II SA/Wa 349/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-21

Skład orzekający: Danuta Kania, Sławomir Antoniuk, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych odmawiająca uchylenia wcześniejszej decyzji o zmianie terminu zwolnienia ze służby w Policji, wydana w trybie wznowienia postępowania, jest zgodna z prawem, gdy strona zarzucała popełnienie przestępstwa przez przełożonych polegającego na wywieraniu presji w celu złożenia raportu o zwolnienie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. wymaga stwierdzenia popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, lub gdy jest to oczywiste. Postanowienie prokuratury o umorzeniu postępowania karnego z powodu przedawnienia nie przesądza o popełnieniu przestępstwa. Twierdzenia o presji ze strony przełożonych nie zostały udowodnione i nie można ich kwalifikować jako przestępstwa. Wcześniejsze postępowania sądowe nie wykazały istotnych uchybień, a złożone raporty o zwolnienie ze służby były oświadczeniami woli, od których można było się uchylić na zasadach Kodeksu cywilnego.
Stan faktyczny
A. B., funkcjonariusz Policji, złożył raport o zwolnienie ze służby, a następnie prośbę o przesunięcie terminu zwolnienia. Komendant Główny Policji wydał rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z maja 2007 r. zmienił datę zwolnienia. Po kontroli sądowej (WSA i NSA) decyzja ta została utrzymana w mocy. A. B. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, powołując się na nowe okoliczności związane z postępowaniem karnym dotyczącym rzekomej presji ze strony przełożonych. Minister Spraw Wewnętrznych wznowił postępowanie, ale ostatecznie odmówił uchylenia decyzji z maja 2007 r., uznając brak podstaw do wznowienia. WSA oddalił skargę A. B. na tę decyzję.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.), Eugeniusz Wasilewski, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji - oddala skargę - Minister Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] orzekającą o odmowie uchylenia decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] uchylającej rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia A. B ze służby w Policji w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i ustalającej nowy termin zwolnienia ze służby na dzień [...] czerwca 2007 r. oraz utrzymującej zaskarżoną decyzję w mocy w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu powyższej decyzji Minister Spraw Wewnętrznych wskazał, że A. B. raportem z dnia [...] lutego 2007 r. wystąpił do Komendanta Głównego Policji z prośbą o zwolnienie ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2007 r., podnosząc, iż oczekuje na wydanie orzeczenia komisji lekarskiej MSWiA. W dniu [...] kwietnia 2007 r. wymieniony policjant wystąpił do Komendanta Głównego Policji z prośbą o przesunięcie terminu zwolnienia na dzień [...] kwietnia 2007 r. Komendant Główny Policji, realizując prośbę policjanta, rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2007 r. zwolnił A. B. ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r., na podstawie art. 41 ust. 3 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277). Przedmiotową decyzję doręczono zainteresowanemu w dniu [...] kwietnia 2007 r. A. B. odmówił potwierdzenia doręczenia decyzji, o czym uczyniono stosowną adnotację. W dniu [...] kwietnia 2007 r. do Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji wpłynął kolejny raport A. B., którym zwrócił się do Komendanta Głównego Policji z prośbą o wycofanie raportu o zwolnienie ze służby. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że w dniu [...] kwietnia 2007 r. Okręgowa Komisja Lekarska MSWiA wydała orzeczenie, którym uznała go za zdolnego do służby w Policji z ograniczeniem. A. B. podniósł, że wobec nieoczekiwanego rozstrzygnięcia komisji lekarskiej zwolnienie ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r. będzie skutkować dla niego negatywnymi konsekwencjami, a ewentualna zgoda na wycofanie raportu i zwolnienie ze służby z dniem [...] sierpnia 2007 r. umożliwi mu uzyskanie uprawnień do pełnej emerytury policyjnej. Komendant Główny Policji nie wyraził zgody na zmianę terminu zwolnienia. Raport policjanta potraktował jako odwołanie od rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby i przesłał Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji do rozpatrzenia. W dniu [...] maja 2007 r. A. B. wniósł do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odwołanie, w którym stwierdził, że zwolnienie ze służby na prośbę policjanta nie było jego celem przed nabyciem prawa do emerytury policyjnej. Stwierdził, że raport o zwolnienie podpisał pod presją z-cy Naczelnika Wydziału Spraw Osobowych Komendy Głównej Policji. Wskazał, że w dniu w którym zmuszono go do napisania raportu był pod działaniem leków antydepresyjnych, które mogły wywołać zaburzenia logicznego myślenia. Kolejny raport o przesunięcie terminu zwolnienia na dzień [...] kwietnia 2007 r. napisał w podobnych okolicznościach. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2007 r. orzekł o uchyleniu rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 r. w przedmiocie zwolnienia ww. ze służby w Policji w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby, ustaleniu nowego terminu zwolnienia ze służby na dzień [...] czerwca 2007 r. i utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy w pozostałym zakresie. Na skutek skargi A. B. wymieniona decyzja została poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (wyrok z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1390/07) oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 478/08). W wyniku przedmiotowej kontroli oddalono wniesione przez wymienionego skargi. Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. A. B. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego ze skargą o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem tego Sądu z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 478/08 orzekającym o oddaleniu skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1390/07 orzekającego o oddaleniu skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. W dniu [...] maja 2014 r. do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych przekazano z Komendy Głównej Policji wniosek A. B. z dnia [...] kwietnia 2014 r. o wznowienie w trybie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. Jako okoliczność uzasadniającą wszczęcie powyższego postępowania A. B. podał uzyskanie w dniu [...] marca 2014 r. informacji o wydaniu przez Sąd Rejonowy dla [...] [...] Wydział [...] postanowienia z dnia [...] marca 2014 r. sygn. akt [...] o utrzymaniu w mocy ww. postanowienia Prokuratura Prokuratury Rejonowej [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. sygn. akt [...] umarzającego postępowanie z powodu przedawnienia karalności w sprawie o przekroczenie uprawnień przez funkcjonariuszy Policji w sprawie wywierania presji na A. B. Minister Spraw Wewnętrznych postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] wznowił na wniosek A. B. postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie i postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] zawiesił przedmiotowe postępowanie administracyjne stwierdzając, iż rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od sposobu rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wniosku strony z dnia [...] lutego 2014 r. w sprawie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. W dniu 31 października 2014 r. do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych wpłynął ostateczny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2014 r. sygn. akt I OSK 498/14 oddalający skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 478/08. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych podjął z urzędu postępowanie administracyjne zawieszone postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Minister Spraw Wewnętrznych odmówił uchylenia decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. w przedmiocie zwolnienia A. B. ze służby. A. B. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. W uzasadnieniu wniosku zainteresowany zaznaczył w szczególności, iż mając na uwadze, że postępowanie karne w sprawie dotyczącej przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy Policji w okresie od dnia [...] września 2006 r. do dnia [...] grudnia 2007 r. polegającego na wywieraniu na nim presji w celu złożenia raportu o zwolnienie ze służby, nie mogło być wszczęte ze względu na upływ czasu, organ powinien samodzielnie ustalić, czy ww. opisany czyn wypełniał znamiona przestępstwa i czy został popełniony oraz czy miał on wpływ na wydanie decyzji. Odwołujący się podkreślił, iż w tym zakresie organ administracji nie przeprowadził żadnego postępowania, przede wszystkim nie przesłuchał zarówno strony, jak i z-cy Spraw Osobowych Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji, nie przejrzał dokumentacji medycznej strony z 2006 r. i 2007 r. znajdującej się w dyspozycji komisji lekarskiej MSWiA. Oparcie się natomiast w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyłącznie na argumentacji Naczelnego Sądu Administracyjnego wydaje się daleko idącym uproszczeniem. A. B. stwierdził także, iż przed wydaniem decyzji o zwolnieniu ze służby nie zawiadomiono go o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do raportów składanych przez niego wbrew jego woli. Minister Spraw Wewnętrznych nie stwierdził podstaw do uwzględnienia wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy i rozstrzygnięciem z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ przybliżył instytucję wznowienia postępowania administracyjnego, przytoczył treść art. 16 § 1, art. 145 § 1 , art. 149 § 1 i 2, art. 151 § 1 k.p.a. Podniósł, iż A. B. dostrzegł w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym zwolnienia ze go służby zakończonym decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r., następujące uchybienia: - przy wydawaniu decyzji pominięto, iż na wniosek Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji (BKiS KGP) z dnia [...] czerwca 2006 r. skierowano go z urzędu do komisji lekarskiej MSWiA w celu ustalenia stanu zdrowia oraz określenia zdolności fizycznej i psychicznej do służby (art. 40 ustawy o Policji), co w dniu [...] stycznia 2007 r. zakończyło się wydaniem przez tę komisję nieostatecznego orzeczenia, które zaskarżył w dniu [...] lutego 2007 r.; - nie potwierdzono na oryginale i w dzienniku korespondencji faktu złożenia przez niego w dniu [...] lutego 2007 r. w Wydziale Spraw Osobowych BKiS KGP wniosku o zwolnienie ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r.; - po złożeniu ww. wniosku doręczono mu rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2007 r. o oddelegowaniu go z dniem [...] lutego 2007 r. do pełnienia służby w innej jednostce Policji; - w trakcie pobytu na zwolnieniu lekarskim, dwukrotnie wydawano i doręczano mu rozkazy personalne z dnia [...] lutego 2006 r. i z dnia [...] lipca 2006 r. o oddelegowaniu do innej jednostki Policji; - na oryginale wniosku w sprawie osobowej i w dzienniku korespondencji ww. Wydziału umieszczono fałszywe zapisy, w oparciu o które bezprawnie wszczęto w dniu [...] lutego 2007 r. procedurę rozwiązania z nim stosunku służbowego; - o sposobie załatwienia wniosku dotyczącego rozwiązania stosunku służbowego z dniem [...] kwietnia 2007 r. nie zawiadomiono go w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku — nie mając wiedzy o naruszeniu w dniu [...] lutego 2007 r. przepisów prawa, które mają zastosowanie do postępowania w sprawie osobowej nie cofnął wniosku w sprawie osobowej, który dołączono do akt postępowania, pomimo iż był sprzeczny z prawem; - wnioski o zwolnienie z dnia [...] lutego 2007 r. i z dnia [...] kwietnia 2007 r. były złożone wbrew jego woli na żądanie z-cy Naczelnika Wydziału Spraw Osobowych BKiS KGP, który w dniach: [...] lutego 2007 r. i [...] kwietnia 2007 r. groził mu zwolnieniem ze służby z urzędu; - jego raport z dnia [...] kwietnia 2007 r. przekazano do MSWiA jako odwołanie, nie wydając postanowienia, na które służyłoby zażalenie; - po przekazaniu tego raportu Komendant Główny Policji dwukrotnie wydawał stanowiska - w dniach: [...] i [...] maja 2007 r., nie mogąc tego czynić po wniesieniu odwołania; - w toku postępowania administracyjnego nie udzielano mu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, tak aby nie poniósł szkody na skutek działania niezgodnego z prawem, nie zapoznano go z materiałem przed wydaniem decyzji i nie zapoznano go z ostatecznym orzeczeniem komisji lekarskiej MSWiA z dnia [...] kwietnia 2007 r. doręczonym znacznie później. W tej sytuacji nie było uzasadnienia dla wydania rozkazu personalnego KGP w dniu [...] kwietnia 2007 r.; - w sprawie nie zbadano okoliczności złożenia wniosku o zwolnienie z dnia [...] lutego 2007 r. i nie określono kwalifikacji prawnej zaniechania działania przez funkcjonariuszy publicznych. Biorąc pod uwagę twierdzenia strony Minister Spraw Wewnętrznych stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wynikająca z art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ zasygnalizował, iż we wznowionym postępowaniu w niniejszej sprawie strona powołała się na te same co we wznowionym postępowaniu sądowoadministracyjnym dokumenty i okoliczności, mające świadczyć o wywieraniu przez przełożonych presji na stronie w kwestii złożenia prośby o zwolnienie ze służby w Policji oraz istotnej wadliwości tego postępowania. Jednakże w przedmiotowym postępowaniu Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ww. skargę o wznowienie postępowania stwierdzając jednoznacznie, iż na wszystkie wymienione przez zainteresowanego dokumenty mógł się on powołać w toku postępowania o zwolnienie ze służby i nie mogą one świadczyć o zaistnieniu przesłanki do wznowienia postępowania. Organ podkreślił także, iż skarżący nie wykazał, jaki wpływ na rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 478/08 miałoby mieć ewentualne niezałączenie "wyszczególnionych dokumentów" do akt sprawy, tym bardziej, że większość z nich w aktach osobowych skarżącego się znajduje, a analiza akt sprawy nie daje podstaw do przyjęcia, że dokumentów tych nie było w dacie orzekania w sprawie sygn. akt I OSK 478/08". Minister Spraw Wewnętrznych za bezzasadne uznał stwierdzenie, iż organ nie ocenił samodzielnie, czy czyn, o który toczyło się przed Sądem Rejonowym dla [...][...] Wydział [...] postępowanie karne w sprawie sygn. akt [...] spełniał znamiona przestępstwa i czy został popełniony, oraz czy miał wpływ na decyzje o zwolnieniu ze służby. Bowiem w przedmiotowej sprawie, w oparciu o podane przez A. B. okoliczności, nie mogło być mowy o domniemaniu, a tym bardziej stwierdzeniu popełnienia przestępstwa przy wydawaniu decyzji o zwolnieniu wymienionego ze służby w Policji, polegającego na niedopełnieniu obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych w kontekście zatajenia (ukrycia) dokumentów istotnych dla sprawy i nieumieszczenia ich w aktach osobowych. W żaden sposób także nie udowodniono, iż jakikolwiek funkcjonariusz wywierał na funkcjonariusza presję, na skutek której złożył on oba raporty o zwolnienie ze służby. Te twierdzenia w oparciu o zebrany materiał dowodowy sprawy należało uznać za całkowicie bezprzedmiotowe i mające na celu jedynie uniknięcie konsekwencji złożonego kilka lat wstecz oświadczenia woli o wystąpieniu ze służby w Policji. Wskazane przez stronę w przedmiotowym wniosku dokumenty - postanowienie Sądu Rejonowego dla [...][...] Wydział [...] z dnia [...] marca 2014 r. sygn. akt [...] o utrzymaniu w mocy postanowienia Prokuratura Prokuratury Rejonowej [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. sygn. akt [...] o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie dotyczącej przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy Policji polegającego na wywieraniu presji na A. B. w celu spowodowania złożenia przez ww. raportu o zwolnieniu go ze służby i niedołączeniu kompletu jego dokumentów osobowych do akt postępowania sądowego toczącego się w wyniku odwołania od decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zwolnieniu ze służby, tj. o czyn z art. [...] - zostały uzasadnione przedawnieniem karalności i nie przesądzają o uprawdopodobnieniu stawianych zarzutów. Wobec oczywistych wniosków wyciągniętych z całokształtu przedmiotowej sprawy, w ocenie Ministra nie było i nadal nie ma zasadności dokonywania jakichkolwiek dodatkowych ustaleń, przeprowadzania jakichkolwiek nowych dowodów w sprawie, na które powołała się strona we wniosku z dnia [...] grudnia 2014 r. Sądy oceniające prawidłowość decyzji wydanych w toku postępowania o zwolnienie ze służby - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 6 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 1390107) oraz Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 24 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 478/08) nie stwierdziły żadnych uchybień przemawiających za uchyleniem tych decyzji. Sądy oceniały sprawę w jej całokształcie, odnosząc się m.in. do argumentów i zarzutów skarżącego dotyczących składanych raportów i sposobu ich oceny przez organy administracyjne. Natomiast zarzuty strony w kontekście uchybień procesowych w postępowaniu o zwolnienie ze służby, tj. w szczególności: brak informacji o wszczęciu postępowania, nieudzielenie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, tak aby nie poniosła szkody na skutek działania niezgodnego z prawem, niezapoznanie jej z materiałem przed wydaniem decyzji - są badane w trybie zwykłym weryfikacji decyzji i w jego zakresie mogą zostać uwzględnione. Podobnie zarzut, iż raport z dnia [...] kwietnia 2007 r. został przekazany przez Komendanta Głównego Policji jako odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, co nie było zgodne z intencją strony i nie zostało dokonane w formie postanowienia, także nie ma znaczenia dla wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia oceniającego zaskarżoną decyzję w jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszenia decyzji ostatecznej. Dodatkowo organ stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie nie mogło być mowy o zaistnieniu innych przesłanek wznowienia postępowania, wymienionych w art. 145 § 2 k.p.a. W takim stanie sprawy brak było podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 2015 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości skarżący podniósł m.in., iż skoro postępowanie karne o czyn z art. [...], zainicjonowane wnioskiem skarżącego, nie mogło być wszczęte z powodu upływu czasu, organ administracji powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i przesłuchać stronę i z-cę Naczelnika Wydziału Spraw Osobowych Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji. Wobec tego funkcjonariusza skarżący od 2007 r. podnosi zarzuty wykorzystywania podległości służbowej i wywierania nacisków, poprzez wyznaczanie stronie w dniach [...] lutego [...] kwietnia 2007 r. terminów zwolnienia ze służby a także ignorowanie wiedzy o leczeniu skarżącego środkami antydepresyjnymi (leczenie takie potwierdza dokumentacja medyczna z lat 2006 i 2007 r.). Dokumentacja ta powinna być przejrzana w postępowaniu wyjaśniającym. Organ powinien także przesłuchać funkcjonariuszy, którzy sporządzili i podpisali stanowiska Komendanta Głównego Policji z dnia [...] i [...] maja 2007 r., dotyczące odwołania skarżącego od rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2007 roku o zwolnieniu ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r. O wydaniu tych stanowisk strony nie informowano, co uniemożliwiło jej ich wykorzystanie w postępowaniu administracyjnym. W stanowiskach Komendanta Głównego Policji z dnia [...] i [...] maja 2007 r. wskazano, iż w dniu [...] lutego 2007 r. do Wydziału Spraw Osobowych Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji wpłynął raport skarżącego do Komendanta Głównego Policji o zwolnienie go ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r. i że zarejestrowano go w dzienniku korespondencji. Wskazano przy tym, iż raport ten należy potraktować jako oświadczenie woli skarżącego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Tym samym obalono zarzut odwołania strony, iż wniosek dotyczący zwolnienia ze służby został przez nią złożony wbrew jej woli w dniu [...] lutego 2007 r., czego żądał z-ca Naczelnika. Pominięto przy tym, iż wniosek w sprawie osobowej z dnia [...] lutego 2007 r., na którego oryginale umieszczono fałszywą datę jego doręczenia oraz zapis w dzienniku korespondencji, nie potwierdzają podniesionych przez skarżącego zarzutów. Nadto, organ uzasadniając swoją decyzję, nie zawarł wyjaśnienia, czy opisany w postanowieniu Prokuratury czyn z art. [...] miał znamiona przestępstwa i czy miał związek z wydaną decyzją w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby. Skarżący zaznaczył, iż odmowa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego nie jest równoznaczna z odmową wznowienia postępowania administracyjnego. W szczególności istotne jest ustalenie, czy z-ca Naczelnika Wydziału Spraw Osobowych Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji wywierał na skarżącego bezprawne naciski w celu złożenia przez niego ww. raportów przed wydaniem ostatecznego orzeczenia komisji lekarskiej MSWiA, na którą skierowano go z urzędu. Tego zaś organ należycie nie wyjaśnił. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola legalności obejmuje badanie, czy rozstrzygające sprawę organy administracji nie naruszyły prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji ostatecznej. Kontrola sądowoadministracyjna dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu oraz na podstawie materiału dowodowego zebranego przez organy w toku postępowania administracyjnego. Jednocześnie, na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zakres sądowej kontroli wyznaczają zatem nie zarzuty skargi, ale granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej przez organ zaskarżonym aktem. W świetle przedstawionych kryteriów badania legalności przedmiotowa skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ponieważ zaskarżona decyzja podjęta została w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2007 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, wszczętego na wniosek skarżących, to na wstępie rozważań odnieść się trzeba do trybu postępowania wymaganego dla podjęcia rozstrzygnięcia w tej kwestii. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Wznowienie postępowania, podobnie jak każdy inny nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji administracyjnych, stanowi wyjątek od ogólnej zasady stabilności orzeczeń administracyjnych wynikającej z art. 16 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania administracyjnego może zostać wszczęte z urzędu lub na wniosek strony, z tym jednak zastrzeżeniem, że wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b k.p.a. następuje tylko na żądanie strony. W niniejszej sprawie pozostaje niewątpliwym, że żądanie wznowienia pochodzi od strony postępowania, której zresztą doręczono decyzję ostateczną będącą przedmiotem wznowienia, a wskazane w podaniu przesłanki określają przepisy art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. W świetle zaś art. 145 § 2 k.p.a., z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 można wznowić postępowanie także w przypadku, gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn określonych w przepisach prawa (§ 3). W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz literaturze przedmiotu powszechnie przyjmuje się, że wznowienie postępowania na wniosek strony składa się z dwóch etapów. W pierwszym etapie organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania bada wyłącznie przesłanki formalne niezbędne do uruchomienia tego nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, tj. ustala czy inicjatywa w sprawie wznowienia postępowania pochodzi od podmiotu mającego czynną legitymację procesową, czy wniosek został złożony z zachowaniem terminów określonych w art. 148 k.p.a. i czy wskazano w nim ustawową przyczynę wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, a zgodnie z § 2 termin do złożenia podania o wznowienie podania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 (tj. gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Ten etap kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, stanowiącym podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.) lub wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Gdy w świetle twierdzeń wynikających z wniosku o wznowienie wynika, że: brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. Gdy okoliczności takie nie występują, wówczas organ administracji publicznej jest uprawniony do wznowienia postępowania (etap drugi) i przeprowadzenia go zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. W niniejszej sprawie podanie strony skarżącej z dnia [...] kwietnia 2014 r., jak to zostało wcześniej opisane, dotyczyło przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Z uwagi na okoliczność uzyskania przez skarżącego w dniu [...] marca 2015 r. informacji o wydaniu przez Sąd Rejonowy dla [...][...] Wydział [...] postanowienia z dnia [...] marca 2014 r. sygn. akt [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa z zawiadomienia A. B. o przestępstwie przekroczenia przez funkcjonariuszy Policji uprawnień z powodu przedawnienia karalności, niniejsza sprawa rozpatrywana była w oparciu o przepis art. 145 § 3 k.p.a. Jak słusznie podkreślił to organ, doktryna opowiada się za wąskim rozumieniem przestępstwa na tle art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., jako czyn w rozumieniu kodeksu karnego, tj. zbrodnie i występki, a nie każdy czyn zagrożony karą. Gdyby bowiem ustawodawca dążył do wprowadzenia szerszej podstawy wznowienia, posłużyłby się pojęciem czynu zagrożonego karą (patrz: B. Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, 2014, s. 580). Zasadą jest, że wznowienie postępowania z tej przyczyny, iż decyzja wydana została w wyniku przestępstwa może nastąpić wówczas, gdy popełnienie przestępstwa zostało stwierdzone orzeczeniem Sądu lub innego organu. Wyjątkowo postępowanie administracyjne może być wznowione również przed stwierdzeniem popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu wówczas, gdy popełnienie przestępstwa jest oczywiste. Przesłanka ta w niniejszej sprawie nie zaistniała. Nie sposób także z faktu wydania przez Sąd Rejonowy dla [...][...] Wydział [...] postanowienia z dnia [...] marca 2014 r. sygn. akt [...], wywieść zasadności twierdzenia skarżącego o popełnieniu przez z-cę Naczelnika Wydziału Spraw Osobowych Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Policji przestępstwa przekroczenia uprawnień, poprzez wywieranie na skarżącym nacisku złożenia raportu o niekorzystnej dla niego treści, jak też niedołączeniu kompletu jego dokumentów osobowych do akt postępowania sądowego. W istocie jest to jedyny nowy dokument (wraz z utrzymanym w mocy postanowieniem prokuratorskim - rozstrzygnięcia stricte procesowe), na który to powołał się skarżący formułując zarzut wydania decyzji zwolnieniowej w wyniku przestępstwa, a który nie rozstrzyga tej kwestii w sposób merytoryczny. Odnosząc się do pozostałych argumentów przedstawionych przez skarżącego należy podkreślić, iż Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 19 września 2014 r. sygn. akt I OSK 498/14/14 badał tożsamy w swej treści wniosek skarżącego o wznowienie postępowania sądowego i stwierdził, iż na wszystkie wymienione w skardze o wznowienie postępowania dokumenty skarżący mógł się powołać, a na niektóre faktycznie powołał się w poprzednim postępowaniu. Zaś okoliczności zwolnienia skarżącego ze służby w Policji były badane w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i w postępowaniach sądów dwóch instancji i nie wykazały istotnych uchybień w tym zakresie. Bezsprzecznie w aktach administracyjnych znajduje się raport skarżącego z dnia [...] lutego 2007 r. zawierający prośbę o zwolnienie ze służby w Policji, jak też raport z dnia [...] kwietnia 2007 r. zawierający prośbę o przesunięcie terminu zwolnienia na dzień [...] kwietnia 2007 r. Powyższe wskazuje, iż skarżący przez okres, 2 miesięcy miał możliwość przemyślenia powziętej wcześniej decyzji. Złożenie kolejnego raportu w dniu [...] kwietnia 2007 r. jednoznacznie dowodzi, iż skarżący podjął w tej mierze świadomą decyzję, albowiem dopiero zmiana okoliczności faktycznych sprawy, tj. "uzyskanie nieoczekiwanego rozstrzygnięcia komisji lekarskiej", spowodowała cofnięcie wcześniejszego oświadczenia o rozwiązaniu z nim stosunku służbowego na wniosek policjanta. W orzecznictwie przyjmuje się, iż pisemne zgłoszenie przez funkcjonariusza wystąpienia ze służby jest oświadczeniem woli, do którego ma zastosowanie art. 61 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Przepis art. 61 § 1 k.c. stanowi, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej. Przepisy k.c., przewidujące możliwość uchylenia się od skutków oświadczenia woli, złożonego innemu podmiotowi zapewniają wystarczające gwarancje ochrony funkcjonariusza, którego oświadczenie o wystąpieniu ze służby dotknięte było wadami. Skuteczne wycofanie oświadczenia niweczy wszystkie jego skutki, nie ma tu znaczenia ocena ewentualnej sprzeczności z interesem społecznym. Złożenie oświadczenia o wystąpieniu ze służby obliguje organ do zwolnienia, niezależnie od przyczyn jego złożenia przez funkcjonariusza. Przepisy prawa materialnego nie pozwalają więc w tym przypadku na wydanie decyzji innej treści – patrz uchwała 7 sędziów NSA z dnia 54 grudnia 2011 r. sygn. akt I OPS 4/11. Skarżący w swym wniosku o wznowienie postępowania w istocie zmierza do uchylenia się od skutków złożonego organowi oświadczenia woli, nie powołuje się przy tym na wady oświadczenia, lecz zarzuca swym przełożonym popełnienie przestępstwa. Uchybienia wskazane przez skarżącego, co do podania na prezentacje niewłaściwej daty wpłynięcia do organu jego raportu z dnia [...] lutego 2007 r. nie mogą mieć w sprawie istotnego znaczenia wobec złożenia przez skarżącego kolejnego raportu z dnia [...] kwietnia 2007 r. Dopiero to oświadczenie wywołało określony skutek prawny i wydanie kwestionowanej przez skarżącego decyzji o zwolnieniu ze służby z dniem [...] kwietnia 2007 r. Okoliczność, iż doszło to takiej pomyłki trudno kwalifikować jako przestępstwo, skoro przepisy k.p.a. dopuszczają instytucję usuwania wad oczywistej omyłki w drodze sprostowania. Nadto wskazanie we wniosku o wznowienie postępowania, iż złożenie ww. raportów było dokonania wbrew woli skarżącego na żądanie z-cy Naczelnika WSO KGP pod "groźbą zwolnienia ze służby z urzędu" również nie może być oceniana w kategorii przestępstwa. Przedstawienie funkcjonariuszowi zamiaru zwolnienia ze służby w oparciu o przesłanki obligatoryjne lub fakultatywne ustawy pragmatycznej, jest praktyką często stosowaną i ma dla funkcjonariusza jedynie walor informacyjny. Daje funkcjonariuszowi możliwość wyboru trybu ustania stosunku służbowego na wzór przyjętego w Kodeksie pracy rozwiązania stosunku pracy za porozumieniem stron. Gdyby nawet przyjąć, iż jest to praktyka niepożądana przed wszczęciem z urzędu postępowania w sprawie zwolnienia funkcjonariusza ze służby, choć jak się wydaje wiedza w tym zakresie leży w interesie zainteresowanego, to nie sposób w takim działaniu przełożonego funkcjonariusza upatrywać stosowania gróźb karalnych, czy też innych czynów określanych jako przestępcze. Z podanych powyżej względów, jako niezasadny jawi się zarzut skargi mówiący o wadliwym przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego przez Ministra Spraw Wewnętrznych. Stanowisko skarżącego w sprawie, w kontekście nakłaniania przez przełożonego do złożenia raportu o zwolnienie ze służby, było już organowi znane na etapie postępowania odwoławczego zwykłego, a okoliczności w których doszło do zwolnienia ze służby poddane kontroli instancyjnej i sądowej, także w postępowaniu wznowieniowym. Pozostałe zaś zarzuty przedstawione we wniosku z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie mają znaczenia dla oceny ziszczenia przesłanki z art. 145 § 2 pkt 2 k.p.a., które jak zasadnie stwierdził organ, w sprawie nie zaistniały. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło