II SA/Rz 1238/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Maria Mikolik /spr./ WSA Karina Gniewek – Berezowska Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi S. D. i K. D. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 15 lipca 2025 r. nr N-VI.7581.2.8.2025 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości – skargę oddala – Przedmiotem skargi S. i K. D. (dalej: "Skarżący") jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda", "Organ odwoławczy", "Organ II instancji") z 15 lipca 2025 r. nr N-VI.7581.2.8.2025 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy, A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Inwestor", "Wnioskodawca", "Spółka") zwróciła się do Starosty [...] (dalej: "Organ I instancji", "Starosta") z wnioskiem o ograniczenie korzystania z nieruchomości na przeprowadzenie sieci gazowej średniego ciśnienia służącej do zapewnienia ciągłości dostaw paliwa gazowego do odbiorców w ramach zadania inwestycyjnego pod nazwą: "Budowa sieci gazowej ś/c w ramach zadania pn. Przebudowa sieci gazowej ś/c wraz z przyłączami gazu w miejscowości G. – I Etap na terenie działek nr ewid. [...], [...] w miejscowości G. gmina [...]". Wnioskodawca uzasadnił przedmiotowy wniosek koniecznością realizacji inwestycji celu publicznego, który podyktowany jest interesem społecznym i gospodarczym. Inwestor poinformował jednocześnie, że w toku procesu uzyskiwania zgody od właścicieli działki nr [...], podjęto działania drogą korespondencyjną kierowaną na adres zameldowania właścicieli przedmiotowej nieruchomości, jak również przeprowadzone zostały negocjacje. Pomimo wielokrotnych prób nie udało się pozyskać prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w drodze umowy cywilno-prawnej. Fakt podejmowanych prób dojścia do porozumienia z właścicielami nieruchomości został udokumentowany i dołączony do wniosku. Po rozpoznaniu złożonego wniosku, Starosta [...] decyzją z 19 marca 2025 r. nr GG.6852.1.2025 orzekł o: 1. Ograniczeniu sposobu korzystania z części działki nr [...], położonej w miejscowości G. gm. [...], stanowiącej własność K. i S. D., poprzez udzielenie zezwolenia A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na założenie i przeprowadzenie sieci gazowej średniego ciśnienia służącej do zapewnienia ciągłości dostaw paliwa gazowego do odbiorców w ramach zadania inwestycyjnego pn.: "Budowa sieci gazowej ś/c w ramach zadania pn. Przebudowa sieci gazowej ś/c wraz z przyłączami gazu w miejscowości G. - I Etap. 2. Zezwolenie obejmuje prawo wstępu w celu wykonania ww. prac budowlano-montażowych polegających na budowie sieci gazowej średniego ciśnienia służącej do zapewnienia ciągłości dostaw paliwa gazowego do odbiorców na części przedmiotowej nieruchomości, tj. na działce nr [...]. Strefa budowlano-montażowa ustanowiona na czas realizacji inwestycji wynosi 0,0278 ha, powierzchnia niezbędna do trwałego urządzenia elementów planowanej inwestycji (tzw. strefa kontrolowana o szerokości 1,0 m liczona po 0,5 m od osi, po obu stronach rury) wynosi 0,0060 ha, projektowana sieć gazowa ś/c L=60,5 m tj. 39,2 m (dn63) + 21,3 m (dn25) zgodnie z załączoną mapą do celów prawnych w skali 1:1000, sporządzoną przez geodetę uprawnionego W. K. i przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym, [...] z dnia [...].09.2024 r. W/w inwestycja przebiegać będzie pasem o długości ok. 60,5 m dla sieci gazowej składającej się z gazociągu Dz63 L=39,2 m, przyłącza gazu Dz25 L=21,3 m oraz szerokości strefy kontrolowanej 1,0 m. Zakres przestrzenny ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości obejmuje: - strefę kontrolowaną gazociągu ś/c o całkowitej powierzchni wynoszącej 0,0060 ha - ograniczenie na cały czas eksploatacji gazociągu. W strefie kontrolowanej nie należy wznosić budynków, urządzać stałych składów, sadzić drzew. W obrębie tej strefy nie powinna również być podejmowana żadna działalność mogąca zagrozić trwałości gazociągu podczas jego eksploatacji, - pas montażowy o całkowitej powierzchni wynoszącej 0,0278 ha - tymczasowo, na czas budowy gazociągu. Pas montażowy, to pas po którym będą przemieszczać się pracownicy i maszyny. Roboty budowlane będą prowadzone wykopowo lub bezwykopowo. Projektowany przewód gazowy zostanie wykonany z rur polietylenowych układanych w ziemi metodą wykopową lub metodą bezwykopową w zależności od przyjętej technologii wykonania. Projektowany gazociąg średniego ciśnienia do 0,5 MPa wykonany zostanie z rur polietylenowych wysokiej gęstości PE100, szeregu SDR11 o średnicy Dz63mm. Projektowane przyłącze gazu średniego ciśnienia do 0,5 MPa wykonane zostanie z rur polietylenowych wysokiej gęstości PE100, szeregu SDR11 o średnicy Dz25mm. Sieć zostanie posadowiona na głębokości od ok. 1,1 - 2,5 m. Szerokość strefy kontrolnej gazociągu wynosi 1,0 m tj. po 0,5 m od osi po obu stronach rury. 3. Ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do wpisu w księdze wieczystej. W uzasadnieniu decyzji, Organ I instancji wskazał, że proponowana lokalizacja sieci gazowej jest zgodna z decyzją Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2024 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Starosta stwierdził, że brak zgody właścicieli przedmiotowej nieruchomości na wykonanie ww. zadania inwestycyjnego, zgodnego z ww. decyzją Wójta i stanowiącego cel publiczny powoduje, że zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji w trybie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.; dalej: "u.g.n."). Od powyższej decyzji Skarżący złożyli odwołanie, w którym podnieśli, że ustanowione decyzją Starosty ograniczenie sposobu korzystania z działki nr [...] niweczy plany związane z budową instalacji fotowoltaicznej wraz z magazynem energii oraz pompy ciepła z towarzyszącymi urządzeniami, o czym został poinformowany projektant na początku prac związanych z budową gazociągu. Podkreślili, że na działce zlokalizowana jest już sieć energetyczna, kanalizacyjna, telekomunikacyjna i wodociągowa, wskutek czego przeprowadzenie tego gazociągu uniemożliwi realizację tych planów i pozbawi ich możliwości skorzystania z programów termomodernizacyjnych (m.in. dotacji do tych inwestycji). Wobec powyższego, Skarżący wnieśli o przeprowadzenie gazociągu inną, mniej obciążoną, alternatywną trasą oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Po rozpoznaniu wniesionego odwołania, Wojewoda Podkarpacki, opisaną na wstępie decyzją z 15 lipca 2025 r. nr N-VI.7581.2.8.2025, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.; dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności Organ II instancji przytoczył treść art. 124 u.g.n., a następnie wskazał, że przepis ten, jako że ingeruje w prawo własności nieruchomości, ograniczając sposób korzystania z niej, ma charakter szczególny, przez co musi być interpretowany w sposób dosłowny. Oznacza to, że przesłankami umożliwiającymi zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie, są jedynie: zgodność planowanej inwestycji z planem miejscowym lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz brak zgody właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości (udokumentowany przeprowadzonymi rokowaniami) na wykonanie na nieruchomości robót budowlanych, wymienionych w tym przepisie. Wojewoda wyjaśnił, że w aktach niniejszej sprawy znajduje się decyzja Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2024 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego pn.: "Budowa sieci gazowej średniego ciśnienia w ramach zadania pn. Przebudowa sieci gazowej ś/c wraz z przyłączami gazu w miejscowości G. - I Etap na terenie działek (...)[...] (...) w miejscowości G. gmina [...].". Z powyższej decyzji wynika, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne, którego realizacja została dopuszczona m.in. na działce nr [...], położonej w obrębie [...], jest inwestycją celu publicznego. Budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jest celem publicznym w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Obszar planowanej inwestycji gazociągu średniego ciśnienia wyznaczono na mapie w skali 1:1000, stanowiącej załącznik do przedmiotowej decyzji. W ocenie Wojewody dokonane przez Organ I instancji ograniczenie w sposobie korzystania z działki nr [...], położonej w obrębie [...], pozostaje w zgodności z postanowieniami ww. decyzji Wójta o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Planowana inwestycja jest w całości usytuowana w granicach obszaru objętego tą decyzją. Zatem została spełniona pierwsza z przesłanek, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Organ II instancji podał, że zaskarżona decyzja Starosty w sposób szczegółowy określa przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres, w tym jednoznacznie wskazuje przebieg inwestycji przez nieruchomość. Na działce nr [...] (o powierzchni całkowitej 0,1415 ha) powierzchnia gruntu niezbędna do trwałego urządzenia inwestycji wynosi 60 m², zaś powierzchnia gruntu przewidzianego do zajęcia na czas wykonywania robót wynosi 278 m², co uwidoczniono na mapie, stanowiącej załącznik do tej decyzji. W dalszej kolejności Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie spełniona została również druga przesłanka z art. 124 u.g.n. dająca podstawę do zastosowania ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości. Mianowicie, w niniejszej sprawie Inwestor ubiegający się o wydanie zezwolenia podejmował działania celem uzyskania zgody właścicieli nieruchomości na przeprowadzenie przez działkę nr [...] planowanej inwestycji. Świadczy o tym dokumentacja zalegająca w aktach sprawy, szczegółowo opisana w uzasadnieniu decyzji Wojewody. Zdaniem Wojewody z analizy dołączonej do wniosku dokumentacji z rokowań wynika, że na tym etapie zostały one zakończone. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, S. i K. D. reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika zaskarżyli ww. decyzję Wojewody w całości, zarzucając naruszenie: 1. art. 124 u.g.n. polegające na jego nieprawidłowym zastosowaniu, a konkretnie braku jakiegokolwiek określenia w sentencji ww. decyzji Starosty [...] terminu, na który udziela się zezwolenia na zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] położona w miejscowości G.; 2. art. 77 k.p.a., polegające na jego nieprawidłowym zastosowaniu, poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, w szczególności niezbadanie zgodności ograniczenia w sposobie korzystania przez Skarżących z ww. nieruchomości z decyzją Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2024 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wobec tak sformułowanych zarzutów, Skarżący wnieśli o uchylenie ww. decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia Organowi I instancji oraz o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżących kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia radcy prawnego. W uzasadnieniu skargi, Skarżący podnieśli, że ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości ma charakter czasowy. Zatem treść ww. decyzji Starosty powinna zawierać określenie terminu zezwolenia na zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] położona w miejscowości G. Absolutnym minimum jest (zamiast wskazania konkretnie oznaczonego terminu) określenie czasu udzielenia zezwolenia poprzez użycie formuły "tylko do czasu założenia lub przeprowadzenia" sieci gazowej średniego ciśnienia na terenie nieruchomości. Przedmiotowa decyzja Starosty nie zawiera nawet powyższej formuły, co pozbawia Skarżących realnej gwarancji, że zajęcie ma charakter czasowy. Zatem ograniczenie wykonywania prawa własności przez Skarżących będzie uzależnione od woli A. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w zakresie interpretowania decyzji Starosty, co do zakończenia robót i niezbędności zajmowania nieruchomości. Natomiast Skarżący nie dysponują żadnym instrumentem prawnym umożliwiającym skuteczne zakończenie zajmowania nieruchomości przez Inwestora. Powyższa sytuacja pozwala więc na nadużywanie czasowego zajmowania nieruchomości i w ten sposób przekracza granice dopuszczalnej ingerencji w prawo własności Skarżących. Skarżący zarzucili ponadto, że Organy obu instancji nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, nie zbadały w sposób dokładny i rzetelny zgodności przedmiotowego ograniczenia w sposobie korzystania przez Skarżących z nieruchomości z decyzją Wójta z [...] czerwca 2024 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Nikt również nie sprawdził, czy w ramach ww. decyzji Wójta możliwe jest przeprowadzenie sieci gazowej średniego ciśnienia na terenie nieruchomości należącej do Skarżących w wariancie mniej ingerującym w ich prawo własności. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: P.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.). Po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, zostały bowiem spełnione wszystkie przesłanki do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości Skarżących w trybie art. 124 u.g.n. który na dzień wydania zaskarżonej decyzji przewidywał, że Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wbrew zarzutom, podniesionym przez pełnomocnika Skarżących na rozprawie, nie zachodzą wątpliwości co do trybu, w jakim nastąpiło ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości Skarżących. Prawo własności Stron zostało ograniczone na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. W podstawie prawnej decyzji Starosty powołano ogólnie art. 124 u.g.n. bez szczegółowego wymienia poszczególnych ustępów, jakie miały w niniejszej sprawie zastosowanie. Jednak nie budzi wątpliwości, że uprawniony podmiot – tj. A. sp. z o.o. wystąpiła z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. W takim też trybie prowadzone było kontrolowane postępowanie administracyjne. W decyzji organu I instancji Starosta wprost powołał się na art. 124 ust. 1 u.g.n., który uprawnia go do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Taki też przepis zastosował Wojewoda, wydając ostateczną decyzję w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu wszystkie przesłanki, umożliwiające ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie przywołanego wyżej przepisu zostały spełnione. Przede wszystkim należy zaznaczyć, że prawo własności Skarżących zostało ograniczone z powodu konieczności realizacji celu publicznego. Inwestycja, która była przedmiotem niniejszego postępowania, tj. budowa sieci gazowej średniego ciśnienia niewątpliwie należy do katalogu inwestycji celu publicznego na podstawie art. 6 pkt 2 u.g.n. w zw. z art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na potrzeby realizacji ww. inwestycji nastąpiło zgodnie z ostateczną decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego – tj. decyzją Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2024r., nr [...]. Nie budzi wątpliwości, że działka należąca do Skarżących o nr [...], położona w miejscowości G. została objęta ww. decyzją lokalizacyjną. Zakres ograniczenia prawa własności Skarżących, jaki wynika z zaskarżonej decyzji odpowiada ustaleniom decyzji lokalizacyjnej, co wynika z jej części tekstowej oraz graficznej, jeżeli chodzi o zakres działek, objętych decyzją lokalizacyjną. Zgodnie z art. 124 ust. 2 u.g.n., starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela zezwolenia z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. W niniejszej sprawie ograniczenie korzystania z nieruchomości nastąpiło na wniosek uprawnionej jednostki organizacyjnej – tj. A. Sp. z o.o. Wniosek ten został złożony skutecznie poprzez należycie umocowanego pełnomocnika. We wniosku wskazano, że kończy się czas przydatności do użytkowania obecnie istniejącej sieci gazowej (która również przebiega przez nieruchomość Skarżących). W związku z występującymi awariami Inwestor ze względu bezpieczeństwa podjął decyzję o konieczności budowy nowego odcinka sieci gazowej. Po zakończeniu inwestycji istniejąca sieć gazowa zostanie zaślepiona (sieć gazowa pozostanie w gruncie). Sąd stwierdził, że został spełniony wymóg przeprowadzenia rokowań przed ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości. Zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Przepisy art. 114 ust. 1 i 2 oraz art. 115 stosuje się odpowiednio. W niniejszej sprawie wymóg ten został spełniony. W niniejszej sprawie do wniosku dołączone zostały pisma wraz ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru, z których wynika, że do każdego ze współwłaścicieli nieruchomości zwrócono się z propozycją wyrażenia zgody na realizację inwestycji. Akta administracyjne sprawy zawierają obszerną korespondencję z wymiany pism pomiędzy przedstawicielem Inwestora a Skarżącymi, z której wynika, że Skarżący nie godzili się na planowany przebieg nowego odcinka sieci. Skarżący wyrażali zgodę jedynie na wykonanie nowego odcinka przyłącza do ich budynku, natomiast co do pozostałego odcinka linii proponowali jego przebieg po przeciwnej stronie drogi po działkach należących do innych właścicieli. Inwestor nie zgodził na proponowany przez Skarżących alternatywny przebieg gazociągu. Wskazywał, że budowa gazociągu projektowana jest po trasie najbardziej zbliżonej do istniejącego gazociągu. Propozycja Skarżących, która zakładałaby wykonanie dwóch przejść przez drogę powiatową i poprowadzenie sieci po przeciwnej stronie w celu ominięcia działki nr [...] została przez operatora oceniona jako nieuzasadniona pod względem technicznym (brak możliwość przyłączenia potencjalnych odbiorców paliwa gazowego) oraz ekonomicznym (zgodnie z treścią notatki ze spotkania w dniu 8 sierpnia 2024r.) Z przedstawionej korespondencji wynika, że Strony nie doszły do porozumienia. W ocenie Sądu przebieg rokowań, jaki został udokumentowany w aktach sprawy wskazuje, że obowiązek z art. 124 ust. 3 u.g.n. został zachowany. Na gruncie art. 124 ust. 3 u.g.n. ważne jest, aby obowiązek zainicjowania takich rokowań został zrealizowany. Rokowania mogą zostać zakończone w dowolnym czasie, w tym w momencie, gdy jedna ze stron uzna, że nie ma szans na wypracowanie porozumienia. Powszechnie przyjmuje się, że spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań jako przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie uzyskania zgody na zajęcie nieruchomości oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań bądź sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia (wyroki NSA z 5 października 2006 r. I OSK 1307/05, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 31 grudnia 2007 r. II SA/Go 579/07 w Lex nr 357505, wyrok WSA w Poznaniu z 7 października 2009r. IV SA/Po 381/09 w Lex nr 574097). Przepis art. 124 ust. 3 u.g.n. nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów ani reguł co do formy i treści rokowań, co oznacza, że o formie i charakterze rokowań decyduje sam inwestor. Na gruncie powołanego przepisu ważne jest jedynie, aby obowiązek zainicjowania takich rokowań został dochowany. Rokowania mogą zostać zakończone w dowolnym czasie, w tym w momencie, gdy jedna ze stron uzna, że nie ma szans na wypracowanie porozumienia. Zatem strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 u.g.n. nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań, za wyjątkiem obligatoryjnego ich zainicjowania. Ustawodawca nie formalizuje także momentu zakończenia rokowań, wobec czego mogą one zostać zakończone w dowolnym czasie, np. w sytuacji, gdy w ocenie którejkolwiek ze stron, brak jest szans na zawarcie porozumienia (zob. wyrok NSA z 18.12.2024 r., I OSK 1795/21, LEX nr 3821508). W niniejszej sprawie Skarżący wraz z Inwestorem nie doszli do porozumienia, jeżeli chodzi o przebieg inwestycji .Skarżący nie godzili się, aby inwestycja przebiegała w miejscu zaproponowanym przez Inwestora, na ich nieruchomości. Proponowane przez nich alternatywne propozycje co do przebiegu gazociągu nie zostały przez Inwestora zaakceptowane z przyczyn powyżej wskazanych. Jednocześnie podnoszone przez nich argumenty, że na skutek realizacji inwestycji nie będą w stanie zrealizować instalacji fotowoltaicznej i magazynu energii nie stanowią żadnej z przesłanek, która uniemożliwiałaby ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Kwestia ewentualnych szkód na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości jest przedmiotem badania przy ustaleniu odszkodowania w odrębnym postępowaniu, zgodnie z art. 128 ust. 4 u.g.n. Przechodząc do sposobu, w jakim doszło do ograniczenia korzystania z nieruchomości należy wskazać, że zakres tego ograniczenia został należycie sprecyzowany. W sentencji decyzji określono na czym ma polegać wykonanie zadania polegającego na budowie sieci gazowej średniego ciśnienia. Określono parametry techniczne gazociągu i przyłącza, podano głębokość posadowienia sieci oraz długość pasa, którym będzie przebiegać inwestycja. Określono wymiary powierzchni strefy kontrolnej gazociągu, która po zakończeniu inwestycji będzie wyłączona z użytkowania. Wskazano również wymiary pasa montażowego na czas budowy gazociągu. Obie strefy: kontrolną oraz pas montażowy naniesiono na załączniku graficznym do decyzji, na którym przedstawiono przebieg stref w granicach działki Skarżących. Zakres ograniczenia sposobu korzystana z nieruchomości nie budzi zatem wątpliwości. Niezasadny okazał się podniesiony w skardze zarzut dotyczący braku określenia w sentencji decyzji terminu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Wydane na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. zezwolenie na zakładanie i przeprowadzanie określonych instalacji uprawnia inwestora do zajęcia nieruchomości, a w konsekwencji zobowiązuje właściciela bądź użytkownika wieczystego takiej nieruchomości do znoszenia takiego zajęcia. Skutkiem udzielonego zezwolenia jest realizacja, a następnie pozostanie wykonanych ciągów, przewodów i urządzeń na nieruchomości. Dalszą konsekwencją udzielonego zezwolenia jest ciągłe korzystania z nieruchomości przez osobę trzecią wykorzystującą wykonane na nieruchomości ciągi, przewody i urządzenia. Decyzja, o której mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. prowadzi zatem do trwałego ograniczenia prawa do nieruchomości, gdyż sprawia, że jej właściciel lub użytkownik wieczysty ma obowiązek znoszenia stanu ukształtowanego przebiegiem urządzeń infrastruktury przesyłowej (por. stanowisko wyrażone w wyroku NSA z 1 grudnia 2021 r. I OSK 2551/19 9 listopada 2022 r. I OSK 2190/21). Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ma gwarantować trwałą możliwość prowadzenia prac w obszarze, na którym to ograniczenie nastąpiło. Z art. 124 ust. 1 u.g.n. nie wynika obowiązek wskazania w decyzji terminu zajęcia nieruchomości. Z tego też powodu przyjmuje się w orzecznictwie, że ustalenie terminu na podstawie powyższego przepisu byłoby działaniem bez podstawy prawnej. Dopuszczalne jest bowiem nałożenie na stronę w drodze decyzji administracyjnej dodatkowego obowiązku w postaci warunku, terminu lub zlecenia, tylko w takim przypadku, gdy przepis prawny będący podstawą tej decyzji wyraźnie na to zezwala. Przemawia za tym także to, że jeżeli ustawodawca pragnie ograniczyć obowiązek udostępnienia nieruchomości w czasie, to czyni to wyraźnie, np. w art. 124b ust. 3 u.g.n. (por. E. Bończak-Kucharczyk (w:) Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2025, art. 124, A. Bródka (w:) Gospodarka nieruchomościami. Komentarz, red. E. Klat-Górska, Warszawa 2024, art. 124 i cytowane w nich orzecznictwo – cyt. za wyrok NSA z 30.07.2025 r., I OSK 1403/22, LEX nr 3908620). Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. nie jest przedmiotem swobodnego uznania Organów, które w razie spełnienia pozytywnych przesłanek są zobowiązane do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Istotą ograniczenia prawa własności na podstawie art. 124 ust. 1 u.gn. jest ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości wbrew lub mimo braku zgody właściciela. Podstawowym celem decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. jest zapewnienie inwestorowi tytułu prawnego do nieruchomości, potrzebnego do uzyskania pozwolenia na budowę, co do zasady, obiektu budowlanego o charakterze liniowym, w sytuacji gdy właściciel (użytkownik wieczysty) nieruchomości nie wyraża zgody na realizację takiego przedsięwzięcia na swojej nieruchomości. Decyzja taka stanowi zatem przymusowy tytuł administracyjnoprawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym mowa w art. 3 pkt 11 ustawy Prawo budowlane, pomimo że w przepisie tym nie wymieniono wprost jako tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane decyzji wydawanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. (zob. wyrok NSA z 11.09.2024 r., II OSK 2559/21, LEX nr 3772775). Z przyczyn przedstawionych powyżej Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, dlatego też skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.