I SA/Rz 408/23
WyrokWSA w Rzeszowie2023-12-07
Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Piotr Popek, Tomasz Smoleń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może rozpatrywać wniosek o umorzenie należności z tytułu zwrotu dotacji, gdy istnienie tej należności jest sporne i nie zostało przesądzone w odrębnym postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie ulgowe nie służy rozstrzyganiu wątpliwości co do istnienia i wymagalności należności. Wniosek o umorzenie dotacji nie może być rozpatrywany, dopóki obowiązek zwrotu dotacji nie zostanie określony w odrębnym postępowaniu, ponieważ samo zgłoszenie wniosku o ulgę nie przesądza o istnieniu zobowiązania. W przypadku spornej należności, organ powinien poczekać na rozstrzygnięcie tej kwestii w odrębnym postępowaniu, np. sądowym, zanim podejmie decyzję w sprawie ulgi.Stan faktyczny
Skarżąca A. Ś. zwróciła się o umorzenie należności z tytułu zwrotu dotacji przyznanej na pokrycie bieżących kosztów działalności gospodarczej. Organy administracji (Starosta, Samorządowe Kolegium Odwoławcze) odmówiły umorzenia, uznając, że dotacja została pobrana nienależnie z uwagi na nieprawidłowy kod PKD wskazany we wniosku. Skarżąca kwestionowała zasadność dochodzenia zwrotu dotacji, podnosząc m.in. kwestie dotyczące statusu spółki cywilnej i prowadzonej działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty R. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, Sędzia WSA Tomasz Smoleń, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi A. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 maja 2023 r., nr SKO.4131/24/2022 w przedmiocie odmowy umorzenia w całości należności z tytułu zwrotu dotacji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty R. z dnia 21 września 2022 r. , nr IR.674.1.2.6.2021/2022/IP, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz skarżącej A. Ś. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. Ś. (dalej: Skarżąca) poddała kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 15 maja 2023 r. nr SKO.4131/24/2022, którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Powiatu R. z 21 września 2022 r. nr IR.674.1.2.6.2021/2022/IP o odmowie umorzenia w całości, na Jej wniosek, należności z tytułu zwrotu dotacji przyznanej na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej.
Z przedłożonych Sądowi akt sprawy wynikało, że Skarżąca jest beneficjentką dotacji przyznanej Jej przez działającego z upoważnienia Starosty Powiatu R. - Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w R., ze środków Funduszu Pracy na zasadach określonych w przepisach art. 15zze4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej: "ustawa o COVID-19) oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 19 stycznia 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19. Środki te przyznano jej w wysokości 5.000 zł na podstawie umowy zawartej 18 lutego 2021 r. (umowa nr [...]).
W piśmie z 6 lipca 2021 r. Dyrektor PUP w R. wezwał Skarżącą do zwrotu przekazanych środków wraz z odsetkami, a w piśmie z 27 października 2021 r. skierował do niej ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty.
W piśmie z 8 listopada 2021 r. Skarżąca zgłosiła wniosek o udzielenie jej ulgi poprzez umorzenie należności z tytułu zwrotu dotacji, w trybie określonym w art. 15zze4 ust. 14b ustawy o COVID-19. Wojewoda P. w piśmie z 15 grudnia 2021 r. nr S-V.6333.7.15.2021.AG, wydanym na wniosek Starosty (Dyrektora PUP) z 2 grudnia 2021 r., negatywnie zaopiniował wniosek o udzielenie ulgi.
Decyzją z 11 stycznia 2022 r. Starosta odmówił jej udzielenia.
Wskutek wniesienia odwołania od tej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie decyzją z 2 sierpnia 2022 r. nr SKO. 4131/1/2022 uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W ponownym postępowaniu opisaną na wstępie decyzją z 21 września 2022 r. Starosta Powiatu R. odmówił Skarżącej udzielenia wnioskowanej ulgi. Z uzasadnienia decyzji wynika, że przeprowadzona kontrola następcza wniosku wykazała, że Skarżąca pobrała dotację nienależnie. W spornym czasie wykonywała Ona działalność gospodarczą wyłącznie w formie spółki cywilnej (była jej wspólnikiem), której kod PKD zarejestrowany w rejestrze REGON (79.11.B) nie uprawniał do uzyskania dotacji. We wniosku o dotację Skarżąca wpisała kod PKD, jaki miała zarejestrowany na swoje nazwisko w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej (79.11.A), który o dotację pozwalał się ubiegać. Faktyczną działalność gospodarczą prowadziła spółka cywilna i to ona uzyskiwała przychody z prowadzonej działalności. Wniosek pochodził wprawdzie od przedsiębiorcy, którym była Skarżąca, to jednak to nie ona prowadziła na dzień 30 listopada 2020 r. działalność gospodarczą, aby móc wykazać się wymaganym w przepisach spadkiem przychodów. Zdaniem organu decydujące znacznie ustawodawca przyznał wpisowi kodu PKD przeważającego rodzaju działalności w rejestrze REGON i czynienie ustaleń z pominięciem takich danych nie mogło mieć miejsca.
Starosta zwrócił uwagę, że wniosek Skarżącej o udzielenie ulgi został negatywnie zaopiniowany przez Wojewodę, co w świetle art. 15zze4 ust. 14b ustawy o COVID-19, stanowiło przeszkodę w uwzględnieniu wniosku. Przepis ten warunkuje udzielenie ulgi od uzyskania pozytywnej opinii Wojewody. Starosta nie stwierdził też przesłanek do udzielenia ulgi określonych w art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 ze zm., dalej: u.f.p.). Podkreślił, że Wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych wiarygodnych dowodów pozwalających na uznanie, że zachodzą względy przemawiające za udzieleniem ulgi. Ograniczyła się jedynie do ogólnikowego opisania sytuacji branży turystycznej w czasie pandemii, ale nie przedstawiła dowodów odnoszących się do jej aktualnych możliwości płatniczych.
W odwołaniu Skarżąca podniosła, że prowadzona przez nią działalność od początku miała charakter agencyjny. Zmiana kodu PKD dla działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej na kod 79.11.A potwierdzała tylko dotychczasowy stan rzeczy. Zaznaczyła, że jak wskazują sądy administracyjne, ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest rzeczywiście wykonywana i w jakich rozmiarach, należy do sfery ustaleń faktycznych, nie zależy bezwzględnie od wpisu do rejestru. Podkreśliła też, że spółka cywilna nie posiada statusu przedsiębiorcy. Status taki, w świetle ustawy - Prawo przedsiębiorców, posiadają wspólnicy spółki cywilnej, którzy mogli ubiegać się o taki rodzaj wsparcia, jaki uzyskała. Wniosek zgłosiła w dobrej wierze, a pozytywna decyzja o przyznaniu pomocy tylko ją utwierdziła w tym przekonaniu. Wskazała, że nie oceniono dostatecznie jej sytuacji majątkowej i życiowej. Uzyskiwane dochody w całości przeznacza na utrzymanie, a jej mąż pozostaje aktualnie bez pracy. Ona jest jedynym żywicielem rodziny, w tym dwóch uczących się córek, które także wymagają wsparcia finansowego.
Opisaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy.
Organ odwoławczy uznał, że decyzja Starosty zawiera wszystkie niezbędne elementy, w tym szczegółowe uzasadnienie faktyczne, z którego wynika, że Skarżąca nie zdołała wykazać okoliczności, które przemawiałyby za potrzebą udzielenia jej ulgi. Zgromadzony materiał dowodowy nie dawał podstawy do przyjęcia, że wystąpiły przesłanki udzielenia ulgi. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że Wojewoda wydał negatywną opinię w tej kwestii, a do uwzględnienia wniosku konieczne było uzyskanie opinii pozytywnej.
W skardze do tut. Sądu, skarżąca zarzuciła naruszenie przez organy art. 15zze4 ust. 14a, 14b i 14c ustawy o COVID-19 poprzez brak uwzględnienia wniosku o umorzenie należności z tytułu dotacji w sytuacji, gdy zaistniały przesłanki do jego uwzględnienia.
Skarżąca podniosła, że czuje się ofiarą błędu podczas weryfikacji jej wniosku o udzielenie dotacji, uzyskała bowiem pomoc od państwa, której obecnie żąda się zwrotu. W jej ocenie z przepisów o pomocy wynikało, że uprawnionymi do ubiegania się o nią byli mikroprzedsiębiorcy i mali przedsiębiorcy, a ona do tej kategorii należała. Spółka cywilna nie posiada zaś statusu przedsiębiorcy, który posiadają wspólnicy takiej spółki. Przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej byli uprawnieni do ubiegania się o dotacje w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną w ramach tej spółki. Prowadzona przeze nią działalność gospodarcza od samego początku miała charakter agencyjny, co jest w stanie wykazać stosownymi dokumentami. Jej zdaniem zmiana kodu PKD dla spółki na 79.11.A była tylko potwierdzeniem dotychczasowego stanu rzeczy.
Skarżąca zaznaczyła także, że w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że wpis w rejestrze REGON ma charakter tylko formalny i nie świadczy o faktycznym rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej. Składając wniosek czyniła to w dobrej wierze, była przekonana, że może skorzystać z tej formy wsparcia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone decyzje wydano z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: P.p.s.a.).
Kontrolowane decyzje dotyczyły ulgi, o jaką ubiegała się Skarżąca, w postaci umorzenia dotacji, którą otrzymała od Starosty (działającego z jego upoważnienia Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy) ze środków Funduszu Pracy na podstawie art. 15zze4 ust. 1 ustawy o COVID-19, na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy.
Z art. 15zze4 ust. 14a ustawy o COVID-19 wynika, że w przypadkach, o których mowa w ust. 8 lub 11, starosta, z urzędu albo na wniosek mikroprzedsiębiorcy i małego przedsiębiorcy, może:
1) umorzyć w całości albo w części należność z tytułu zwrotu dotacji;
2) odroczyć terminy spłaty należności z tytułu zwrotu dotacji;
3) rozłożyć na raty spłatę należności z tytułu zwrotu dotacji.
Z mocy art. 15zze4 ust. 14c ustawy o COVID-19, do spraw, o których mowa w ust. 14a, stosuje się odpowiednio przepisy art. 64 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Z art. 64 ust. 1 u.f.p. wynika, że należności, o których mowa w art. 60, właściwy organ może:
1) z urzędu umarzać w całości - w przypadku gdy zachodzi jedna z okoliczności, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1-4;
2) na wniosek zobowiązanego:
a) umarzać w całości - w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zobowiązanego lub interesem publicznym,
b) umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.
Przy czym ulgi, o których mowa w art. 64 ust. 1 pkt 2 u.f.p., należy udzielać przy uwzględnieniu dodatkowych warunków określonych w art. 64 ust. 2 u.f.p.
Zważyć należy, że decyzje podejmowane na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 2 u.f.p., jak i na podstawie 15zze4 ust. 14a ustawy o COVID-19, mają charakter rozstrzygnięć opartych na tzw. uznaniu administracyjnym. Wskazuje na to użyty w treści przepisu zwrot "organ może". Rozstrzygnięcia te nie oznaczają jednak pełnej dowolności. Do podjęcia decyzji uznaniowej konieczne jest bowiem ustalenie przez organ, że zachodzi co najmniej jedna z przesłanek warunkujących udzielenie ulgi, a zatem czy za jej przyznaniem przemawia: 1) ważny interes zobowiązanego, lub 2) interes publiczny. Dopiero ustalenie, że warunki te są w danych okolicznościach spełnione, umożliwia podjęcie swobodnego rozstrzygnięcia, pozytywnego lub negatywnego dla wnioskodawcy, po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Niewystąpienie żadnej z przesłanek skutkuje natomiast koniecznością wydania decyzji o odmowie udzielenia ulgi i rozstrzygnięcie takie ma charakter związany, a nie uznaniowy. Co jednak istotniejsze, w przypadku ulgi, o jaką ubiegała się Skarżąca, warunkiem jej udzielenia jest uzyskanie pozytywnej opinii wojewody, ponieważ kwota dotacji była wyższa niż 1500 zł (art. 15zze4 ust. 14b ustawy o COVID-19). Jej brak wyklucza możliwość uwzględnienia wniosku, chociażby organ stwierdził, że za jej przyznaniem przemawia ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny.
W okolicznościach kontrolowanej sprawy źródłem należności objętej postępowaniem była, jak wynika ze stanowiska organów, umowa zawarta przez Skarżącą z Dyrektorem Powiatowego Urzędu Pracy, na podstawie której wypłacono jej dotację. W aktach sprawy zalega jednak tylko wniosek Skarżącej oraz tekst projektu umowy niezawierający podpisów stron ani informacji, że został podpisany podpisem elektronicznym. W przedłożonych Sądowi aktach sprawy nie stwierdzono też żadnego dowodu urzędowego, który określałby tę należność i jej wysokość czy też dotyczył jej wymagalności. Nie wynika ona bowiem z przepisów prawa, jakiegokolwiek aktu administracyjnego ani orzeczenia sądu. Śladem wskazującym na jej istnienie jest wyrażane przez Starostę Powiatu R. (działającego z jego upoważnienia p.o. Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w R.) stanowisko o konieczności zwrotu przez Skarżącą wypłaconej jej należności z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego. Natomiast Skarżąca w toku postępowania, pomimo zgłoszenia podania o udzielenie ulgi, które zostało jej wręcz zasugerowane, i niekwestionowania wysokość należności, konsekwentnie kontestowała zasadność jej dochodzenia podnosząc, że nie zachodzą wobec niej podstawy do zwrotu otrzymanych środków dotacyjnych.
Podkreślenia wymaga, ze postępowanie w sprawie udzielenia ulgi obejmuje kilka etapów. Konieczne jest przede wszystkim ustalenie istnienia należności publicznoprawnej, jej wymagalności, podmiotu odpowiedzialnego do jej uregulowania, zidentyfikowanie przepisów, według których możliwe jest rozpatrzenie podania o udzielenie ulgi w zapłacie takiej należności (proceduralnych i materialnoprawnych). Niezbędne jest także przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy zaistniały ustawowe przesłanki do zastosowania danej ulgi.
Zastrzec jednak należy, co zostało dostrzeżone przez Samorządowe Kolegium Odwoławczego w końcowej części uzasadnienia decyzji, ale bez koniecznej refleksji, że postępowanie ulgowe nie służy rozstrzyganiu wątpliwości, czy dochodzona przez Starostę należność jest należna, zasadna, wymagalna (za Kolegium: "nie weryfikuje się podstaw stwierdzenia nieprawidłowości obligujących przedsiębiorcę do zwrotu udzielonej uprzednio dotacji"). W zainicjowanym postępowaniu ulgowym Skarżąca nie mogła zatem skutecznie tych kwestii podnosić i podjąć się obrony swego stanowiska. Ustawodawca nie zdecydował się bowiem na połączenie tych zagadnień w ramach jednego postępowania administracyjnego. W żadnym z powołanych dotychczas w niniejszym uzasadnieniu aktów normatywnych nie ma takiej podstawy prawnej, która dawałaby organowi rozpatrującemu podanie o ulgę możliwość jednoczesnego rozstrzygania w przedmiocie istnienia i wymagalności należności objętej postępowaniem ulgowym. Aby móc rozważać o ewentualnej uldze, wpierw kwestia ta powinna zostać rozstrzygnięta i przesądzona w odrębnym postępowaniu, tak aby można było w sposób niewątpliwy przyjąć, że należność w określonej wysokości jest od danego podmiotu wymagalna. Czynienie takich ustaleń w postępowaniu ulgowym wykracza poza jego granice. Jest to szczególnie istotne w okolicznościach kontrolowanej sprawy, ponieważ dotacji udzielono Skarżącej na podstawie umowy, a więc w formie właściwej dla stosunków cywilnoprawnych. W art. 15zze4 ust. 12 ustawy o COVID-19 zastrzeżono, że termin zwrotu dotacji nie może być dłuższy niż 30 dni, natomiast w ust. 14 upoważniono starostów do dochodzenia roszczeń z tytułu niezwróconych i nienależnie udzielonych dotacji. Żaden z przepisów ustawy nie upoważnia jednak starosty do wydania w kwestii "dochodzenia roszczeń" aktu z zakresu administracji publicznej, który mógłby zostać uznany za tytuł egzekucyjny, na podstawie którego mógłby następnie dochodzić takich należności w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Oznacza to, że dochodzenie roszczeń, o których mowa w powołanym art. 15zze4 ust. 14, powinno odbyć się w postępowaniu przed sądem powszechnym, co w istocie Starosta zakomunikował Skarżącej w kierowanych do niej wezwaniach do zwrotu środków (a pośrednio wynika z projektu złożonego w aktach sprawy umowy). Starosta nie otrzymał normatywnej podstawy do wydania w tym zakresie decyzji, ani podjęcia jakiegokolwiek indywidulanego aktu administracyjnego.
W świetle powyższego, skoro Skarżąca w toku postępowania kwestionowała zasadność dochodzenia od niej zwrotu dotacji, którą przyznano jej na podstawie umowy, zgłoszone przez nią żądanie udzielenia ulgi, złożone pod wpływem sugestywnego pouczenia, jakie otrzymała w piśmie z 28 października 2021 r. nr [...], nie powinno być rozpatrywane w trybie określonym w art. 15zze4 ust. 14a ustawy o COVID-19 do czasu, kiedy obowiązek zwrotu tej należności nie zostanie określony w odrębnym postępowaniu. Należność, o której mowa, jest bowiem sporna i Skarżąca nie poczuwa się do obowiązku jej zwrotu co wynika z wszelkich pism kierowanych przez skarżącą do organów czy też Sądu. Samo zaś zgłoszenie wniosku o ulgę nie przesądza faktu jej istnienia, ani jej wysokości, oznacza jedynie skrzętne skorzystanie z zasugerowanej jej możliwości uniknięcia zwrotu pomocy finansowej, który uważa za bezpodstawny. W takich okolicznościach organy nie mogły przeprowadzić postępowania ulgowego, które może być prowadzone tylko względem niewątpliwie istniejącego zobowiązania (por. analogiczne stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyrokach z 7 września 2023 r. sygn. III FSK 2778/21, z 18 stycznia 2011 r. sygn. I FSK 55/10, z 13 sierpnia 2019 r. sygn. II FSK 844/19, z 6 września 2016 r. sygn. II FSK 1917/14, z 7 stycznia 2009 r. sygn. II FSK 1413/07, odnośnie do wymogów stosowania art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej). Jego prowadzenie będzie możliwe dopiero wtedy, gdy Starosta uzyska tytuł potwierdzający istnienie obowiązku zwrotu należności i określonej jej wysokości, a więc niejako potwierdzający jego stanowisko o przyznaniu pomocy finansowej skarżącej niespełniającej przesłanek do jej udzielenia, a w konsekwencji uzyska potwierdzenie istnienia przedmiotu postępowania, który na obecny czas pozostaje sporny i nie może być oceniony jako niewątpliwie istniejący.
Jak już wskazano wyżej, w postępowaniu ulgowym Skarżąca nie może skutecznie przeciwstawić się żądaniu organu i wykazać, że była uprawniona do otrzymania spornej dotacji, w tym poprzez odniesienie się do okoliczności faktycznych i zakresu prowadzonej działalności gospodarczej, ponieważ zakres postępowania wyjaśniającego w postępowaniu ulgowym dotyczy warunków umorzenia zadłużenia (zobowiązania), a nie jego istnienia i wymagalności. Kwestii tej, w granicach kontroli określonej w art. 134 § 1 P.p.s.a., nie może przeanalizować, a tym bardziej przesądzić, sąd administracyjny. Na chwilę obecną można jedynie stwierdzić, że Starosta przeprowadził postępowanie w sprawie ulgi dotyczące należności, której nie jest jeszcze w stanie skierować do egzekucji, czego organ odwoławczy nie dostrzegł. Ewentualne uwzględnienie wniosku i umorzenie zaległości oznacza definitywną rezygnację z jej dochodzenia, podczas gdy ze stanowiska Starosty kierowanego do Skarżącej wynikało, że dopiero zamierza skierować sprawę dotyczącą tej należności na drogę postępowania sądowego. Nie jest zatem wiadome, czy jest ona faktycznie obowiązana do zwrotu tej należności, czy pobrała ją w sposób nienależny. Kwestię tę należy wyjaśnić jako podstawową dla postępowania ulgowego.
Z podanych względów Sąd uznał, że postępowanie ulgowe zostało przeprowadzone bez wykazania i udokumentowania należności, której dotyczyło, czym w sposób istotny naruszono przepisy art. 1 pkt 1, art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803, dalej: k.p.a.) w zw. z art. 15zze4 ust. 14c ustawy o COVID-19. W uwagi na to i przy uwzględnieniu art. 135 P.p.s.a. konieczne stało się uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a..
Obowiązkiem organów w ponownie prowadzonym postępowaniu będzie poczynienie ustaleń odnoszących się do ww. kwestii związanej z istnieniem należności, odnośnie do której Skarżąca zgłosiła żądanie udzielenia ulgi. Konieczne wydaje się również ustalenie, jakie postanowienia odnośnie do sposobu dochodzenia należności z tytułu dotacji zawiera umowa. W aktach sprawy znajduje się tylko jej projekt, stanowiący załącznik do wniosku Skarżącej o przyznanie dotacji, na podstawie którego nie można nawet określić, jakiej wysokości świadczenie zostało jej faktycznie wypłacone (zob. § 1 pkt 3 projektu umowy). Ale z jego treści wynika, że spory na tle umowy mają być poddane rozstrzygnięciu sądu powszechnego, zatem niezbędne będzie również ustalenie, czy postępowanie takie zostało już przeprowadzone lub toczy się. W zależności od poczynionych ustaleń organy podejmą stosowne rozstrzygnięcie w sprawie, przy czy w grę wchodzi instytucja umorzenia lub zawieszenia postępowania ulgowego.
Na marginesie wskazać należy, że powołane przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w świetle art. 67 u.f.p., należy uznać za właściwe do prowadzenia postępowania wyjaśniającego. W przepisach art. 15zze4 ustawy o COVID-19 ustawodawca nie wskazał unormowań proceduralnych, według których należy prowadzić postępowanie ulgowe, ale poprzez odesłanie z art. 15zze4 ust. 14a i 14c ustawy o COVID-19, a pośrednio także treść art. 15zze4 ust. 14b ustawy o COVID-19, stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego jest najbardziej właściwe.
O kosztach postępowania Sąd postanowił zgodnie z art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a. Orzeczenie to dotyczy zwrotu przez organ na rzecz Skarżącej wpisu od skargi w kwocie 200 zł (§ 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2021 r. poz. 535).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło