I SA/Wa 1554/21

WyrokWSA w Warszawie2022-02-14

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Iwona Kosińska, Iwona Ścieszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który wydał decyzję merytoryczną w przedmiocie wniosku o odszkodowanie, pozostaje w bezczynności w rozumieniu przepisów PPSA, uzasadniającej wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej na rzecz strony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności w rozumieniu przepisów PPSA, jeśli wydał decyzję merytoryczną w przedmiocie wniosku, nawet jeśli strona nie jest z niej zadowolona. Celem skargi o wymierzenie grzywny jest wymuszenie na organie załatwienia sprawy, a nie ocena sposobu, w jaki zostało to uczynione. W przypadku wydania decyzji, nawet odmawiającej przyznania świadczenia, organ wykonał obowiązek nałożony wyrokiem sądu, co skutkuje oddaleniem skargi o wymierzenie grzywny.
Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na niewykonanie przez Prezydenta m. st. Warszawy wyroku WSA w Warszawie z 2013 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Skarżące domagały się wymierzenia grzywny i przyznania sumy pieniężnej, wskazując na wieloletnią bezczynność organu. Prezydent wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że wydał decyzję odmawiającą przyznania odszkodowania, a następnie sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez Wojewodę. Po śmierci jednej ze stron postępowanie zostało zawieszone.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Asesor WSA Iwona Ścieszka po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. K. w miejsce której wstąpił M. K. i K. S. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13 oddala skargę. M. K. i K. S. pismem z 15 czerwca 2021 r. wniosły skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13. Wyrokiem tym Sad zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...], przy ul. [...], ozn. hip. [...]. Skarżące wniosły o wymierzenie Prezydentowi grzywny w wysokości stosownej do bezczynności w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie, biorąc pod uwagę kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2020 r. ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego 9 lutego 2021 r. Ponadto, wniosły o przyznanie od organu na ich rzecz sumy pieniężnej w kwocie 3.000 złotych, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawnie przypisanych oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skargi podały, że wyrokiem z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13 Sąd zobowiązał Prezydenta m. st. Warszawy do rozpoznania wniosku z 15 listopada 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie, przy ul. [...], ozn. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wskazały, że akta administracyjne wraz z odpisem prawomocnego wyroku Sądu z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 506/16 wypłynęły do organu 21 stycznia 2014 r. Wyznaczony przez Sąd termin upłynął w dniu 21 marca 2014 r. Podniosły, że w związku z niewykonaniem wyroku z 18 listopada 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 9 września 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2320/14 oraz wyrokiem z 18 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1794/15 wymierzył Prezydentowi m. st. Warszawy grzywny w wysokości 1.000 zł oraz 5.000 zł. Pismem z 10 czerwca 2021 r. skarżące ponownie wezwały Prezydenta do wykonania wyroku Sądu z 18 listopada 2013 r. Podniosły, że pomimo nałożenia na organ grzywny oraz ponownego wezwania do wykonania wyroku, Prezydent nadal pozostaje w bezczynności nie podejmując działań zmierzających do zakończenia postępowania. Skarżące wskazały, że zasadne jest nałożenie na Prezydenta grzywny adekwatnej do bezczynności organu w wykonaniu wyroku, trwającej od 7 lat. Uzasadniając wniosek o przyznanie sumy pieniężnej zaznaczyły, że pomimo upływu 7 lat od wydania wyroku oraz nałożenia grzywien w wysokości 1.000 zł oraz 5.000 zł organ od lat nie podejmuje żadnych działań zmierzających do zakończenia postępowania. Z tego względu, występuje uzasadniona obawa, iż bez nałożenia na organ środka w postaci sumy pieniężnej sprawa nie zostanie rozpoznana przez najbliższe miesiące, a nawet lata. Skarżące podniosły, że od 7 lat oczekują na rozpoznanie sprawy, której przedmiotem jest przyznanie odszkodowania za majątek rodzinny bezprawnie odebrany. Zaznaczyły, że domagając się rekompensaty za bezprawne pozbawienie mienia spotykają się z bezprawnym działaniem organu, który przez lata nie rozpoznaje wniosku o odszkodowanie pomimo, iż obowiązek taki wynika z przepisów prawa oraz wyroku Sądu. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z 12 marca 2020 r., nr [...] uchylił decyzję Prezydenta [...] z 7 lutego 2019 r., nr [...] odmawiającą przyznania odszkodowania za budynek stojący na gruncie położonym w Warszawie, przy dawnej ul. [...] hip. 1618 G i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zaznaczył, że w wykonaniu zaleceń Wojewody [...] dotyczących poszerzenia dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego pismami z 15 czerwca 2021 r. zwrócił się do Wydziału Zasobów Lokalowych dla dzielnicy Śródmieście oraz Biura Administracji i Spraw Obywatelskich z prośbą o przekazania dodatkowej dokumentacji w sprawie. Jednocześnie Biuro dokonało sprawdzenia aktualności danych stron postępowania w bazie PESEL. W wyniku sprawdzenia okazało się, że 19 października 2020 r. zmarła jedna ze stron postępowania – M. K.. Z tego względu, postanowieniem z 28 czerwca 2021 r., nr [...] organ zawiesił postępowanie administracyjne do czasu wykazania następstwa prawnego po M. K.. Z dołączonego do akt sądowych aktu poświadczenia dziedziczenia z 26 kwietnia 2021 r. wynika, że spadek po M. K. na podstawie ustawy nabył w całości syn I. K.. Następca prawny skarżącej potwierdził czynności dokonane przez pełnomocnika zmarłej skarżącej. Spadkobierca skarżącej złożył oświadczenie, że potwierdza wszystkie czynności swojego pełnomocnika będącego jednocześnie pełnomocnikiem zmarłej matki dokonane do 9 lipca 2021 r., a w szczególności wezwanie z 10 czerwca 2021 r. do wykonania wyroku Sądu oraz wniesienie skargi do Sądu z 15 czerwca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 t.j.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie, przy ul. [...], ozn. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu 21 stycznia 2014 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że skarżący wezwali organ pismem z 10 czerwca 2021 r. do wykonania wyroku Sądu z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13. Wymóg poprzedzenia skargi wezwaniem organu został spełniony, dlatego przystąpiono do merytorycznej oceny jej zasadności. Wskazać należy, że celem przytoczonego przepisu jest wymuszenie na organie administracyjnym, działania polegającego na wykonaniu wyroku (w przypadku skargi na bezczynność) albo załatwieniu sprawy (po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności). W niniejszej sprawie, wyrokiem z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13 Sąd rozpoznał skargę na bezczynność i zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie, przy ul. [...], ozn. hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. W związku z niewykonaniem ww. wyroku, Sąd wyrokiem z 9 września 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2320/14 wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1.000 zł oraz stwierdził, że prowadzenie postępowania przez organ nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Kolejnymi wyrokami z : 18 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1794/15; 9 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1735/16; 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Wa 2254/17 oraz 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 54/19 Sąd wymierzył Prezydentowi m. st. Warszawy grzywny w wysokości: 5.000 zł, 7.000 zł, 12.000 zł i 15.000 zł oraz stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, przyznał na rzecz skarżących sumy pieniężne w kwocie po 1.500 zł, 3.000 zł, 5.000 zł na rzecz każdej z nich. Podkreślić należy, że wbrew twierdzeniom skarżących organ wykonał wyrok Sądu z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13 i rozpoznał wniosek o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Jak wynika z akt sprawy Prezydent [...] decyzją z 7 lutego 2019 r., nr [...] odmówił przyznania odszkodowania za budynek stojący na gruncie, przy dawnej ul. [...] w [...]. W wyniku rozpatrzenia odwołania K. S. i M. K. od powyższej decyzji Wojewoda [...] decyzją z 12 marca 2020 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Następnie, od powyższej decyzji Wojewody [...]ego został wniesiony sprzeciw do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 25 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 949/20 oddalił sprzeciw K. S. i M. K. na decyzję Wojewody [...]ego z 12 marca 2020 r., nr [...]. Stwierdzić zatem należy, że Prezydent [...] załatwił sprawę i rozpoznał wniosek o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Natomiast grzywna mogłaby zostać wymierzona organowi w razie wykazania, że nie załatwił on sprawy wszczętej wspomnianym wnioskiem po wydaniu przez Sąd wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku. Grzywna ma na celu wymuszenie zakończenie sprawy przez organ, czyli w niniejszej sprawie rozpoznania wniosku o odszkodowanie. W ocenie Sądu, organ zastosował się do obowiązku nałożonego wyrokiem z 18 listopada 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 435/13. Prezydent [...] rozpoznał wniosek i wydał decyzję z 7 lutego 2019 r., nr [...] odmawiającą przyznania odszkodowania za budynek stojący na gruncie przy dawnej ul. [...] w [...]. Odmienne przekonanie skarżących może doprowadzić do ewentualnego uruchomienia kontroli załatwienia sprawy w innym trybie. Brak podejmowania przez Prezydenta [...] czynności po przekazaniu przez Wojewodę [...] sprawy do ponownego rozpoznania może stanowić przedmiot ewentualnej skargi na bezczynność organu. Wyjaśnić należy, że skarga o wymierzenie organowi grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Sądu i skarga na bezczynność inicjują dwa różne postępowania, dlatego nie można ich utożsamiać ze sobą (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OZ 786/08, LEX nr 527787). Natomiast, ocena poprawności załatwienia wniosku byłaby oceną merytoryczną, niedopuszczalną w sprawie o wymierzenie grzywny (tak przykładowo Wojewódzkie Sądy Administracyjne w: Gliwicach w wyroku z 4 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 901/07, LEX nr 479800 i we Wrocławiu w wyroku z 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 1879/07, LEX nr 471132). Reasumując stwierdzić należy, że rozpatrywana w tej sprawie skarga ma doprowadzić do zbadania, czy organ zadośćuczynił nakazowi zawartemu w wyroku Sądu z 18 listopada 2013 r., nie jest natomiast jej rolą doprowadzenie do oceny sposobu, w jaki to uczynił. Skoro organ rozpoznał wniosek o odszkodowanie i wydał decyzję odmawiającą przyznania odszkodowania za przedmiotową nieruchomość to żądanie skargi wymierzenia grzywny oraz przyznania sumy pieniężnej mające zdyscyplinować organ do załatwienia sprawy i ukaranie go za ewentualne nierespektowanie orzeczeń sądowych, jest chybione. Z tego względu, wniesiona skarga podlega oddaleniu. Mając na uwadze wszystkie przedstawione wyżej okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło