I SA/Sz 1441/15

Dnia 26 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Wojciechowska po rozpatrzeniu w dniu 26 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Zakład P.-T. M. O. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z Jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a oddalić wniosek. M. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Celnej w .S, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r. nr [...], którą określono Skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w kwocie [...] zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...]. W skardze Strona wniosła, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej zwana: "P.p.s.a."), o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji z powodu prawdopodobieństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając złożony wniosek, Skarżący wskazał, że ostateczna decyzja mimo wydania jej z licznymi naruszeniami prawa, wymusi wszczęcie egzekucji przez organ podatkowy. Nieznaczne zasoby pieniężne Skarżącego przeznaczone są na prowadzenie bieżącej działalności gospodarczej a egzekucja uniemożliwi dochodzenie Stronie swoich praw w wielu dziedzinach życia gospodarczego i może doprowadzić do upadłości przedsiębiorstwa. W przypadku uchylenia zapadłych decyzji po wyegzekwowaniu objętej nią należności, odwracalność tych skutków będzie dla Strony praktycznie niemożliwa. Z uwagi na wszczęcie egzekucji zaległości podatkowych, bank kredytujący do tej pory działalność gospodarczą Skarżącego wypowie mu umowę kredytową. Posiadanie zdolności kredytowej uzależnione jest od posiadania dokumentów świadczące o niezaleganiu w podatkach i innych należnościach publicznoprawnych oraz od nieprowadzenia egzekucji przez organy skarbowe. Brak możliwości pozyskania kredytowania uniemożliwi dalszą działalność gospodarczą Skarżącego i narazi go na znaczne straty finansowe. Dochodzenie naprawienia tych szkód w polskim systemie prawa jest bardzo czasochłonne, dlatego niewątpliwie skutki, jakie mogą powstać przy niewstrzymaniu wykonalności tej decyzji, będą dla Strony bardzo trudne, o ile w ogóle możliwe, do odwrócenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Z konstrukcji powyższego przepisu przede wszystkim wyłaniają się dwie podstawowe dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy zasady. Po pierwsze, postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści tego wniosku. Nie jest dopuszczalna zatem, samodzielna konkretyzacja rzeczywistej woli autora wniosku przez sąd. Po drugie, stosownie do treści przytoczonych powyżej przepisów, warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku, okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno wiec odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd nie jest zobowiązany ustalać tych okoliczności we własnym zakresie, gdyż w istocie sprowadzałby się do uzupełniania za stronę skarżącą uzasadnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl.). W postanowieniu z dnia 29 maja 2009 r. o sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony skarżącej leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 63 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciążają stronę. Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy, że rozpoznawany wniosek powyższych wymogów nie spełnia. Jak wynika z akt sprawy, w skardze Strona nie zawarła na tyle skonkretyzowanych twierdzeń odnoszących się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ani nie przedłożyła wraz z wnioskiem takich dokumentów, które w ocenie Sądu, uprawdopodobniałyby przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał co prawda, że w następstwie prowadzonej egzekucji zostanie pozbawiony nieznacznych środków, którymi dysponuje, i które służą mu do prowadzenia działalności, oraz że utraci także zdolność kredytową a bank wypowie Skarżącemu umowę kredytową, co w konsekwencji uniemożliwi mu dalszą działalność gospodarczą i narazi go na znaczne straty finansowe. Skarżący nie przedstawił jednak jakichkolwiek dokumentów, z których wynikałby zarówno jego stan majątkowy, jak i wysokość przychodów w bieżącym okresie, co umożliwiałoby dokonanie przez Sąd stosownej oceny skutków braku wstrzymania wykonania tej decyzji. Nie sprecyzował ani nie udokumentował też swojej sytuacji kredytowej, co gołosłownym czyni jego twierdzenia na temat możliwości wypowiedzenia mu umowy kredytowej i uniemożliwia Sądowi dokonanie ustaleń i ocen w tym zakresie. Zaznaczyć przy tym należy, że w przedmiotowej sprawie Strona nie wnosiła również o przyznanie prawa pomocy, w związku z czym nie można było ocenić sytuacji finansowej Skarżącego na podstawie wskazanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy przesłanek. Argumentem przemawiającym za uwzględnieniem wniosku nie może być także przewidywanie czy wręcz obawa Strony przed trudnymi do odwrócenia bliżej nieokreślonymi skutkami, które mają nastąpić na skutek wykonania przez Stronę określonej w ww. wniosku decyzji. Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r. oznaczonym sygn. akt GZ 138/04, w którym definiując przesłanki wyrządzenia znacznej szkody stwierdzono, że chodzi o taką szkodę (majątkową a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich przypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Tego zaś Strona nie wykazała. Powyższe nie wynika również z akt sprawy. Należy także zauważyć, że nie można zarzutów odnoszących się do kwestionowanego aktu lub czynności utożsamiać z podstawami wniosku o wstrzymanie jego wykonania. Wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest pismem innym od skargi w rozumieniu procesowym i podlega odrębnemu uzasadnieniu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego m.in.: z dnia 14 marca 2008 r., sygn. akt II OZ 217/08; z 6 lipca 2011 r., sygn. akt I OZ 473/11; z 14 marca 2013 r., sygn. akt II OZ 176/13). Rozpatrując taki wniosek, Sąd ocenia jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie dokonuje wówczas oceny zasadności skargi, gdyż ustawa normująca postępowanie przed sądami administracyjnymi nie zawiera regulacji umożliwiającej zastosowanie omawianej instytucji w zależności od oceny prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności. Oceny takiej sąd administracyjny dokonuje bowiem dopiero, wydając wyrok w rozpatrywanej sprawie (art. 132 p.p.s.a.). Przedstawiona w skardze argumentacja, mająca w ocenie skarżącej Skarżącego uzasadniać uwzględnienie skargi, nie ma zatem wpływu na ocenę zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W rezultacie, zdaniem Sądu, przedstawione przez Stronę okoliczności faktyczne samoistnie nie wyczerpują przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania uznać je zatem należy za czysto teoretyczne i jako takie nie mogą one stanowić przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodać przy tym należy, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest więc to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowej instytucji, jaką jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, LEX nr 965117). Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.