I SA/Sz 474/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2017-10-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy strona skarżąca nie przedstawiła wiarygodnych dowodów na wystąpienie znaczącej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia przesłanki określonej w art. 61 § 3 P.p.s.a. Argumentacja dotycząca negatywnych konsekwencji dla konkurencyjności przedsiębiorstwa, zagrożenia upadłością, utraty miejsc pracy oraz potencjalnego wpływu braku płynności finansowej na negocjacje umów nie została poparta wiarygodnymi dokumentami, co uniemożliwiło sądowi ocenę rzeczywistego uszczerbku.
Stan faktyczny
Zakład Usługowy [...] Spółka Jawna złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2012 r. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej wykonanie może wywołać negatywne konsekwencje dla konkurencyjności przedsiębiorstwa, zagrozić upadłością i utratą miejsc pracy, a także wpłynąć na negocjacje nowych umów z powodu braku płynności finansowej. Sąd rozpatrzył wniosek o wstrzymanie wykonania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 marca 2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA – Jolanta Kwiecińska po rozpatrzeniu w Wydziale I w dniu 27 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Zakładu Usługowego [...] Spółki Jawnej z siedzibą w C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2012 r. p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 marca 2017 r. nr [...] Pismem z dnia 29 kwietnia 2017 r. Zakład Usługowy [...], St. K. , P. [...] Spółka Jawna z siedzibą w C. (dalej: "Strona"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2012 r. W skardze zamieszczony został wniosek o wstrzymanie wykonania w całości decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków dotyczących funkcjonowania Strony. Uzasadniając wniosek Strona podniosła, że wykonanie ww. decyzji może wywołać negatywne konsekwencje w zakresie konkurencyjności jej przedsiębiorstwa, a przerwa w regulowaniu bieżących zobowiązań może wskazywać na realne zagrożenie jej upadłością i związaną z tym utratą miejsc pracy zatrudnionych w niej pracowników. Wykonanie zaskarżonej decyzji zagrażające zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej stanowi o spełnieniu przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym zakresie Strona odwołała się do postanowienia NSA z dnia 18 czerwca 2004 r., sygn. akt FZ 136/04 (cytowanego (w) B. Dauter, B. Gruszczyńska, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz do art. 61). Ponadto Strona wskazała, iż obecnie negocjuje zawarcie kilku kolejnych umów na roboty budowlane i brak płynności finansowej związanej z zajęciem środków pieniężnych może spowodować, iż inwestor nie podpisze z nią umowy. W ten sposób dojdzie do pogłębienia trudnej sytuacji. Tym samym ochrona jaką daje wstrzymanie wykonania decyzji ma służyć uchronieniu przed skutkami, których nie dałoby się naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Brak podpisania umowy przez Stronę jest właśnie takim skutkiem, którego nie da się odwrócić, gdyż inwestycja ma trwać dwa lata, co pozwoli Stronie na zebranie środków finansowych niezbędnych do prawidłowego regulowania wszelkich należności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z przepisem art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego prawa złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie oznacza, iż Sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny przeprowadzonej przez Sąd, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2008 r., s. 335 i n.). Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do strony skarżącej wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Strona skarżąca powinna wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. B. Dauter, komentarz do art. 61 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [w] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, 2016 r. oraz postanowienie NSA z dnia 4 październik 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10 – orzeczenie dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak wskazania we wniosku przyczyn do wstrzymania wykonania decyzji uniemożliwia sądowi merytoryczną jego ocenę. Ponadto sąd nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie aktu lub czynności, wzywać strony skarżącej do przedłożenia dokumentów wskazujących na istnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uprawnienie do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem wiąże się z obowiązkiem jego uzasadnienia, przez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Twierdzenia powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej strony skarżącej. Nieodpowiednie uzasadnienie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej uniemożliwia bowiem jego merytoryczną ocenę. (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 4, Warszawa 2010, s. 206 oraz postanowienia NSA: z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, z dnia 9 września 2010 r., sygn. akt. I OZ 671/10 , z dnia 5 grudnia 2012 r. sygn. akt II FZ 988/12, z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13 oraz z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt I FSK 1418/17 - orzeczenia dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, Strona nie uprawdopodobniła wystąpienia przesłanki określonej w art. 61 § 3 P.p.s.a. Analizując pod tym kątem złożony wniosek oraz jego uzasadnienie należy stwierdzić, że argumentacja zaprezentowana przez Stronę nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd zwraca uwagę na informację zawartą w końcowej części uzasadnienia skargi, tj. że wykonanie decyzji może wywołać negatywne konsekwencje w zakresie konkurencyjności jej przedsiębiorstwa, a przerwa w regulowaniu bieżących zobowiązań może wskazywać na realne zagrożenie jej upadłością i związaną z tym utratą miejsc pracy zatrudnionych w niej pracowników. Jednakże zdaniem Sądu ww. argumenty nie stanowią podstawy do automatycznego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zabrakło w tym zakresie dokumentów potwierdzających wyrażone przez Stronę obawy. Ponadto fakt, że Strona obecnie negocjuje zawarcie kilku kolejnych umów na roboty budowlane i brak płynności finansowej związanej z zajęciem środków pieniężnych może spowodować, iż potencjalny inwestor nie podpisze z nią umowy również nie jest wystarczający do uznania wniosku za należycie uzasadniony, tj. zgodnie z regułami udzielania ochrony tymczasowej. Strona także w tym zakresie poprzestała na wskazaniu potencjalnego wpływu płynności finansowej na wiarygodność, jako kontrahenta. Nie przedstawiła natomiast żadnych wiarygodnych argumentów oraz dokumentów. Sąd analizując wniosek, jego uzasadnienie oraz akta sprawy nie był w stanie ustalić jaki majątek posiada Strona i jakie aktualnie osiąga dochody, ponieważ nie przedstawiła ona swojej sytuacji finansowej i w żaden sposób jej nie zobrazowała. Brak również jakichkolwiek dokumentów zawierających dane w tym zakresie. Wskazać należy, że Strona nie wykazała się w przedmiotowym zakresie aktywnością również w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, które zakończyło się prawomocną odmową jej przyznania. Powyższe okoliczności uniemożliwiły ustalenie jaki uszczerbek w wyniku uiszczenia, bądź wyegzekwowania określonej przez organ kwoty zobowiązania Strona faktycznie poniesie. Należy podkreślić, iż okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej ww. decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 marca 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do grudnia 2012 r. nie stanowi sama w sobie konieczność zapłaty przez Stronę podatku z niej wynikającego, choćby była ona realizowana w trybie egzekucji administracyjnej. Pomimo niewątpliwej uciążliwości oraz dotkliwości egzekucji, w postaci uszczuplenia majątku Strony jest ona naturalną konsekwencją wydania takiej decyzji. Ponadto, rzeczywiste konsekwencje zapłaty kwoty podatku wynikającej z zaskarżonej decyzji, uzależnione będą także od innych czynników, w szczególności od ogólnej sytuacji finansowej i majątkowej Strony, a także jej zdolności kredytowej. Wyjaśnić również należy, że wykonanie decyzji związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym ma z zasady charakter odwracalny. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może służyć zabezpieczeniu Strony przed jakimikolwiek skutkami potencjalnej egzekucji, lecz – jak wskazano wyżej - jedynie przed takimi, których w razie ewentualnego wygrania sporu sądowego nie można byłoby wyrównać lub odwrócić. Odnosząc się do przywołanego przez Stronę w uzasadnieniu wniosku, postanowienia NSA z dnia 18 czerwca 2004 r., sygn. akt FZ 136/04, Sąd wskazuje, iż o jego wyniku (tj. uchyleniu postanowienia WSA i wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji) przesądziło dołączenie przez stronę skarżącą oświadczeń i dokumentów o utracie źródła utrzymania. Tym samym przywołanie ww. orzeczenia nie było trafne. Sąd mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło