II SA/Op 48/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Teresa Cisyk po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. G. na Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 17 grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmniejszenia liczby punktów w ewidencji postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu P. G. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem wpisu od skargi uiszczonego w sprawie. Pismem z dnia 22 stycznia 2015 r., nadanym w placówce pocztowej w tym samym dniu, P. G., reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego M. B., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na odmowę usunięcia naruszenia prawa przez Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu, wyrażoną w piśmie z dnia 17 grudnia 2014 r., nr [...], a dotyczącą odmowy usunięcia z ewidencji kierowców punktów karnych w związku z odbytym dodatkowym szkoleniem kierowców. Jak wynika z akt sprawy, ww. pełnomocnik P. G., wnioskiem z dnia 8 września 2014 r., zwrócił się do Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu o cofnięcie wniosku tego organu z dnia 2 października 2012 r., nr [...], o sprawdzenie kwalifikacji P. G. i uznanie obniżenia ilości punktów karnych o 6, na skutek odbytego przez skarżącego szkolenia z dnia 24 września 2012 r. W odpowiedzi na wniosek, Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu, pismem z dnia 22 września 2014 r., nr [...] (doręczonym pełnomocnikowi wnioskodawcy w dniu 26 września 2014 r.), odmówił uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r., złożonym osobiście w siedzibie organu w tym samym dniu, pełnomocnik skarżącego wezwał Opolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu do usunięcia naruszenia prawa polegającego na odmowie uznania obniżenia liczby punktów karnych, na skutek odbytego przez P. G. szkolenia. W odpowiedzi na powyższe, organ w piśmie z dnia 17 grudnia 2014 r. poinformował, że podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie, wyrażone w piśmie z dnia 22 września 2014 r. o zasadności sporządzonego wniosku o sprawdzenie kwalifikacji i zmniejszenia punktów karnych. W odpowiedzi na skargę z dnia 5 lutego 2015 r. Opolski Komendant Wojewódzki Policji w Opolu wniósł o jej odrzucenie wskazując, że w okolicznościach sprawy, skarżący nie dochował wymaganego terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje : Przed przystąpieniem do oceny zasadności skargi, Sąd powinien zbadać dopuszczalność skargi, w tym między innymi zachowanie trybu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a." i art. 53 § 2 P.p.s.a. Zgodnie z treścią art. 52 § 1 P.p.s.a., warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, to na mocy art. 52 § 3 P.p.s.a., skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a., można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie natomiast do art. 53 § 2 P.p.s.a., skargę na inne niż decyzja lub postanowienie akty z zakresu administracji publicznej, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczy odmowy usunięcia punktów karnych z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 z późn. zm.), Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Do jej kompetencji należy zatem zarówno ujawnianie punktów w ewidencji, jak i ich usuwanie. Czynności materialno-techniczne polegające na wpisywaniu punktów do ewidencji oraz ich usuwaniu podlegają kontroli sądowej. Strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji może zwrócić się o podjęcie tej czynności do właściwego organu administracji publicznej (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1388/09 - dostępny na stronie internetowej:www.nsa.gov.pl). Zauważyć należy, że w części wstępnej skargi strona wskazała dosłownie, że zaskarża czynność z dnia 17 grudnia 2014 r., tj. pismo Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu z tego dnia (doręczone skarżącemu w dniu 22 grudnia 2014 r.), a zatem pismo będące w istocie odpowiedzią na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w rozumieniu art. 52 § 3 P.p.s.a. Jednakże, gdyby Sąd na tym stwierdzeniu poprzestał, to zobligowany by był do stwierdzenia niedopuszczalności skargi już z powodu braku właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Mając bowiem na uwadze treść art. 3 § 2 P.p.s.a., w szczególności pkt 4 tego przepisu, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w ogóle nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, jako czynność o charakterze procesowym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 lutego 2008 r., III SA/Wa 1963/07, Lex nr 341045; postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 10 października 2006 r., IV SA/Wr 643/06, Lex nr 918761; postanowienie WSA w Kielcach z dnia 24 maja 2012 r., II SA/Ke 161/12, Lex nr 1379616; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 27 kwietnia 2011 r., I SA/Gd 140/11, Lex nr 786090). Jednakże w ocenie Sądu, intencją strony skarżącej było zakwestionowanie odmowy usunięcia punktów karnych. Mając na uwadze uzasadnienie skargi oraz stanowiska organu wyrażane w poszczególnych pismach, za czynność materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., polegającą na odmowie usunięcia z ewidencji punktów karnych, należało zatem w niniejszej sprawie przyjąć pismo Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu z dnia 22 września 2014 r., nr [...], zawierające negatywną dla skarżącego odpowiedź w sprawie jego wniosku o usunięcie punktów karnych. Negatywne dla skarżącego załatwienie sprawy po raz pierwszy zostało wyrażone przez organ właśnie w piśmie z dnia 22 września 2014 r., natomiast dalej podjęte czynności (tj. wezwanie w piśmie z dnia 15 grudnia 2014 r. do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 P.p.s.a. i odpowiedź organu w piśmie z dnia 17 grudnia 2014 r.) tylko potwierdzają stanowisko Sądu. To właśnie ta odmowa zawarta w piśmie z dnia 22 września 2014 r., nr [...], mogła stanowić przedmiot skargi do sądu administracyjnego. Z treści przywołanego powyżej art. 52 § 3 P.p.s.a. wynika, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa po upływie czternastodniowego terminu jest niedopuszczalne. Tym samym, wezwanie faktycznie dokonane po upływie prawem przewidzianego terminu trzeba uznać za nieskuteczne. Takie wadliwe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należy traktować na równi z brakiem wezwania. Upływ tego terminu wyłącza zatem możliwość skutecznego zaskarżenia do sądu czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. (por: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2014 r., sygn. akt I FSK 1301/14, Lex nr 1503365; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 lutego 2015 r., II SA/Sz 1102/14, www.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżący uchybił wskazanemu wyżej czternastodniowemu terminowi do wezwania organu o usunięcie naruszenia prawa. Skarżący pismem z dnia 8 września 2014 r. zwrócił się do organu z wnioskiem o usunięcie punktów karnych z ewidencji kierowców. Organ odmówił żądanej czynności pismem z dnia 22 września 2014 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżącego w dniu 26 września 2014 r. Uznać zatem należy, że w tym dniu skarżący dowiedział się o odmowie uwzględnienia jego wniosku. Termin do złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa upływał zatem w dniu 10 października 2014 r. Tymczasem skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa pismem wniesionym bezpośrednio w siedzibie Opolskiego Wojewódzkiego Komendanta Policji w Opolu, dopiero w dniu 15 grudnia 2014 r. W konsekwencji należy stwierdzić, że skoro skarżący uchybił, wskazanemu w art. 52 § 3 P.p.s.a. terminowi do wezwania o usunięcie naruszenie prawa, to nie wyczerpał skutecznie środków zaskarżenia. Poza sporem pozostaje również okoliczność, że skarżący uchybił także terminowi do wniesienia skargi z punktu widzenia zachowania jedynie trzydziestodniowego terminu, liczonego od dnia otrzymania odmownej odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, co nastąpiło w dniu 22 grudnia 2014 r. Trzydziestodniowy termin do złożenia skargi upłynął bowiem w dniu 21 stycznia 2015 r., a skarga została wniesiona w dniu 22 stycznia 2015 r. Wobec powyższego, Sąd działając na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Orzeczenie w pkt 2 sentencji uzasadnia natomiast treść art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego, a postanowienie w przedmiocie zwrotu wpisu może być wydane na posiedzeniu niejawnym