II SA/Wa 1955/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.J. i P. J. na czynność Wójta Gminy K. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie transportu dziecka do szkoły postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 27 maja 2014 r. E. J. i P. J. (dalej również jako "skarżący") zwrócili się do Wójta Gminy K. o zapewnienie ich synowi – B. bezpłatnego transportu i opieki podczas przewozu do zerówki znajdującej się w Szkole Podstawowej im. [...] w K. Pismem z [...] maja 2014 r. (prawidłowo powinno być [...] czerwca 2014 r.), nr [...] organ odpowiedział na powyższy wniosek wskazując, że droga z domu skarżących do Szkoły Podstawowej położonej w miejscowości K. nie przekracza 3 km, zatem dowożenie dziecka do przedszkola nie jest zadaniem obowiązkowym dla gminy. Ponadto organ wskazał, że środki finansowe, którymi dysponuje Gmina K. wystarczają obecnie na realizację dowożenia dzieci wyłącznie w zakresie obowiązkowym. Pismem z 26 czerwca 2014 r. E. i P. J. wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa. Organ nie odpowiedział na powyższe wezwanie. 27 sierpnia 2014 nr. E. J. i P. J. wnieśli bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "niezałatwienie sprawy" wskazując, że organ nie załatwił do końca ich wniosku z 27 maja 2014 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, a z ostrożności procesowej o jej oddalenie. Wskazał, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna, gdyż wniesiona po upływie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że orzecznictwo sądowe przesądziło, iż skarga na odmowę zapewnienia uczniom dojazdu do szkoły jest skargą na odmowę przyznania uprawnienia wynikającego z mocy prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) (tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 17.01.2008r. II SA/Sz 775/07, LexPolonica Nr 2052539, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z Olsztynie z 15.07.2008r. II SA/Ol 149/08, LexPolonica nr 2052619, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16.01.2008r. VIII SA/Wa 614/07, www.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie za czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. należy uznać pismo Wójta Gminy K. z [...] maja 2014 r., stanowiące odpowiedź na wezwanie skarżących z 27 maja 2014 r., będące wnioskiem o podjęcie czynności w postaci zapewnienia dzieciom transportu, o którym mowa w art. 14a pkt 4a ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z art. 52 § 3 P.p.s.a., skargę w tym przypadku można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni – do usunięcia naruszenia prawa. Jednocześnie w myśl art. 53 § 2 P.p.s.a., termin do złożenia skargi jest zachowany jeśli zostanie ona złożona do sądu w ciągu 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa lub jeżeli organ nie udzielił takiej odpowiedzi, w ciągu 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż wystąpienie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa stanowi obligatoryjny warunek wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zaś udzielenie odpowiedzi na takie wezwanie ma jedynie znaczenie formalne, tj. dla oceny zachowania terminu wniesienia skargi. Zauważyć bowiem należy, iż art. 53 § 2 P.p.s.a. przewiduje również wypadek nieudzielenia takiej odpowiedzi. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wskazany w art. 53 § 2 P.p.s.a. termin 60 dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jest ostatecznym terminem do złożenia skargi do sądu administracyjnego, w sytuacji gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie bądź wprawdzie udzielił takiej odpowiedzi, jednakże została ona doręczona stronie już po upływie 60-dniowego terminu liczonego od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W uchwale z 2 kwietnia 2007 r. o sygn. akt II OPS 2/07, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż z analizy art. 53 § 2 P.p.s.a. wynika, że już z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni na wniesienie skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 21 maja 2007 r. o sygn. akt II OSK 986/06 podnosząc, iż przepis art. 53 § 2 P.p.s.a. wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie) oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżący wystąpili z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, zawartym w piśmie z 26 czerwca 2014 r. Wezwanie to wpłynęło do organu 30 czerwca 2014 r. W związku z tym, że organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, od tej daty rozpoczął bieg sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi. Termin ten upłynął z dniem 29 sierpnia 2014 r. Przed upływem tego terminu, tj. 27 sierpnia 2014 r. skarżący wnieśli przedmiotową skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Należy jednak zauważyć, że termin do wniesienia skargi skierowanej bezpośrednio do sądu jedynie w okresie przejściowym, tj. od 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2005 r. z mocy szczególnego przepisu – art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1271 ze zm.) był zachowany nie tylko w sytuacji jej złożenia w organie, lub nadania jej za pośrednictwem poczty na adres organu, ale także w chwili jej złożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, lub nadania jej w urzędzie pocztowym na adres sądu. Obecnie skarga złożona bezpośrednio do sądu jest przekazywana do właściwego organu, jednak termin do wniesienia skargi liczony jest od daty jej nadania przez sąd w urzędzie pocztowym, przy czym ryzyko przekroczenia w takim przypadku 30 dniowego – procesowego terminu do wniesienia skargi obciąża po 1 stycznia 2006 r. stronę postępowania. Wobec powyższego za datę wniesienia skargi należało uznać datę jej faktycznego przekazania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zgodnie z właściwością do Wójta Gminy K. Skargę nadano natomiast do tego organu 1 września 2014 r., a więc po upływie zakreślonego terminu. W myśl art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wniesienie skargi po terminie powoduje jej odrzucenie. W tej sytuacji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.