II SA/Wa 498/11
WyrokWSA w Warszawie2011-07-05
Skład orzekający: Ewa Pisula - Dąbrowska, Ewa Grochowska - Jung, Olga Żurawska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy emerytowany funkcjonariusz Policji, który nabył prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji wydanej w czasie pełnienia służby, zachowuje to uprawnienie po wejściu w życie przepisów uchylających podstawę prawną do jego przyznawania, w sytuacji gdy decyzja przyznająca to świadczenie została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego jako wydana bez podstawy prawnej?Ratio decidendi
Emerytowany funkcjonariusz Policji nie zachowuje prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, jeśli prawo to wynikało wyłącznie z przepisów wykonawczych do ustawy o Policji, które zostały uchylone, a ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji nie przyznaje takiego uprawnienia. Dodatkowo, jeśli decyzja przyznająca to świadczenie została wyeliminowana z obrotu prawnego jako wydana bez podstawy prawnej, nie może ona stanowić podstawy do dalszego wypłacania świadczenia.Stan faktyczny
Skarżący, były funkcjonariusz Policji, domagał się wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008. Prawo do tego świadczenia zostało mu przyznane decyzją z 1999 r. na podstawie przepisów wykonawczych do ustawy o Policji. Po uchyleniu tych przepisów w 2006 r., organy odmówiły wypłaty świadczenia. Dodatkowo, decyzja z 1999 r. przyznająca prawo do równoważnika została stwierdzona nieważnością jako wydana bez podstawy prawnej. Skarżący wniósł skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy odmowę wypłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska Sędzia WSA Ewa Grochowska - Jung Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Protokolant Referent – stażysta Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2011 r. sprawy ze skargi H. U. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za lata 2006 - 2008 oddala skargę
Decyzją Nr [...] z [...] stycznia 2011 r. Komendant Główny Policji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 97 ust. 5, art. 91 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.), § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. U. (dalej jako skarżący) od decyzji Nr [...] z [...] października 2010 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] , w sprawie odmowy wypłaty równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Skarżący 31 grudnia 1987 r. został zwolniony ze służby w Policji w związku z nabyciem uprawnień emerytalnych.
Na podstawie decyzji Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] skarżący otrzymywał do 2005 r. równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Wnioskiem z 7 stycznia 2009 r. H. U. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008.
W odpowiedzi, pismem z 19 stycznia 2OO9 r., skarżący został poinformowany, że od 1 stycznia 2006 r. osoby uprawnione do zaopatrzenia emerytalnego utraciły prawo do równoważnika za remont lokalu, gdyż rozporządzenie MSWiA z 28 grudnia 2005 r. (Dz. U. Nr 266, poz. 2246) uchyliło przepisy § 8 ust. 2 i § 9 rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r., dające tej grupie osób prawo do przedmiotowego świadczenia.
Skarżący, z uwagi na treść powyższego pisma, złożył zażalenie do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] , wnosząc o wydanie decyzji o wypłacie równoważnika w trybie przewidzianym przez Kodeks postępowania administracyjnego.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] pismem z 27 lutego 2009 r. ponownie poinformował skarżącego, iż przedmiotowe świadczenie osobom uprawnionym do zaopatrzenia emerytalno - rentowego Policji, nie przysługuje.
W związku z powyższym skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Sąd, wyrokiem z 25 czerwca 2009 r., sygn. akt III SAB/Gd 14/09, zobowiązał Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do wydania orzeczenia w formie prawem przewidzianej w przedmiocie wniosku strony o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego w terminie 30 dni od daty zwrotu akt sprawy.
[...] czerwca 2010 r. w wyniku wykonania powyższego wyroku, Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał decyzję odmawiającą przyznania skarżącemu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2008. Od niniejszej decyzji skarżący wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji.
Decyzją Nr [...] z [...] września 2010 r. Komendant Główny Policji uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż Komendant Wojewódzki Policji w [...] , wydając decyzję o odmowie przyznania przedmiotowego świadczenia, wprowadził w obieg drugą decyzję w tej samej sprawie, bowiem skarżącemu przyznano już prawo do równoważnika pieniężnego decyzją KWP Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. Organ II instancji wskazał również, iż wydając decyzję Komendant Wojewódzki Policji w [...] powinien odnieść się jedynie do wniosku strony o naliczenie i wypłatę rzeczonego świadczenia.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] wystąpił do Komendanta Głównego Policji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. przyznającej skarżącemu prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Postanowieniem Nr [...] z [...] września 2010 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w tej sprawie, które zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej z [...] grudnia 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] grudnia 1999 r.
Biorąc powyższe pod uwagę Komendant Wojewódzki Policji w [...] ponownie rozpatrzył pismo skarżącego z 7 stycznia 2009 r. w sprawie naliczenia i wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2008 i decyzją Nr [...] z [...] października 2010 r. odmówił skarżącemu wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ wskazał, że od 1 stycznia 2006 r. brak jest podstaw do stosowania przepisów rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w odniesieniu do emerytów i rencistów policyjnych. Oznacza to, że z chwilą wyeliminowania z porządku prawnego § 8 rozporządzenia, zapisy tego aktu wykonawczego nie mogą stanowić podstawy do naliczania i wypłaty równoważnika emerytom i rencistom policyjnym, jak również do podejmowania wobec tych osób przez organ innych czynności uregulowanych w rozporządzeniu.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a. oraz o umorzenie postępowania przed organem I instancji w oparciu o przepis art. 105 § 1 k.p.a. Z uwagi na fakt, że wniosek skarżącego złożony został w terminie przewidzianym przez k.p.a. do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji, pismem z 6 grudnia 2010 r. organ wystąpił do skarżącego o sprecyzowanie żądania tj.: określenie czy domaga się stwierdzenia nieważności spornej decyzji czy też wnosi o rozpatrzenie sprawy w trybie odwoławczym. W odpowiedzi, skarżący pismem z 2 stycznia 2011 r. poinformował, że podtrzymuje swoje odwołanie.
Wskazaną na wstępie decyzją Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wskazał, że zgodnie z art. 91 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. 2007 r. Nr 43, poz. 277) policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Krąg osób uprawnionych do omawianego świadczenia stanowi materię uregulowaną bezpośrednio w ustawie o Policji, natomiast zagadnienia uprawnień mieszkaniowych emerytów i rencistów policyjnych reguluje ustawa z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.). Organ podał, że w art. 29 i 30 ustawa ta przewiduje dwa uprawnienia związane z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych emerytów i rencistów Policji, tj. uprawnienie do przydzielenia lokalu mieszkalnego lub do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu.
Ponadto organ podniósł, że przepis art. 91 ust. 2 ustawy o Policji wyznacza zagadnienia, które zostały dookreślone w rozporządzeniu wykonawczym, a z treści tego przepisu nie wynika uprawnienie do określania zakresu osób uprawnionych do uzyskania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Organ II instancji podkreślił, że mimo braku wyraźnej dyspozycji w ustawie emerytalnej, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, na podstawie art. 91 ust. 2 ustawy o Policji, wydawał kolejne rozporządzenia wykonawcze, w których przenosił uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego mieszkania należne funkcjonariuszom również na emerytów i rencistów policyjnych. Rozporządzenie MSWiA z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, zawierało § 8, który stanowił, iż przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym emerycie lub renciście, o którym mowa w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...). Wydane rozporządzenie wykonawcze w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2006 r. wykraczało poza granicę delegacji ustawowej. W związku z tym konieczne było uchylenie § 8 powołanego rozporządzenia, co w konsekwencji skutkowało utratą przez osoby pobierające świadczenia z policyjnego zaopatrzenia emerytalnego z 1 stycznia 2006 r. uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
Organ wskazał, że nie istnieje żaden inny przepis, który pozwalałby w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego traktować osoby uprawnione do policyjnych świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego w sposób analogiczny, jak policjantów w służbie czynnej.
Zaznaczył przy tym, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 27 października 2008 r., sygn. akt U 4/08, orzekł, iż zarówno przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, jak również sama ustawa o Policji nie gwarantują emerytom i rencistom prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Ponadto stwierdził, iż skoro krąg osób uprawnionych został określony w ustawie, a uprawnienia emerytów i rencistów nie wynikają z art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym (...) to uchylenie przepisów rozporządzenia nie zmieniło stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów świadczenia, tym samym nie ma miejsca naruszenie zasady ochrony praw nabytych. Uwzględniając powyższe organ uznał, że uchylenie § 8 i § 9 ust. 2 rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r., które odsyłało w swojej treści do ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, nie zmieniło stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do omawianego równoważnika, skoro uprawnienie takie nie wynikało z ustawy, a tym samym brak było podstaw do stwierdzenia, że nowelizacja przepisów narusza zasady ochrony praw nabytych.
Z tych wszystkich względów organ uznał, że organ I instancji słusznie orzekł o odmowie wypłaty na rzecz skarżącego równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2008.
W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie , skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. obrazę przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie zasad ogólnych określonych w art. 6 i 7 k.p.a. polegającą na zaniechaniu ustawowego obowiązku wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym, jak i prawnym i tym samym nieustalenie stanu rzeczywistego sprawy oraz niewyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, a mianowicie błędne uznanie, że skarżącemu do roku 2005 wypłacano równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, podczas gdy uprawnienie to wynikało z decyzji Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. wydanej na podstawie art. 91 ustawy o Policji oraz § 1 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (M.P. Nr 76 poz. 708);
2. obrazę przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, zgodnych z zasadnym i słusznym interesem strony;
3. niewłaściwe zastosowanie przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 61 k.p.a. i art. 145 k.p.a. poprzez uznanie, że złożenie przez stronę stosownego wniosku o wypłacenie równoważnika wszczęło postępowanie administracyjne w sprawie;
4. niezachowanie wymogów określonych w przepisach postanowienia administracyjnego, w tym art. 107 § 1 i 3 k.p.a., jakim powinna odpowiadać decyzja administracyjna, poprzez niezamieszczenie prawnego uzasadnienia decyzji zawierającej wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji i przytoczenie przepisów prawnych będących jej podstawą;
5. naruszenie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z § 8 i 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczególnych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przez odmowę wypłaty tego równoważnika za lata 2006 - 2008, mimo zachowującej moc prawną decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Nr [...] z [...] grudnia 1999 r., przyznającej prawo do równoważnika na przyszłość, a rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 grudnia 2005 r. (Dz. U. Nr 266, poz. 2246 - dalej: rozporządzenie MSWiA w sprawie równoważnika pieniężnego z 2005 r.) uchylające z 1 stycznia 2006 r. § 8 oraz ust. 2 w § 9 wcześniejszego rozporządzenia nie było połączone z cofnięciem dotychczas przyznanych uprawnień lub wygaśnięciem decyzji, przyznających te uprawnienia;
6. naruszenie prawa materialnego, a w szczególności przepisu art. 29 ust. 1 ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin w związku z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji oraz art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, że emeryci policyjni uprawnienia nabyte na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji i art. 91 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 8 rozporządzenie MSWiA w sprawie równoważnika pieniężnego z 2002 r., do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego utracili z 1 stycznia 2006 r. na skutek uchylenia przepisu § 8 cytowanego rozporządzenia na podstawie rozporządzenia MSWiA w sprawie równoważnika pieniężnego z 2005 r., mimo iż samo uchylenie podstawy prawnej wydanych decyzji powoduje, że z dniem wejścia takiej zmiany, przestaje istnieć podstawa prawna do wydawania w przyszłości takich decyzji, a nie powoduje to natomiast wygaśnięcia uprawnień nabytych na podstawie znajdujących się w obrocie prawnym decyzji wydanych w oparciu o istniejącą wówczas podstawę prawną, a więc decyzje pozbawiające prawa do wypłaty wcześniej przyznanego równoważnika są sprzeczne z prawem, a ponadto naruszają art. 156 § 1 pkt 2 i art. 162 § 1 k.p.a.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł:
1. o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji w Warszawie Nr [...] z [...] stycznia 2011 r. i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Nr [...] z [...] października 2010 r., odmawiającej wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 -2008 na podstawie art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a. z przyczyn określonych w art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a. jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa oraz zawierających wady powodujące ich nieważność z mocy prawa
albo:
2. o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 p.p.s.a. na skutek naruszenia prawa materialnego i innych przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania.
Ponadto wniósł o określenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący przytoczył stan faktyczny, akcentując, że w orzecznictwie podkreśla się wyraźnie, że w sytuacji uchylenia przepisu, który był podstawą do przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu bezprzedmiotowości w zrozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. następuje wówczas, gdy w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek. Samo uchylenie podstawy prawnej wydanych decyzji powoduje, że z dniem wejścia w życie takiej zmiany, przestaje istnieć podstawa prawna do wydania w przyszłości takich decyzji. Nie powoduje to natomiast wygaśnięcia uprawnień nabytych na podstawie decyzji wydanych w oparciu o istniejącą wówczas podstawę prawną. W takim przypadku decyzje te nie stają się bezprzedmiotowe, gdyż dotyczą one uprawnień wcześniej nabytych na przyszłość.
Taka zmiana statusu, nie może być przyczyną wygaśnięcia decyzji. Decyzje pozbawiające skarżącego prawa do wypłaty wcześniej przyznanego równoważnika, jeżeli nie występują inne okoliczności, są sprzeczne z prawem. Decyzje te naruszają bowiem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydane bez podstawy prawnej, lub rażącym naruszeniem prawa oraz sprzeczne z art. 162 § 1 k.p.a.
Skarżący podkreślił, że decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. zachowuje swoją moc w zakresie uprawnień nabytych do równoważnika, a także posiada walor ostateczności.
W odpowiedzi na skargę, organ wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana według powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisem art. 91 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych.
W ust. 2 powołanego przepisu przewidziano upoważnienie dla Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do określenia szczegółowych zasad przyznawania i zwracania równoważnika oraz jego wysokości.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w zarządzeniu z 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (M.P. Nr 76, poz. 708), wydanym w oparciu o powyższe upoważnienie, w § 12 ust. 1 postanowił, że emerytom i rencistom policyjnym przyznaje się równoważniki pieniężne za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego lub za brak lokalu mieszkalnego w wysokości określonej w niniejszym zarządzeniu. Również rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 grudnia 1999 r. w sprawie jak wyżej (Dz. U. Nr 106, poz. 1212 ze zm.), wskazało na wymienione świadczenia jako przysługujące także emerytom i rencistom policyjnym (§ 11 ust. 1). Z kolei rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w § 8 określiło, iż jego przepisy stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego, zaś w § 9 ust. 2 wskazywało na organy właściwe do orzekania w tym przedmiocie.
Analiza wyżej powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego dla emeryta lub rencisty policyjnego nie wynika z przepisów ustawy o Policji, lecz wyłącznie z przepisów wykonawczych do tej ustawy.
Wbrew stanowisku skarżącego, prawo do przedmiotowego równoważnika nie znajduje oparcia również w ustawie z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin. Jednoznacznie stwierdził to Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 27 października 2008 r., sygn. akt U4/08 (OTK-A 2008/8/141 Dz. U. RP 2008/196/1221), wskazując, iż z treści art. 29 ust. 1 tej ustawy wynika wyłącznie prawo emeryta lub rencisty policyjnego do uzyskania i użytkowania lokalu na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale lokalu znajdującego się w dyspozycji jednego z organów wymienionych w ustawie, natomiast z treści art. 30 - prawo do pomocy w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy.
Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 grudnia 2005 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, które weszło w życie 1 stycznia 2006 r., uchylono § 8 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. Zatem z tą datą odpadła nie tylko jedyna normatywna podstawa uprawnień dla emerytów lub rencistów policyjnych do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, lecz także przestały obowiązywać normy określające właściwość organów do orzekania w tym przedmiocie, a nadto podstawy do określenia wysokości i wypłaty tego świadczenia.
Skoro więc ani przepisy ustawy o Policji, ani też przepis art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, nie przyznawały emerytom i rencistom policyjnym uprawnienia do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, to uchylenie § 8 rozporządzenia nie zmieniło stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do przedmiotowego równoważnika, a tym samym nie doszło do naruszenia zasady ochrony praw nabytych.
W rozpoznawanej sprawie istotna jest również okoliczność, pomijana przez skarżącego, że z obrotu prawnego została wyeliminowana decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] grudnia 1999 r. przyznająca skarżącemu równoważnik za remont zajmowanego lokalu, zgodnie z którą wypłata równoważnika miała następować corocznie, w wysokości ustalonej każdorazowo na podstawie obowiązujących stawek. Komendant Główny Policji decyzją Nr [...] z [...] października 2010 r. stwierdził nieważność tej decyzji, jako wydanej bez podstawy prawnej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją Nr [...] z [...] grudnia 2010 r. utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 19 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 423/11, oddalił skargę na tę decyzję.
Oznacza to, że w chwili obecnej w obrocie prawnym brak jest indywidualnego aktu administracyjnego, konkretyzującego uprawnienie skarżącego. Decyzja z [...] grudnia 1999 r., jako wyeliminowana z obrotu prawnego, nie ma mocy wiążącej i nie wywołuje zatem skutków, które wynikałyby z jej przedmiotowego zakresu.
W tym kontekście za nieuprawniony należy uznać zarzut naruszenia art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż przepis ten nie miał zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Organy nie rozstrzygały bowiem kwestii wygaśnięcia decyzji przyznającej skarżącemu prawo do przedmiotowego równoważnika. A zatem twierdzenia skarżącego dotyczące tej kwestii nie pozostają w związku z przedmiotem sprawy.
Nie sposób zgodzić się też z zarzutami skargi dotyczącymi naruszenia przez organ szeregu przepisów postępowania administracyjnego. Wbrew tym zarzutom organ wyjaśnił sprawę wyczerpująco, tak pod względem faktycznym, jak i prawnym, zaś swoje rozstrzygnięcie uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § k.p.a.
Całkowicie bezzasadny jest też zarzut naruszenia art. 61 k.p.a., gdyż w niniejszej sprawie wniosek o wypłatę równoważnika za remont lokalu wszczął postępowanie administracyjne, zakończone decyzją o odmowie jego wypłaty. Zgodnie bowiem z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2010 r., sygn. akt I OSK 3/10 (ONSA i WSA Nr 3 (42) 2001 r. poz. 60), odmowa wypłacenia emerytowanemu funkcjonariuszowi równoważnika pieniężnego za remont, przewidzianego w art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, przyznanego mu w czasie pełnienia czynnej służby i nadal zajmowanego lokalu mieszkalnego następuje przez wydanie decyzji administracyjnej (art. 97 ust. 5 tej ustawy). Należy w tym miejscu zauważyć, że jedynie wypłata przedmiotowego świadczenia nie wymaga przeprowadzenia postępowania i następuje w formie czynności materialno-technicznej.
W okolicznościach niniejszej sprawy istotne jest również i to, że organ był związany rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który w wyroku z 25 czerwca 2009 r., sygn. akt II SAB/Gd 14/09 zobowiązał Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do wydania decyzji stanowiącej rozstrzygnięcie w przedmiocie złożonego wniosku.
Za całkowicie niezrozumiały uznać należy zarzut naruszenia art. 145 k.p.a., którego to zarzutu skarżący w żaden sposób nie uzasadnił. Zauważyć zatem trzeba, że powyższy przepis nie był przez organ stosowany, albowiem w przedmiotowej sprawie nie doszło do wznowienia postępowania.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło