II SA/Op 343/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Jerzy Krupiński po rozpoznaniu w dniu 9 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy Namysłów na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 15 lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej kwotę 200 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Działający w imieniu Gminy Namysłów, radca prawny W. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 15 lutego 2013 r., nr [...], którą uchylono w całości decyzję Burmistrza Namysłowa z dnia 1 października 2012 r., nr [...] o nakazaniu E. K. S. i M. S. usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, a także orzeczono o umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik Gminy Namysłów zarzucił: - naruszenie art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, polegające na błędnej wykładni, że jedynie właściciel danej nieruchomości może być posiadaczem znajdujących się na niej odpadów, a tym samym naruszeniu przepisów art. 56 § 1 pkt 4 K.p.a. przez przyjęcie, że decyzja Burmistrza Namysłowa z dnia 10 października 2012 r. została skierowana do osoby nie będącej stroną postępowania, - naruszenie art. 34 ust. 1 ustawy o odpadach, przez jego niezastosowanie. W oparciu o powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie kwestionowanej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, a także przeprowadzenie rozprawy również pod nieobecność skarżącej. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o jej odrzucenie, ponieważ Gmina Namysłów nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi, w rozumieniu art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ zażaleniowy podniósł, że Burmistrz Namysłowa wydał w sprawie decyzję jako organ pierwszej instancji, a to wyłącza możliwość dochodzenia przez Gminę Namysłów jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego. Kolegium wskazując na poglądy wyrażone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podniosło, że jednostka samorządu terytorialnego w przedstawionej sytuacji, nie ma legitymacji procesowej strony, nie jest także podmiotem uprawnionym do zaskarżenia decyzji administracyjnych do Naczelnego Sądu Administracyjnego, ani legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, jak również podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. W niniejszej sprawie skarga na decyzję odwoławczą wydaną w sprawie indywidualnej, wniesiona została przez Gminę Namysłów. Skoro jednak w postępowaniu administracyjnym decyzja w I instancji wydana została przez Burmistrza Namysłowa, działającego jako organ administracji publicznej, uznać należało, iż organowi temu, ani Gminie Namysłów nie przysługuje w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym status skarżącego, a wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji wyłącza co do zasady możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego. Włączenie organów samorządowych do sytemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza co do zasady zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych (por. postanowienia NSA: z dnia 22 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 157/09; z dnia 6 października 2009 r., I OSK 1357/09; z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 67/09; z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 184/09 oraz wyrok NSA z dnia 28 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 782/08, zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 października 2009 r., sygn. K 32/08 uznał za zgodny z art. 165 § 1 i 2 Konstytucji RP art. 33 § 1 i 2 P.p.s.a. w zakresie, w jakim pozbawia prawa do udziału na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym gminę, której wójt (burmistrz, prezydent) wydał jako organ pierwszej instancji decyzję podatkową, a także za zgodny z art. 165 § 1 i 2 Konstytucji RP art. 50 § 1 P.p.s.a. w zakresie, w jakim pozbawia gminę prawa wniesienia skargi na decyzję organu wyższej instancji wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez wójta (burmistrza, prezydenta) tej gminy w sytuacji, gdy decyzja organu odwoławczego ma wpływ na prawa i obowiązki tej gminy lub jej organów. Uznać zatem należy, że ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnione do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego uchylającej lub zmieniającej wydaną w I instancji decyzję burmistrza. Nie do przyjęcia jest bowiem stanowisko, że gmina może w jednym postępowaniu, w zależności od etapu załatwiania sprawy indywidualnej z zakresu administracji publicznej, zajmować różną pozycję - raz organu wydającego decyzję, innym zaś razem strony postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 15 października 1990 r., sygn. akt SA/Wr 990/90, ONSA 1990/4/7; uchwała NSA z dnia 9 października 2000 r., sygn. akt OPK 14/00, ONSA 2001/1/17; wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1017/04, System Informacji Prawnej LEX nr 171164). Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał w sprawie rozstrzygnięcie nadawałoby temu organowi takie właśnie dwojakie uprawnienia. Uprawnień takich nie przewidują jednak przepisy o postępowaniu sądowoadministracyjnym, zawarte w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 14 października 2005 r., sygn. akt I OSK 580/05, niepublikowane; postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 67/09, zamieszczone na stronie internetowej - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro zarówno Gmina Namysłów, jak i będący jej organem Burmistrz, w świetle art. 50 § 1 i 2 P.p.s.a., nie posiadają uprawnienia do wniesienia skargi na decyzję w przedmiocie usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, wniesioną w niniejszej sprawie skargę uznać należało za niedopuszczalną. Podkreślić raz jeszcze należy, że podmioty te nie mieszczą się w grupie podmiotów mogących wykazywać swój interes prawny do wniesienia skargi, w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne, orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o zwrocie kwoty 200 zł, zawarte w pkt 2 sentencji, uzasadnia natomiast przepis art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.