II SA/Sz 329/25
PostanowienieWSA w Szczecinie2025-06-13
Skład orzekający: Renata Bukowiecka-Kleczaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny mieszkańca gminy, który utożsamia się z protestującymi przeciwko planowaniu elektrowni wiatrowych i kwestionuje prawo do "sensownego udziału w działaniach planistycznych"?Ratio decidendi
Uchwała o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma charakter wewnętrzny i stanowi pierwszy etap procesu planistycznego. Nie kształtuje ona bezpośrednio ani pośrednio sytuacji prawnej mieszkańców, nie narusza ich indywidualnego interesu prawnego ani uprawnień. Legitymacja do jej zaskarżenia na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wymaga wykazania naruszenia własnego, zindywidualizowanego interesu prawnego, a nie ogólnego sprzeciwu wobec planowanej inwestycji czy utożsamiania się z innymi mieszkańcami.Stan faktyczny
Skarżąca E. G. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Gryficach o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Argumentowała, że uchwała narusza jej prawo do wpływania na politykę przestrzenną gminy oraz prawo do "sensownego udziału w działaniach planistycznych", utożsamiając się z mieszkańcami protestującymi przeciwko planowaniu elektrowni wiatrowych. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. G. na uchwałę Rady Miejskiej w Gryficach z dnia 24 marca 2025 r. nr XV/148/2025 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentów obrębów ewidencyjnych Dziadowo, Grądy, Otok, Prusinowo, Przybiernówko, Rzęskowo i Sikory gm. Gryfice p o s t a n a w i a odrzucić skargę
Pismem z dnia 23 kwietnia 2025 r. E. G. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Gryficach z dnia 24 marca 2025 r. nr XV/148/2025 w przedmiocie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentów obrębów ewidencyjnych Dziadowo, Grądy, Otok, Prusinowo, Przybiernówko, Rzęskowo i Sikory gm. Gryfice.
W uzasadnieniu skargi E. G. wskazała, że jej interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały polega na tym, że narusza ona prawo skarżącej do wpływania na ustalanie kierunków polityki przestrzennej Gminy G. na ww. obszarze. Skarżąca utożsamia się z mieszkańcami ww. Gminy, którzy protestują przeciwko planowaniu na jej terenie elektrowni wiatrowych. Ponadto, poprzez wady załącznika graficznego uchwały, kwestionowana uchwała narusza prawo skarżącej do "sensownego udziału w działaniach planistycznych".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może, zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Naruszenie interesu prawnego musi mieć charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i aktualny. Na skarżącym ciąży obowiązek wykazania, w jaki sposób uchwała narusza jego własny indywidualny interes prawny. Musi udowodnić, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną i pozbawia go np. pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację, lub też nakłada na niego obowiązki (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 13 października 2014 r. IV SA/Gl 1273/13).
Skarga wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ww. ustawy nie ma charakteru actio popularis, co oznacza, że nawet sprzeczność aktu organu gminy z prawem nie uprawnia do jej wniesienia. Składający skargę musi wskazać na normę materialnego prawa administracyjnego, z którego swój interes prawny wywodzi (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 2015 r. I OSK 2349/14).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest uchwała w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla fragmentów obrębów ewidencyjnych D., G., O., P., P., R. i S. gm. G..
Odnosząc się do wniesionej skargi w pierwszej kolejności należy wskazać, że sposób wykonywania prawa własności nieruchomości kształtuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. To w nim zawarte są określone zakazy i nakazy związane z planowanym zagospodarowaniem terenu. W planie miejscowym określa się przeznaczenie danego terenu pod zabudowę oraz dopuszczalne parametry takiej zabudowy. Trudno natomiast doszukiwać się w uchwale w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – a taka uchwała jest przedmiotem skargi – cech, które wpływają na sposób wykonywania prawa własności. Uchwała taka ma bowiem charakter wewnętrzny, wiążący tylko organ wykonawczy gminy. Jest bowiem pierwszym etapem procesu planistycznego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, według którego uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego nie kształtuje sytuacji prawnej osób posiadających tytuł prawny do nieruchomości znajdujących się na terenie, którego dotyczy. Uchwała taka rozpoczyna prace planistyczne przy tworzeniu planu miejscowego, określając terytorialne granice zamierzonych działań planistycznych. Uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego nie narusza aktualnie istniejącego interesu prawnego lub uprawnień skarżącego. Nie reguluje ona bowiem nie tylko wprost, ale nawet pośrednio indywidualnych uprawnień lub obowiązków skarżącego oraz jego sytuacji materialnoprawnej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2017 r. sygn. II OSK 1359/17, z dnia 15 lipca 2016 r. sygn. II OSK 1560/16, z dnia 7 kwietnia 2016 r. sygn. II OSK 720/16, z dnia 5 kwietnia 2016 r. sygn. II OSK 1888/14).
Podkreślić również należy, że rada gminy może w toku prac planistycznych dokonywać zmian co do obszaru objętego przyszłym planem a nawet, gdy uzna to za konieczne, przerwać procedurę sporządzenia planu i wycofać się z inicjatywy planistycznej.
W rozpatrywanej sprawie, stwierdzić zatem należy, że skarżąca nie wykazała, że w sprawie został naruszony jej interes prawny. W tym stanie rzeczy, Sąd nie miał podstaw do dokonania merytorycznej kontroli zaskarżonej uchwały. Dokonanie przez Sąd takiej oceny kwestionowanego aktu byłoby możliwe dopiero po ustaleniu, że stronie skarżącej przysługuje - zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym - legitymacja do jej zaskarżenia. Skoro stronie skarżącej w niniejszej sprawie legitymacja taka nie przysługuje, nie jest możliwe rozpoznawanie zarzutów dotyczących niezgodności z prawem zaskarżonej uchwały. Dopiero bowiem naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę na uchwałę rady gminy otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2008 r., II OSK 1765/07).
Stanowiska tego w żaden sposób nie podważa argumentacja skargi. Podniesiona okoliczność, że uchwała narusza prawo skarżącej do "wpływania na ustalanie kierunków polityki przestrzennej Gminy G." oraz że utożsamia się ona z "mieszkańcami gminy G., którzy protestują przeciwko planowaniu gdziekolwiek na terenie gminy G. elektrowni wiatrowych" w żaden sposób nie wskazuje na naruszenie własnego, indywidualnego i aktualnego interesu prawnego skarżącej.
W związku z powyższym, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło