II SA/Rz 359/15

WyrokWSA w Rzeszowie2015-12-02

Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Krystyna Józefczyk, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie rejestracji automatu do gier o niskich wygranych jest zasadne, gdy automat ten, mimo pierwotnego uzyskania rejestracji, w trakcie eksploatacji przestał spełniać wymogi ustawowe dotyczące maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że cofnięcie rejestracji automatu do gier o niskich wygranych było zasadne. Kluczowe było stwierdzenie, że automat, mimo pierwotnego uzyskania rejestracji, przestał spełniać wymogi ustawowe dotyczące maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej, co zostało potwierdzone przez badanie przeprowadzone przez upoważnioną jednostkę badającą. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o grach hazardowych, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania dowodowego lub braku uprawnień jednostki badającej były bezzasadne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. Naczelnik Urzędu Celnego cofnął rejestrację, stwierdzając, że automat umożliwia grę za stawkę wyższą niż 0,50 zł, co narusza przepisy ustawy o grach hazardowych. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że nowelizacja ustawy uporządkowała regulacje dotyczące cofnięcia rejestracji, a badanie jednostki badającej potwierdziło niezgodność automatu z przepisami. Spółka A. Sp. z o.o. wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. wygaśnięcie upoważnienia jednostki badającej oraz brak przeprowadzenia badania przez upoważnioną jednostkę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk NSA Małgorzata Wolska /spr./ Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej (dalej zwany DIC) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] orzekającą o cofnięciu A Sp. z o. o. w [...] rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...], nr fabryczny [...], numer poświadczenia rejestracji [...]. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, na dzień orzekania przez Sąd obowiązuje tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 613 – zwana dalej "O.p.") oraz art. 8, art. 23 ust. 1 i 1a, art. 129 ust. 3 i art. 23a ust. 7 ustawy z dnia 19.11.2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., na dzień orzekania przez Sąd obowiązuje tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 612 – zwana dalej: "u.g.h."). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że dnia [...] lutego 2009 r. Minister Finansów dokonał rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...], nr fabryczny [...], numer poświadczenia rejestracji [...]. Następnie w dniu [...] stycznia 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji ww. automatu w celu sprawdzenia czy przedmiotowy automat spełnia wymagania określone w ustawie o grach hazardowych. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego cofnął A Sp. z o. o. w [...] rejestrację automatu do gier o niskich wygranych o nazwie [...], nr fabryczny [...], numer poświadczenia rejestracji [...]. W uzasadnieniu wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w ramach przeprowadzonej kontroli funkcjonariusze celni przeprowadzili eksperyment, w wyniku którego stwierdzono możliwość gry za stawkę za udział w jednej grze wyższą niż 0,50 zł a zatem, że automat nie spełnia wymagań przewidzianych dla automatów o niskich wygranych określonych w art. 129 ust. 3 u.g.h. Organ wskazał także na sporządzoną przez biegłego sądowego – R. R. opinię z [...] października 2010 r., w której stwierdzono przekroczenie wartości maksymalnej stawki za udział w jednej grze. W tych okolicznościach Naczelnik Urzędu Celnego uznał, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 23a ust. 7 u.g.h., zgodnie z którym organ obowiązany jest cofnąć, w drodze decyzji, rejestrację przedmiotowego automatu. Odwołanie od powyższej decyzji wniosło A Sp. z o. o. w [...] wnosząc o jej zmianę poprzez odmowę stwierdzenia niezgodności automatu z warunkami rejestracji, ewentualnie uchylenie i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Kwestionowanej decyzji zarzuciła: - naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez nieodniesienie się do opinii technicznej jednostki badającej Politechniki [...], brak wyjaśnienia rozbieżności między tą opinią a wynikami eksperymentu z [...].12.2009 r. i opinią biegłego SO w C. z [...].10.2010 r., brak wyjaśnienia przyczyn dlaczego organ jednym dowodom dał wiarę a innym odmówił wiarygodności; - art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych w zw. z art. 129 ust. 3 u.g.h poprzez zastosowanie sprzecznej z tymi przepisami wykładni pojęć "jedna gra", "stawka", "jednorazowy"; - naruszenie art. 197 w zw. z art. 190 O.p. poprzez wydanie decyzji na podstawie opinii włączonej do akt sprawy a wydanej z naruszeniem uprawnienia strony do udziału w badaniu automatu czy też prawa do zadawania pytań; - naruszenie art. 122 O.p., art. 180 § 1, art. 187 w zw. z art. 188, art. 191 i art. 192 O.p. poprzez rażące nieprawidłowości w zakresie postepowania dowodowego. Skarżąca Spółka wskazała także na wewnętrzną sprzeczność decyzji i uzasadnienia oraz naruszenie § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3.06.2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych poprzez zaniechanie przeprowadzenia na koszt skarżącego badania kontrolnego automatu przez jednostkę badającą oraz niewłaściwe zastosowanie art. 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z 3.06.2003 r. (uwaga Sądu: jednostką redakcyjną ww. rozporządzenia jest paragraf). Wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...] lipca 2011 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o grach hazardowych tj. ustawa z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 134 poz. 779), która uzupełniła regulacje dotyczące cofnięcia rejestracji automatów i urządzeń do gier, wskazując jednocześnie, że poświadczenie rejestracji dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych w celu dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier, o których mowa w art. 23a ust. 1 ustawy zmienianej zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia albo cofnięcia stosownie do art. 23a ust. 6 i 7 u.g.h. Powołując się na art. 11 ust. 2 ustawy zmieniającej podał, że przepis m.in. art. 23a ustawy zmienianej stosuje się odpowiednio również do eksploatacji automatów o niskich wygranych przez podmioty prowadzące działalność na podstawie art. 129 ust. 1 u.g.h. do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia. W art. 23 a ust. 7 u.g.h. wskazano, że naczelnik urzędu celnego w drodze decyzji, cofa rejestrację przed jej wygaśnięciem, jeżeli zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie. Organ zaznaczył, że ustawodawca wprowadzając ww. zmiany uporządkował i doprecyzował obowiązujące dotychczas regulacje w zakresie cofnięcia rejestracji automatów do gier. Zwrócił także uwagę na zmiany w dotychczasowych przepisach wykonawczych, które zostały wprowadzone rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier (Dz.U. z 2012 r., poz. 312). Podkreślił, że dla poprawnego zastosowania przepisów prawa materialnego w sprawach dotyczących cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych istotny jest moment wszczęcia i czas prowadzenia tego postępowania oraz data orzekania przez organy. Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów, w tym zarzutu sposobu prowadzenia postępowania dowodowego organ wyjaśnił, że ani wynik eksperymentu gry na spornym automacie ani opinia biegłego sądowego sporządzona w postępowaniu karno-skarbowym nie stanowiły podstawy do wydania decyzji o cofnięciu rejestracji automatu. Stanowiły one natomiast podstawę "uzasadnionego podejrzenia", o którym mowa w art. 23b ust. 1 u.g.h. a w konsekwencji poddania automatu badaniom sprawdzającym przez upoważnioną jednostkę badającą (opinia Izby Celnej w [...] Wydział Laboratorium Celne z [...].10.2014 r., nr [...]). Opinia ta potwierdziła ustalenia dokonane w trakcie kontroli i stanowisko wyrażone w opinii biegłego sądowego. Organ odwoławczy stwierdził, że choć postępowanie dowodowe organu I instancji obarczone było wadą (brak stosownej opinii jednostki badanej), to jednak wada ta nie wpłynęła na treść orzeczenia o cofnięciu poświadczenia rejestracji a przeprowadzenie dowodu w postaci opinii jednostki badającej wadliwość tą konwalidowała. Nadto opinia jednostki badającej potwierdziła ustalenia dokonane w trakcie kontroli, jak i stanowisko zawarte w opinii biegłego sądowego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodność lub niezgodność działania automatu z warunkami określonymi w ustawie może potwierdzić wyłącznie opinia jednostki badającej z badania kontrolnego automatu. Podał także, że poświadczenie rejestracji stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania automatu lub urządzenia do gier. Poświadczenie to nie uprawniało ani nie uprawnia podmiotu do jego użytkowania przez sześć lat. Stwierdza jedynie to uprawnienie wobec automatu, który spełniał warunki rejestracji. Rejestracja automatu oznaczała dopuszczenie do eksploatacji. Żaden przepis prawa nie zawierał i nie zawiera domniemania, że na skutek uzyskania poświadczenia rejestracji automat spełnia warunki rejestracji, bądź w aktualnym stanie prawnym - warunki określone w ustawą, przez cały sześcioletni okres rejestracji. Organ podał także, że istotnym warunkiem, które muszą spełniać automaty o niskich wygranych jest prawidłowo ustalona wartość maksymalnej stawki i wartości maksymalnej jednorazowej wygranej. Wskazując na ustawowe definicje tych pojęć (art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych oraz art. 129 ust. 3 u.g.h. – różnią się tylko tym że wartość została wyrażona w różnych walutach) DIC podał, że stwierdzenie niespełnienia przez automat tego ustawowego warunku, stanowi podstawę do cofnięcia rejestracji. Takiego warunku automat będący przedmiotem postępowania nie spełnił. Reasumując Dyrektor Izby Celnej uznał, że organ I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie i prawidłowo zastosował art. 23a ust. 7 u.g.h. Z ostrożności organ w obszernym wywodzie odniósł się do problemu notyfikacji Komisji Europejskiej projektu ustawy o grach hazardowych, powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r., wydanym w połączonych sprawach C-213/11, C-214-/11 i C-217-11 w którym Trybunał uzależnił ocenę technicznego albo nietechnicznego charakteru przepisów ustawy o grach hazardowych od ustalenia (oceny) czy te przepisy wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów, tj. automatów do gier o niskich wygranych. Zdaniem organu tego rodzaju skutków nie można wyprowadzić z art. 129 ust. 3 u.g.h. a zatem przepis ten nie jest przepisem technicznym. Końcowo zaznaczył, że w przypadku cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych na podstawie art. 23a ust. 7 u.g.h. nie można mówić o naruszeniu obowiązku notyfikacji, gdyż podstawę wydania decyzji w tych sprawach stanowią przepisy ustawy, co do których obowiązek ten dopełniono (notyfikowano Komisji Europejskiej w dniu 16.09.2010 r., pod numerem 2010/0622/PL). Dyrektor Izby Celnej wyraził też pogląd, że nawet ewentualny brak notyfikacji przepisu potencjalnie technicznego nie może automatycznie prowadzić do zakazu jego stosowania jako sprzecznego z prawem unijnym. Z powyższą decyzją nie zgodziło się A Sp. z o.o. – zastępowane przez adwokata A. G. i złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1/ art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 tej ustawy oraz w zw. z art. 23 f ust. 1 pkt 1 u.g.h. i w zw. z art. 16 ust. 1 i art. 16 ust. 2 pkt 5 ustawy z 8 sierpnia 2002 r. o systemie zgodności poprzez jego pominięcie, podczas gdy z mocy tego przepisu upoważnienie nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. udzielone Laboratorium Celnemu Izby Celnej w [...] wygasło z mocy prawa z dniem [...] lipca 2012 r. wobec niedysponowania przez Laboratorium akredytacją w zakresie badania automatów i urządzeń do gier; 2/ art. 23b u.g.h. poprzez wydanie decyzji o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych [...] nr fabr. [...] pomimo nieprzeprowadzenia badania kwestionowanego automatu przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów; 3/ art. 129 ust. 3 u.g.h. i art. 2 ust. 2b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. 1992 r. Nr 68 poz. 341) - poprzez zastosowanie sprzecznej z tymi przepisami wykładni pojęć, jedna gra i stawka za jedną grę, a w konsekwencji błędnym uznaniu, jakoby ww. automat o niskich wygranych umożliwiał grę za stawkę wyższą od maksymalnej lub uzyskanie wygranej wyższej od maksymalnej. Ponadto strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z wydruku akredytacji nr [...] oraz pisma Polskiego Centrum Akredytacji (znak: [...]) z [...].05.2014 r. na okoliczność nieposiadania przez Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] akredytacji w zakresie badań automatów i urządzeń do gier oraz wydruku opinii Biura informatyki Śledczej Laboratorium Ekspertyz Sądowych z L. nr [...] na okoliczność zasad i przebiegu gry na automatach o niskich wygranych poddanych badaniom rejestracyjnym przed dniem [...] marca 2009 r. oraz zgodności tych urządzeń z przepisami ustawy o grach i zakładach wzajemnych i u.g.h., względnie o potraktowanie ich jako uzupełnienia merytorycznego stanowiska skarżącego. W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty, a w szczególności kwestię wygaśnięcia upoważnienia Ministra Finansów z dnia 8 kwietnia 2011 r. z mocy prawa udzielonego Wydziałowi Laboratorium Celnego Izby Celnej w [...] Podniesiono między innymi, że jednostka nie była upoważniona do przeprowadzenia badania automatu o niskich wygranych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.). Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny (tu decyzja) dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu (wydania decyzji), jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej "P.p.s.a."/). Podstawą orzekania Sądu jest więc materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed organami obydwu instancji. Aby usunąć z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (tu decyzja) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, bądź przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c P.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt dotknięty jest jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych ustawach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej z [...] stycznia 2015 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lipca 2011 r. co do ich zgodności z prawem, tj. w granicach określonych przepisami ustaw powołanych wyżej, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa, w konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych, który uzyskał tę rejestrację w czasie obowiązywania ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, uchylonej przez art. 144 u.g.h. z dniem 31 grudnia 2009 r. Niemniej od dnia 1 stycznia 2010 r., zgodnie z art. 129 ust. 1 u.g.h. działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Ponadto, jak wynikało z art. 11 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw, poświadczenia rejestracji dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych w celu dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów do gier o niskich wygranych zachowały ważność do czasu ich wygaśnięcia albo cofnięcia zgodnie z art. 23a ust. 6 i 7 ustawy zmienianej w art. 1, czyli u.g.h. Z akt sprawy wynika, że postępowanie w kontrolowanej sprawie dotyczyło automatu [...] nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...] dokonanej dnia [...] lutego 2009 r. Decyzję pierwszoinstancyjną wydano w dniu [...] lipca 2011 r., a w drugiej instancji w dniu [...] stycznia 2015 r. Postępowanie przeprowadzono zatem w okresie ważności rejestracji automatu. Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i może stanowić podstawę wyrokowania. Przede wszystkim wskazać należy, że na etapie postępowania odwoławczego przeprowadzono zasadniczy dowód w sprawie w postaci badania automatu przez upoważnioną jednostkę badającą, czego wymaga przepis art. 23b ust. 3 u.g.h. a wnioski tej opinii legły u podstawy faktycznej kontrolowanych decyzji. Badanie to wykazało, że należący do Spółki automat w istocie nie odpowiadał obowiązującym przepisom u.g.h. w zakresie opisanym we wstępnej części niniejszego uzasadnienia. Ustalenie to stanowiło zatem legalną i wystarczającą, ale też i obligatoryjną podstawę do wydania przez właściwy w sprawie organ służby celnej decyzji, o której mowa w art. 23a ust. 7 u.h.g., czyli cofającej rejestrację zakwestionowanego automatu. Opinia ta odpowiada standardom wynikającym z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier (Dz. U. poz. 312). Jest jasna, spójna i logiczna, a wyniki badania przedstawione w sposób jednoznaczny. Spółka wprawdzie ją kwestionuje, jednak nie od strony merytorycznej, a formalnej, gdyż w jej ocenie Wydział Laboratorium Celnego Izby Celnej w [...] nie posiadał statusu upoważnionej jednostki badającej, które miało wygasnąć z mocy prawa na podstawie art. 12 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. Dyrektor Izby Celnej złożył jednak do akt dokumenty wskazujące, że w piśmie z dnia [...] października 2011 r. skierowano do Ministra Finansów dokumenty niezbędne do uzyskania/zachowania statusu jednostki badającej w rozumieniu u.g.h., o której mowa w art. 23f tej ustawy, spełniając wymagania określone w art. 12 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. Jednostka ta znajduje się także w wykazie publikowanym przez Ministra Finansów na podstawie art. 23f ust. 6 u.g.h. Sąd nie mógł uwzględnić argumentacji skargi podważającej uprawnienia jednostki badającej upoważnionej do badania sprawdzającego automatu na podstawie art. 23f u.g.h. Sprawdzenie, czy jednostka badająca spełnia ustawowe warunki do uzyskania upoważnienia, o którym mowa w art. 23b ust. 3 i w art. 23f ust. 1 u.g.h. należy do Ministra Finansów i dokonywane jest wyłącznie w toku postępowania prowadzonego na wniosek zainteresowanej jednostki badającej. Postępowanie to jest sformalizowane, ponieważ badane są w jego toku złożone przesłanki wymienione w art. 23f ust. 1 u.g.h. W razie negatywnego wyniku weryfikacji tych przesłanek odmowa udzielenia upoważnienia następuje w drodze decyzji. Decyzyjna forma rozstrzygnięcia sprawy nie została natomiast przewidziana dla rozstrzygnięcia pozytywnego dla wnioskodawcy, który w takim przypadku otrzymuje upoważnienie, a jego udzielenie przez właściwego ministra przybiera postać czynności materialno-technicznej. Brak ustanowienia przez ustawodawcę wymogu formy decyzji administracyjnej dla udzielenia jednostce badającej upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gry nie oznacza, że organy muszą ustalać w każdym postępowaniu, czy jednostka badająca prawidłowo otrzymała upoważnienie od Ministra Finansów, albo czy nie utraciła przymiotów, które były przesłankami udzielenia upoważnienia. Przeciwnie, z art. 23 f ust. 5 u.g.h. wynika, że tylko minister właściwy do spraw finansów publicznych uprawniony jest do badania przesłanek udzielenia upoważnienia. Weryfikacja prawidłowości udzielenia upoważnienia przez Ministra Finansów nie może być dokonywana dla potrzeb konkretnej sprawy przez organy celne prowadzące postępowania w poszczególnych sprawach, w których badania sprawdzające wykonują upoważnione jednostki badające. Odnosi się to zarówno do treści wniosku o wydanie upoważnienia jak i do dokumentów wymaganych przy jego składaniu przez jednostkę badającą dokumentów. Z powyższego wynika zatem, że strona nie może kwestionować badania sprawdzającego, dokonanego dla potrzeb konkretnej sprawy przez upoważnioną jednostkę badającą. Niezależnie od tego, że badanie czy jednostka ubiegająca się o upoważnienie posiada wymaganą przepisem art. 23f pkt 1 ustawy akredytację należy do właściwego ministra, a nie do organu prowadzącego postępowanie w indywidualnej sprawie, dodatkowo zauważyć należy, że przepis art. 23f ust. 1 pkt. 1 u.g.h. stanowiąc, że jednostka badająca musi spełniać warunek posiadania akredytacji Polskiego Centrum Akredytacji lub jednostki akredytującej państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA), nie precyzuje zakresu tej akredytacji. Gdyby zakres akredytacji, o której mowa w ww. przepisie miał być adekwatny do przeprowadzania badań automatów do gier, to z pewnością zapis taki znalazłby się w ustawie, a tym samym zbędne byłoby zawieranie w ustawie pozostałych warunków, szczególnie ujętego w przepisie art. 23 f ust 1 pkt 2 u.g.h. W związku z powyższym, twierdzenie strony skarżącej o nieposiadaniu uprawnień (akredytacji) przez Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] w zakresie umożliwiającym przeprowadzenie badań automatów i urządzeń do gier, należy uznać za bezpodstawne (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 12 maja 2014 r. sygn. II SA/Bk 67/14, wyrok WSA w Lublinie z 27 marca 2014 r. sygn. III SA/Lu 846/13, wyrok WSA w Łodzi z 18 listopada 2015 r., sygn. III SA/Łd 586/15). Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy automat uzyskał poświadczenie rejestracji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych, która utraciła moc na podstawie art. 144 u.g.h. z dniem 31 grudnia 2009 r. W myśl art. 129 ust. 1 i 3 u.g.h., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kontrolowanych decyzji, działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. Stosownie zaś do art. 23a ust. 7 u.g.h. (obowiązującego od dnia 14 lipca 2011 r., zob. art. 11 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. poddanej - jak prawidłowo zauważył Dyrektor Izby Celnej – procedurze notyfikacji określonej w dyrektywie 98/34/WE) naczelnik urzędu celnego, w drodze decyzji, cofa rejestrację przed jej wygaśnięciem, jeżeli zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie. Tak więc, wobec niewątpliwego ustalenia, że automat nie spełniał wymagań określonych w u.g.h., zgodnie z prawem cofnięto jego rejestrację, a przy ocenie dowodów nie przekroczono granic swobody. Nadto obie kontrolowane decyzje wydane zostały w okresie obowiązywania rejestracji, której okres wynosił 6 lat, a zatem kończył bieg dopiero 16 lutego 2015 r. Odnosząc się do zarzutów skargi podnoszących błędną wykładnię pojęcia stawki za udział w jednej grze oraz jednorazowej wygranej, Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 4 lutego 2014 r., II SA/Bk 756/13, oraz w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 29 grudnia 2011 r., II SA/Ol 894/11. Według składu orzekającego, mechanizm gry pozwalający na jej kontynuowanie za uzyskane wygrane prowadzi do przyjęcia wyższej niż ustawowa stawki za udział w jednej grze i w konsekwencji do wyższej niż ustawowa maksymalnej wygranej. Nie można przyjąć, że skoro ustawodawca nie określił, z ilu losowań (etapów) składa się jedna gra, to może się ona składać z nieskończonej ilości losowań. Podobnie nie można przyjąć, że w jednej grze na automatach do gier o niskich wygranych, może wystąpić nieskończona liczba jednorazowych wygranych, każda o wartości nie wyższej niż określona w ustawie, gdyż oznaczałoby to brak jakiegokolwiek pułapu limitującego górną granicę wygranej. W takiej sytuacji nie byłoby także różnicy pomiędzy automatem do gier, który może być eksploatowany w kasynie a automatem do gier o niskich wygranych eksploatowanym w punkcie gier na automatach o niskich wygranych. Poprzez podział jednej gry na nieskończoną ilość etapów (losowań) oraz kumulację wielokrotnej liczby jednorazowych wygranych w jednej grze, gra na automacie do gier o niskich wygranych pozwalałaby grającemu na osiągnięcie podobnych efektów, jak gra na automatach urządzonych w kasynie. Reasumując, za jedną grę w rozumieniu art. 129 ust. 3 u.g.h. należało uznać zamknięty cykl rozpoczynający się uruchomieniem gry i kończący się wraz z jej finałem, niezależnie od tego czy dana gra ma przebieg jednoetapowy, czy też składający się z wielu etapów (losowań), a pod pojęciem maksymalnej stawki za udział w jednej grze należy uznać kwotę najwyższej opłaty, jaką grający może poddać ryzyku w trakcie tak rozumianej jednej gry. Nie może budzić wątpliwości, że w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone badanie sprawdzające automatu. Wykonała je upoważniona przez Ministra Finansów jednostka badająca - Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] Badanie to potwierdziło, że automat należący do Spółki nie odpowiada obowiązującym przepisom dotyczącym maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej czyli art. 129 ust. 3 u.g.h. Stwierdzenie wyrażonych w opinii niezgodności dawało wystarczającą podstawę do wydania przez Organy Służby Celnej decyzji na podstawie art. 23a ust. 7 u.g.h., czyli cofnięcia rejestracji automatu. Końcowo Skład orzekający jako zasadne uznał odniesienie się do kwestii procedury notyfikacyjnej określonej w dyrektywie 98/34/WE, z uwagi na szeroki wywód zawarty w zaskarżonej decyzji. Materialnoprawną podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 23a ust. 7 u.g.h., wprowadzony na mocy nowelizacji tej ustawy dokonanej ustawą z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw. Ustawa nowelizująca poddana zaś została określonej w dyrektywie 98/34/WE procedurze notyfikacyjnej (projekt przedstawiono Komisji Europejskiej w dniu 16 września 2010 r. pod numerem 2010/0622/PL, co nastąpiło zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych). Nie może być zatem jakichkolwiek wątpliwości co do skuteczności tych regulacji. Jak już wyżej zaznaczono zgodnie z art. 23a ust. 7 u.g.h., naczelnik urzędu celnego, w drodze decyzji, cofa rejestrację przed jej wygaśnięciem, jeżeli zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie. Zdaniem Sądu art. 129 ust. 1 i 3 u.g.h. nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Przepisy te stanowiły, że działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej (ust. 1). Przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł (ust. 3). Z definicji gry na automacie o niskich wygranych (art. 129 ust. 3) nie wynikają warunki uniemożliwiające prowadzenia gier na automatach poza kasynami i salonami gier albo mogące wpływać na sprzedaż takich automatów. Przepis ten nie odnosi się w żadnej swej części do cech automatu, jako produktu i nie określa żadnej obowiązkowej cechy tego produktu. Powołane regulacje należą do kategorii przepisów przejściowych i już z tej tylko przyczyny nie można ich było uznać za techniczne w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2015 r. sygn. II GSK 1624/15 stwierdzając, że przepisy przejściowe nie spełniają kryterium uznania ich za przepisy techniczne. Możliwego istotnego wpływu na spadek sprzedaży automatów do gry nie można przypisać przepisom prawnym, które zapewniają przez okres przejściowy utrzymanie dotychczasowego stanu w zakresie miejsc urządzania gry i liczby używanych automatów (podobnie w wyroku NSA z dnia 17 listopada 2015 r. II GSK 2036/15). Powyższe stanowisko zasługuje na aprobatę a zatem argumentacja Dyrektora Izby Celnej w tym zakresie była zatem prawidłowa i przekonująco umotywowana. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło