I SA/Sz 450/13

PostanowienieWSA w Szczecinie2013-07-19

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, gdy nie wykazało braku dostatecznych środków na pokrycie tych kosztów?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane osobie prawnym tylko wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Niedostarczenie wymaganych dokumentów oraz brak wykazania utraty płynności finansowej skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo M. Spółka z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka powołała się na trudną sytuację finansową i przedłożyła częściowo niepodpisane dokumenty finansowe oraz pozew o zapłatę. Organ sądowy wezwał do uzupełnienia dokumentacji, jednak spółka nie dostarczyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających brak środków finansowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania skarżącej Spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa M. Spółka z o.o. z siedzibą w [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za [...] r. p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej Spółce prawa pomocy. Przedsiębiorstwo M. Spółka z o.o. z siedzibą w [...], reprezentowana przez doradcę podatkowego, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Spółka podała w uzasadnieniu, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług [...]. W uzasadnieniu wniosku powołano się na trudną sytuację finansową, podano, że Spółka nie jest w stanie ponieść wydatku na uiszczenie wpisu sądowego w sprawie. Spółka powołała się na otrzymany pozew z dnia [...] r. o zapłatę zaległych należności w łącznej sumie [...] zł (odpis tego pozwu dołączyła do wniosku). W oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała, że kapitał zakładowy Spółki wynosi -[...] zł, (w tym [...] –kapitał podstawowy, [...] zł – kapitał zapasowy, - [...] –strata za lata poprzednie), wartość środków trwałych Spółki wynosi [...] zł, za ostatni rok Spółka wykazała zysk o wartości [...] zł, zaznaczając przy tym: "sprzedaż środków trwałych". Przedstawiając jeden rachunek bankowy, Spółka podała, że stan środków na [...] r. wynosił "[...] zł". W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r. asystent doradcy podatkowego przedłożył: - zeznanie CIT-8 Spółki o wysokości osiągniętego dochodu za okres od [...] do [...] r.( przychody [...] zł, koszty [...] zł, dochód [...] zł), - deklaracje VAT-7 za [...] r. - rachunek zysków i strat według stanu na [...] r. i [...] r., - rachunek zysków i strat według stanu na [...] r. i [...] r. - bilans wg stanu na [...] r. i [...] r. (niepodpisany) oraz niepodpisany wydruk "Ewidencja środków trwałych w roku [...], stan na dzień [...] r." Uznając, że odpowiedź na wezwanie została udzielona przez osobę niebędącą upoważnioną do występowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w sprawie, wezwaniem z dnia [...] r. zobowiązano pełnomocnika Spółki do przedłożenia następujących dokumentów (podpisanych przez upoważnione osoby): - bilansu i rachunku zysków i strat Spółki za [...] rok, - wyciągu z księgi rachunkowej Spółki zawierającej zestawienie przychodów, kosztów uzyskania przychodów, dochodów (straty); ewidencję stanu środków pieniężnych (stan środków pieniężnych w kasie przedsiębiorstwa) za ostatnie trzy miesiące prowadzonej działalności gospodarczej, podpisanych przez upoważnione osoby, - kopii deklaracji złożonych w rozliczeniu podatku od towarów i usług za ostatnie trzy miesiące lub zaświadczenia właściwego organu podatkowego o nieskładaniu takich deklaracji, - odpisu rocznego zeznania podatkowego Spółki o wysokości osiągniętego przychodu za ostatni okres rozliczeniowy, wraz z potwierdzeniem złożenia w urzędzie skarbowym, - wyciągów z rachunków bankowych Spółki na dzień [...] r. oraz za okres od [...] do [...] r. W wezwaniu wyznaczono siedmiodniowy termin, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie oświadczeń i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi strony w dniu [...] r. W dniu [...] r. pełnomocnik Spółki poświadczył za zgodność z oryginałem karty [...] akt sądowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Skarżąca Spółka ubiega się w niniejszym postępowaniu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na tym etapie sprawy sprowadzających się do wpisu od skargi ustalonego w kwocie [...] zł. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Po przeanalizowaniu złożonego przez skarżącą Spółkę oświadczenia oraz dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej, należy stwierdzić, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Spółka nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów na poparcie złożonych w uzasadnieniu wniosku oświadczeń. Przedłożony niepodpisany przez osobę sporządzająca i zatwierdzającą wydruk bilansu (k. [...]), nie może stanowić dowodu w sprawie. To samo dotyczy przedłożonego wydruku dotyczącego środków trwałych. Należy także zwrócić uwagę, że Spółka nie potwierdziła braku środków pieniężnych. Wbrew wezwaniom z dnia [...] i [...] b.r. nie przedłożyła ewidencji stanu środków pieniężnych w kasie przedsiębiorstwa za ostatnie trzy miesiące prowadzonej działalności gospodarczej. Wbrew ww. wezwaniom nie przedłożyła też wyciągu z księgi rachunkowej Spółki zawierającej zestawienie przychodów, kosztów uzyskania przychodów, dochodów (straty). Nie przedłożyła także dodatkowych dokumentów wymaganych wezwaniem z dnia [...] r., t.j. wyciągów z rachunków bankowych Spółki na dzień [...] r. oraz za okres od [...] do [...] r. Z kolei z przedłożonego zeznania podatkowego wynika, że Spółka zadeklarowała za [...] rok dochód w wysokości [...] zł (przychody w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów [...] zł). Kwotę tę pomniejszyła o stratę z lat ubiegłych, co doprowadziło do zadeklarowania podstawy opodatkowania w wysokości [...] zł. Z przedłożonego rachunku zysków i strat według stanu na [...] r. (k. [...]) wynika, że Spółka wykazała przychody w wysokości [...] zł, koszty [...] zł, stratę o wartości [...] zł. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, strata powstaje w wyniku nadwyżki kosztów uzyskania przychodów nad dochodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie zatem straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej podmiotu (por. postanowienie NSA z dnia 12.04.2011r., sygn. I GZ 92/11, postanowienie NSA z dnia 11.05.2011r., sygn. II GZ 228/11). Przedsiębiorstwo, które nie wykazało natomiast, że utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 01.04.2008r., sygn. akt I OZ 208/2008). Wskazując na to wszystko, przypomnieć wypada w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05) a niedostosowanie się do wezwania, o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05, postanowienie NSA z 5 kwietnia 2008 r. sygn. akt I FSK 236/08, LEX nr 479142, postanowienie NSA z 19 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FZ 170/12, LEX nr 1137689). Mając na uwadze powyższe należało uznać, że skarżąca Spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków ma poniesienie pełnych kosztów postępowania i dlatego na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. należało postanowić, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło