyko utraty przez nią płynności finansowej i w konsekwencji mogą doprowadzić do niemożliwości kontynuowania prowadzonej działalności gospodarczej, a tym samym spowodować trudne do odwrócenia skutki, co świadczy o wystąpieniu przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na marginesie dodać należy, że wstrzymanie wykonania decyzji ma charakter tymczasowy, gdyż stosownie do treści art. 61 § 6 P.p.s.a. traci ono moc z dniem wydania przez Sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (pkt 1) bądź uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (pkt 2). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.