I SA/Wa 1716/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Trochym, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia 15 czerwca 2023 r. nr KKU-137/21 w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji o nabyciu z mocy prawa przez gminę prawa własności nieruchomości oddala skargę. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją nr KKU-137/21 z 15 czerwca 2023 r. utrzymała w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego nr WS-VII.7532.3.67.2013.KM z 1 lipca 2021 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody Małopolskiego nr WS-VII.7532.1.418.2012.RM z 3 października 2012 r. - stwierdzającej że z dniem 27 maja 1990 r. Gmina [...] nabyła z mocy prawa, nieodpłatnie, prawo własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb Nr [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0098 ha, objętej księgą wieczystą Nr [... prowadzoną przez Sąd Rejonowy dla [..., Wydział IV Ksiąg Wieczystych. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wojewoda Małopolski decyzją nr WS-VII.7532.1.418.2012.RM z 3 października 2012 r. twierdził, że z dniem 27 maja 1990 r. Gmina [...] nabyła z mocy prawa, nieodpłatnie, prawo własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,0098 ha. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 1990 r. nr 32 poz. 191), dalej także jako "ustawa z dnia 10 maja 1990 r.". Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 19 października 2012 r. Pismem z 30 lipca 2013 r. H. G. wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją komunalizacyjną oraz o wydanie decyzji odmawiającej komunalizacji na rzecz Gminy [...] nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] jednostka ew. [...], obręb nr [.... Wojewoda Małopolski postanowieniem z 8 sierpnia 2013 r. wznowił postępowanie zakończone ww. decyzją komunalizacyjną, a następnie - po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego - decyzją z 11 marca 2015 r. nr WS-VII.7532.3.67.2013.RM odmówił uchylenia tej decyzji. Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji Wojewody Małopolskiego z 11 marca 2015 r. Po rozpatrzeniu tego odwołania Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z 27 czerwca 2017 r.nr . KKU-98/17 uchyliła zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego z 11 marca 2015 r. nr WS-VII.7532.3.67.2013.RM w całości i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Komisja wskazała, że organ pierwszej instancji winien był ustalić, czy w dniu 27 maja 1990 r. nieruchomość podlegająca komunalizacji była mieniem państwowym (stanowiła własność Skarbu Państwa), a po pozytywnym ustaleniu tych okoliczności winien ustalić, czy mienie należało w tym dniu do podmiotów wskazanych w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. oraz czy nie wystąpiły negatywne przesłanki wskazane w art. 11 i art. 12 powołanej ustawy. Dodatkowo Komisja wskazała, że niezbędnym jest ustalenie, czy pomimo, że decyzja wywłaszczeniowa Prezydium Rady Narodowej m. [...] nr Sa.V-1/89/58 z 18 lutego 1959 r. dotyczyła gruntu o powierzchni 0,0079 ha, to objęła ona całą przedmiotową nieruchomość o powierzchni 0,0098 ha. Rozpoznając ponownie sprawę o Wojewoda Małopolski decyzją z 1 lipca 2021 r. nr WS-VII.7532.3.67.2013.KM odmówił uchylenia powyższej decyzji komunalizacyjnej. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji odniósł się do każdej z podstaw prawnych, wskazanych przez skarżącego jako przesłanki do wznowienia postępowania administracyjnego. W pierwszej kolejności odniósł się do kwestii przymiotu strony postępowania w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa gruntu przez Gminę [...]. Powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. – wyjaśnił, jakie przepisy znajdą zastosowanie dla ustalenia pojęcia strony w niniejszym postępowaniu. Wskazany został pogląd zgodnie z którym stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa jako dotychczasowy właściciel mienia oraz właściwa gmina, jak również podmiot, który wykaże, iż to właśnie jemu przysługiwało prawo własności do mienia stanowiącego przedmiot komunalizacji. W związku z powyższym niezbędne było ustalenie, czy skarżący bądź jego poprzednik prawny w dniu 27 maja 1990 r. posiadał tytuł prawnorzeczowy do przedmiotowej nieruchomości wykluczający własność Skarbu Państwa, ponieważ tylko posiadanie takiego tytułu powodowałoby uznanie go za stronę postępowania komunalizacyjnego. W tym celu Wojewoda ustalił, że parcela gruntowa liczba katastralna [...] została objęta treścią księgi wieczystej Nr [...], stanowiącej dalszy ciąg Lwh [...] gm. kat. [...], przesłanej przez Sąd Rejonowy dla [...] w [...] IV Wydział Ksiąg Wieczystych. W dziale II jako właściciele nieruchomości wpisane były osoby fizyczne, a w dziale III tej księgi wieczystej figurował wpis "wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego odnośnie działki [...].kat. [...], o powierzchni 90 m2 na rzecz Skarbu Państwa na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych [...] -miasta w [... na podstawie wniosku z 8 grudnia 1958 r. Dz. Kw [...] - wpisano dnia 24.12.1958 r.". Wpis ten został wykreślony z księgi wieczystej nr [...] w dniu 15 czerwca 2012 r. na wniosek Dz. Kw. [...] z 17 maja 2012 r., a podstawę wykreślenia stanowiło orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58. Następnie zaś ustalił - podstawie zgromadzonych w trakcie prowadzonego postępowania wznowieniowego dokumentów - że pismem z 21 listopada 1958 r. Dyrekcja Budowy Osiedli Robotniczych [...] – [...] w [..] w [...] wystąpiła do Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urzędu Spraw Wewnętrznych z wnioskiem o wywłaszczenie - na podstawie art. 3 ust. 1 i art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. (Dz. U. Nr 17 poz. 70) - nieruchomości położonych w gm. kat. [...] przy ul. [..., oznaczonych m.in. jako parcela gruntowa liczba katastralna [...] w części odpowiadającej powierzchni 0,0090 ha. Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny wszczęło postępowanie wywłaszczeniowe w stosunku do pgr.1.kat. [...] o pow. 0,0090 ha stanowiącej własność J. C. oraz jego żony po 1/4 części. Zaś Sąd Powiatowy dla m. [...] Wydział III postanowieniem z 22 grudnia 1958 r. orzekł o wpisaniu w dziale III księgi wieczystej Nr [...] [... wzmianki o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego odnośnie części działki na rzecz Skarbu Państwa na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych [...] w [...]. Jak wynika z pisma Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych z 6 lutego 1959 r. - w związku z oświadczeniem J. i J. C., właścicieli parceli [...].kat. [...] gm.kat. [...], postanowiono przesunąć granice wywłaszczenia tejże parceli i po dokonaniu pomiarów nieruchomości zawnioskowano do wywłaszczenia 79 m2 a nie jak poprzednio 90 m2, skutkiem czego wnioskodawcy pozostali właścicielami działki o powierzchni 472 m2. Następnie orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 wywłaszczona została na rzecz Państwa - na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych w [...] część parceli gruntowej [...].kat. [...] o pow. 0,0079 ha, objęta Lwh [...] gm. kat. [...] c.d. KW Nr [...], stanowiąca współwłasność J. C. oraz jego żony. Wywłaszczenie polegało na odjęciu prawa własności wymienionym wyżej właścicielom na rzecz Państwa, a prawomocne orzeczenie stanowiło podstawę do ujawnienia prawa w księdze wieczystej. Orzeczenie to stało się prawomocne w dniu 25 marca 1959 r. Natomiast nie zostało ujawnione w treści księgi wieczystej. Wobec wniosku złożonego przez J. D. (wdowę po J. C.) - Prezydium Rady Narodowej w mieście [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny orzeczeniem z 29 kwietnia 1960 r. nr Sa.V-1/89/58 zobowiązało Dyrekcję Budowy Osiedli Robotniczych [...] w [...] do zapłaty odszkodowania za urządzenia i plony w związku z wywłaszczeniem części parceli [...].kat. [...] o pow. 0,0090 ha na podstawie orzeczenia z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58. Na wniosek z 19 września 1983 r. oraz na podstawie wykazu zmian gruntowych księga robót [...] uwidoczniono, że ww. działki [...].kat. zostały oznaczone numerami [...] obr. [...]. W dalszej kolejności na wniosek z 19 kwietnia 1996 r. oraz wykazu zmian gruntowych z dnia 8 sierpnia 1995 r. nr K-3482/16000/95 ujawniono, że działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...] o pow. 0,0787 ha i [...] o pow. 0,0079 ha, po czym działki te zmieniły oznaczenie na działki [...] o pow. 0,0762 i [...] o pow. 0,0098. Wpis nastąpił dnia 26 czerwca 1996 r. Zgodnie z treścią ww. wykazu [...] działka nr [...] o pow. 0,0868 ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb nr [...], planem podziału nr ew. [...] z 30 stycznia 1976 r. podzieliła się na działki nr [...] o pow. 0,0789 ha i nr [...] o pow. 0,0079 ha, a następnie działka nr [...] zmieniła oznaczenie i powierzchnię na działkę [...] o pow. 0,0762 ha, a działka nr [...] zmieniła oznaczenie i powierzchnię na działkę nr [...] o pow. 0,0098 ha. Na podstawie wykazu synchronizacyjnego sporządzonego 2 kwietnia 2012 r. nr ks. rob. [...] w ramach operatu z 20 kwietnia 2012 r. nr [...] ustalono, że części pgr.[...].kat. [...] o pow. 0,0079 ha gm. kat. [...] odpowiada działka nr [... o pow. 0,0079 ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb nr [...], która następnie zmieniła oznaczenie i powierzchnię na działkę nr [...] o pow. 0,0098 ha. W uwagach przy niniejszym wykazie geodeta wskazał, że przebieg granic działki nr [...] o pow. 00,79 ha odpowiada przebiegowi granic działki nr [...] o pow. 0,0098 ha. Na podstawie umowy darowizny z 15 marca 1961 r. oraz postanowienia Sądu Powiatowego dla m. [...] w [...] z 20 października 1960 r. sygn. akt II Ns [...], jako współwłaściciele nieruchomości oznaczonej m.in. jako pgr.[...].kat. [...], wpisani byli J. C.i M. C. odpowiednio w udziałach wynoszących 11/16 części i 5/16 części. Następnie nieruchomość w kolejnych latach była przedmiotem szeregu umów cywilno - prawnych, a także postanowień sądowych z zakresu prawa spadkowego. Przy czym w dziale III księgi wieczystej od dnia 24 grudnia 1958 r figurował wpis "wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego odnośnie części działki [...].kat. [...], o powierzchni 90 m2 na rzecz Skarbu Państwa na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych [...], na podstawie wniosku z 8 grudnia 1958 r. Dz. Kw [...].". Notariusze uwzględniali ten wpis w zawieranych następnie umowach. Na przykład w pkt I ww. umowy darowizny z 19.09.1983 r. notariusz zamieścił zapis, że księgą wieczystą Nr [...] objęte są działki nr [...], nr [...] i nr [...] położone w [...] oraz zaznaczył, że w dziale III wpisane jest wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego dotyczącego powierzchni 90 m2 na rzecz Skarbu Państwa, a Dyrekcja Rozbudowy M. [...] w zaświadczeniu z 8.09.1983 r. stwierdziła, że działka o powierzchni 90 m2 została wywłaszczona, a stan prawny zostanie uregulowany w IV kwartale br. Zgodnie z treścią pisma z 20 czerwca 1988 r. Urząd Dzielnicowy [...] Wydział Geodezji i Gospodarki Gruntami przekazał do Okręgowego Przedsiębiorstwa Geodezyjno-Kartograficznego orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urzędu Spraw Wewnętrznych z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 - z prośbą o odpisanie części nieruchomości wskazanych w orzeczeniu. Na skutek realizacji tego wniosku w ewidencji gruntów, zmianą nr [...], z jednostki rejestrowej [..., w której wpisane były działki nr [...] i nr [...] uwidocznione jako własność prywatna, odpisano działkę nr [....] do jednostki rejestrowej nr [...] z wpisem własności Skarbu Państwa oraz Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich w [...]. Zatem o ile w ewidencji gruntów odnotowano zmiany wynikające z ww. orzeczenia o wywłaszczeniu, to w przypadku ksiąg wieczystych nie dokonano stosownych wpisów. Następnie osoby fizyczne nabyły przedmiotową nieruchomość na podstawie umowy sprzedaży z 31 stycznia 2008 r. nr [.... Zaś na podstawie kolejnej umowy sprzedaży i aktu ustanowienia hipoteki sporządzonej w formie aktu notarialnego z 15 czerwca 2011 r. Rep. A Nr [...] H. G. nabył m.in. działkę nr [...] o pow. 0,0098 ha położoną w [...], obr [...]. Przy czym również w tej umowie notariusz umieścił wpis o treści: "Sąd Rejonowy dla [...] w [...], IV Wydział Ksiąg Wieczystych (...) prowadzi księgę wieczystą Nr KR [...] dla nieruchomości zabudowanej budynkiem, w której w dziale drugim wpisani są sprzedający, a w dziale III znajduje się wpis o treści: wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego odnośnie części parceli [...].kat [...] o powierzchni 90 m2 na rzecz Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych [...]". Przy tak przedstawionym stanie faktycznym i prawnym Wojewoda przyjął, że skoro wpis w tym przedmiocie w księdze wieczystej co do zasady nie jest wpisem konstytutywnym, tzn. nie ma charakteru prawotwórczego, zaś w większości przypadków jest to wpis deklaratoryjny, potwierdzający prawo istniejące skutecznie przed wpisem - to brak wpisu w księdze wieczystej przed dniem 27 maja 1990 r. nie powoduje, że Skarb Państwa nie może wywodzić swojego prawa własności do nieruchomości na podstawie dokumentów powstałych przed tą datą. Zgodnie z wyrokiem WSA w Białymstoku z 16.11.2010 r. sygn. akt II SA/Bk 648/10 - prawo własności nieruchomości wynika ze stanu prawnego ukształtowanego treścią decyzji (...), a nie z treści zapisów w ewidencji gruntów i budynków oraz w księdze wieczystej. Ujawnienie w nich prawa własności ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny co oznacza, że wpisy te są wtórne w stosunku do stanu prawnego i nie mogą kształtować nowego stanu prawnego. Przepis art. 1 pkt 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece stanowi, że księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości. Wobec powyższego - brak wpisu własności Skarbu Państwa przed dniem 27 maja 1990 r. w księdze wieczystej nie powoduje, że Skarb Państwa nie może wywodzić w niniejszej sprawie swojego prawa własności do nieruchomości na podstawie dokumentów powstałych przed tą datą, a więc także na podstawie decyzji wywłaszczeniowej Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58. Ostateczne to ww. orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości spowodowało przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, natomiast wpis w księdze wieczystej tylko potwierdziłby istnienie takiego prawa. Zatem brak wpisu prawa własności do księgi wieczystej ustanowionego, jak w przedmiotowej sprawie, decyzją administracyjną nie powoduje, że to prawo przestaje istnieć, rodzi tylko sytuację określoną jako niezgodność treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Dodatkowo Komisja powołała się na treść art.6 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2019 r. poz. 2204) - rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieodpłatnych albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w złej wierze, przy czym działającym w złej wierze jest ten, kto wie, że treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowiedzieć oraz na treść art. 8 ww. ustawy - rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych wyłącza wzmianka o wniosku, o skardze na orzeczenie referendarza sądowego, o apelacji lub kasacji oraz ostrzeżenie dotyczące niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości. Podniósł, że Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 25 listopada 2009 r. sygn. akt II CSK 229/09 stwierdził, że wzmianka jest informacją o wszczętym lub toczącym się postępowaniu wieczystoksięgowym, którego zakończenie może doprowadzić do zmiany stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej, a tym samym ogranicza zaufanie do księgi wieczystej. Nie ulega kwestii, iż od nabywców nieruchomości wymagać trzeba należytej staranności w rozumieniu art. 355 § 1 k.c., której przejawem jest zapoznanie się z księgą wieczystą nieruchomości, co jest czynnością prostą, a zarazem oczywistą, elementarną (por. wyrok Sądu Najwyższego z 17 września 2003 r., II CK 10/02). Pozwala ona na zapoznanie się także z wszelkimi odnotowanymi w niej wzmiankami o złożonych, a nierozpoznanych jeszcze wnioskach o wpis prawa lub roszczenia, czyli na uzyskanie informacji, iż odnośnie do danej nieruchomości ktoś inny zgłasza swe prawa. Ta właśnie wiedza jest podstawą do wyłączenia rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, o czym stanowi art. 8 u.k.w.h. Skoro bowiem nabywca na podstawie wzmianki powziął wiadomość, iż osoba nie wpisana do księgi wieczystej wnosi o ujawnienie swych praw do nieruchomości, to - w przypadku gdy prawa tej osoby okażą się usprawiedliwione - uzasadnione jest twierdzenie, że nie może takiego nabywcy chronić rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych z art. 5 u.k.w.h. Poprzez wzmiankę uzyskał on bowiem informację stanowiącą w istocie ostrzeżenie, że w tym zakresie zaufanie do księgi wieczystej powinno być ograniczone. Rękojmia działa zaś dopóty, dopóki nabywca nie ma podstaw do jakichkolwiek wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistym stanem wpisu prawa w księdze wieczystej. Skoro wpis o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego odnośnie pgr.[...].kat. [...] figurował w dziale trzecim księgi wieczystej Nr [... od roku 1958, czyli istniał w momencie zawarcia umowy kupna niniejszej nieruchomości przez skarżącego, a ponadto zapis dotyczący wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego został zamieszczony w samej umowie sprzedaży i aktu ustanowienia hipoteki sporządzonej w formie aktu notarialnego w dniu 15 czerwca 2011 r. Rep. A Nr [...] - to oczywistym jest, że zawierając tą umowę wiedział on o istnieniu tego wpisu i dlatego też działał w złej wierze odnośnie nabycia działki nr [...]. W związku z tym wpis prawa własności tej działki na rzecz skarżącego nie chroni rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych. Mając powyższe na uwadze Wojewoda stwierdził, że zgromadzona w sprawie dokumentacja potwierdza, iż w dniu 27 maja 1990 r. właścicielem działki nr [...], której odpowiada część pgr.[...].kat. [...] był Skarb Państwa. Zatem skarżący oraz żaden z jego poprzedników prawnych nie dysponował w tym dniu tytułem prawno - rzeczowym dotyczącym tej nieruchomości. Strony umowy sprzedaży z dnia 31 stycznia 2008 r. Nr [...] oraz umowy sprzedaży i ustanowienia hipoteki z dnia 15 czerwca 2011 r. Nr [...] nie mogły rozporządzać działką nr [...], ponieważ nie posiadały do niej żadnych praw. Dlatego też skarżący nie może być uznany za stronę postępowania komunalizacyjnego - gdyż przesłanka wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie została spełniona. W dalszej części uzasadnienia Wojewoda podniósł, że również kolejna powołana przez skarżącego przesłanka wznowieniowa zawarta w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. -wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję - nie ma zastosowania w niniejszym postępowaniu. Skarżący stwierdził, że orzeczenie Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 o wywłaszczeniu nieruchomości nie istnieje, a w księgach wieczystych znajduje się tylko kopia i nie ma możliwości ustalenia, czy poświadczenie za zgodność z oryginałem jest autentyczne. Organ wyjaśnił, że poświadczenie przez Prezydenta Miasta [...], jako organu właściwego w sprawach wywłaszczeń, za zgodność z oryginałem kopii orzeczenia wywłaszczeniowego nadało tej kopii moc dokumentu urzędowego. Dodatkowo ustaliła że oryginał kwestionowanego przez skarżącego orzeczenia znajduje się w aktach sądowych w związku z prowadzoną przed Sądem Rejonowym dla [...] w [...] I Wydział Cywilny pod sygn. akt I C [...] sprawą z powództwa Gminy Miejskiej [...] przeciwko H. G. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Wobec powyższego uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie wyszły na jaw nowe istotne dla sprawy okoliczności - dlatego też przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie została spełniona. Następnie Wojewoda stwierdził, że również kolejna powołana przez skarżącego przesłanka, o której stanowi art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. (dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywce) - nie znalazła zastosowania. Skarżący podniósł, iż sfałszowany został wykaz synchronizacyjny sporządzony przez geodetę mgr inż. A. G. w dniu 2 kwietnia 2012 r. - według którego część pgr.[...].kat. [...] odpowiada działce nr [...] o powierzchni większej o 19 m2. W ww. wykazie geodeta wskazał, że część pgr.[...].kat. [... o pow. 0,0079 ha b.gm.kat. [...] odpowiada działce nr [...] o pow. 0,0079 ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb nr [...], która następnie w związku z modernizacją ewidencji zmieniła oznaczenie i powierzchnię na działkę nr [...] o pow. 0,0098 ha. Dodał, że przebieg granic działki nr [...] o pow. 0,0079 ha obr. [...] [...] odpowiada przebiegowi granic działki nr [...] obr. [...] [...] o pow. 0,0098 ha, a działka nr [...] zmieniła oznaczenie na działkę nr [...] na podstawie wykazu zmian gruntowych [...]. Wykaz ten został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 20 kwietnia 2012 r. pod numerem [...]. Zatem przyjęcie przez właściwy organ pracy geodezyjnej do państwowego zasobu materiałów geodezyjno-kartograficznych oznacza, że organ ten potwierdził, iż dokumentacja taka odpowiada wymogom w zakresie przestrzegania zasad wykonywania prac, osiągnięcia wymaganych dokładności oraz zgodności opracowania ze standardami technicznymi dotyczącymi geodezji. Aby jednak ostatecznie wyjaśnić tę sprawę zwrócił się do Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego o dokonanie oceny prawidłowości sporządzenia ww. wykazu równoważników oraz wykazu zmian gruntowych K-3482/1600/95 wpisanego do zasobu w dniu 8 sierpnia 1995 r W piśmie z 9 lipca 2020 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wyjaśnił, że w 1995 r. na obszarze obrębu nr [...] została wykonana modernizacja ewidencji gruntów i budynków, w ramach której w miejsce mapy ewidencyjnej analogowej utworzono mapę cyfrową (operat nr [...]). W wyniku tej modernizacji w miejsce działki nr [...] o powierzchni 0,0079 ha utworzono działkę nr [...] o powierzchni 0,0098 ha. Podczas modernizacji nie zmieniono jednak przebiegu granic działki nr [...], która zmieniła jedynie oznaczenie, a różnica w wykazanej w ewidencji gruntów i budynków powierzchni 0,0098 ha dla działki nr [...] w stosunku do powierzchni 0,0079 ha przyjmowanej uprzednio dla działki nr [...], wynika z zastosowania dokładniejszych technik pomiaru oraz obliczenia powierzchni na podstawie współrzędnych punktów załamania granic. Stwierdził również, że analiza dokumentów zebranych w sprawie wykonana w inspekcji wykazała, iż wykaz synchronizacyjny dla działki nr [...] obr. [...] [...] zaewidencjonowany w zasobie geodezyjnym i kartograficznym pod numerem [...] jak i wykaz zmian nr [...], zgodnie z którym w miejsce działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 0,0079 ha powstaje działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni 0,0098 ha, są poprawne. Powyższe wskazuje, iż brak jest podstaw do podważania, że nieruchomość objęta kwestionowaną decyzją jest tożsama z nieruchomością wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa. Brak jest również podstaw do podważania prawidłowości sporządzenia opisanej dokumentacji synchronizacyjnej. Ponadto Wojewoda podniósł, że strona która domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie, że dowód okazał się fałszywy, powinna przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokument był sfałszowany, bowiem nie jest rzeczą organu administracji przeprowadzanie takiego dowodu we własnym zakresie. Tymczasem skarżący, wbrew stawianym zarzutom, nie przedłożył orzeczenia potwierdzającego fałszerstwo dowodu. Tym samym należy uznać, iż przesłanka określona w art. 145 A § 1 pkt 1 k.p.a. również nie została spełniona. Kolejną przesłanką na którą powoływał się skarżący, jest zarzut odnoszący się do wydania decyzji w wyniku przestępstwa - art. 145 § 1 pkt. 2 k.p.a. Również wobec tej przesłanki Wojewoda wyjaśnił, że jej potwierdzenie, tak jak w przypadku fałszerstwa dowodu, możliwe jest dopiero po stwierdzeniu tych faktów orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu. Natomiast organ administracji właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie jest uprawniony do dokonywania samodzielnych ustaleń co do popełnienia przestępstwa lub sfałszowania dokumentu – jego zadaniem jest tylko sprawdzenie, czy istnieją orzeczenia potwierdzające popełnienie czynu karalnego. Skoro zaś skarżący nie przedłożył orzeczenia potwierdzającego popełnienie przestępstwa, zatem także ta przesłanka nie została spełniona. Następnie skarżący powołał się na przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. - decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Podniósł, że wpis dokonany przez referendarza sądowego oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z 31 lipca 2012 r. sygn. akt. Dz. Kw. [...] o odłączeniu z księgi wieczystej Nr KR [...] działki nr [...], założeniu dla niej księgi wieczystej Nr KR [...] i ujawnieniu w tej księdze Skarbu Państwa jako właściciela - zostały uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] Wydziału II Cywilnego z 4 lutego 2013 r., sygn. akt II Ca [...]. Wojewoda uznał jednak, że powyższe zdarzenia nie wypełniają powołanej przesłanki wznowienia postępowania, gdyż uchylone lub zmienione musi być orzeczenie lub decyzja, która stanowiła podstawę wydania decyzji. Tymczasem - zgodnie z zapisem w księdze wieczystej nr [...] -przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-l/89/58 o wywłaszczeniu nieruchomości. To na podstawie tego orzeczenia, a nie postanowienia o wpisie w księdze wieczystej, potwierdzono spełnienie przesłanki w zakresie przysługiwania Skarbowi Państwa w dacie 27 maja 1990 r. prawa własności do mienia będącego przedmiotem decyzji. Wpis prawa własności w księdze wieczystej, z pewnymi wyjątkami, nie ma charakteru konstytutywnego, a tylko deklaratoryjny. Postanowienie o wpisie ma charakter techniczny, nie tworzy prawa własności. Stąd też uchylenie tego wpisu nie przesądza o wadliwości decyzji komunalizacyjnej i nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Następnie podniósł, że decyzja Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012r. wydana została na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 32, poz. 191 ze zm.). Przepis art. 5 ust. 1 ww. ustawy odnosi się do mienia państwowego należącego 27 maja 1990 r. do rady narodowej i terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego lub przedsiębiorstw, zakładów i innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych tym organom. Przy czym określenie "należały" oznacza, że organy te wykonywały w stosunku do nieruchomości uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa. Decydujące znaczenie dla komunalizacji w omawianym trybie ma stan prawny i faktyczny mienia państwowego istniejący w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r., tj. w dniu 27 maja 1990 r. W omawianym zakresie szczególnego znaczenia nabiera ustalenie, czy mienie, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy należało w tym czasie, w rozumieniu powołanego przepisu prawa, do podmiotu w normie tej wymienionego. W związku z tym wystąpił do Wydziału Skarbu Miasta Urzędu Miasta [...] oraz Wydziału Geodezji Urzędu Miasta [...] z prośbą o przesłanie informacji oraz dokumentów pozwalających na ustalenie, czy przedmiotowa nieruchomość należała w dniu 27 maja 1990 r. do podmiotów wskazanych w art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. oraz czy nie wystąpiły negatywne przesłanki wskazane w art. 11-12 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Jednocześnie wskazał, iż w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej w rejestrze ewidencji gruntów figurowała działka nr [...] o pow. 0,0079 ha, obręb nr [...], jednostka ewidencyjna [...]. Jako władający wpisana była Wojewódzka Dyrekcja Dróg Miejskich w [...]. Następnie w wyniku modernizacji w miejsce działki nr [...] o powierzchni 0,0079 ha utworzono działkę nr [... o powierzchni 0,0098 ha. Urząd Miasta [... Wydział Geodezji poinformował, że Wojewódzką Dyrekcję Dróg jako władającego m.in. działką nr [...] wpisano w rejestrze gruntów na podstawie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości z 18 lutego 1959 r nr Sa.V-1/89/58., którym to objęto nieruchomości niezbędne dla realizacji narodowych planów gospodarczych i przeznaczonych na cele poszerzenia ulicy Urzędniczej. Poza tym Zarząd Dróg Miasta [...] wskazał, że na podstawie materiałów archiwalnych udostępnionych przez internetowy serwer Infrastruktura Usług Informacji Przestrzennej tj. ortofotomapa z 1970 r., załącznika graficznego do metryki drogi - ul. [...]j z grudnia 1990 r. oraz ortofotomapy z 2006 r. domniemywać można, że w tym okresie granice przestrzenne pasa drogowego drogi publicznej ul. [...] nie ulegały zmianie i nieruchomość oznaczona jako działka numer [...] obręb [...] zajęta była na dzień 27 maja 1990 r. pod drogę publiczną (ul. [...]), pozostającą wtedy w zarządzie Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich. Ulica [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich na podstawie Uchwały Nr 103 Rady Narodowej Miasta [...] z dnia 28 maja 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. Krak. z 1986 r. Nr 10 poz. 84), natomiast od dnia 1 stycznia 1999 r. posiada status drogi gminnej na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133 poz. 872 ze zm.). W związku z tym Wojewoda uznał, że skoro nieruchomość w dacie 27 maja 1990r. zajęta była pod drogę lokalną miejską, to znajdowała się w zarządzie właściwej jednostki drogowej podległej terenowemu organowi administracji państwowej stopnia podstawowego. Tym samym Naczelnik Dzielnicy [...] - jako terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego - wykonywał uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa na nieruchomości będącej przedmiotem kwestionowanej decyzji. Ponadto Wydział Geodezji Urzędu Miasta [...] w piśmie z 18 marca 2021r. wskazał, iż nie posiada dokumentów wskazujących, że w stosunku do przedmiotowej nieruchomości zachodziły przesłanki wymienione w art. 11 i 12 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Ustalił też - na podstawie pisma z Wydziału Planowania Przestrzennego Urzędu Miasta [...] z 24 listopada 2020 r. - że w dniu 27 maja 1990 r. działka nr [...] obr. [...] podlegała ustaleniom Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego Uchwałą Nr XXXVII/229/88 Rady Narodowej Miasta [...] z 25 kwietnia 1988 r. i znajdowała się w terenach mieszkalnictwa wielorodzinnego średniej intensywności, oznaczonego symbolem A2.03.015MW2. Zatem stanowiła ona zasób gruntów państwowych o którym mowa w art. 13 obowiązującej w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Podsumowując Wojewoda Małopolski stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki wznowieniowe, o których stanowi art. 145 § 1 pkt. 1, 2, 4, 5 i 8 k.p.a. - dlatego też odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012 r. nr WS-VII.7532.1.418.2012.RM. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł skarżący - zarzucając szereg naruszeń przy jej wydawaniu. Podniósł, że przedmiotowa decyzja rażąco narusza przepisy procesowe, a ponadto nie wykazano, iż nieruchomość ta spełniała przesłanki do komunalizacji na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Po rozpoznaniu odwołania Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z 15 czerwca 2023 r. nr KKU-137/21 - działając m.in. na podstawie art. 18 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego z 1 lipca 2021 r. nr WS-VII.7532.3.67.2013.KM. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił w całości ustalony i przedstawiony przez Wojewodę Małopolskiego stan faktyczny i prawny sprawy - również uznając, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 145 § 1 pkt. 1, 2, 4, 5 i 8 k.p.a. do wznowienia postepowania Zgodził się z jego stanowiskiem i przytoczonymi argumentami, iż skarżący nie wykazał w sposób bezsprzeczny, że przysługiwał mu, bądź przysługuje tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości objętej decyzją Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012 r. Uznał zaś, że zgromadzona w sprawie dokumentacja potwierdza, iż w dniu 27 maja 1990 r. właścicielem działki nr [...], której odpowiada część pgr.[...].kat. [...] był Skarb Państwa. Skoro zatem skarżący oraz żaden z jego poprzedników prawnych nie dysponował w dniu 27 maja 1990 r. jakimkolwiek tytułem prawno - rzeczowym dotyczącym tej nieruchomości., to nie mogli oni rozporządzać działką, gdyż nie posiadali do niej żadnych praw. Dlatego też skarżący nie może być uznany za stronę postępowania komunalizacyjnego. Nie legitymował się on żadnym tytułem dającym mu prawo do składania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012 r. Okoliczność ta obligowała organ rozstrzygający w pierwszej instancji do zakończenia postępowania wznowieniowego decyzją o treści przewidzianej w art. 151 pkt 1 k.p.a. - a więc o odmowie uchylenia tej decyzji. Pismem z 31 lipca 2023 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z 15 czerwca 2023 r. nr KKU-137/21. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: - naruszenie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. wobec odmowy uchylenia decyzji, pomimo wystąpienia podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4, 5 i 8 k.p.a.; - naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wobec jego niezastosowania pomimo wystąpienia interesu skarżącego (w rozumieniu art. 28 k.p.a.) w rozstrzygnięciu sprawy zakończonej decyzją, wynikającego expressis verbis z treści księgi wieczystej [...], zgodnie z którą działka ew. nr [...] składa się na nieruchomość wieczystoksięgową, stanowiącą własność skarżącego, co stanowiło też naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, - naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. wobec jego niezastosowania pomimo tego, że w ocenie skarżącego ww. przepis nie zawęża środków dowodowych (wykazania tej przesłanki wznowienia) do orzeczenia stwierdzającego fałszerstwo, a jedynie by błąd taki został udokumentowany i nie był znany organowi, który wydał decyzję, - naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. wobec pominięcia całokształtu materiału zgromadzonego w sprawie, dla oceny spełnienia tej przesłanki wznowienia pomimo tego, że organy administracji publicznej każdej instancji (czy rzędu) posiadają uprawnienie do samodzielnej oceny przydatności dowodowej materiałów, które były podstawą wydania zaskarżonej decyzji, - naruszenie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. wobec jego niezastosowania pomimo tego, iż orzeczenie Sądu Okręgowego w [... z 3 lutego 2013 r., sygn. akt II.Ca.[...], w istocie rzeczy zmieniło wcześniejsze rozstrzygnięcia wieczystoksięgowe, na podstawie których odłączono z księgi wieczystej Nr [...] działkę [...], założono dla niej księgę wieczystą Nr [...] i ujawniono w niej Skarb Państwa jako właściciela, - naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności brak wyczerpującego odniesienia się do wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych podniesionych w odwołaniu, - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie będące wynikiem wcześniej opisanych naruszeń, jak również ewentualne naruszenie art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wobec zaniechania porównania dokumentu zalegającego w kopii w aktach sprawy prowadzonej przed Sądem Rejonowym dla [...] w [...], pod sygn. akt I.C.[...] z oryginałem tego dokumentu (orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r., nr Sa. V-l/89/58) znajdującym się w aktach księgi wieczystej, celem wykazania zgodności kopii dokumentu z jego oryginałem, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia: - naruszenie art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece poprzez zignorowanie zawartych w tych przepisach domniemań i w konsekwencji poczynienia ustaleń sprzecznych z zawartymi tam domniemaniami, pomimo, iż do obalenia tych domniemań nie są uprawnione organy administracji publicznej, a jedynie sądy powszechne, a na podstawie wpisów obowiązujących w dacie wydania skarżonej decyzji, jak i na podstawie oraz w brzmieniu ujawnionym w dniu 27 maja 1990 r. nie ulega wątpliwości, iż Skarb Państwa nigdy nie był właścicielem spornej nieruchomości (w szczególności zważywszy, iż przepis art. 3 ustawy o księgach wieczystych obowiązywał także w dniu 27 maja 1990 r.), - naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, iż skarżący nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. pomimo, iż skarżący rości sobie pretensje do ww. nieruchomości i jest jej właścicielem ujawnionym w księdze wieczystej, - naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wobec jego zastosowania, pomimo faktu, że w oparciu o obecny wpis w księdze wieczystej, jak również o wpis obowiązujący w dniu 27 maja 1990 r. można stwierdzić, że Skarb Państwa nie był właścicielem nieruchomości w dniu 27 maja 1990 r. - ewentualnie - wobec jego niewłaściwego zastosowania pomimo nieusunięcia wątpliwości, czy w istocie stationes fisci wykonywały w stosunku do odnośnej nieruchomości uprawnienia właścicielskie w dniu 27 maja 1990 r., a to w szczególności wobec braku fizycznej tożsamości działek (zgodnie z ówczesnym oznaczeniem działka [...] miała powierzchnię 79 m2, podczas gdy działka [...] ma powierzchnię 98 m2). W obszernym uzasadnieniu skargi przytoczył argumenty na poparcie swoich twierdzeń. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi - stwierdzając, że zarzuty podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia, stanowiąc w istocie polemikę z argumentami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i jako takie nie zasługują na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji rozstrzygające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z 15 czerwca 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Małopolskiego z 1 lipca 2021 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji komunalizacyjnej Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012 r. Zatem przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania. W związku powyższym wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadliwością prawną przewidzianą w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 k.p.a. Przepis art. 151 § 1 k.p.a. stanowi o wydaniu przez organ administracji publicznej decyzji, po przeprowadzonym postępowaniu wznowieniowym, którą może odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b k.p.a. (pkt 1) albo uchylić decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b k.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (pkt 2). Przy czym należy wskazać, że każda ostateczna decyzja administracyjna, zgodnie z ogólną zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.) podlega szczególnej ochronie w celu zapewnienia stabilności stosunków prawnych. Kwestionowana przez skarżącego decyzja komunalizacyjna została wydana w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 1990 r. nr 32 poz. 191), dalej jako "ustawa z dnia 10 maja 1990" lub "ustawa komunalizacyjna". Dla komunalizacji w tym trybie decydujące znaczenie ma stan prawny istniejący w dacie komunalizacji tj. 27 maja 1990 r. W niniejszej sprawie podstawą odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody Małopolskiego przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową było przyjęcie, że wnioskujący o wznowienie tego postępowania nie posiada przymiotu strony tak w postępowaniu komunalizacyjnym, jak również we wnioskowanym postępowaniu wznowieniowym. Oceniając wniosek o wznowienie postępowania złożony przez skarżącego, należy uznać, że został on oparty na szeregu podstaw określonych w katalogu zawartym w art. 145 § 1 k.p.a. W pierwszej kolejności skarżący wskazał przesłankę, zgodnie z którą jako strona, bez własnej winy, nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją komunalizacyjną wydaną przez Wojewodę Małopolskiego - art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Należy w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z uzasadnieniem zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa jako dotychczasowy właściciel mienia i właściwa gmina, ponieważ postępowanie komunalizacyjne dotyczy interesu prawnego tych podmiotów. W powyższym postępowaniu organ rozstrzyga bowiem kwestię nabycia własności mienia Skarbu Państwa przez właściwą gminę wraz ze wszystkimi obciążeniami i prawami osób trzecich (art. 9 ustawy z 10 maja 1990 r.). Uznanie innego podmiotu za stronę postępowania komunalizacyjnego wymaga wykazania jego interesu prawnego do udziału w tym postępowaniu. Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 wywłaszczona została na rzecz Państwa na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych w [...] część parceli gruntowej [...].kat. [...] o pow. 0,0079 ha, objęta Lwh [...] gm.kat. [...] c.d. KW Nr [...]. Poprzez wydanie orzeczenia odjęto prawo własności ówczesnym właścicielom na rzecz Państwa, zaś prawomocne orzeczenie stanowiło podstawę do ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej. Orzeczenie to stało się prawomocne 25 marca 1959 r. Nie zostało jednak ujawnione w treści księgi wieczystej. Natomiast zamieszczony od 24 grudnia 1958 r. wpis w dziale III tej księgi wieczystej dotyczący wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego odnoszącego się do ww. parceli gruntowej został wykreślony z księgi wieczystej nr [...] w dniu 15 czerwca 2012 r. na wniosek Dz. Kw. [...] z 17.05.2012 r., zaś podstawą wykreślenia stanowiło ww. orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w m. [...] Urząd Spraw Wewnętrznych Oddział Administracyjny nr Sa.V-1/89/58 z dnia 18 lutego 1959 r. o wywłaszczeniu tej nieruchomości. Wzmianka o treści powołanego wyżej wpisu została jednak uwzględniania podczas sporządzania umów zawieranych w formie aktu notarialnego (tak np. umowa darowizny z 21 maja 1990 r. Rep. Nr A I Nr [...]). Wzmianka o zainicjowanym postępowaniu wywłaszczeniowym dotyczącym przedmiotowego gruntu znajdowała się także w treści księgi wieczystej w chwili zawarcia przez skarżącego umowy sprzedaży nieruchomości i aktu ustanowienia hipoteki. Ewidencja gruntów i budynków oraz księgi wieczyste są rejestrami nieruchomości. Księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości. Przez stan prawny nieruchomości należy rozumieć prawa i roszczenia wpisane w działach II-IV księgi wieczystej a więc własność, użytkowanie wieczyste, ograniczone prawa rzeczowe a także prawa osobiste i roszczenia o których mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Zapisy w ewidencji gruntów jak i ujawnienie prawa własności w księdze wieczystej mają charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny - co oznacza, że wpisy te są wtórne w stosunku do stanu prawnego i nie mogą kształtować nowego stanu prawnego. Ewentualne nieprawidłowości w ewidencji nie pozbawiają nabytego prawa własności (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 16 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Bk 648/10). Prawo własności przysługujące Skarbowi Państwa do działki nr [...] wynika z treści wyżej wymienionego ostatecznego orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w [...] z 18 lutego 1959 r. Uwzględniając powyższe rozważania, należy się zgodzić ze stanowiskiem przedstawionym przez organy rozstrzygające w tej sprawie, że stan prawny nieruchomości kształtowany jest na podstawie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości, które spowodowało przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczności braku wpisu prawa własności Skarbu Państwa w treści księgi wieczystej wykraczają poza zakres zawisłej sprawy, natomiast jego brak nie oznacza odpowiadania rzeczywistemu stanowi prawnemu. Taka niezgodność może zostać wyjaśniona w postępowaniu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Natomiast sam wpis w treści księgi wieczystej nie ma charakteru prawotwórczego, jest on potwierdzeniem prawa będącego podstawą dokonania tego wpisu. Tytułem przykładu - taki wymóg prawny istnieje przy powstaniu hipoteki (art. 67 ustawy o księgach wieczystych i hipotece), zaś brak jest takiego wymogu w przypadku prawa własności. Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znany jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 614/22 - z którego poglądem dotyczącym zasady wynikającej z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece Sąd w pełni się zgadza. Co prawda - w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym - treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych), o czym stanowi art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Jednakże - w okolicznościach niniejszego postępowania - ten przepis prawa należy odczytywać w związku z art. 6 ust. 1 i 2 ww. ustawy - rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieodpłatnych albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w złej wierze. Zaś w złej wierze jest ten, kto wie, że treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowiedzieć. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że sformułowanie "z łatwością mógł się dowiedzieć" nie oznacza zachowania staranności minimalnej, lecz przeciętnej, oczekiwanej od osoby należycie dbającej o swoje interesy. Nabywca prawa ujawnionego w księdze wieczystej powinien podjąć czynności zmierzające do zweryfikowania zgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, gdy ujawnią się okoliczności - które łatwo mógł stwierdzić - mogące wzbudzać podejrzenie lub wątpliwości, co do zgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (zob. m.in. wyroki Sądu Najwyższego z 12 kwietnia 2019 r., I CSK 172/18, niepubl.; z 30 października 2002 r., V CKN 1342/00, OSP 2003, Nr 11, poz. 142; i z 23 listopada 2005 r., II CK 242/05, niepubl.). Wpis w treści księgi wieczystej o treści: "wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego odnośnie działki [...].kat. [...], o powierzchni 90 m2 na rzecz Skarbu Państwa na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych [...] - miasta w [...] na podstawie wniosku z 8 grudnia 1958 r. Dz. Kw [...] - wpisano dnia 24.12.1958 r." - niewątpliwie powinien wzbudzić podejrzenie potencjalnego nabywcy nieruchomości. Zawierając umowę sprzedaży i aktu ustanowienia hipoteki w dniu 16 czerwca 2011 r. oczywistym jest, że skarżący, przy zachowaniu przeciętnej staranności, wiedział o istnieniu tego wpisu. Zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, iż w dniu 27 maja 1990 r. właścicielem działki nr [...], której odpowiada część pgr.[...].kat. [...] był Skarb Państwa. W wypadku - w którym wpisywany do księgi wieczystej jako właściciel nieruchomości był każdoczasowy poprzednik prawny skarżącego, natomiast decyzję komunalizacyjną wydano na podstawie orzeczenia z dnia 18 lutego 1959 r., nie zaś na podstawie treści księgi wieczystej Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla [...], Wydział IV Ksiąg Wieczystych - należy przyjąć, że prawo własności do gruntu będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji przysługiwało w dniu 27 maja 1990 r. Skarbowi Państwa. Zaś ten właśnie moment, jak już wyjaśniono wyżej, jest kluczowy z punktu widzenia możliwości wzruszenia decyzji komunalizacyjnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 lutego 2021 r., sygn. akt. I SA/Wa 1633/19). Dlatego też skarżący nie mógł być uznany za stronę postępowania komunalizacyjnego, a co za tym idzie - również za stronę postępowania wznowieniowego, gdyż przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie została spełniona. Jako drugą z podstaw uzasadniających wznowienie postępowania skarżący wskazał przesłankę, zgodnie z którą w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (tu: decyzją komunalizacyjną) wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W ocenie skarżącego takie nowe okoliczności wystąpiłyby, gdyby organy nie zaniechały porównania dokumentu będącego kopią z oryginałem orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r., nr Sa.V-1/89/58. Należało zatem w pierwszej kolejności ustalić, czy ww. okoliczności stanowią nowe okoliczności faktyczne, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Za okoliczności faktyczne w rozumieniu tego przepisu należy bowiem uznać zdarzenia, fakty lub wydarzenia zaistniałe w sensie fizycznym, istniejące w dacie wydania decyzji i nieznane organowi, który wydał decyzję. Chodzi tu zarówno o fakty nowo odkryte i nieznane organowi, jak też po raz pierwszy zgłoszone przez stronę okoliczności jej znane, ale nieprzedstawione wcześniej organowi. Okolicznością faktyczną nie może być sam proces myślowy, wnioskowanie, związek między różnymi okolicznościami faktycznymi, czy też związek z przepisami prawa lub jego wykładnią (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 2017 r. sygn. akt I GSK 1356/16). Zauważyć należy, że skarżący w postępowaniu wznowieniowym zarzuca w istocie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej posługiwanie się poświadczoną za zgodność z oryginałem kopią zamiast oryginałem orzeczenia, co w ocenie skarżącego miałoby doprowadzić do odmiennych ustaleń faktycznych w sprawie. Trzeba jeszcze raz podkreślić, że warunkiem wznowienia postępowania jest jedynie to, aby nowa okoliczność czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi, który wydał decyzję (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 maja 2023 r., I OSK 2189/20). Ponieważ w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, na którą powoływał się skarżący, organy słusznie odmówiły uchylenia decyzji komunalizacyjnej. Zarzuty skarżącego w istocie ukierunkowane były bowiem na ponowną, merytoryczną ocenę sprawy i kwestionowały prawidłowość zebranego materiału dowodowego, co jest niedopuszczalne w postępowaniu wznowieniowym. Nie można w postępowaniu wznowieniowym powoływać się na wady postępowania dowodowego w postępowaniu zwykłym. Powyższe oznacza, że przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. również nie została spełniona. Trzecia z podstaw wznowieniowych, powołana przez skarżącego jako przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania, zgodnie z którą dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.) - również nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzut skarżącego dotyczy wykazu synchronizacyjnego sporządzonego w dniu 2 kwietnia 2012 r. przez geodetę A. G., według którego część pgr[...].kat. [...] odpowiada działce nr [...] o powierzchni większej o 19 m2. Wykaz ten został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 20 kwietnia 2012 r. pod numerem [...]. Przyjęcie dokumentacji geodezyjnej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowi urzędowy dowód stwierdzonych w tych dokumentach okoliczności w rozumieniu art. 76 ust. 1 k.p.a., dlatego ich podważenie wymaga przeprowadzenia przeciwdowodu (tak również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 25 listopada 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 1755/10). Za prawidłowością złożonego wykazu przemawiają również wyjaśnienia złożone przez Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w piśmie z 9 lipca 2020 r. odnoszące się do modernizacji ewidencji gruntów i budynków, w ramach której, w miejsce mapy ewidencyjnej utworzono mapę cyfrową - w wyniku której doszło do zmiany w wykazanej w ewidencji gruntów i budynków powierzchni przy jednakowym przebiegu granic działki objętej zaskarżoną decyzją. Dodatkowo należy podkreślić, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych ustalenie faktu, że dowody, na których zostało oparte rozstrzygnięcie, zostały sfałszowane, nie należy do właściwości organu rozpatrującego wniosek o wznowienie postępowania. Okoliczność bowiem sfałszowania dowodów powinna być uprzednio stwierdzona orzeczeniem właściwego sądu lub organu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 października 2023 r. sygn. akt II GSK 894/20). W niniejszej sprawie orzeczenia takiego nie przedstawiono, zatem przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. nie została spełniona w kontrolowanym postępowaniu wznowieniowym. Czwartą z przesłanek wznowieniowych, podniesionych przez skarżącego, była podstawa ujęta w art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. - a więc okoliczność wydania decyzji w wyniku przestępstwa. Wznowienie postępowania z przyczyny, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest konstrukcyjnie zbliżone do przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. (tak również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 29 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 2721/20). Zatem możliwe jest dopiero po stwierdzeniu orzeczeniem sądu sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa. Domaganie się wznowienia postępowania na podstawie tego przepisu, co do zasady - poza oczywistymi, bezspornymi, ale niepotwierdzonymi orzeczeniem sądowym czynami wypełniającymi znamiona przestępstwa (fałszerstwa) - jest dopuszczalne wraz z przedłożeniem organowi dowodu w postaci orzeczenia sądowego na tę okoliczność albo choćby wskazania, że takie orzeczenie istnieje. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, skarżący takiego prawomocnego orzeczenia sądu lub innego organu nie przedstawił organom administracji - stąd nie można mówić o spełnieniu przesłanki wznowienia z art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Piątą i ostatnią z przesłanek - w oparciu o spełnienie której skarżący domagał się wznowienia tego postępowania administracyjnego - było wydanie decyzji w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone albo zmienione (art.145 § 1 pkt 8 k.p.a.). Uzasadniając tę podstawę, skarżący wskazał że wpis dokonany przez referendarza sądowego oraz postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z 31 lipca 2012 r. sygn. akt Dz. Kw. [...] o odłączeniu z księgi wieczystej Nr [...] działki nr [...], założeniu dla niej księgi wieczystej Nr KR [...] i ujawnieniu w tej księdze Skarbu Państwa jako właściciela zostały uchylone postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] Wydział II Cywilny z 4 lutego 2013 r., sygn. akt II Ca [...]. Zawarte powyżej rozważania dotyczące aktu, orzeczenia lub dokumentu, na podstawie którego została wydana decyzja komunalizacyjna, pozostają aktualne również i dla tej przesłanki. Umknęło bowiem uwadze skarżącego, że decyzja komunalizacyjna została oparta na podstawie orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 wydanego w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości. Księga wieczysta powołana w treści tejże decyzji powołana została niejako dodatkowo, jednocześnie nie pozostawia wątpliwości, że wydane wówczas rozstrzygnięcie, wskazywało prawo własności Skarbu Państwa w dacie 27 maja 1990 r. - jako wynikające z treści powołanego wyżej orzeczenia Prezydium Rady Narodowej z 18 lutego 1959 r. Rozstrzygające jakiekolwiek wątpliwości dotyczące prawa własności działki będącej przedmiotem kwestionowanej decyzji - winne być ustalenia uzyskane z Wydziału Skarbu Miasta Urzędu Miasta [...] oraz Wydziału Geodezji Urzędu Miasta [...]. W dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej w rejestrze ewidencji gruntów figurowała działka nr [...] o pow. 0,0079 ha, obręb nr [...], jednostka ewidencyjna [...]. Jako władający wpisana była Wojewódzka Dyrekcja Dróg Miejskich w [...]. Przy czym rozważania dotyczące modernizacji ewidencji i wynikającej z niej zmiany powierzchni gruntu zostały omówione powyżej, zbędnym zatem jest ich powielanie. Wyjaśnienia przedstawione przez Urząd Miasta [...] Wydział Geodezji pozwoliły na ustalenia, z których ewidentnie wynika, że Wojewódzką Dyrekcję Dróg - jako władającego działką nr [...] - wpisano w rejestrze gruntów na podstawie orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości z 18 lutego 1959 r. nr Sa.V-1/89/58 - którym to objęto nieruchomości niezbędne dla realizacji narodowych planów gospodarczych i przeznaczonych na cele poszerzenia ulicy Urzędniczej. Przedstawione dodatkowo wyjaśnienia Zarządu Dróg Miasta [...] świadczą o tym, że w tym okresie granice przestrzenne pasa drogowego drogi publicznej ul. [...] nie ulegały zmianie i nieruchomość oznaczona jako działka numer [...] obręb [...] zajęta była na dzień 27 maja 1990 r. pod drogę publiczną, pozostającą wtedy w zarządzie Wojewódzkiej Dyrekcji Dróg Miejskich. Ulica [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich na podstawie Uchwały Nr 103 Rady Narodowej Miasta [...] z dnia 28 maja 1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. Krak. z 1986 r. Nr 10 poz. 84), a od dnia 1 stycznia 1999 r. posiada status drogi gminnej na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133 poz. 872 ze zm.). Podsumowując Sąd uznał, że organy obu instancji zasadnie zanegowały interes prawny skarżącego do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody Małopolskiego z 3 października 2012 r. Nie wykazał on bowiem prawa własności do ww. nieruchomości w dacie komunalizacji - a tylko ten moment jest istotny z punktu widzenia możliwości wzruszenia decyzji komunalizacyjnej. Sąd nie stwierdził ponadto, aby w rozpatrywanej sprawie miało miejsce istotne naruszenie przepisów postępowania - w szczególności art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. - które miałoby wpływ na wynik sprawy. Brak jest podstaw prawnych do uznania, iż Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa dopuściła się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego i materialnego. Zdaniem Sądu Komisja wnikliwie, rzetelnie i wszechstronnie rozpatrzyła cały dostępny materiał dowodowy zebrany w sprawie oraz szczegółowo wyjaśniła motywy, jakimi się kierowała przy jej rozstrzyganiu. Uzasadniła też przekonująco swoje stanowisko w sposób spełniający wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. - zyskując całkowitą aprobatę Sądu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.