I SA/Wa 1439/18

WyrokWSA w Warszawie2019-01-24

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Dorota Apostolidis, Joanna Skiba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania przez organ wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę, stwierdzić rażące naruszenie prawa oraz przyznać na rzecz skarżących sumę pieniężną?
Ratio decidendi
Skarga na niewykonanie wyroku jest zasadna, gdy organ pozostaje w bezczynności pomimo upływu terminu wyznaczonego przez sąd. W takiej sytuacji sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę, stwierdzić, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd może również przyznać skarżącym sumę pieniężną, jednakże wymaga to wykazania przez skarżących konkretnej krzywdy wynikającej z bezczynności organu, a nie tylko samego faktu przedłużania się postępowania.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na niewykonanie przez Prezydenta wyroku WSA z 2014 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Pomimo doręczenia organowi akt sprawy i prawomocnego wyroku w 2014 r., organ nie rozpoznał wniosku do dnia wydania orzeczenia. Wcześniej, w 2015 r., WSA wymierzył Prezydentowi grzywnę za niewykonywanie tego wyroku. Skarżące domagały się ponownego wymierzenia grzywny, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 3.000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oddalił skargę w pozostałej części (w zakresie żądania przyznania sumy pieniężnej) i zasądził od Prezydenta solidarnie na rzecz skarżących kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant specjalista Inga Szcześniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A. G. i D. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 428/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3.000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz A. G. i D. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia [...] lipca 2018 r. A. G. i D. K. (dalej jako: skarżące), wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 428/14. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z [...] lipca 2011 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w [...] przy ul. [...] ozn. hip. [...] –[...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 17 grudnia 2014 r. Wyrokiem z dnia 12 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 12 listopada 2014r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 500 złotych. W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżące pismem z [...] czerwca 2018 r. ponownie wezwały Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 12 listopada 2014 r., a następnie wniosły opisaną na wstępie skargę, w której domagają się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wysokość dziesięciokrotnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, przyznania na ich rzecz od organu sumy pieniężnej w odpowiedniej wysokości oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W motywach skargi przedstawiono dotychczasowy stan sprawy i wskazano, że pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu organ nie tylko nie wydał decyzji, ale nawet nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 12 listopada 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 428/14 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wniosku z [...] lipca 2011 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w [...] przy ul. [...] ozn. hip.[...]. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 17 grudnia 2014 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 17 lutego 2015 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 12 listopada 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 1440/15), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Oznacza to, że od blisko czterech lat organ pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi grzywny - skomplikowanym charakterem zawisłej przed nim sprawy administracyjnej, czy ilością analogicznych spraw rozpoznawanych przez organ. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny w kwocie 3000 złotych. Jej wysokość uwzględnia zarówno okres zwłoki, jak i wymiar uprzednio z tego tytułu nałożonej sankcji. Zdaniem sądu w realiach niniejszej sprawy brak było natomiast podstaw do przyznanie od organu na rzecz skarżących na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a., sumy pieniężnej i z tego względu w powyższej części skarga została oddalona. Ta bowiem ze względu na jej kompensacyjny charakter, stanowi swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Ma więc - jak wskazuje się w orzecznictwie - zrekompensować skarżącemu stratę, jaką poniósł on na skutek bezczynności organu (por. wyroki NSA z: 16.05.2017 r. sygn. akt I OSK 2934/16; 7.09.2017 r. sygn. akt I OSK 798/17, 16.02.2018 r. sygn. akt I OSK 1161/16, wszystkie dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). A skoro tak, to wniosek o jej przyznanie winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest bowiem w takiej sytuacji uwarunkowana wskazaną argumentacją. Tymczasem w niniejszej sprawie tego rodzaju argumentacji skarga jest pozbawiona. Nie sposób bowiem poniesienia realnej krzywdy skutecznie wywieźć li tylko z samego faktu przedłużającego się postępowania. A to na ten aspekt kładły nacisk skarżące uzasadniając żądanie przyznania sumy pieniężnej, nawiązują zresztą do całego okresu procedowania sprawy od momentu jej wszczęcia. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 powołanej ustawy. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art.119 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło