I SA/Sz 402/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-10-03
Skład orzekający: Alicja Polańska, Anna Sokołowska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym dotyczące nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego, dotyczące opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania, zostały prawidłowo rozpoznane przez organy administracji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut nieistnienia obowiązku jest niezasadny, ponieważ istnienie obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej za nieopłacony postój wynika z przepisów ustawy o drogach publicznych i uchwał rady miasta, a dowody w postaci zawiadomień o nieopłaconym postoju potwierdzają jego zasadność. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego również uznano za niezasadny, gdyż ciężar udowodnienia, że pojazdem kierowała inna osoba, spoczywa na właścicielu pojazdu, a skarżący nie przedstawił takich dowodów. Organy prawidłowo wykonały wytyczne sądu z poprzedniego postępowania, umożliwiając stronie czynny udział w postępowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zarzutów zgłoszonych przez K. T. w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania. Skarżący podniósł zarzuty nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego. Po wielokrotnych postępowaniach przed organami administracji i sądem, ostatecznie Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, które uznało zarzuty za nieuzasadnione.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant Łukasz Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 października 2012 r. sprawy ze skargi K. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia
[...] r. nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów K T zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oraz odmowy umorzenia tego postępowania.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż Prezydent Miasta, występując w przedmiotowej sprawie w roli wierzyciela oraz organu egzekucyjnego, wystawił w dniu [...]07 r. K T upomnienie nr [...]., obejmujące należności w wysokości [...]zł z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania w dniach
[...] r. Pismem z dnia 12 marca 2007 r. strona nie zgodziła się z naliczeniem jej opłat za ww. postoje w SPP z uwagi na to, że nie mogły one miejsca w związku z godzinami pracy strony (od 8 do 16) bądź miały tylko charakter zatrzymania pojazdu a nie postoju. Wobec powyższego zobowiązany domagał się wykreślenia naliczonych należności.
Organ, nie znajdując argumentów przemawiających za zasadnością twierdzeń strony dotyczących odmowy zapłaty należności wynikających z upomnienia poinformował o tym stronę pismem z dnia 6 kwietnia 2007 r. Powyższe pismo zostało wysłane do strony listem zwykłym.
W dniu [...]r. Prezydent Miasta skorygował wystawione wcześniej upomnienie z dnia [...]r. o zdarzenie nieopłaconego postoju z dnia 13 listopada 2002 r. z uwagi na wstrzymanie egzekwowania kar pieniężnych za lata 2002-2003 w związku z toczącym się postępowaniem dotyczącym stwierdzenia nieważności uchwał Rady Miasta z dnia 17 grudnia 2001 r. nr XLVII/971/01 oraz z dnia 23 czerwca 2003 r. nr VII/134/03. Powyższe upomnienie na kwotę [...] zł doręczono stronie w dniu 23 listopada 2007 r.
Pismem z dnia 30 listopada 2007 r. zobowiązany wniósł o anulowanie należności [...]zł jako niesłusznie go obciążającej. W odpowiedzi organ poinformował go (w piśmie z dnia [...]r.), iż podtrzymuje dotychczasowe stanowisko, co oznacza konieczność uregulowania należności wynikającej z upomnienia. Do pisma dołączono także kopię pisma z dnia [...]r.
W dniu [...]r. Prezydent Miasta , wystawił tytuł wykonawczy nr [...]z dnia [...]r. obejmujący należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania pojazdu m-ki P nr rej. [...] w kwocie [...] zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie [...]zł. Jako podstawę prawną egzekwowanej należności wierzyciel wskazał ustawę z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, uchwałę nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r. oraz uchwałę nr XXIX/576/04 z dnia 22 listopada 2004 r. Tytuł wykonawczy został doręczony zobowiązanemu w dniu [...]
2008 r.
Pismem z dnia 20 sierpnia 2008 r. K T wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, tj. zarzut nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego.
Pismem z dnia [...]r. Prezydent Miasta , działając jako wierzyciel, wyraził swoje stanowisko dotyczące zgłoszonych zarzutów i uznał je za nieuzasadnione.
Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], wydanym na podstawie art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm. - dalej zwaną: "u.p.e.a.") Prezydent Miasta uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienie, zobowiązany pismem z dnia 1 grudnia 2008 r. złożył zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Kolegium, postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
Na opisane wyżej postanowienie Kolegium, K T złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Sąd, wyrokiem z dnia 8 października 2009 r. (sygn. akt II SA/Sz 485/09) uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta . W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż z akt sprawy wynika, że do K T wysłane były dwa upomnienia wzywające jednego zobowiązanego do opłaty różnych kwot. Wskazana okoliczność powinna być, w ocenie Sądu, wyjaśniona przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Sąd wskazał także, że w aktach sprawy nie stwierdzono zwrotnego potwierdzenia odbioru przez skarżącego pisma organu I instancji z dnia 6 kwietnia 2007 r., wzywającego zgłaszającego zarzut błędu co do osoby zobowiązanego do sprecyzowania swoich twierdzeń poprzez wskazanie konkretnego użytkownika samochodu. Brak reakcji strony stanowił w konsekwencji o uznaniu przez organ I instancji jako nieuzasadnionych zgłoszonych zarzutów. Podobnie organ nie odniósł się do kwestii braku otrzymania przez skarżącego pisma z dnia [...]r., która to kwestia została podniesiona przez skarżącego w zażaleniu na postanowienie organu I instancji. Sąd wskazał również, iż organy obu instancji nie umożliwiły zobowiązanemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym naruszyły przepis art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwana dalej: "k.p.a."). W tej sytuacji Sąd uznał, iż nie zebrano całego materiału dowodowego koniecznego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a tym samym naruszono przepisy art. 7, art. 10, art. 77 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, Sąd nakazał organom przy ponownym rozpatrywaniu sprawy wyjaśnienie, czy skarżącemu zostało wysłane pismo z dnia [...]r. i czy zostało mu skutecznie doręczone, a tym samym, czy skarżący został wezwany do wskazania osoby trzeciej, która użytkowała jego samochód w okresie objętym upomnieniem, na co wskazywał w swoich zarzutach K T.
W dniu [...]r. egzekucja w sprawie została zakończona wskutek wyegzekwowania całej należności wraz z kosztami egzekucyjnymi i kosztami upomnienia.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Prezydent Miasta pismem z dnia [...]r., doręczonym zobowiązanemu w dniu 2 lutego 2010 r., wezwał K T do wskazania osoby bądź osób, które kierowały pojazdem m-ki P nr rej. [...] w okresie objętym tytułem wykonawczym nr [...]r. z dnia [...]r. Wierzyciel wskazał, że w tym celu należy przesłać potwierdzoną za zgodność z oryginałem umowę najmu, użyczenia pojazdu lub innego dokumentu, bądź oryginalnego oświadczenia osoby (osób) korzystającej z ww. pojazdu ze wskazaniem imienia i nazwiska, nr PESEL, adresu oraz podaniem dokładnego okresu użytkowania, celem ewentualnego przeniesienia odpowiedzialności na innych użytkowników.
W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia 8 lutego 2010 r. zobowiązany stwierdził, iż wielokrotnie pisał, iż nie jest żadną tajemnicą, komu użyczał samochód, oraz że w każdej chwili może udzielić stosownych informacji. Zadał jednak pytanie o sens udzielania takich informacji w związku z przeprowadzoną w dniu [...]r. egzekucją komorniczą, w efekcie której wyegzekwowano całą kwotę objętą ww. tytułem wykonawczym. Ostatecznie więc zobowiązany nie zadośćuczynił żądaniu wskazania ewentualnych innych użytkowników pojazdu.
Pismem z dnia [...]r. wierzyciel przedstawił swoje stanowisko dotyczące zgłoszonych zarzutów, uznając, iż nie zasługują na uwzględnienie.
Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]uznał za nieuzasadnione zgłoszone przez zobowiązanego zarzuty nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, iż zobowiązany nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających jego zarzuty. Nadto, wypełniając zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawarte we wskazanym wyżej wyroku, organ I instancji odniósł się do kwestii wystawienia dwóch upomnień o tym samym numerze i w tym zakresie wyjaśnił, iż upomnienie nr [...] z dnia [...]r., na podstawie którego wystawiony został tytuł wykonawczy nr [...]zostało skorygowane o zdarzenie nieopłaconego postoju z dnia [...]2002 r., ponieważ do czasu rozpatrzenia przez NSA skarg kasacyjnych od wyroków WSA w Szczecinie (oznaczonych sygn. akt II SA/Sz 472/07 oraz SA/Sz 474/07) stwierdzających nieważność uchwał Rady Miasta z dnia 17 grudnia 2001 r. i z 23 czerwca 2003 r., egzekwowanie kar pieniężnych za lata 2002-2003 zostało wstrzymane. Odnosząc się natomiast do kwestii doręczenia zobowiązanemu pisma z dnia [...]r. organ I instancji wskazał, iż przedmiotowe pismo zostało wysłane listem zwykłym, wobec czego wierzyciel nie posiada zwrotnego potwierdzenia odbioru, organ jednakże zauważył, że do pisma z dnia [...] r. znak [...]dotyczącego upomnienia nr [...] z dnia [...] r. będącego podstawą wystawienia tytułu wykonawczego nr [...]wierzyciel dołączył kopię pisma z dnia [...]r. przekazując je zobowiązanemu po raz drugi.
W dniu 8 kwietnia 2010 r. zobowiązany złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym podniósł, iż wniósł zastrzeżenia co do dwóch postojów, zaś odnośnie dwóch pozostałych nie przeczył, iż przebywał w strefie płatnego parkowania, jednakże "... w sposób nie skutkujący obowiązkiem wniesienia opłaty...". Podniósł też, że na pewno nie zostały za szybą jego samochodu umieszczone jakiekolwiek zawiadomienia o nieopłaconym postoju pojazdu w strefie. W zakresie pism z dnia
[...]r. i z dnia [...]r. zobowiązany wskazał, że biorąc pod uwagę bardzo małe prawdopodobieństwo zaginięcia ich na poczcie oraz fakt, iż nigdy ich nie otrzymał, można na tej podstawie wnioskować jedynie, że pisma te nigdy nie zostały wysłane.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia
[...]r. nr [...]uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, iż organ I instancji nie wypełnił wszystkich zaleceń WSA, a mianowicie nie umożliwił K T wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań czym naruszyły przepis art. 10 k.p.a. Kolegium wskazało, iż zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwana dalej: "p.p.s.a.") ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Prezydent Miasta pismem z dnia [...] r. wezwał zobowiązanego, na podstawie art. 10 k.p.a., do zgłoszenia się w siedzibie wierzyciela w terminie 14 dni od daty otrzymania pisma celem przeglądania dokumentów w sprawie. Jednocześnie wierzyciel wskazał, że oczekuje, iż po przejrzeniu dokumentów zobowiązany złoży stosowne oświadczenie na piśmie oraz ewentualne uwagi i żądania w sprawie. W piśmie z 7 stycznia 2011 r. strona poinformowała, że skorzysta z przysługującego jej prawa, zwróciła się również o wyjaśnienie jej sformułowania "wierzyciel" użytego w stosunku do jej osoby skoro w dniu 7 października 2010 r. wyegzekwowano całą kwotę w wysokości [...]zł. Następnie w piśmie z dnia 18 stycznia 2011 r. K T poinformował, iż w dniu [...]r. w siedzibie SPP zapoznał się z dokumentami sprawy [...], jednakże wniósł szereg zastrzeżeń co do tej czynności m.in. to, że pracownik Urzędu Miejskiego w osobie X X odmówił podpisania sporządzonej przez zobowiązanego listy okazanych mu dokumentów, zaś zobowiązany nie ma pewności, czy zostały mu okazane wszystkie dokumenty.
Pismem z dnia 26 stycznia 2011 r. organ egzekucyjny poinformował stronę, iż w związku z jej wcześniejszymi zapowiedziami, oczekuje na złożenie przez nią ewentualnych uwag i żądań dotyczących zebranych dowodów i materiałów w sprawie w terminie 14 dni od dnia doręczenia tego pisma.
W odpowiedzi strona, w piśmie z dnia 18 lutego 2011 r., podniosła, iż oczekuje wyjaśnienia kto jest czyim dłużnikiem a kto wierzycielem oraz uzyskanie pewności, że okazano mu wszystkie dokumenty w sprawie.
Pismem z dnia 11 marca 2011 r. wierzyciel przedstawił swoje stanowisko dotyczące zgłoszonych zarzutów, uznając, iż nie zasługują na uwzględnienie.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta uznał za nieuzasadnione zgłoszone przez zobowiązanego zarzuty nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny stwierdził, że fakt obecności pojazdu marki P nr rej. [...] został zarejestrowany w strefie płatnego parkowania przez wykonujących swe obowiązki inspektorów, poprzez umieszczenie za szybą samochodu zawiadomień. Zawiadomienia, w ilości 4 sztuk dotyczyły postojów ww. pojazdu na różnych ulicach, zostały sporządzone przez różnych inspektorów co wyklucza ewentualną pomyłkę bądź świadome działanie na niekorzyść zobowiązanego. Odnosząc się do zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego organ egzekucyjny wyjaśnił, iż zgodnie z wyrokiem NSA w Warszawie z dnia 10 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA 1418/97 błąd co do osoby zobowiązanego ma miejsce wówczas, gdy osoba przeciwko której wystawiono tytuł wykonawczy jest inną osobą niż adresat decyzji (aktu normatywnego), stanowiącego podstawę prawną egzekwowanego obowiązku. Organ egzekucyjny dodał, iż K T był właścicielem pojazdu marki P nr rej. [...], w okresie wskazanym w tytule wykonawczym, wobec powyższego nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Organ egzekucyjny odnosząc się do kwestii wystawienia dwóch upomnień o tym samym numerze wyjaśnił, iż upomnienie nr Up. [...][...] r., na podstawie którego wystawiony został tytuł wykonawczy nr [...] zostało skorygowane o zdarzenie nieopłaconego postoju z dnia 13 listopada 2002 r. wymienione w upomnieniu nr [...], ponieważ do czasu rozpatrzenia przez NSA skarg kasacyjnych od wyroków WSA w ie (oznaczonych sygn. akt II SA/Sz 472/07 oraz SA/Sz 474/07) stwierdzających nieważność uchwał Rady Miasta z dnia 17 grudnia 2001 r. i z 23 czerwca 2003 r., egzekwowanie kar pieniężnych za lata 2002-2003 zostało wstrzymane.
Odnosząc się natomiast do kwestii doręczenia zobowiązanemu pisma z dnia
[...]r. organ I instancji wskazał, iż przedmiotowe pismo zostało wysłane listem zwykłym, wobec czego wierzyciel nie posiada zwrotnego potwierdzenia odbioru, organ jednakże zauważył, że do pisma z dnia [...]r. znak [...] dotyczącego upomnienia nr [...] z dnia [...]. będącego podstawą wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] wierzyciel dołączył kopię pisma z dnia [...]r. przekazując je zobowiązanemu drugi raz.
Organ egzekucyjny wskazał, iż pismem z dnia [...]r. wezwano zobowiązanego do skorzystania z przysługującego mu prawa przeglądania dokumentów oraz wyrażono oczekiwanie, że po przejrzeniu dokumentów zobowiązany złoży w sprawie stosowne oświadczenie, uwagi i żądania w sprawie. W dniu 12 stycznia 2011 r. K T przeglądał dokumenty i robił z nich notatki. Udostępniona mu została również posiadana przez wydział księgowości dokumentacja w sprawie oraz kserokopie dokumentów z Wydziału Egzekucji Administracyjnej. W dniu 19 stycznia 2011 r. wpłynęło do wierzyciela pismo zobowiązanego, które nie stanowiło ustosunkowania się do przeglądanych dokumentów lecz zawierało inne uwagi zobowiązanego. Nadto w dniu 18 lutego
2011 r. wpłynęło kolejne pismo zobowiązanego, w którym również nie ustosunkował się on do przeglądanych dokumentów.
Wobec powyższego organ egzekucyjny stwierdził, iż obowiązek dotyczący udostępniania dokumentów i umożliwienia ich przeglądania jak i sporządzania notatek i kserokopii został spełniony.
Na powyższe postanowienie, pismem z dnia 12 kwietnia 2011 r. K T wniósł zażalenie, w którym podtrzymał swoje twierdzenia zawarte w pismach z dnia 1 grudnia 2008 r. i z dnia 8 kwietnia 2010 r. , a w szczególności, że nie otrzymał zawiadomień o nieopłaconym postoju, dwukrotnie zaś parkował w strefie w sposób nie skutkujący powstaniem opłaty za parkowanie. Zobowiązany zakwestionował także formę "wezwania" w trybie art. 10 k.p.a. do zgłoszenia się w siedzibie wierzyciela. Ponadto podniósł, iż do tej pory nie otrzymał odpowiedzi na zawartą w piśmie z dnia 7 stycznia 2011 r. prośbę o wyjaśnienie użytego sformułowania "wierzyciel", które to w jego ocenie sugeruje, że jest on dłużnikiem. Wątpliwości związane z kwestią kto jest czyim wierzycielem zobowiązany uzasadnia tym, iż już w dniu [...]r. miała miejsce egzekucja komornicza.
Odwołujący podkreślił także, że nie ma pewności, pomimo zapewnień pracowników Urzędu Miejskiego, czy okazano mu kompletne dokumenty. Dlatego wnosił o potwierdzenie, że sporządzona przez niego lista dokumentów, z którymi się zapoznał, jest kompletna, względnie zwrócił się do organu o sporządzenie własnej listy, celem porównania tych list. Na swoje żądanie nie otrzymał odpowiedzi. Nie odpowiada zatem prawdzie twierdzenie organu egzekucyjnego, że zobowiązany potwierdził, że przejrzał dokumenty sprawy. Nie otrzymał również odpowiedzi na swoje zapytanie, odnośnie jakich dokumentów zobowiązany winien się wypowiedzieć. Odwołujący zarzucił, że nie dano mu możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, to zaś będzie w stanie uczynić dopiero po powzięciu wiedzy, czego konkretnie ma dotyczyć jego wypowiedź i po upewnieniu się, że okazano mu wszystkie dokumenty.
Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, uznając, iż przeprowadzone postępowanie było zgodne z prawem.
Według organu odwoławczego organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę prawidłowo wyjaśnił wszelkie istniejące w sprawie wątpliwości, w tym kwestię wystawienia dwóch upomnień opatrzonych tym samym numerem. Prawidłowo także organ egzekucyjny w sytuacji, gdy nie dysponował dowodem doręczenia stronie pisma z dnia [...]r. (wzywającego do sprecyzowania twierdzeń dotyczących zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego poprzez wskazanie konkretnego użytkownika pojazdu) ponownie wezwał stronę pismem z dnia [...]r. do wykazania tego. Pomimo wezwania zobowiązany nie wykonał ciążącego na nim obowiązku przedstawienia dowodów na poparcie zgłoszonych zarzutów natomiast zasadą jest, że w razie nieuiszczenia opłaty za parkowanie obowiązek jej uiszczenia obciąża właściciela pojazdu, który jest na ogół korzystającym z drogi, chyba, że udowodni, że użyczył pojazd innej osobie, czego w przedmiotowej sprawie zobowiązany nie uczynił.
Organ II instancji zauważył także, że organ egzekucyjny zaniechał ustosunkowania się do zgłoszonego zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku, uwagę swoją skupiając na wykazaniu usunięcia braków dotychczasowego postępowania, w miejsce wyczerpującego rozpoznania zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów, wobec czego Kolegium, na podstawie zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego w sprawie stwierdziło, że w aktach znajdują się cztery zawiadomienia o nieopłaconym postoju pojazdu m-ki P nr rej. [...]
- zawiadomienie nr [...] o nieopłaconym postoju w dniu [...]r. o godz. 12:06 przy ul. N, z którego wynika, że bilet nr [...] był już użyty w dniu [...]2004 r.;
- zawiadomienie nr [...] o nieopłaconym postoju w dniu [...]r. o godz. 10:09 przy ul. K, z którego wynika, że bilet nr [...] nie został "skasowany";
- zawiadomienie nr [...] o nieopłaconym postoju w dniu [...]r. o godz. 12:50 przy ul. C, z którego wynika, że w pojeździe nie było biletu;
- zawiadomienie nr [...] o nieopłaconym postoju w dniu [...]r. o godz. 16:43 przy ul. F, z którego wynika, że w pojeździe nie było biletu.
Jak podkreślił organ odwoławczy, powyższe zawiadomienia pozostają w sprzeczności z wyjaśnieniami zobowiązanego. Okoliczność, że zobowiązany pracuje w godzinach od 8.00-16.00 nie wykluczała, że mógł poruszać się pojazdem i parkować w strefie płatnego parkowania. Argument podniesiony przez zobowiązanego ma charakter bardzo ogólny i nie da się na jego podstawie dowieść w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że zobowiązany nie mógł parkować w stresie płatnego parkowania w dwóch pierwszych przypadkach. Okoliczności wskazane przez zobowiązanego odnośnie postoju pojazdu w dwóch pozostałych wypadkach również nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Nie zasługują one na uwzględnienie jako podstawa zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku przede wszystkim z tego względu, że zgodnie z § 7 ust. 1 uchwały Rady Miasta nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta oraz sposobu ich pobierania opłatę za parkowanie uiszcza się przed rozpoczęciem parkowania bez uprzedniego wezwania poprzez: wykupienie biletu oraz czytelne, jednoznaczne i trwałe jego skasowanie przez zakreślenie znakami "X" miesiąca, dnia, godziny i minuty (z dokładnością do 5 minut) rozpoczęcia postoju, wykupienie abonamentu, wniesienie opłaty zryczałtowanej. Bez znaczenia dla obowiązku uiszczenia opłaty pozostają przyczyny, z powodu których nastąpił postój pojazdu w strefie płatnego parkowania, zaś czas parkowania ma wpływ jedynie na wartość opłaty uzależnionej od długości czasu parkowania.
Tym samym zgłoszony zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku oparty na wyżej opisanych twierdzeniach zobowiązanego również nie zasługiwał na uwzględnienie.
Odnosząc się do kwestionowanej przez zobowiązanego czynności umożliwienia zobowiązanemu przez Prezydenta Miasta a zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zgromadzonych w nich dowodów organ odwoławczy, przywołując treść przepisu art. 10 k.p.a., podkreślił, iż skorzystanie z tego prawa zależy wyłącznie od jej uznania strony. W związku z tym organ II instancji zgodził się z twierdzeniami strony, iż Prezydent Miasta nie mógł w trybie art. 10 § 1 k.p.a. "wezwać" zobowiązanego do "zgłoszenia się w siedzibie wierzyciela(...) celem przeglądania dokumentów w sprawie ani też "oczekiwać", że zobowiązany złoży "stosowne oświadczenie na piśmie oraz ewentualne uwagi i żądania w sprawie". Tak skonstruowane wezwanie zaprzeczało bowiem istocie obowiązku organu określonego w art. 10 § 1 k.p.a., który sprowadza się do zawiadomienia (pouczenia) strony o możliwości zapoznania i wypowiedzenia co do zebranych dowodów oraz jest sprzeczne z charakterem uprawnień strony (nie obowiązku) w tym zakresie. Niewątpliwie jednak, pomimo wypaczenia instytucji zawiadomienia strony w trybie art. 10 § 1 k.p.a., zobowiązanemu umożliwiono zapoznanie się z dowodami zgromadzonymi w aktach sprawy i wypowiedzenie co do nich jak bowiem wynika z pisma zobowiązanego z dnia 7 stycznia 2011 r. miał on pełną świadomość, że zapoznanie się z aktami sprawy lub wypowiedzenie co do zgromadzonych w sprawie dowodów, pomimo dalece niefortunnego "wezwania" Prezydenta Miasta a z dnia 9 grudnia 2010 r. jest jego uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem.
SKO zauważyło również, że z żadnego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego lub ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie wynika obowiązek organu administracji złożenia odrębnie oświadczenia, że przedstawione akta sprawy są kompletne lub podpisania się pod wykazem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy sporządzonym przez stronę w trakcie zapoznawania się z aktami.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty, iż nie parkował we wskazanych miejscach bądź jego postój nie skutkował obowiązkiem uiszczenia opłaty za parkowanie.
Wskazał, że pismem z dnia 20 października 2009 r. złożył skargę na czynności egzekucyjne, którą Kolegium postanowieniem z dnia [...]r. oddaliło. W dniu [...] r. należność pieniężna została wyegzekwowana. Nadto skarżący ponownie podniósł zarzuty co do sposobu okazania mu w dniu
[...]r. dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności co do tego, że pracownik organu egzekucyjnego odmówił podpisania sporządzonej przez skarżącego osobiście listy okazanych mu dokumentów.
Końcowo skarżący zanegował możliwość wydania postanowienia w sprawie przez organ I instancji w dniu [...] r., skoro wcześniej pismem z dnia
10 lutego 2011 r. został poinformowany przez organ egzekucyjny, że termin rozpatrzenia pisma zobowiązanego z dnia 20 sierpnia 2008 r. wyznacza się na
[...]r.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie procesowym z dnia 21 lipca 2012 r. skarżący cofnął zarzut wydania przez organ I instancji postanowienia przed upływem terminu do załatwienia sprawy, podtrzymując pozostałe zarzuty skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w ie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. Ponadto w myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 14 marca 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie [...], było przedmiotem zaskarżenia.
Przedmiotem skargi jest ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w którym uznano zgłoszone przez skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty nieistnienia egzekwowanego obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego za nieuzasadnione oraz odmówiono umorzenia tego postępowania.
W następstwie kontroli zaskarżonego aktu Sąd stwierdził, że skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest niezgodne z prawem. Wskazać należy również, iż organ wykonał wszystkie niezbędne czynności związane z wytycznymi Sądu zawartymi w wyroku z 8 października 2009 r. , sygn. akt II SA/Sz 485/09. Organ wyjaśnił kwestię upomnień wysłanych do skarżącego oraz pisma o wskazanie osoby, kierującej przedmiotowym pojazdem w dniach objętych upomnieniem, a także umożliwił stronie zapoznanie się z aktami sprawy.
Zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowego, w jego ocenie, przebiegu zapoznania go z dowodami zgromadzonymi w aktach sprawy, nie były zasadne, ponieważ pomimo błędnego sformułowania dotyczącego wezwania skarżącego celem przeglądania dokumentów zamiast zawiadomienia strony o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranych dowodów skarżącemu umożliwiono realizację przysługujących mu uprawnień, wynikających z art. 10 k.p.a. Wskazać bowiem należy, iż dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnej wskazanej czynności procesowej, najczęściej w sferze postępowania dowodowego, a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawę do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 k.p.a. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 1055/08, publ. LEX nr 478703, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w ie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 99/10, LEX nr 674450). Z przepisów nie wynika również obowiązek organów administracji do złożenia oświadczeń o kompletności przeglądanych dokumentów lub składania podpisów pod wykazem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
Rozpoznając sprawę merytorycznie, wskazać należy, że niniejsze postępowanie egzekucyjne zostało zainicjowane z urzędu wystawieniem przez wierzyciela - Prezydenta Miasta , będącego jednocześnie organem egzekucyjnym, tytułu wykonawczego obejmującego należności z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacony postój w strefie płatnego parkowania, w okresie od [...] r. Korzystając z przysługującego uprawnienia do wniesienia zarzutów, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, skarżący, powołując się na okoliczności wskazane w art. 33 pkt 1 i 4 u.p.e.a., podniósł zarzut błędu co do osoby zobowiązanego oraz nieistnienie obowiązku.
Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 33 u.p.e.a., zobowiązany może wnieść zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, przy czym podstawą zarzutu mogą być wyłącznie okoliczności (przesłanki) wymienione w tym przepisie (w punktach 1 – 10). Stosownie do tego przepisu podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
Zarzuty mogą być wniesione do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego – o czym poucza się zobowiązanego w treści tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.) – co oznacza, że nie mogą być one składane lub uzupełniane w terminie późniejszym, np. w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego lub w skardze do sądu, bowiem to organ egzekucyjny musi je rozpoznać (po ewentualnym uzyskaniu stanowiska wierzyciela – jeżeli organ egzekucyjny nie jest równocześnie wierzycielem).
Zgodnie z przepisem art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie
33 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu wiążąca.
W przedmiotowej sprawie wierzycielem egzekwowanej należności jest Prezydent Miasta, będący równocześnie organem egzekucyjnym, który w wyrażonym przez siebie stanowisku uznał, iż zgłoszone przez skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu nieistnienia egzekwowanego obowiązku wskazać należy, iż w związku z charakterem obowiązku, jaki wskazany został w wystawionym tytule wykonawczym, tj. obowiązku poniesienia opłat dodatkowych z tytułu nieopłaconego postoju w strefie płatnego parkowania - wskazać należy, iż obowiązek poniesienia takich opłat określony został w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838, ze zm.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Strefę taką ustala rada gminy (rada miasta) – art. 13b ust. 3 ustawy. Opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się, jak to określa art. 13b ust. 1 ustawy, za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Ustawodawca w art. 13b ust. 2 ustawy wskazał też cel ustalania stref płatnego parkowania, stanowiąc, że strefę płatnego parkowania ustala się na obszarach charakteryzujących się znacznym deficytem miejsc postojowych, jeżeli uzasadniają to potrzeby organizacji ruchu, w celu zwiększenia rotacji parkujących pojazdów samochodowych lub realizacji lokalnej polityki transportowej, w szczególności w celu ograniczenia dostępności tego obszaru dla pojazdów samochodowych lub wprowadzenia preferencji dla komunikacji zbiorowej. Ustalając strefę płatnego parkowania rada gminy (miasta) ustala też wysokość stawek ww. opłaty oraz określa sposób ich pobierania (art. 13b ust. 4 pkt 1 i 3). Za nieuiszczenie takiej opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania pobiera się opłatę dodatkową, której wysokość oraz sposób jej pobierania również określa rada gminy (art. 13f ust. 1 i 2). Opłaty te, a więc zarówno opłatę za parkowanie w strefie płatnego parkowania, jak i opłatę dodatkową za nieuiszczenie takiej opłaty, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku - zarządca drogi (art. 13b ust. 7 i art. 13f ust. 3), którym w przypadku dróg publicznych (ulic) położonych w granicach miasta na prawach powiatu, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta (art. 19 ust. 5) - jak ma to miejsce w przypadku a. W przedmiotowej sprawie uchwałą Nr XIII/269/03 z dnia 1 grudnia 2003 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta oraz sposobu ich pobierania (Dz. Urz. Woj. Zach. Nr 113, poz. 1932 ze zm.), następnie zmienioną uchwałą zmieniająca Nr XXIX/576/2004 z dnia 22 listopada 2004 r. (Dz. Urz. Woj. Zach. Nr 99, poz. 2168) Rada Miasta a wykorzystała upoważnienie zawarte we wskazanych wyżej przepisach ustawy o drogach publicznych. W myśl § 11 ust. 1 uchwały Nr XIII/269/03, opłata dodatkowa za nieuiszczenie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w SPP wynosi 20 zł. Uchwałą nr XXIX/576/04 Rady Miasta a z dnia 22 listopada 2004 r., zmieniającą uchwałę w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania, opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych Miasta a oraz sposobu ich pobierania, zmieniona została wysokość opłaty dodatkowej. Począwszy od dnia 1 stycznia 2005 r. opłata dodatkowa za niewniesienie opłaty za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w SPP wniesiona w terminie 7 dni od dnia nieopłacenia postoju wynosi 20 zł, a po tym terminie 50 zł.
Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów, obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie pojazdu samochodowego w strefie płatnego parkowania jest obowiązkiem wynikającym z mocy samego prawa, tj. z ww. przepisów ustawy o drogach publicznych i wydanej z jej upoważnienia uchwały rady miasta, stanowiącej – w myśl art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – akt prawa miejscowego, obowiązujący każdego, na obszarze działania organu, który je ustanowił. Obowiązek taki winien być wykonany niezwłocznie po wystąpieniu określonego stanu faktycznego (zaparkowania w strefie płatnego parkowania, a w odniesieniu do opłaty dodatkowej - nieuiszczenia opłaty parkingowej), z wystąpieniem którego ustawa wiąże ten obowiązek. Dla realizacji obowiązku poniesienia opłaty parkingowej nie jest zatem koniecznym jego konkretyzacja w drodze indywidualnego aktu administracyjnego, np. decyzji. Ze względu na jej funkcjonalne związanie z opłatą za parkowanie w strefie płatnego parkowania, również w przypadku powstania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej, wydanie takiego indywidualnego aktu administracyjnego nie jest wymagane. Co więcej, ustawodawca nie upoważnił organów administracji do wydawania takich aktów. Również przepisy ustawy stwierdzające, iż opłaty te są "pobierane", a nie np. wymierzane, ustalane, określane przez organ administracji, dodatkowo potwierdza zasadność tego wniosku. Sporządzane przez inspektora SPP (działającego z upoważnienia zarządcy drogi) zawiadomienie o nieopłaconym postoju w strefie płatnego parkowania - jak to w rozpatrywanej sprawie miało miejsce w 4 przypadkach, w okresie od 28 kwietnia 2004 r. do 5 października 2006 r. - którego oryginał umieszczany jest za wycieraczką pojazdu, stanowi zatem dokument (dowód) potwierdzający nieuiszczenie opłaty, a zarazem stanowi ono dla korzystającego z drogi dodatkową i wystarczającą informację o (powstałym z mocy prawa) obowiązku uiszczenia opłaty. Ani przepisy ustawy o drogach publicznych, ani postanowienia uchwał Rady Miasta nie ustanawiają obowiązku doręczania takich zawiadomień "za potwierdzeniem odbioru", nie można też uznać, by taki sposób dodatkowego informowania korzystającego ze strefy płatnego parkowania naruszał prawa gwarantowane w Konstytucji, tym bardziej, iż dokument ten nie nakłada na korzystającego z parkingu jakichkolwiek obowiązków, a jedynie dodatkowo informuje o nieopłaconym postoju. Obowiązek poniesienia opłaty powstał bowiem z mocy prawa w momencie postawienia pojazdu w strefie.
Stwierdzić zatem należy, że zawarte w aktach sprawy kopie 4 zawiadomień z okresu od [...]r., sporządzone przez różnych inspektorów, pozwalają na stwierdzenie, iż żądana należność wierzyciela istnieje, a zatem zasadne było sporządzenie upomnienia, a następnie wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec skarżącego. Posiadając takie dowody organ I instancji (wierzyciel) mógł bowiem uznać (dokonując tzw. swobodnej oceny dowodów, zgodnie z art. 80 k.p.a.), uwzględniając zasady wiedzy i doświadczenia życiowego oraz zasady logicznego rozumowania, że dowody te w sposób wystarczający dokumentują fakty nieuiszczenia opłat parkingowych w miejscach i czasie wskazanym w zawiadomieniach. Wobec tego zasadne było żądanie zapłaty kwoty [...]zł z tytułu 4 opłat dodatkowych, których obowiązek uiszczenia powstał z mocy prawa w datach i miejscach wskazanych w upomnieniu doręczonemu skarżącemu.
Będąca przedmiotem egzekucji kwota pieniężna [...]zł (wraz z kosztami upomnienia) stanowiła więc konsekwencję stwierdzenia przez powołanych do tego inspektorów SPP braku uiszczenia w 4 przypadkach opłaty za parkowanie należącego do skarżącego samochodu marki P o nr rej. [...] w strefie płatnego parkowania w ie. Niesporne jest również to, że wobec nieuiszczenia ww. kwoty wystawiono wobec zobowiązanego tytuł wykonawczy i skutecznie go doręczono, wszczynając tym samym postępowanie egzekucyjne.
Sąd nie podzielił więc stanowiska skarżącego wyrażonego w treści zarzutu zgłoszonego w postępowaniu egzekucyjnym - tj. nieistnienia egzekwowanego obowiązku - uznając, iż zarzut taki nie jest zasadny. Brak więc było podstaw prawnych lub faktycznych do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa w stopniu wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.
Odnosząc się natomiast do zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego wskazać należy, kwestię sporną stanowi to, czy zobowiązanym do uiszczenia wskazanych wyżej niespornych należności był faktycznie skarżący, do którego we wskazanym okresie należał przedmiotowy pojazd.
W tym miejscu podnieść należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i literaturze przedmiotu zgodnie przyjmuje się, że w razie nieuiszczenia opłaty za parkowanie, obowiązek jej zapłaty co do zasady obciąża właściciela pojazdu, a kierowanie egzekucji do właściciela samochodu opiera się zwykle na dwóch powiązanych elementach. Pierwszym jest domniemanie faktyczne, że to właściciel samochodu jest korzystającym z dróg publicznych. Do przyjęcia takiego domniemania uprawniają zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Jeśli ktoś jest właścicielem samochodu, to przede wszystkim on z niego korzysta. Drugim elementem jest zaś założenie, że jeśli właściciel samochodu z niego w danym dniu nie korzystał, to wie, kto to czynił i może udowodnić, że swój pojazd użyczył innej osobie. Uznaje się także, że organ egzekucyjny nie jest przy tym zobowiązany do prowadzenia specjalnego postępowania wyjaśniającego, dążącego do precyzyjnego ustalenia osoby korzystającej z drogi publicznej przez zaparkowanie samochodu, ponieważ na prowadzenie tego postępowania nie pozwala mu art. 29 § 1 u.p.e.a., zakazujący organowi badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z tego powodu organ egzekucyjny ma prawo domniemywać co do zasady, że korzystającym z dróg publicznych był właściciel pojazdu, a ten może dochodzić swych racji (w przypadku, gdy wskazuje na istnienie innego podmiotu korzystającego z samochodu) przez podniesienie w toku postępowania egzekucyjnego zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego (art. 33 pkt. 4 u.p.e.a.). Organ jest wobec tego uprawniony do stosowania domniemania faktycznego, zgodnie z którym za zobowiązanego do zapłaty uważa się właściciela pojazdu aż do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku, wskazując faktycznego użytkownika samochodu. To na właścicielu pojazdu spoczywa zatem ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 12 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 209/07, Lex nr 344875; 11 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1513/08 i 9 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 869/09 i I OSK 868/09, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dowód taki musi zaś polegać na wskazaniu konkretnej osoby i wszystkich danych tak, aby było możliwe skuteczne wyegzekwowanie należnych opłat od tej osoby (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w ie z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał – pomimo wezwań organu - że korzystającym z drogi była inna osoba. Jak wynika z akt sprawy skarżący nie przedstawił w toku postępowania dowodu na okoliczność korzystania z jego pojazdu przez inne osoby. Trzeba tu podkreślić, że właściciel przekazując pojazd innej osobie bierze na siebie ryzyko, że osoba ta nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej i tym samym musi ponieść skutki zaniechania obowiązku przez tę osobę. Wierzyciel, jak i organ egzekucyjny, nie ma możliwości poszukiwania faktycznego użytkownika samochodu (por. wyrok WSA z 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10 publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnie zatem skarżony organ przyjął, że dowód w tym zakresie obciąża właściciela pojazdu, a działaniu organu nie można zarzucić sprzeczności z przepisami k.p.a. Ponadto stanowisko organu w tym przedmiocie zostało także wyczerpująco przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego aktu.
Końcowo podnieść należy, odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących skargi na czynności egzekucyjne, iż w trybie rozpoznania zarzutów zgłoszonych przez skarżącego organ nie rozpoznawał skargi na czynności egzekucyjne, zaś okoliczność wyegzekwowania należności pieniężnej nie miała wpływu na rozpoznanie zarzutów.
Natomiast w kwestii używania w trakcie prowadzonego postępowania określenia "wierzyciel" w stosunku do organu wskazać należy, iż taka nomenklatura wynika z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Uznając w tych okolicznościach, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw, skarga jako bezzasadna na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło