II SA/Po 633/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2016 r. wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. N. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak Zaskarżoną decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał stronie skarżącej rozbiórkę 1. podziemnego zbiornika o wymiarach 8,25 m x 2,65 m na płynne nieczystości zwierzęce posadowionego na działkach nr [...] położonych w miejscowości Z., w Gminie K., 2. płyty obornikowej o wymiarach 12 m x 6 m usytuowanej na działce nr [...] położonej w miejscowości Z. w Gminie K. wraz z okalającym ją z trzech stron murem o wysokości od 0,25 m do 0,7 m istniejącym na tej działce, 3. utwardzenia powierzchni gruntu działki nr [...] położonej w miejscowości Z. w Gminie K., istniejącego na wysokości płyty obornikowej, o której mowa powyżej w pkt 2, 4. muru o wysokości 0,7 m istniejącego na działce nr [...] położonej w miejscowości Z., w gminie K., od południowej strony utwardzenia, o którym mowa powyżej w pkt 3, a wykonanego jako przedłużenie muru otaczającego płytę obornikową istniejącą na działce nr [...] w miejscowości Z., w gminie K., 5. muru o wysokości 0,25 m istniejącego na działce nr [...] położonej w miejscowości Z., w gminie K., od północnej strony utwardzenia, o którym mowa powyżej w pkt 3, a wykonanego jako przedłużenie muru otaczającego płytę obornikową istniejącą na działce nr [...] w miejscowości Z., w gminie K.. W skardze D. N. wniosła o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji podnosząc, iż nakazana rozbiórka spowoduje po jej stronie ogromne koszty oraz straty związane z konicznością całkowitego przeorganizowani prowadzonego gospodarstwa. Skutki te będą nieodwracalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 - dalej P.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wstrzymanie wykonania zarówno zaskarżonego aktu, jak i innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy, stanowi w świetle powyższej regulacji odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym. Z treści powołanego przepisu wynika nadto, iż przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania decyzji jest skonkretyzowane niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obie te przesłanki (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a, nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (patrz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06 oraz w Krakowie z dnia 5 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 975/08 - orzeczenia dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Co istotne, niezbędnym warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W opinii Sądu przedmiotowy wniosek powyższe wymogi spełnia. Należy podkreślić, iż przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia (por. postanowienie NSA z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II OZ 1114/14 – dostępne w CBOSA na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaznaczyć należy, iż rozbiórka obiektu budowlanego przed zakończeniem sprawy sądowoadministracyjnej, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, ze swej istoty może wiązać się z potencjalnym niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem zaskarżonej decyzji był nakaz rozbiórki. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że decyzja nakazująca rozbiórkę w przypadku jej wykonania, a następnie ewentualnego uchylenia przez sąd, jest tego rodzaju rozstrzygnięciem, które może spowodować wyrządzenie stronie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienia NSA z dnia 1 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 118/11; z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 1040/09; z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OZ 202/08; z dnia 6 grudnia 2006 r., sygn. akt II OZ 1352/06, czy z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 276/05 – dostępne w CBOSA na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wynika z akt sprawy skarżąca prowadzi gospodarstwo rolne w ramach którego prowadzi hodowlę bydła. Rozbiórka elementów niezbędnych do prowadzenia tej hodowli niewątpliwie wywoła konieczność przeorganizowania funkcjonowania gospodarstwa, co może wiązać się ze trudno odwracalnymi skutkami. Odnośnie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji – decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] 2016 r. nr [...] - wyjaśnić należy, iż decyzja ta została uchylona w całości zaskarżoną decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 15 lipca 2016 r. zatem, na tę chwilę jest ona niewykonalna. Stąd też Sąd nie orzekł w tym przedmiocie. Z powyższych względów i na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak