I SA/Wa 1953/17
WyrokWSA w Warszawie2018-07-12
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Elżbieta Lenart, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, powinien zostać obciążony kolejną grzywną, a jeśli tak, to w jakiej wysokości?Ratio decidendi
Prezydent miasta, który przez niemal trzy lata pozostaje w bezczynności w wykonaniu prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, pomimo wcześniejszego wymierzenia grzywien, powinien zostać obciążony kolejną grzywną w wysokości 4000 zł. Bezczynność ta stanowi rażące naruszenie prawa. Sąd nie przyznał natomiast stronie sumy pieniężnej, gdyż skarżący nie uzasadnili w skardze krzywdy poniesionej wskutek tej bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2015 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Pomimo upływu terminu i wcześniejszego wymierzenia grzywien, Prezydent nadal pozostawał w bezczynności. Skarżący żądali wymierzenia kolejnej grzywny oraz przyznania im sumy pieniężnej. Prezydent wniósł o oddalenie skargi, powołując się na dużą liczbę spraw i ich skomplikowanie.Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 4000 złotych. 2. Stwierdził, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Oddalił skargę w pozostałej części (w zakresie żądania przyznania sumy pieniężnej). 4. Zasądził od Prezydenta [...] na rzecz skarżących solidarnie kwotę 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Protokolant specjalista Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2018 r. sprawy ze skargi M. B., W. G., E.G., D. W., H. D., H.C., M. D., H. L., M.L. i P. G. w przedmiocie niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 648/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 4000 (cztery tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części, 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz M. B., W. G., E. G., D. W., H. D., H. C., M. D., H. L., M. L. i P. G. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
M.B., W.G., E. G., D. W., H. D., H.C., M. D., H. L., M. L.i P. G. (dalej: "skarżący") – reprezentowani przez r.pr. A.S., pismem z 17 października 2017 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 12 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 648/14, którym to wyrokiem, w uwzględnieniu skargi P. G., zobowiązano Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...]. pochodzącą z tabeli likwidacyjnej [...] , stanowiącą działki oznaczone jako [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 27 maja 2015 r.
W związku ze zwłoką w wykonaniu wyroku i wnoszonymi w tym przedmiocie skargami, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 stycznia 2016 r. I SA/Wa 1654/15 wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych, a kolejnym wyrokiem z 8 grudnia 2016 r. I SA/Wa 1387/16 w wysokości 3000 złotych, stwierdzając jednocześnie wówczas, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z dalszym niepodejmowaniem rozstrzygnięcia w sprawie, skarżący pismem z 12 października 2017 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 12 lutego 2015 r., a następnie wnieśli opisaną na wstępie skargę, wskazując w niej na brak podejmowania w sprawie jakichkolwiek czynności zmierzających do rozstrzygnięcia wniosku o odszkodowanie. W związku z czym żądali: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wysokości stosownej do bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania, biorąc od uwagę kwotę przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku 2016 r, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w dniu 16 lutego 2017 r.; przyznanie od organu na ich rzecz sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty wymierzonej grzywny oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na bardzo dużą ilość spraw wpływających do Biura Spraw Dekretowych, a także ich wagę oraz stopień skomplikowania. Dodatkowo podnosił argument, że o kolejności załatwienia spraw nie może przesądzać li tylko aktywność procesowa stron i ilość składanych wniosków, zwłaszcza w sytuacji, gdy wniosek skarżących jest relatywnie nowy w stosunku do innych wniosków oczekujących na rozpoznanie
. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki.
Wniesiona ona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 12 lutego 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 648/14 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość warszawska pochodzącą z tabeli likwidacyjnej [...], obejmującą działki oznaczone jako [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły zaś do organu 27 maja 2018 r. Od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął zatem swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 27 lipca 2015 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez strony do wykonania wyroku, jak też dwukrotnego wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki grzywny (vide wyroki z 7 stycznia 2016 r. I SA/Wa 1654/15 oraz 8 grudnia 2016 r. I SA/Wa 1387/16), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął.
Oznacza to, że od niemal trzech lat pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, tj. art. 286 § 2 p.p.s.a. jak też art. 153 p.p.s.a. i art. 12 k.p.a. Taką jej ocenę uzasadnia fakt, że z przekazanych akt administracyjnych nie wynika by po wydaniu wyroku ze skargi na bezczynność, do dnia wniesienia niniejszej skargi podjął on choćby jedną czynność dowodową ukierunkowaną na merytoryczne załatwienie sprawy odszkodowawczej. Zwłoki w załatwieniu sprawy nie może w tym wypadku usprawiedliwiać fakt wnoszenia przez stromy ponagleń czy skarg. Te bowiem są w sposób oczywisty konsekwencją bezczynności organu w wykonaniu wyroku, a nie jej przyczyną. Nie sposób także zaakceptować argumentacji o rzekomo "relatywnie nowym" wniosku inicjującym postępowanie w sprawie, w sytuacji gdy ten złożony został ponad 10 lata temu (14 listopada 2007 r.). Stąd zasadne jest żądanie wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku kolejnej grzywny.
Zważywszy na ich uprzedni wymiar (1000 oraz 3000 złotych), jak również okres jaki upłynął do wniesienia obecnej skargi od zwrotu organowi akt sprawy wraz prawomocnym wyrokiem wymierzającym ostatnią grzywnę (4 miesiące), skład orzekający ocenił, że adekwatną w tych okolicznościach faktycznych będzie grzywna w wysokości 4000 złotych.
Mimo jednak kwalifikowanego charakteru zaistniałej zwłoki i bezskuteczności uprzednio wymierzonych sankcji, Sąd nie znalazł wystarczająco uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżących o przyznanie im na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej. Ta bowiem, poza funkcją represyjną i dyscyplinującą, ma przede wszystkim znaczenie kompensacyjne, stanowiąc swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Ma ona więc - jak wskazuje się w orzecznictwie - zrekompensować skarżącemu stratę, jaką poniósł on na skutek bezczynności organu (por. wyroki NSA z: 16.05.2017 r. sygn. akt I OSK 2934/16; 7.09.2017 r. sygn. akt I OSK 798/17, 16.02.2018 r. sygn. akt I OSK 1161/16, wszystkie dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). A skoro tak, to wniosek o jej przyznanie winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest bowiem w takiej sytuacji uwarunkowana wskazaną argumentacją. Tymczasem w niniejszej sprawie tego rodzaju argumentacji skarga jest pozbawiona. Z tego względu w części obejmującej to żądanie, podlega ona oddaleniu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców pranych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło