I SA/Wa 1460/19
WyrokWSA w Warszawie2019-09-24
Skład orzekający: Monika Sawa, Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo ocenił operat szacunkowy, stanowiący podstawę ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, nie odnosząc się do zarzutów strony odwołującej się dotyczących wadliwości tego operatu i znacząco niższej wartości nieruchomości w porównaniu do poprzednio ustalonego odszkodowania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w tym obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i ustosunkowania się do zarzutów strony. Zaniechał krytycznego odniesienia się do operatu szacunkowego, zwłaszcza w kontekście znacznego zmniejszenia wartości nieruchomości w porównaniu do poprzednio ustalonego odszkodowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za nieruchomości przejęte pod budowę drogi krajowej. Wojewoda ustalił odszkodowanie w wysokości niższej niż poprzednio ustalone i wypłacone. Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody, zaliczając na poczet odszkodowania kwoty już wypłacone. Strona skarżąca kwestionowała prawidłowość operatu szacunkowego i zbyt niską wysokość odszkodowania. Sąd administracyjny uchylił decyzję Ministra, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju na rzecz D. F. kwotę 1031 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Monika Sawa Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska WSA Jolanta Dargas (spr.) Protokolant referent stażysta Aneta Suchecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2019 r. sprawy ze skargi D. F. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...]; 2. zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju na rzecz D. F. kwotę 1031 (tysiąc trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju uchylił w całości decyzję organu I instancji i ustalił na rzecz D. F. odszkodowanie w wysokości [...] zł (pkt 1) oraz zaliczył na poczet kwoty odszkodowania, ustalonej w pkt 1, kwotę wypłaconą odwołującemu się przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na podstawie decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2010 r. nr [...] i decyzji Ministra Infrastruktury z [...] sierpnia 2011 r. nr [...].
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Decyzją z dnia [...] września 2007 r. nr [...], Wojewoda [...] ustalił lokalizację drogi krajowej nr [...] obejmującej budowę obwodnicy miasta [...] wraz z przebudową i budową infrastruktury technicznej. Decyzją tą zatwierdzono również projekt podziału enumeratywnie wskazanych nieruchomości, stwierdzając jednocześnie, iż nieruchomości te staną się własnością Skarbu Państwa z dniem, w którym w/w decyzja nabędzie cechę ostateczności.
Następstwem powyższego zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania m. in. dla D. F., jako dotychczasowego właściciela działek zajętych pod drogę. W wyniku tego postępowania, Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], wydaną w ramach związania wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2012 r. (sygn. akt I SA/Wa 1996/11) i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r. (sygn. akt I OSK 1503/12) - ustalił na rzecz D. F. odszkodowanie w wysokości [...] zł za przejęcie - z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa - nieruchomości położonej w obrębie [...] w gminie [...], oznaczonej jako działki: nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, jako przeznaczonej pod budowę obwodnicy miasta [...] w ciągu drogi krajowej nr [...], a także zobowiązał D. F. do zwrotu odszkodowania na rzecz Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w B. w wysokości [...] zł.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł D. F.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania, przyznanego D. F. stanowił operat szacunkowy, sporządzony w dniu [...] maja 2014 r. na zlecenie Wojewody [...] przez rzeczoznawcę majątkowego M. W. Autor operatu szacunkowego ustalił, że w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w S. z [...] grudnia 1999 r. nr [...], przedmiotowe działki były położone na terenie oznaczonym jako grunty rolne, w obszarze [...] Parku Narodowego. Rzeczoznawca majątkowy wskazał przy tym, że na rynku lokalnym oraz regionalnym brak było transakcji dotyczących nieruchomości drogowych, porównywalnych z nieruchomością będącą przedmiotem wyceny. Z tego względu, dla celów wyceny, przeprowadził szczegółową analizę cen gruntów rolnych jako przeważających wśród gruntów przyległych oraz przyjął, że cel wywłaszczenia zwiększał wartość nieruchomości, co skutkowało zwiększeniem uzyskanej wartości o 50%.
W ocenie organu odwoławczego, powyższy operat szacunkowy spełniał wszystkie wymogi formalne, określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 z późn. zm.) i opierał się na: prawidłowych danych, dotyczących szacowanej nieruchomości, właściwym doborze nieruchomości podobnych oraz właściwym ustaleniu współczynników korygujących.
Ponadto, Minister Infrastruktury i Rozwoju, wyjaśniając zaliczenie na poczet kwoty odszkodowania ustalonej w pkt 1 tej decyzji, kwoty uprzednio wypłaconej odwołującemu się, odwołał się w tym miejscu do poglądu wyrażonego w wiążącym w tej sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r. (sygn. akt I OSK 1503/12). Wyjaśnił też jednocześnie, że brak było podstaw prawnych do zobowiązania D. F. - w drodze decyzji administracyjnej - do zwrotu części uprzednio wypłaconego odszkodowania. Obowiązek zwrotu na rzecz Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad kwoty odszkodowania nie miał bowiem charakteru administracyjnego.
Wyżej przedstawiona decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. stała się przedmiotem skargi D. F. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze tej akcentowano zwłaszcza, że ostatnio przyznane skarżącemu odszkodowanie było zbyt niskie oraz, że operat szacunkowy został sporządzony wadliwie. Zawierał on bowiem transakcje pochodzące z lat 2013-2014, które dotyczyły gruntów rolnych położonych w znacznej odległości od drogi krajowej. W ocenie skarżącego, poprzednio zatem przyznane mu odszkodowanie było ustalone w prawidłowej wysokości.
Dodatkowo, na etapie postępowania sądowego, skarżący przedłożył Sądowi nowy operat szacunkowy z dnia [...] sierpnia 2015 r., sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego H. K. i wnosił o dopuszczenie z niego dowodu - na okoliczność wartości przejętej pod obwodnicę nieruchomości, gdyż z operatu tego wynikało, że sporne działki oszacowano na kwotę [...] zł.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację, zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 24 września 2015 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1431/15), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. podnosząc, że skarga okazała się zasadna, choć z innych powodów niż te, które w niej wskazano.
Powyższy wyrok, na skutek uwzględnienia skargi kasacyjnej organu, został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 840/16) i sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Ponownie zatem rozpoznając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 czerwca 2018r. sygn. akt IV SA/Wa 1085/18 oddalił skargę D. F. uznając, że zaskarżona decyzja była zgodna z prawem. Organ uczynił bowiem zadość wskazaniom, zawartym w wyrokach: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2012 r. (sygn. akt I SA/Wa 1996/11) i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r. (sygn. akt I OSK 1503/12) oraz z dnia 23 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 840/16).
Powyższy wyrok został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 maja 2019r. sygn. akt I OSK 4412/18 i sprawa przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że Sąd I instancji w istocie nie wyjaśnił dlaczego skarga D. F. nie była uzasadniona, a uzasadnienie wyroku nie spełniało wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a.
Sąd II instancji wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji, mając na uwadze, że rozpatrywana sprawa jest sprawą nietypową, bo nie z własnej winy stronie przyznano odszkodowanie w wysokości o wiele niższej niż to, które jej poprzednio ustalono i wypłacono, powinien przede wszystkim zbadać, czy podniesione przez D. F. zarzuty zawarte w odwołaniu zostały należycie rozpatrzone, to jest czy organ odwoławczy podjął jakiekolwiek działania w celu ich wyjaśnienia lub czy się do nich odniósł. Jeśliby zaś Sąd pierwszej instancji doszedł do wniosku, że postępowanie przed organem II instancji nie naruszało prawa w sposób istotny to winien następnie ocenić, czy operat szacunkowy, na podstawie którego wydano zaskarżoną decyzję, odpowiadał wymogom, przewidzianym we wskazanych wyżej aktach prawnych (czy biegły zgodnie z przepisami prawa zastosował przyjęte przez siebie rozwiązania i czy jej należycie uzasadnił).
W piśmie z dnia 10 września 2019r. stanowiącym uzupełnienie skargi skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko, nadal kwestionując prawidłowość sporządzenia operatu szacunkowego stanowiącego podstawę ustalenia wysokości odszkodowania.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Rozpoznając sprawę niniejszą na podstawie całokształtu materiału dowodowego w niej zgromadzonego i biorąc pod uwagę wiążącą na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi moc wyroku NSA z dnia 16 maja 2019r. sygn. akt I OSK 4412/18 Sąd uznał skargę za zasadną, bowiem decyzja organu II instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazać należy, że art. 7 i 77 § 1 k.p.a. nakładają na organy administracji publicznej obowiązek ustalania prawdy obiektywnej i podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, przy zastosowaniu wszelkich koniecznych środków dowodowych, z uwzględnieniem słusznego interesu strony. Podkreślić też trzeba, że ustanowiona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów zobowiązuje do oparcia się przez organ na przekonujących podstawach – wskazanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, stosownie do treści art. 107 § 3 k.p.a. – i wyklucza formułowanie dowolnych ustaleń i ocen. Ponadto w przypadku organu odwoławczego zasada dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) zobowiązuje ten organ do merytorycznego rozpatrzenia sprawy w pełnym zakresie, przy czym organ ten dodatkowo winien ustosunkować się do treści i zarzutów odwołania. Oceniając sprawę z tego punktu widzenia należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie spełnia powyższych wymogów.
W szczególności trafnie zarzucono zaskarżonej decyzji, że nie podjęto wystarczających działań celem wyjaśnienia, czy nie jest możliwe ustalenie wartości wywłaszczonej nieruchomości w oparciu o transakcje dotyczące nieruchomości drogowych.
Jak wskazał w wydanym w niniejszej sprawie wyroku NSA, a stanowisko to Sąd w składzie obecnie orzekającym podziela, w sprawie istotne jest, że decyzja o ustaleniu odszkodowania była wydawana kilkakrotnie, a co znamienne, poprzednio ustalając odszkodowanie Wojewoda [...] opierał się na operacie rzeczoznawcy majątkowego sporządzonym w dniu [...] września 2010r. i przyjął, że wartość przejętej na rzecz [...], orzekając decyzją z dnia [...] lipca 2014r., wydaną na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego w dniu [...] maja 2014r. uznał, że wartość wycenianej nieruchomości wynosiła tylko [...] zł.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący podnosił zarzuty w stosunku do operatu wskazując, że biegły uwzględnił tereny położone w gminie [...] w odległości ponad 20 km, a nie uwzględnił transakcji z pobliskiej gminy [...], w sąsiedztwie zaś przedmiotowych działek znajdowała się działka z [...] gdzie cena ziemi bez odszkodowania wynosiła [...] zł za metr kw. Również w skardze wniesionej do Sądu skarżący podnosił, że operat szacunkowy zawiera wady, a nieruchomości przyjęte do porównania nie zawierały cech nieruchomości podobnych do wycenianej ze względu na położenie i przeznaczenie. Ponadto biegły zdaniem skarżącego w pierwszej kolejności winien wziąć pod uwagę ceny transakcyjne nieruchomości drogowych.
Do zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu organ II instancji się nie odniósł stwierdzając jedynie, że zarzuty te są nieuzasadnione.
W sytuacji, gdy strona w toku postępowania kieruje określone zarzuty przeciwko opinii biegłego, czy też wskazuje na jej zdaniem istotne okoliczności mające w jej ocenie wpływ na oszacowanie wartości nieruchomości, organ obowiązany jest do przekazania stanowiska strony biegłemu i zobowiązania autora opinii do złożenia wyjaśnień odnośnie do zarzutów strony. W niniejszej sprawie rzeczoznawca majątkowy nie został wezwany do ustosunkowania się do postawionych zarzutów wobec operatu. Zatem jakkolwiek organ odwoławczy ocenił operat szacunkowy, to w istocie zaniechał krytycznego odniesienia się do sporządzonego operatu będącego podstawą dla ustalenia wysokości odszkodowania, biorąc w szczególności pod uwagę tak znaczne zmniejszenie wartości nieruchomości w porównaniu do operatu szacunkowego sporządzonego w dniu [...] września 2010r., na podstawie którego ustalono i wypłacono skarżącemu odszkodowanie.
Uszło uwadze organu odwoławczego, iż z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wynika obowiązek dwukrotnego rozpoznania sprawy, przy czym ocena organu odwoławczego winna uwzględniać także zarzuty oraz argumenty podniesione w odwołaniu. W szczególności winna, mając na uwadze treść art. 107 § 3 k.p.a. wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, że operat szacunkowy jest opinią biegłego, która podlega nie tylko ocenie pod względem formalnym, ale również pod względem materialnym - uwzględnienia wartości przyjętych w ustawie o gospodarce nieruchomościami i przepisach wykonawczych wydanych na podstawie tej ustawy (por. wyrok NA z dnia 12 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 378/10, dostępny w CBOSA). Wobec tego organ obowiązany jest dokonać jego oceny, stosownie do wymogów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135, wartość rynkowa nieruchomości. Z kolei w myśl art. 151 ust. 1 u.g.n., wartość rynkową nieruchomości stanowi najbardziej prawdopodobna jej cena, możliwa do uzyskania na rynku, określona z uwzględnieniem cen transakcyjnych przy przyjęciu następujących założeń: 1) strony umowy były od siebie niezależne, nie działały w sytuacji przymusowej oraz miały stanowczy zamiar zawarcia umowy; 2) upłynął czas niezbędny do wyeksponowania nieruchomości na rynku i do wynegocjowania warunków umowy. Jeżeli chodzi o czynniki decydujące o wartości rynkowej nieruchomości, to przy określaniu tej wartości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami (art. 134 ust. 2 u.g.n.). Rzeczoznawca majątkowy sporządzając operat winien uwzględnić w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych (art. 154 ust. 1 u.g.n.). W przypadku nieruchomości nabywanych na mocy specustawy drogowej, wysokość odszkodowania ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Szczegółowe zasady ustalania tego odszkodowania reguluje § 36 ust. 1 – 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Zgodnie z tym przepisem, wartość rynkową nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania za nieruchomości wywłaszczone lub przejęte z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych określa się, przyjmując stan nieruchomości z dnia wydania decyzji, ceny nieruchomości z dnia ustalenia odszkodowania, a przeznaczenie nieruchomości zgodnie z art. 154 u.g.n. bez uwzględnienia ustaleń decyzji. Nie uwzględnia się nakładów poniesionych na nieruchomości po dniu wydania decyzji. W myśl § 36 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, w przypadku gdy dane z lokalnego i regionalnego rynku nieruchomości są niewystarczające do określenia wartości rynkowej zgodnie z ust. 1, wartość nieruchomości objętej decyzją określa się w podejściu kosztowym. Zgodnie z § 36 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, w przypadku gdy przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, powoduje zwiększenie jej wartości, wartość rynkową nieruchomości określa się w następujący sposób: 1) wartość działek gruntu wydzielonych pod nowe drogi publiczne albo pod poszerzenie dróg istniejących stanowi iloczyn wartości 1 m² gruntów, z których wydzielono te działki gruntu, i ich powierzchni, 2) wartość nieruchomości zajętych pod drogi publiczne stanowi iloczyn wartości 1 m² gruntów o przeznaczeniu przeważającym wśród gruntów przyległych i ich powierzchni, - powiększony, na podstawie badania rynku nieruchomości, nie więcej niż o 50%. W myśl zaś § 36 ust. 4 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, w przypadku gdy na realizację inwestycji drogowej została wywłaszczona lub przejęta z mocy prawa nieruchomość, która na dzień wydania decyzji była przeznaczona pod inwestycję drogową, wartość rynkową określa się, przyjmując przeznaczenie nieruchomości przeważające wśród gruntów przyległych, chyba że określenie wartości jest możliwe przy uwzględnieniu cen transakcyjnych nieruchomości drogowych. Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio. W świetle powyższych regulacji jest oczywiste, że biegły może dokonać wyceny nieruchomości na podstawie przeznaczenia nieruchomości przeważającego wśród gruntów przyległych dopiero po stwierdzeniu, że nie jest możliwe określenie wartości nieruchomości przeznaczonej w planie miejscowym pod drogi przy uwzględnieniu cen transakcyjnych nieruchomości drogowych. Ustalenie w takim przypadku wartości nieruchomości według przeznaczania przeważającego wśród gruntów przyległych jest wyjątkiem od zasady ustalania odszkodowania według wartości rynkowej nieruchomości i musi być interpretowane w sposób ścisły. Przy czym zawarte w § 36 ust. 4 rozporządzenia odesłanie do m. in. § 36 ust. 2 należy rozumieć w ten sposób, że poszukiwanie podobnych transakcji drogowych winno objąć nie tylko rynek lokalny, ale i rynek regionalny. Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd, że jako rynek lokalny należy co do zasady przyjąć teren powiatu, zaś jako rynek regionalny teren województwa (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2016 r., I OSK 2269/14 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2015 r., I OSK 1831/13, CBOSA i cyt. tam orzecznictwo). Pogląd, że w świetle konstytucyjnej zasady słusznego odszkodowania (czyli zasady opartej m. in. na założeniu, że odszkodowanie nie powinno być wyższe niż wartość rynkowa nieruchomości) oraz treści § 36 ust. 1 -4 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości biegły, przed dokonaniem wyceny na podstawie wartości nieruchomości według przeznaczania przeważającego wśród gruntów przyległych, winien najpierw zbadać transakcje nieruchomościami drogowymi na rynku lokalnym, a w razie ich braku także na rynku regionalnym, co Naczelny Sąd Administracyjny wyraził m. in. w wyrokach z dnia 27 stycznia 2017 r., I OSK 616/15 oraz z dnia 19 października 2016 r., I OSK 130/16 – CBOSA) i Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela wskazaną tam argumentację.
W realiach niniejszej sprawy jest bezsporne, że wywłaszczona nieruchomość na dzień wydania decyzji lokalizacyjnej z [...] września 2007 r. użytkowana była rolniczo i takie było jej przeznaczenie w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w S. z dnia [...] grudnia 1999r. Bezpośrednie otoczenie stanowiły grunty rolne. Autor operatu wprawdzie dokonał analizy rynku lokalnego i regionalnego pod kątem wystąpienia transakcji nieruchomościami drogowymi, jednakże stwierdził, że na rynkach tych brak było transakcji nieruchomości drogowych porównywalnych z nieruchomością wycenianą. Stanowiska swojego biegły w żaden sposób nie uzasadnił, poprzestając tylko na stwierdzeniu, że nieruchomości nie były porównywalne.
Biorąc jednak pod uwagę zarzuty podniesione w odwołaniu, jak również nietypowe okoliczności niniejszej sprawy (znacznie mniejsze odszkodowanie w porównaniu z ustalonym i wypłaconym w 2010r.), obowiązkiem organu było wyjaśnienie powyższej kwestii w sposób nie budzący wątpliwości, czego organ zaniechał, nie podejmując nawet próby jej wyjaśnienia.
Z uwagi na konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji organu II instancji, konieczne stało się również uchylenie decyzji organu I instancji, zważywszy, że zgodnie z treścią art. 156 § 3 ugn operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, przez okres 12 miesięcy od daty jego sporządzenia( ....)
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewoda uwzględni sformułowane wyżej oceny prawne, zleci sporządzenie operatu szacunkowego rzeczoznawcy majątkowemu, a następnie wyda rozstrzygnięcie odpowiadające prawu, które uzasadni zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku, o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło