II SA/Po 680/14
WyrokWSA w Poznaniu2014-11-26
Skład orzekający: Elwira Brychcy, Maria Kwiecińska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji o stwierdzeniu choroby zawodowej i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, prawidłowo ocenił zgromadzony materiał dowodowy, w tym sprzeczne orzeczenia lekarskie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może uchylić decyzji organu pierwszej instancji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania jedynie z powodu istnienia sprzecznych orzeczeń lekarskich dotyczących choroby zawodowej. Organ odwoławczy ma obowiązek samodzielnie ocenić cały zebrany materiał dowodowy, w tym te orzeczenia, a dopiero w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, może uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej u B. F. Organ pierwszej instancji stwierdził chorobę zawodową na podstawie orzeczenia lekarskiego. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na rozbieżności między orzeczeniami lekarskimi różnych instancji. Skarżąca B. F. wniosła skargę na decyzję organu odwoławczego, kwestionując rzetelność badań czynników szkodliwych w przeszłości. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) kwietnia 2014 r. oraz określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2014 r. sprawy ze skargi B. F. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie choroby zawodowej; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Decyzją z dnia (...) marca 2013 r., nr (...), Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w C., działając na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., Nr 212, poz. 1263 ze zm.), § 8 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1367) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.), dalej jako "K.p.a." , po rozpoznaniu zgłoszenia choroby zawodowej u B. F. stwierdził chorobę zawodową tj. zatrucie ostre lub przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne, wymienioną w poz. 1.0 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie podniesiono, że na podstawie orzeczenia lekarskiego nr (...) z dnia (...) października 2012 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej, wystawionego przez Centrum Medycyny Pracy w P. Ośrodek w P., nadesłanego do Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w C. oraz uzupełnienia do orzeczenia lekarskiego z dnia (...) lutego 2013 r., wystawionego przez Centrum Medycyny Pracy w P. Ośrodek w P. które wpłynęło do Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w C. w dniu (...) lutego 2013 r., rozpoznano u B. F. chorobę zawodową tj. zatrucia ostre lub przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne.
B. F. była zatrudniona od dnia (...) lipca 1972 r. do dnia (...) listopada 1991 r. w "A", od dnia (...) listopada 1991 r. do dnia (...) listopada 1992 r. w "B", a od dnia (...) marca 1988 r. do dnia (...) grudnia 1988 r. zatrudniona była przez J. F. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "C" J. F. Po przeanalizowaniu materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, na który składało się: zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej z dnia (...) maja 2012 r.; orzeczenie lekarskie Nr (...) wystawione w dniu (...) października 2012 r. przez Centrum Medycyny Pracy w P. Ośrodek w P. (uzupełnione w dniu (...) lutego 2013 r.); dokumentacja dotyczącą zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy; dokumentacja dotycząca przebiegu zatrudnienia; protokoły przesłuchania świadków, organ administracji uznał, że w sprawie zostały spełnione przesłanki uzasadniające stwierdzenie choroby zawodowej.
W ocenie organu I instancji, zgromadzony materiał wskazuje, że skarżąca pracując na stanowiskach pracy w "A" była narażona na występowanie czynników szkodliwych, w postaci pyłów zawierających od 2 do 50% wolnej krzemionki, ołowiu, terpentyny, toluenu, ksylenu, benzenu, co zostało potwierdzone przeprowadzonymi badaniami przez uprawnione laboratoria. Stężenia terpentyny, toluenu, ksylenu były poniżej 1,0 x NDS (najwyższego dopuszczalnego stężenia). Jak wyjaśniono, rozpuszczalniki te wchodzące w skład stosowanych farb ze względu na wysoki stopień litofilności działały upośledzająco szczególnie na tkankę nerwową. Droga wchłaniania tych rozpuszczalników była wielotorowa: odbywała się przez układ pokarmowy, przewód pokarmowy jak również przez nieuszkodzoną skórę. W wyniku długotrwałego stałego kontaktu przez okres 19 lat z powyższymi substancjami chemicznymi wystąpiły objawy charakteryzujące się podrażnieniem błon śluzowych, nieżytem gardła, nosa i krtani, objawy ze strony obwodowego i ośrodkowego układu nerwowego (bóle i zwroty głowy niekiedy z zaburzeniami równowagi o różnym nasileniu i lokalizacji, zmęczenie, drażliwość, senność, drżenia kończyn, polineuropatie, zaburzenia widzenia). Wyjaśniono, że reakcja organizmu na substancje toksyczne uzależniona jest między innymi od osobniczych cech osoby narażonej na kontakt z substancjami chemicznymi takich jak płeć, wiek, ogólny stan zdrowia, odżywianie oraz stan układów: endokrynologicznego, immunologicznego, pokarmowego oraz krwiotwórczego. U B. F. skutkiem narażenia na substancje chemiczne były zmiany w ośrodkowym i obwodowym układzie nerwowym, układzie sercowo –naczyniowym, które rozwinęły się w organizmie po okresie utajenia, co charakteryzowało się występowaniem wielu dolegliwości między innymi: drętwieniem obu kończyn górnych, zwłaszcza od stawów łokciowych w dół, z uczuciem ich osłabienia, następnie występowały drętwienia kończyn dolnych bardziej po stronie prawej. Stąd też było można stwierdzić, z wysokim prawdopodobieństwem, że stan zdrowia B. F. został spowodowany działaniem czynników chemicznych szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Porcelana "D" S. A. z siedzibą w C. reprezentowana przez radcę prawnego A. R. – W. wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem odwołującej organ I instancji wadliwie przyjął, iż stwierdzone u B. F. choroby są skutkiem występowania u odwołującej i jej poprzedników prawnych szkodliwych czynników w środowisku pracy w postaci ołowiu, terpentyny, toluenu, ksylenu i benzenu w latach 1972 – 1992.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w P., decyzją z dnia (...) kwietnia 2014 r., nr (...), działając w oparciu o przepis art. 138 § 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) marca 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Uzasadniając powyższe stanowisko przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania oraz wyjaśniono, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny, po rozpoznaniu przez uprawnioną jednostkę medyczną choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz ustaleniu, że między warunkami pracy a schorzeniem istnieje (lub jest wysoce prawdopodobny) związek przyczynowy. Zauważono, że w opinii lekarskiej jednostki orzeczniczej I stopnia (orzeczenie lekarskie Centrum Medycyny Pracy w P. Ośrodek w P. nr (...) z dnia (...) października 2012 r.) sformułowano wnioski o rozpoznaniu u B. F. choroby zawodowej, tj. zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne (poz. 1 wykazu chorób zawodowych), biorąc pod uwagę całokształt zgromadzonej dokumentacji, narażenie zawodowe na substancje chemiczne o działaniu uszkadzającym układ nerwowy (benzen, toluen, ksylen), występujące dolegliwości, a w szczególności stwierdzone uszkodzenie nerwów obwodowych oraz zaburzenia nerwicowe. W opinii uzupełniającej z dnia (...) lutego 2013 r. lekarska jednostka orzecznicza I stopnia podtrzymała swoje stanowisko, podnosząc jednakże, że brak przekroczeń normatywów higienicznych w środowisku pracy może budzić wątpliwości co do istnienia związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy warunkami pracy, a stwierdzoną chorobą. Jednostka orzecznicza II stopnia – Instytutu Medycyny Pracy– w orzeczeniu lekarskim nr (...) z dnia (...) września 2013 r. stwierdziła, iż analiza narażenia zawodowego oraz wyniki wykonywanych badań nie dają podstaw do rozpoznania u pacjentki choroby zawodowej pod postacią zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne (poz. 1 wykazu chorób zawodowych).
Organ odwoławczy podniósł następnie, że w postępowaniu w sprawach dotyczących chorób zawodowych organy administracji nie są uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania schorzenia. Ocena opinii lekarskich dokonywana przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej sprowadza się zatem do badania ich pod względem formalnym, czyli oceny czy wyjaśniają istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalnych i czy są rzeczowo i przekonująco uzasadnione. Zdaniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, w przedmiotowym postępowaniu organ I instancji, wbrew zasadzie dochodzenia prawdy obiektywnej i obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie ustalił z należytą starannością stanu faktycznego, istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy w zakresie pełnej i faktycznej analizy oceny narażenia zawodowego oraz stanu zdrowia B. F. Zaskarżona decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wydana została w oparciu o orzeczenie lekarskie Centrum Medycyny Pracy z dnia (...) października 2012 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej oraz o opinię uzupełniającą Centrum Medycyny Pracy z dnia (...) lutego 2013 r., która nie jest spójna z wcześniejszym orzeczeniem, gdyż podaje w wątpliwość istnienie związku przyczynowo-skutkowego objawów chorobowych z występującym narażeniem. Wątpliwości te potwierdził Instytut Medycyny Pracy w orzeczeniu lekarskim z dnia (...) września 2013 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Z uwagi na powyższe rozbieżności lekarskich jednostek orzeczniczych uznano, iż organ I instancji nie rozpatrzył z należytą starannością zgromadzonego materiału dowodowego.
Mając na względzie, iż rozstrzygnięcie sprawy B. F. wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji, Wojewódzki Inspektor Sanitarny orzekł o uchyleniu decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) marca 2013 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że ponownie rozpatrując sprawę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny ma obowiązek załączyć do akt sprawy zgromadzony materiał dowodowy przez organ odwoławczy, skonsultować zgromadzony materiał dowodowy z lekarskimi jednostkami orzeczniczymi biorącymi udział w postępowaniu w celu wydania opinii uzupełniającej do orzeczenia lekarskiego oraz poddać wnikliwej analizie oraz ocenie zebrany i uzupełniony materiał dowodowy.
Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu B. F., wskazując na dokumentację medyczną, którą dołączyła do akt sprawy oraz wyjaśniając, że w latach 1972 – 1992 r. nie było przepisów nakazujących badanie czynników szkodliwych na każdym stanowisku pracy, a stanowiska do badań były wybierane nierzetelnie i wybiórczo, co skutkowało niewiarygodnością badań.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, mocą którego uchylono decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o stwierdzeniu u skarżącej choroby zawodowej i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.), zgodnie z którym za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje spełnienie dwóch przesłane. Pierwsza to zamieszczenie choroby w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Druga to ustalenie, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występującymi na stanowisku pracy osoby zainteresowanej albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
W świetle powołanych powyżej przepisów stwierdzenie przez właściwe organy choroby zawodowej musi zostać poprzedzone uzyskaniem orzeczenia lekarskiego, stwierdzającego istnienie choroby zawodowej, a więc potwierdzającego, iż osoba, względem której toczy się postępowanie, zapadła na jedną z chorób wymienionych w powołanym powyżej rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych Uzyskanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej zostało więc uzależnione od bariery, jaką jest specjalistyczna wiedza i terminologia medyczna (W. Kisiel, Decyzje i wyroki w sprawach chorób zawodowych. Część 1, Przegląd Prawa Publicznego 2007, Nr 9, s. 46). Samo orzeczenie lekarskie stanowi dowód w sprawie w rozumieniu art. 75 § 1 w związku z art. 84 § 1 K.p.a., co przesądza o konieczności jego oceny przez organy przed wydaniem rozstrzygnięcia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Po 85/11, Baza NSA).
Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy, zauważyć należy, że w postępowaniu zakończonym decyzją Państwowego Powiatowego Inspektor Sanitarnego z dnia (...) marca 2013 r. (decyzja organu I instancji) uzyskano orzeczenie lekarskie nr (...) z dnia (...) października 2012 r. o rozpoznaniu u skarżącej choroby zawodowej, wystawione przez Centrum Medycyny Pracy. Co prawda, w uzupełnieniu powyższego orzeczenia lekarskiego z dnia (...) lutego 2013 r., zauważono, że "brak przekroczeń normatywów higienicznych może budzić wątpliwości co do istnienia związku przyczynowo – skutkowego w/w objawów chorobowych z występującym narażeniem", to jednak organ I instancji dokonując oceny zarówno orzeczenia z października 2012 r., jak i pozostałego materiału dowodowego, uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające stwierdzenie istnienia choroby zawodowej. Organ II instancji – Wojewódzki Inspektor Sanitarny – w ramach postępowania odwoławczego skierował skarżącą na badanie w jednostce orzeczniczej II stopnia, a więc w Instytucie Medycyny Pracy, które w orzeczeniu lekarskim z dnia (...) września 2013 r. stwierdziło, iż analiza narażenia zawodowego oraz wyniki wykonywanych badań nie dają podstaw do rozpoznania u pacjentki choroby zawodowej pod postacią zatrucia ostrego albo przewlekłego lub ich następstw wywołanych przez substancje chemiczne (poz. 1 wykazu chorób zawodowych). Mając na względzie powyższe orzeczenie organ odwoławczy zaskarżoną decyzją uchylił decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej i skierował sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W ocenie Sądu rozstrzygnięcie powyższe uznać należało za wadliwe.
Niewątpliwie, stosownie do treści § 8 ust. 2 rozporządzenia w przedmiocie chorób zawodowych organ odwoławczy był uprawniony do uzyskania opinii lekarskiej jednostki orzeczniczej II stopnia. Stosownie do tego przepisu, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. Oznacza to, że uzyskanie na tym etapie orzeczenia wydanego przez Instytut Medycyny Pracy (jednostkę orzeczniczą II stopnia w rozumieniu § 5 ust. 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych) było dopuszczalne. Sąd zauważa jednak, że opinia wydawana przez jednostkę orzeczniczą II instancji odnosi się do wcześniejszych opinii, wyników narażenia zawodowego i przeprowadzonych badań. Jak bowiem zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 listopada 2011 r. (sygn. akt II OSK 1921/11, Baza NSA) użyte w powołanym powyżej przepisie zwroty "dodatkowe uzasadnienie tego orzeczenia", "dodatkowa konsultacja", czy wreszcie "czynności niezbędne do uzupełnienia" nakazują wprost uznać, że postępowanie prowadzone w oparciu o przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych ma charakter uzupełniający (dodatkowy) w porównaniu do wydanych uprzednio w sprawie orzeczeń lekarskich.
W realiach przedmiotowej sprawy zauważyć należy, że sam fakt, iż orzeczenie jednostki orzeczniczej II stopnia nie jest tożsame z orzeczeniem jednostki I stopnia (choć jest ono spójne z opinią uzupełniającą Centrum Medycyny Pracy z dnia (...) lutego 2013 r.) nie może przesądzać o wadliwości któregoś z powyższych orzeczeń. Jak powyżej wskazano możliwość uzyskania opinii uzupełniającej ma służyć usunięciu wątpliwości związanych z uzyskanymi orzeczeniami lekarskimi, w tym umożliwia weryfikację orzeczenia wystawionego przez jednostkę orzeczniczą I stopnia. Pamiętać jednak należy, że skoro orzeczenie lekarskie jest dowodem w sprawie, równoważnym dowodowi z opinii biegłego, to dowód ten, stosownie do treści art. 80 K.p.a., powinien być oceniony przez organ inspekcji sanitarnej prowadzący postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej, z zastrzeżeniem, że organ jest związany rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej tego orzeczenia, ani też do dokonywania własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 05 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1786/06, Baza NSA; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 marca 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2429/06, Baza NSA). Rozpoznanie chorób zawodowych należy bowiem do właściwości jednostek medycznych określonych w § 5 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. i organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia.
W ocenie Sądu Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie wywiązał się jednak ze spoczywającego na nim obowiązku oceny zgromadzonego materiału dowodowego, uchylając decyzję organu I instancji i nakazując mu ponowną ocenę zebranego materiału dowodowego, przy uwzględnieniu orzeczenia lekarskiego jednostki orzeczniczej II stopnia. Pomijając okoliczność, iż orzeczenie powyższe zostało uzyskane na etapie postępowania odwoławczego (Powiatowy Inspektor Sanitarny nie dysponował nim przed wydaniem decyzji), zauważyć należy, iż jak wyżej wskazano, sam fakt dokonania odmiennej oceny przez Instytut Medycyny Pracy niż wynikałoby to z orzeczenia lekarskiego jednostki orzeczniczej I stopnia, nie mógł stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ II instancji zaniechał oceny uzyskanych orzeczeń lekarskich, gdyż za taką nie może być uznane stwierdzenie, że uzyskane orzeczenia kończą się odmienną konkluzją co do charakteru choroby skarżącej. Przesądza to również, iż uchylenie decyzji z dnia (...) marca 2013 r. uznać należało za przedwczesne. Organ II instancji jest bowiem zobowiązany do rozpoznania sprawy w jej całokształcie, zgodnie z wyrażoną w art. 15 K.p.a. zasadą dwuinstancyjności. Zgodnie z tym przepisem sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznawana i rozstrzygnięta, co oznacza obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Konsekwentnie przedmiotem postępowania odwoławczego nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy (B. Adamiak, Odwołanie w polskim systemie postępowania administracyjnego, Wrocław 1980, s. 144 i n.).
Organ II instancji był w niniejszej sprawie zobowiązany do dokonania, we własnym zakresie, całościowej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego łącznie z uzyskaną na tym etapie opinią orzecznika II stopnia, której uzupełnienia (w razie wątpliwości) mógł się domagać w trybie § 8 ust. 2 rozporządzenia w przedmiocie chorób zawodowych. Dopiero w razie stwierdzenia, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczne do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, mógł uchylić sprawę i przekazać ją do ponownego rozpoznania w trybie art. 138 § 2 K.p.a. Na tym etapie postępowania oraz w świetle uzasadnienia organu II instancji nie sposób przyjąć, aby zgromadzony materiał rodowody był niepełny, tym bardziej, o czym była mowa wyżej, iż w sytuacji powstania wątpliwości, co do treści orzeczeń lekarskich, organ odwoławczy był uprawniony, w świetle art. 136 K.p.a. oraz § 8 ust. 2 rozporządzenia w przedmiocie chorób zawodowych, do jego uzupełnienia.
Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że wydając zaskarżoną decyzję Wojewódzki Inspektor Sanitarny zaniechał dokonania oceny zebranego materiału dowodowego, dopuszczając się tym samym naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., a wiec naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpoznając sprawę organ II instancji zobowiązany jest do dokonania samodzielnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym orzeczeń jednostek orzeczniczych I i II stopnia.
O wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnynymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło