II SA/Rz 323/18

WyrokWSA w Rzeszowie2018-09-20

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Piotr Godlewski, Maciej Kobak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może przyznać kuratorowi ustanowionemu dla strony w postępowaniu administracyjnym wynagrodzenie i zwrot poniesionych wydatków, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jakiej wysokości?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uznał, że przyznanie wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu na podstawie art. 34 § 1 K.p.a. w postępowaniu administracyjnym jest aktem z zakresu administracji publicznej i podlega kontroli sądu. Stwierdził, że istnieje luka prawna w zakresie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków, którą należy wypełnić w drodze wykładni, stosując odpowiednio przepisy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości dotyczących kuratorów w sprawach cywilnych. Sąd uchylił zaskarżony akt, uznając, że organ błędnie odmówił przyznania zwrotu części poniesionych przez kuratora wydatków, w tym opłaty od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora.
Stan faktyczny
Skarżący adwokat M. B. został ustanowiony kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu S. R. w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. Po zwolnieniu z funkcji, adwokat wystąpił do Prezydenta Miasta o przyznanie wynagrodzenia w wysokości 2400 zł plus VAT oraz zwrot wydatków. Prezydent przyznał wynagrodzenie w niższej kwocie (240 zł + VAT) i zwrot części wydatków (16,80 zł), odmawiając przyznania wyższego wynagrodzenia i zwrotu pozostałych wydatków, w tym opłaty od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na akt Prezydenta. Adwokat wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ustalenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony akt Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. i zasądził od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżącego adwokata M. B. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Piotr Godlewski /spr./ WSA Maciej Kobak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2018 r. sprawy ze skargi adwokata M. B. na akt Prezydenta Miasta [....] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie przyznania wynagrodzenia kuratorowi osoby nieznanej z miejsca pobytu I. uchyla zaskarżony akt; II. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżącego adwokata M. B. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 323/18 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi adw. M. B. jest wydany [...] stycznia 2018 r. na podstawie art. 12 ust. 1 i 2 w zw. z art. 25 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2017 r., poz. 489 ze zm.) oraz art. 34 § 1 i art. 264 § 1 w zw. z art. 263 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej: K.p.a.) akt Prezydenta Miasta [...] (określony jako postanowienie) nr [...], którym przyznał kuratorowi M. B. wynagrodzenie w wysokości 295,20 zł oraz zwrot poniesionych wydatków w kwocie 16,80 zł (pkt 1) oraz odmówił przyznania wynagrodzenia ponad kwotę wymienioną w pkt 1 sentencji postanowienia (pkt 2). W uzasadnieniu tego aktu Prezydent wyjaśnił, że adw. M. B. na mocy postanowienia Sądu Rejonowego [...] z [...] sierpnia 2015 r. sygn. [...] został ustanowiony kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu S. R. Po zwolnieniu z tej funkcji postanowieniem tego Sądu z [...] września 2016 r. [...], adw. M. B. zwrócił się do Prezydenta M. [...] o przyznanie mu wynagrodzenia z tytułu ustanowienia go kuratorem w wysokości 2 400 zł wraz z VAT-em. Jak podstawę żądania wskazał § 1 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej w zw. z § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Na wezwanie organu adw. M. B. wskazał czynności wykonane w związku z funkcją kuratora oraz poniesione w związku z tym wydatki. W dalszej części uzasadnienia Prezydent powołując się na orzecznictwo sądowe wywiódł, że stosunek prawny pomiędzy przedstawicielem dla osoby nieobecnej a organem administracji opiera się na orzeczeniu sądu powszechnego i mimo luki prawnej istniejące w K.p.a., powołane przez wnioskodawcę przepisy rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości mogą być stosowane w drodze analogii i uzasadniają przyznanie wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu. Organ nie zgodził się jednak z wysokością żądanego wynagrodzenia. Powołując się na § 2 pkt 1 i § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. podał, że przy ustalaniu wysokości opłaty należy brać pod uwagę niezbędny nakład pracy, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. W ocenie organu najbardziej zbliżoną sprawą w oparciu o którą należy ustalić kuratorowi wynagrodzenie jest stawka określona w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 2002 r., nie zaś wskazany przez wnioskodawcę § 6 ust. 5 tego rozporządzenia. Ponadto jak zauważył, w prowadzonym postępowaniu administracyjnym jedyną czynnością kuratora było złożenie od decyzji Prezydenta z [...] września 2015 r. odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Prezydent podniósł także, że w kwocie przyznanego wynagrodzenia uwzględniono wydatki związane z listami poleconymi w łącznej kwocie 16,80 zł. Nie uwzględniono natomiast kwoty 40 zł z przyczyn wskazanych w postanowieniu SR z [...] września 2016 r. Zażalenie na akt Prezydenta złożył adw. M. B. SKO po jego rozpoznaniu postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Wywiodło, że przyznanie wynagrodzenia przedstawicielowi strony ustanowionemu w trybie art. 34 § 1 K.p.a. stanowi akt z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Pomimo zatem przyjęcia formy postanowienia i pouczenia o możliwości zaskarżenia do SKO, kwestionowany akt nie stanowi postanowienia w rozumieniu K.p.a. Nadto powołana podstawa prawna nie daje umocowania do wydania postanowienia tej treści i złożenia zażalenia. W następstwie powyższego pismem z dnia [...] marca 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) adw. M. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na akt Prezydenta z [...] stycznia 2018 r. w części dotyczącej pkt 2 wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Zaskarżonemu aktowi zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. § 18 ust. 1 pkt c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. i uznanie, że przepis ten zawiera najbardziej zbliżoną stawkę w oparciu o którą należy ustalić wynagrodzenie, w sytuacji gdy w sprawa w której ustanowiony został kuratorem jest sprawą o należność pieniężną, a zatem zastosowanie powinien znaleźć § 6 pkt 5 tego rozporządzenia; 2. naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to § 19 pkt 2 rozporządzenia z 28 września 2002 r. poprzez jego błędną interpretację i uznanie, że opłata od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora w wysokości 40 zł oraz koszty korespondencji wysłanej do Sądu Rejonowego nie mogą zostać uwzględnione jako wydatki kuratora, podczas gdy był to uzasadniony wydatek, który powinien zostać mu zwrócony. W związku z powyższymi zarzutami skarżący zawnioskował o uchylenie aktu w zaskarżonej części. Wywiódł, że skoro sprawa w której została ustanowiony kuratorem dla nieznanego z miejsca pobytu dotyczy zwrotu należności otrzymywanych przez osobą uprawnioną do świadczeń alimentacyjnych, to należy uznać, że najbardziej do niej zbliżona jest sprawa administracyjna w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Z tego względu zastosowanie powinien mieć art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia z 28 września 2002 r. Przepis ten odsyła do obliczenia stawki na podstawie § 6 tego rozporządzenia, a zatem zastosowanie powinien znaleźć ust. 5 tego przepisu. Końcowo zwrócił uwagę, że zarówno opłata 40 zł (za wniosek o zwolnienie go z funkcji kuratora), jak i wydatki poniesione na listy polecone uznać należało za usprawiedliwione, bo niezbędne dla zapewnienia prawidłowego toku postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent M. [...] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Uzasadniając odrzucenie skargi organ wskazał, że została ona wniesiona po terminie. Motywując natomiast wniosek o jej oddalenie podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: skarga po części z przyczyn w niej podniesionych zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej P.p.s.a.). Na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu (pkt 3) oraz inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4). Przedmiotem wniesionej skargi adw. M. B. uczynił postanowienie Prezydenta m. [...] z [...] stycznia 2018 r. przyznające mu wynagrodzenie w wysokości 295,20 zł oraz zwrot poniesionych wydatków w kwocie 16,80 zł (jednocześnie odmawiające mu przyznania wynagrodzenia ponad wskazaną wyżej kwotę) z tytułu pełnienia obowiązków kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu S. R., względem którego – jako dłużnika alimentacyjnego - toczyło się postępowanie dotyczące zwrotu należności świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej. W tym zakresie Sąd zwraca uwagę na przyjęte i utrwalone w orzecznictwie sądowym stanowisko (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2013 r. I OSK 2748/12, LEX nr 1529036), że przyznanie wynagrodzenia przedstawicielowi strony, ustanowionemu w trybie art. 34 § 1 K.p.a., stanowi akt z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa. Przedstawiciel taki, mimo że czerpie mandat do działania z orzeczenia sądu powszechnego i jest podmiotem niepodporządkowanym służbowo i organizacyjnie organowi administracji, to jego uprawnienie do uzyskania wynagrodzenia jest nierozerwalnie związane z wykonywaniem powierzonych mu zadań w postaci ochrony interesów strony dla której został ustanowiony. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie pozostaje zatem w zakresie właściwości administracji publicznej (zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 1989 r. sygn. akt III CZP 117/88, OSNC 1990/1/11, wynagrodzenie przedstawiciela dla nieobecnej strony postępowania administracyjnego ustanowionego na wniosek organu administracyjnego zgłoszony na podstawie art. 34 § 1 K.p.a. należy do kosztów postępowania administracyjnego). W tym zakresie błędne określenie jego formy jako postanowienia pozostawało jednak samo w sobie bez znaczenia, gdyż decydujące znaczenie w tym względzie należało przypisać jego treści. Sąd podziela także stanowisko organu administracji, że wysokość tego wynagrodzenia oraz zasady i tryb jego przyznawania nie zostały unormowane ani w przepisach K.p.a., ani w przepisach szczególnych. Podstawy do określenia wynagrodzenia kuratora ustanowionego przez sąd powszechny i będącego w postępowaniu administracyjnym przedstawicielem osoby nieobecnej nie mogą jednak stanowić powołane w podstawie prawnej zaskarżonego aktu art. 264 § 1 ("jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia") w związku z art. 263 K.p.a. (§ 1 "do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji"; § 2 "organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy"). Przepisy te służą określeniu łącznej wysokości kosztów postępowania i osoby zobowiązanej do ich zapłaty na rzecz organu, a nie do określenia wysokości należności przysługujących jakiejkolwiek osobie od organu administracji publicznej (por. wyrok WSA w Olsztynie z 13 maja 2014 r. II SA/Ol 333/14 - LEX nr 1465434 i WSA w Rzeszowie z 13 lipca 2016 r. II SAB/Rz 51/16 - LEX nr 2130882). Ponieważ nie sposób przedstawicielowi wyznaczonemu dla osoby nieobecnej odmówić prawa do wynagrodzenia za podjęte w obronie jej interesów czynności, luka prawna co do przepisów mogących stanowić oparcie dla rozstrzygnięcia wniosku kuratora ustanowionego na podstawie art. 34 K.p.a. podlega wypełnieniu w drodze wykładni. Jak wynika ze wskazanej uchwały SN, przepisami takimi mogły być stosowane odpowiednio przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 sierpnia 1982 r. w sprawie stawek, warunków przyznawania i wypłaty ryczałtu przysługującego sędziom i pracownikom sądowym za dokonanie oględzin oraz stawek należności kuratorów (Dz. U. Nr 27, poz. 197). Z uwagi na fakt, że rozporządzenie to utraciło moc, a od 24 grudnia 2013 r. w jego miejsce weszło rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. poz. 1476), w orzecznictwie sądowym ukształtowało się stanowisko, że mając na względzie art. 2 i 32 Konstytucji RP oraz wykładnię systemową przepisów, to ono powinno stanowić stosowaną odpowiednio (a nie wprost) podstawę do przyznania wynagrodzenia kuratorowi osoby nieobecnej (por. m.in. w/w wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2013 r. I OSK 2748/12 i I OSK 2636/12 – LEX nr 1529034, wyrok WSA w Poznaniu z 16 marca 2016 r. II SA/Po 38/16 – LEX nr 2027120, wyroki WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2015 r. IV SA/Wa 1213/15 – LEX nr 1967364 i z dnia 7 października 2015 r. VIII SA/Wa 155/15 - LEX nr 1941520); zgodnie z § 1 tego rozporządzenia, wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie, a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny, przepisami określającymi opłaty za czynności radców prawnych (ust. 1), przy czym wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w przepisach, o których mowa w ust. 1, ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju (ust. 2). Wynagrodzenie kuratora będącego podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku od towarów i usług podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną zgodnie ze stawką tego podatku obowiązującą w dniu orzekania o wynagrodzeniu (§ 1 ust. 3). W myśl § 2 ust. 1, kuratorowi przysługuje także zwrot wydatków poniesionych przez niego w związku z wykonywaniem czynności w danej sprawie. Wprawdzie rozporządzenie z 13 listopada 2013 r. także zostało uchylone, a od 15 marca 2018 r. obowiązuje rozporządzenie MS z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej, niemniej w okolicznościach sprawy istotna pozostaje regulacja jego § 3, w myśl której w sprawach cywilnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, do wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony przed tym dniem, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponieważ skarżący będący adwokatem został ustanowiony kuratorem na mocy postanowienia z [...] sierpnia 2015 r., do złożonego przez niego wniosku zastosowanie miało rozporządzenie z 13 listopada 2013 r. wraz z rozporządzeniem MS z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Przy braku jakichkolwiek wątpliwości, że sprawa w której skarżący został ustanowiony kuratorem jest sprawą administracyjną, Sąd nie podziela zarzutu skargi, że punkt odniesienia dla przyznania wynagrodzenia powinny stanowić § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 6 ust. 5 ostatniego z wymienionych rozporządzeń, przyjmujące jako przedmiot zaskarżenia należność pieniężną i ustalające stawkę minimalną uzależnioną od wartości przedmiotu sprawy na kwotę 2 400 zł. W tym zakresie Sąd w pełni akceptuje stanowisko organu przyjmujące, że prowadzone postępowanie dotyczyło "innej sprawy administracyjnej", do której przypisana jest stawka minimalna w wysokości 240 zł. Decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] Prezydent M. [...] orzekł bowiem jedynie o obowiązku zwrotu przez nieznanego z miejsca pobytu dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu wypłaconych z funduszu alimentacyjnego świadczeń w kwocie 10 960 zł, a nie kształtował w tym zakresie na nowo jego obowiązków płatniczych względem osoby uprawnionej. Nie można także tracić z pola widzenia, że jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wniesienia odwołania od tej decyzji było jedyną dokonaną przez kuratora czynnością; w jego rezultacie SKO decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] uchyliło co prawda decyzję organu I instancji, niemniej jednak umorzyło jednocześnie postępowanie w sprawie jej wydania z uwagi na uchylenie z dniem [...] września 2015 r. stanowiącego jej materialnoprawną podstawę art. 27 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (okoliczności tej nie zauważył tak organ I instancji, jak i ustanowiony w sprawie kurator). W konsekwencji trafnie wywiódł w zaskarżonym akcie Prezydent M. [...] o przyznaniu kuratorowi wynagrodzenia w kwocie 240 zł powiększonego o należy podatek od towarów i usług w wysokości 55,20 zł. W ocenie Sądu odmienna sytuacja zachodzi w stosunku do zawartego w zaskarżonym akcie rozstrzygnięcia co do przyznania kuratorowi zwrotu poniesionych wydatków, z których wykazał on opłaty za 7 przesyłek poleconych ekonomicznych (6 x 4,20 zł, 1 x 5,20 zł) oraz opłatę od skierowanego do SR wniosku o przyznanie wynagrodzenia i zwolnienie z funkcji kuratora (40 zł). O ile nie budzi zastrzeżeń przyznanie zwrotu wydatków w kwocie 16,80 zł za 4 przesyłki polecone związane ze zgłoszeniem udziału kuratora do toczącego się postępowania administracyjnego, wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta M. [...] z dnia [...] września 2015 r., złożenia wniosku o doręczenie decyzji SKO z [...] października 2015 r. z klauzulą prawomocności oraz wniosku do SR o zwolnienie z funkcji kuratora, Sąd podziela zarzut skargi naruszenia przez organ zaskarżonym aktem § 19 pkt 2 rozporządzenia MS z 28 września 2002 r. poprzez uznanie, że nie może być nimi objęta opłata od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora oraz pozostałe koszty korespondencji kuratora, dotyczącej: - uzupełnienia na wezwanie Sądu powyższego wniosku poprzez przedłożenie jego odpisu i uiszczenie opłaty, - wniesienia zażalenia na zarządzenie z dnia [...] lipca 2016 r. o zwrocie wniosku oraz - złożenia [...] listopada 2017 r. wniosku do Prezydenta M. [...] o przyznanie wynagrodzenia za reprezentowanie nieznanego z miejsca pobytu. Sąd nie akceptuje zawartej w zaskarżonym akcie argumentacji, że poniesiona tytułem opłaty od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora kwota 40 zł nie może być uwzględniona z tego powodu, że kurator powinien mieć świadomość, iż SR zwalniając go z funkcji kuratora nie mógł przyznać mu wynagrodzenia z przyczyn wskazanych w postanowieniu z dnia [...] września 2017 r. [...]. Argumentacja ta jawi się jako zupełnie nieadekwatna, ponieważ opłata ta była związana przede wszystkim z wnioskiem o zwolnienie z funkcji kuratora (który bez jej uiszczenia nie zostałby rozpoznany), a w którym to wniosku kurator dodatkowo zwrócił się o przyznanie wynagrodzenia (SR oddalając wniosek w tym zakresie wskazał właściwy tryb jego dochodzenia). Niezależnie więc od tego, czy wnioskiem o zwolnienie z funkcji kuratora objęty byłby wniosek o przyznanie wynagrodzenia oraz niezależnie od zasadności tego ostatniego, w/w opłata i tak musiała być poniesiona (w uzasadnieniu postanowienia o zwolnieniu z funkcji kuratora SR wskazał na treść art. 180 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, wg którego z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, organ państwowy, który ustanowił kuratora, uchyli kuratelę, gdy odpadnie jej cel; art. 23 ustawy z dnia 28 lipca o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przewiduje dla takiego wniosku opłatę stałą w kwocie 40 zł). Podstawy do zakwestionowania zasadności poniesienia opłaty od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora nie stanowi przy tym art. 96 ust. 1 pkt 5 wskazanej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych kurator wyznaczony przez sąd orzekający lub sąd opiekuńczy dla danej sprawy; sprawa z wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora nie jest sprawą dla której kurator został wyznaczony (w realiach prowadzonego postępowania była nią sprawa dotycząca zwrotu przez dłużnika należności otrzymanych przez osobę uprawnioną z funduszu alimentacyjnego). Niezależnie od opłaty od wniosku o zwolnienie z funkcji kuratora zauważyć należy, że organ odmawiając przyznania kuratorowi tytułem zwrotu poniesionych wydatków pełnych kosztów korespondencji, w żaden sposób nie uzasadnił w wydanym akcie swego stanowiska. Wykazał się przy tym niekonsekwencją, przyznając tytułem tych wydatków m.in. kwotę opłaty od przesyłki z wnioskiem o zwolnienie z funkcji kuratora, odmawiając pozostałych stanowiących jego następstwo i pozostających z nim w merytorycznym związku (w tym także od inicjującego postępowanie o przyznanie mu wynagrodzenia wniosku z [...] listopada 2017 r.). Z uwagi na powyższe naruszenia, Sąd na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego aktu (pkt I sentencji wyroku). Wskazania co do dalszego postępowania dla organu administracji wynikają wprost z przedstawionych rozważań dotyczących zasadności przyznania kuratorowi wynagrodzenia i zwrotu wykazanych przez niego wydatków oraz formy, w jakiej powinno to nastąpić. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do art. 200 P.p.s.a. (pkt II wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło