II SAB/Wa 208/24

WyrokWSA w Warszawie2024-07-18

Skład orzekający: Joanna Kube, Danuta Kania, Arkadiusz Koziarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, gdy pozostawia wniosek bez rozpoznania z powodu rzekomego braku sprecyzowania wniosku lub niewykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w przypadku informacji przetworzonej?
Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie udostępni informacji publicznej ani nie wyda decyzji o odmowie jej udostępnienia w ustawowym terminie. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania z powodu braku sprecyzowania lub niewykazania interesu publicznego w przypadku informacji przetworzonej jest nieprawidłowe. W takich sytuacjach organ powinien wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a nie pozostawiać wniosku bez rozpoznania. Sąd zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku w określonym terminie.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej planowanych inwestycji w określonym obszarze. Wojewoda wezwał ją do doprecyzowania wniosku i wskazania szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia informacji przetworzonej. Skarżąca wyjaśniła, że nie jest w stanie doprecyzować wniosku w sposób wskazany przez organ, a żądane informacje mają charakter prosty lub, nawet jeśli przetworzone, są istotne dla interesu publicznego. Wojewoda pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku E. B. z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej E. B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Danuta Kania, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 lipca 2024 r. sprawy ze skargi E. B. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku E. B. z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej E. B. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2024 r. E. B., dalej "skarżąca", zwróciła się do Wojewody Mazowieckiego o udostępnienie informacji publicznej. W treści wniosku wskazała, że w z związku z obsługą prawną dewelopera rozpoczynającego realizację przedsięwzięcia deweloperskiego w [...] na działkach o numerze ew. [...]oraz [...], oraz mając na uwadze nałożony na deweloperów mocą ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym obowiązek dotyczący opracowania nowej, poszerzonej treści prospektu informacyjnego, na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902), dalej "u.d.i.p.", w imieniu własnym wnosi o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie: "I. aktów planowania przestrzennego i innych aktów prawnych obowiązujących na terenie objętym przedsięwzięciem deweloperskim, tj. na działkach gruntu [...]oraz [...], obręb [...]w tym w szczególności w: 1. Planie ogólnym gminy, 2. Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego, 3. aktów prawnych (rozporządzenia, zarządzenia, uchwały, decyzje) w sprawie: a) dotyczących Inwestycji, Inwestycji Towarzyszących oraz obszaru otoczenia CPK, b) lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub inwestycji towarzyszącej, c) ustanowienia form ochrony przyrody lub ich otulin (parku narodowego, rezerwatu przyrody, parku krajobrazowego, obszaru chronionego krajobrazu, obszaru Natura 2000, pomnika przyrody, stanowiska dokumentacyjnego, użytku ekologicznego, zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, ochrony gatunkowej roślin, zwierząt i grzybów), d) ustanowienia strefy ochronnej terenu ochrony bezpośredniej i terenu ochrony pośredniej ujęcia wody, e) wyznaczenia obszarów cichych w aglomeracji lub obszarów cichych poza aglomeracją, f) utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, g) uznania zabytku za pomnik historii, h) określenia granic obszaru Pomnika Zagłady i jego strefy ochronnej, utworzenia parku kulturowego, i) ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych. wraz z podaniem informacji umożliwiających identyfikację aktu lub linków do strony www. pozwalających identyfikacje aktu. II. przewidzianych inwestycji w promieniu 1 km od terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim, tj. działek nr gruntu [...]oraz [...], obręb [...]tj. inwestycji dotyczących w szczególności budowy lub rozbudowy dróg, budowy linii szynowych oraz przewidzianych korytarzy powietrznych, inwestycji komunalnych (jak oczyszczalnie ścieków, spalarnie śmieci, wysypiska, cmentarze), zawartych w: 1. miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, 2. decyzjach o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 3. decyzjach o środowiskowych uwarunkowaniach, 4. uchwałach o obszarach ograniczonego użytkowania, 5. miejscowych planach odbudowy, 6. mapach zagrożenia powodziowego i mapach ryzyka powodziowego, - wraz z podaniem, w którym z ww. aktów przewidziana jest dana inwestycja oraz podaniem informacji umożliwiających identyfikację tego aktu; III. czy wymienione poniżej decyzje zostały wydane dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (tj. działek nr ewidencyjnych gruntu [...] oraz [...], obręb [...]lub dla obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, tj.: 1. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, 2. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, 3. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego, 4. decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, 5. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej, 6. decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, 7. decyzja o ustaleniu lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej, 8. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie Centralnego Portu Komunikacyjnego, 9. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie infrastruktury dostępowej, 10. decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w sektorze naftowym Jeżeli którakolwiek z wymienionych powyżej w pkt III ppkt. 1-10 decyzji została wydana dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (tj. gruntu [...]oraz [...], obręb [...]) lub obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, to proszę o podanie: - która z decyzji wymienionych w pkt III ppkt. 1-10 została wydana, - jakiej inwestycji celu publicznego dotyczy ta decyzja, - organu wydającego decyzję, - numeru (znaku) i daty wydania decyzji oraz - ustaleń decyzji w zakresie rozmieszczenia inwestycji celu publicznego, mogących mieć znaczenie dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (tj. działek nr ew. [...]i [...], obręb [...]) - Jeżeli toczy się postępowanie o wydanie którejkolwiek z decyzji wymienionych powyżej w pkt III ppkt. 1-10 dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (tj. działek nr ew. [...]i [...], obręb [...]) lub obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, to proszę o podanie: - oznaczenia (znak sprawy), pod którym prowadzone jest postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji, - informacji, której z decyzji wymienionych w pkt III ppkt 1-10 to postępowanie dotyczy, - kiedy jest przewidywany termin zakończenia tego postępowania i czy zmierza ono do wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, której ustalania będą mogły mieć znaczenie dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (tj. działek nr ew. [...]i [...], obręb [...]). Skarżąca zaznaczyła, że na wypadek uznania, iż udzielenie informacji żądanych we wniosku stanowi informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., to ich udostępnienie spełnia kryterium szczególnej istotności dla interesu publicznego. Skarżąca wskazała, że ma świadomość, iż nie spoczywa na niej obowiązek wykazania szczególnego interesu publicznego, niemniej pragnie wyjaśnić, iż prowadzi przedsięwzięcie deweloperskiej polegające na budowie kompleksu budynków wielorodzinnych na ww. działkach tj. nr ew. [...]i [...], obręb [...] kompleksu budynków na potrzeby mieszkaniowe mieszkańców miasta. Ponadto, realizacja inwestycji spowoduje również poprawę systemu komunikacji w najbliższej okolicy inwestycji, co przyczyni się z kolei do poprawy jakości życia znacznej liczby mieszkańców. W ocenie skarżącej szczególna istotność dla interesu publicznego wynika w niniejszej sprawie również z tego powodu, iż uzyskanie wskazanych wyżej danych zostało nałożone na deweloperów przez ustawodawcę. To ustawodawca – w treści ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym, nałożył na dewelopera (w tym na wnioskodawcę) obowiązek uzyskania ww. informacji i wprowadzenia ich do prospektu informacyjnego. Co więcej, obowiązek prawidłowego i pełnego wypełnienia prospektu informacyjnego obarczone jest odpowiedzialnością karną po stronie dewelopera i zagrożone jest karą grzywny, ograniczenia wolności albo karą pozbawienia wolności do lat 2. Jednocześnie deweloper nie widzi innych możliwości prawnych w uzyskaniu opisanych niniejszym wnioskiem informacji, niż przez uzyskanie ich od organu administracji publicznej. Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa. Skoro Państwo nakłada na obywateli obowiązki, dodatkowo za ich niewykonanie zastrzega odpowiedzialnością karną, to z całą stanowczością Państwo winno (ma obowiązek) umożliwić w sposób realny i skuteczny wywiązanie się z tych obowiązków. Jednocześnie skarżąca określiła, że wnosi o udostępnienie wnioskowanych informacji w formie papierowej, poprzez przesłanie na wskazanych adres, lub w formie elektronicznej, poprzez przesłanie na wskazany e-mail, a w razie niemożności udzielenia którejkolwiek z wnioskowanych informacji w związku z brakiem dostępu do tychże informacji – o wskazanie właściwego podmiotu, do którego winien zostać skierowany wniosek. Wojewoda Mazowiecki pismem z dnia [...] stycznia 2024 r., powołując się na art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), dalej "k.p.a.", wezwał skarżącą do usunięcia, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, braków wniosku poprzez: 1) doprecyzowanie podania i wskazanie numeru decyzji oraz daty jej wydania lub znaku sprawy, której dotyczy wniosek o udzielenie informacji publicznej w powyższym zakresie, mając na uwadze, że wskazanie wnioskowanych informacji musi być na tyle precyzyjne i jasne, by przedmiot i zakres wniosku nie budził wątpliwości, 2) wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną. Jednocześnie Wojewoda poinformował skarżącą, że nie usunięcie powyższych braków w wyznaczonym terminie spowoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w piśmie z dnia [...] lutego 2024 r. wyjaśniła, że nie ma możliwości wskazania precyzyjnych danych poprzez podanie numeru decyzji, daty jej wydania oraz znaku, dlatego też, aby uzyskać szczegółowe informacje wystąpiła z wnioskiem do Wojewody, który w żądanym zakresie jest dysponentem tych informacji, a żądane dane znajdują się w prowadzonym przez Wojewodę rejestrze. Skarżąca wskazała, że we wniosku został wskazany nr nieruchomości oraz obszar, co do którego skarżąca poszukuje informacji publicznych, co więcej zakres wnioskowanych informacji odnosi się min. do decyzji wydanych na podstawie spec ustaw, a mianowicie; 1. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego, 2. decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, 3. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej, 4. decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, 5. decyzja o ustaleniu lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej, 6. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie Centralnego Portu Komunikacyjnego, co zdaniem skarżącej wystarczająco zawęża zakres żądanych informacji publicznych, gdyż w odniesieniu do wskazanego obszaru organem właściwym do wydania decyzji jest Wojewoda Mazowiecki. Skarżąca podniosła, że zawartość strony Biuletynu Informacji Publicznej Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego, w którym poszukiwała wymienionych aktów prawa wydanych przez Wojewodę Mazowieckiego jest zbyt ogólny, co uniemożliwia jej dotarcie do informacji opisanych we wniosku. Ponadto skarżąca wyjaśniła, że występując z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej chce się dowiedzieć czy dla obszaru, na których planowane jest przedsięwzięcie deweloperskie planowane są przedmiotowe inwestycje oraz wnosi o wskazanie miejsca, gdzie znajdują się pożądane informacje. Natomiast bez wskazania szczegółowych informacji przez Wojewodę oraz bez wskazania ścieżki dostępu do zbioru informacji publicznych, którymi dysponuje Wojewoda, skarżąca niestety nie może nie tylko wskazać szczegółowych danych, lecz również nie ma możliwość dotrzeć tych informacji. Dalej wnioskodawczyni podkreśliła, że art. 4 ust. 1 u.d.i.p. nakłada na Wojewodę obowiązek udostępnienia informacji publicznej, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, zwłaszcza treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Wydane akty prawa w zakresie przez nią wskazanym pozostają w zakresie przedmiotowej właściwości Wojewody, co wynika z przepisów szczególnych, a zatem organ posiada informacje publiczne, o które wnioskuje i jest zobowiązany do udzielenia szczegółowych informacji ze wskazaniem treści i postaci dokumentów, bez przerzucania na wnioskodawczynię obowiązku precyzyjnego określenia żądanych danych. W odniesieniu do kwestii "szczególnie istotnego interesu publicznego", jako przyczyny udostępnienia informacji publicznej stanowiącą informację przetworzoną, w ocenie skarżącej żądane informacje mają charakter informacji prostych. Informacje te są gotowe i dostępne Wojewodzie Mazowieckiemu, wobec czego nie powinny być przez organ warunkowane szczególnym interesem. Skarżąca przedstawiła również argumentację wykazującą, jej zdaniem, że udostępnienie wnioskowanych informacji jest szczególnie istotnego dla interesu publicznego. Pismem z dnia [...] lutego 2024 r., powołując się na przepis art. 64 § 2 k.p.a., Wojewoda Mazowiecki poinformował skarżącą o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków wskazanych w wezwaniu. Organ wyjaśnił, że skarżąca nie określiła podania poprzez wskazanie numeru decyzji, daty wydania, znaku sprawy, której dotyczy wniosek o udzielenie informacji publicznej. Nadto, zdaniem organu, skarżąca nie wykazała, że udzielenie żądane informacji jest uzasadnione szczególnie istotnym interesem publicznym. Zdaniem organu udzielenie żądanej informacji w żaden sposób nie będzie bowiem miało wpływu na funkcjonowanie państwa, a także nie usprawni funkcjonowania jego organów, co oznacza, że żądana informacja nie jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. Jest ona bowiem potrzebna skarżącej do realizacji niepublicznego celu dewelopera. Tym samym żądana informacja nie jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. W skardze na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, skarżąca zarzuciła organowi naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 1 i ust. 4 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądaniem wniosku w ustawowym terminie oraz naruszenie art. 64 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o: 1) zobowiązanie organu do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi, 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, i że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych, 4) dopuszczenie dowodów zawnioskowanych w skardze oraz znajdujących się w aktach sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu w kwestii uzasadnienia interesu publicznego. Zarzuciła, że Wojewoda Mazowiecki nie tylko nie udzielił jej wnioskowanych informacji, jak również nie wydał decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej pozostawiając wniosek bez rozpoznania, czym naruszył przepisy art. 4 ust. 1 i ust. 4 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Organ nie wskazał też innego organu, który udzieliłby wnioskowanych informacji w miejsce Wojewody Mazowieckiego. Zdaniem skarżącej wzywając ją do uzupełnienia braków formalnych wniosku organ nieprawidłowo zastosował przepis art. 64 § 2 k.p.a. Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem Wojewody, że zakres żądania wniosku nie jest wystarczająco sprecyzowany. Podniosła, że we wniosku wskazała jednoznacznie teren objęty przedsięwzięciem deweloperskim, którego dotyczą żądane informacje oraz zakres żądanych informacji wynikających z przepisów wskazanej we wniosku ustawy. Wniosek skarżącej obejmował informacje dotyczące terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim ze wskazaniem nr działek oraz obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, które zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik do ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym deweloper ma obowiązek zamieścić w prospekcie informacyjnym. Biorąc zatem pod uwagę minimalne wymagania wniosku jakie przewiduje ustawa o dostępie do informacji publicznej, należało uznać, iż ww. wniosek winien podlegać rozpoznaniu w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. Skarżąca zwróciła również uwagę, że w ustawie o dostępie do informacji publicznej brak jest jakichkolwiek wymogów formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny, co jest jego przedmiotem. W niniejszej sprawie zakres żądanych informacji został przez skarżąca wskazany na tyle precyzyjnie, że organ bez przeszkód mógł zidentyfikować zakres informacji, o które wnioskuje skarżąca, chociażby w oparciu o załącznik mapowy. Przedstawione wyjaśnienie, co do przyczyn uzyskania wnioskowanych informacji był na tyle czytelne, aby, nawet kwalifikując informacje jako przetworzone, organ mógł je udostępnić. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.), sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej "p.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Stosownie do art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej. W świetle powołanej ustawy, aby nie narazić się na zarzut bezczynności, podmiot zobowiązany powinien: udostępnić wnioskowaną informację publiczną, jeśli znajduje się w jego posiadaniu (art. 10 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, jeśli stwierdzi istnienie ograniczeń w dostępie do informacji publicznej bądź jeśli stwierdzi, że brak jest szczególnie uzasadnionego interesu publicznego w udostępnieniu informacji publicznej przetworzonej (art. 16 i art. 17 u.d.i.p. w związku z art. 5 i art. 3 ust. 1 u.d.i.p.); poinformować, że w danej sprawie przysługuje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); poinformować, że nie posiada żądanej informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); poinformować, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Przypomnieć jednocześnie należy, że co do zasady postępowanie wszczynane na podstawie u.d.i.p. ma charakter odformalizowany. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest uproszczone. Ustawa nie przewiduje także jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku składanego w formie pisemnej. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Minimalne wymogi odnośnie do takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej (vide: wyrok NSA z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1701/16, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Na gruncie regulacji zawartych w u.d.i.p. istotne jest wyróżnienie dwóch etapów postępowania o różnym charakterze. W pierwszym rzędzie, jeżeli organ (lub inny zobowiązany podmiot) dysponuje żądaną informacją publiczną i istnieje podstawa do jej udostępnienia bez opłat, to w postępowaniu tym nie mają w ogóle zastosowania przepisy k.p.a., bowiem informacja publiczna jest wtedy po prostu udostępniana, co przybiera postać czynności materialno-technicznej. Dla wszczęcia takiego postępowania wystarczy wniosek ustny bądź złożony w innej niesformalizowanej formie, wniosek ten nie musi być poparty żadnym uzasadnieniem ani wskazaniem szczególnego interesu. Sytuacja wygląda jednak inaczej, gdy w sprawie chociażby potencjalnie zachodzi możliwość podjęcia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub decyzji o umorzeniu postępowania, albo też jakiegokolwiek innego aktu administracyjnego. Wówczas, zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., konieczne jest zastosowanie formy decyzji administracyjnej. Powyższa regulacja ma charakter gwarancyjny, pozwalający stronie niezadowolonej z decyzji złożyć od niej odwołanie, a tym samym spowodować przeprowadzenie postępowania odwoławczego, zgodnie z przepisami k.p.a. Na gruncie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. przyjęto w orzecznictwie sądowym, że przepisy k.p.a. mają zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. W wyroku z dnia 16 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OSK 1002/09, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz o umorzeniu postępowania), bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 K.p.a. Stanowisko to zostało zaaprobowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, (vide: wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2016 r. o sygn. akt I OSK 873/15; z dnia 26 maja 2017 r. o sygn. akt I OSK 2534/16; z dnia 27 września 2017 r. o sygn. akt I OSK 7/17; z dnia 12 października 2017 r. o sygn. akt I OSK 430/17; z dnia 18 stycznia 2018 r. o sygn. akt I OSK 758/16; z dnia 22 czerwca 2018 r. o sygn. akt I OSK 2957/17; z dnia 18 stycznia 2019 r. o sygn. akt I OSK 1742/18; z dnia 14 czerwca 2019 r. o sygn. akt I OSK 88/18 publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W stanie faktycznym niniejszej sprawy Wojewoda Mazowiecki pismem z dnia [...] stycznia 2024 r., w oparciu art. 64 § 2 k.p.a., wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez jego doprecyzowanie oraz o wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną. Skarżąca odpowiedziała na powyższe wezwanie w piśmie z dnia [...] lutego 2024 r., w którym wyjaśniła, że nie jest w stanie doprecyzować wniosku poprzez podanie numeru decyzji, daty jej wydania oraz znaku. Jednocześnie skarżąca wyjaśniła, że występując z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej chce się dowiedzieć, czy dla obszaru, na których planowane jest przedsięwzięcie deweloperskie planowane są inwestycje celu publicznego oraz wnosi o wskazanie miejsca, gdzie znajdują się pożądane informacje. Zaznaczyła też, że wydane akty prawa w zakresie przez nią wskazanym pozostają w zakresie przedmiotowej właściwości Wojewody, co wynika z przepisów szczególnych, a zatem organ posiada informacje publiczne, o które wnioskuje. W odniesieniu natomiast do kwestii wykazania "szczególnie istotnego interesu publicznego" jako przesłanki udostępnienia informacji publicznej przetworzonej skarżąca stwierdziła, że żądane informacje mają charakter informacji prostych. Zaznaczyła jednocześnie, że przyjmując nawet argumentację, iż żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej, to już na etapie wniosku uzasadniła przyczynę udostępnienia informacji publicznej dla istoty interesu publicznego. Wskazała, że posiada realną możliwość uczynienia z uzyskanej informacji publicznej użytku dla dobra ogółu osób zainteresowanych nabyciem lokalu w przedsięwzięciu deweloperskim na terenie miasta Nowy Dwór Mazowiecki. Organ po otrzymaniu powyższej odpowiedzi, ani nie udostępnił skarżącej wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia jako informacji publicznej przetworzonej, lecz powołując się na przepis art. 64 § 2 k.p.a., poinformował skarżącą o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków wskazanych w wezwaniu. Oceniając powyższe działania organu Sąd stwierdził, że Wojewoda Mazowiecki pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej. Przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że "informacją publiczną" jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie "sprawa publiczna" oznacza natomiast przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna" wskazując, że jest to każda wiadomość wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, publ. LEX nr 291357; z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego uprawniony jest pogląd, że każda informacja dotycząca spraw załatwianych przez organ administracji publicznej i każdy wydany przez ten organ akt administracyjny jest informacją publiczną. Ponadto informacją o sprawie publicznej jest również informacja o podmiotach zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej oraz o zasadach ich funkcjonowania w zakresie dotyczącym publicznej działalności tych podmiotów. Z tą wykładnią koresponduje treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, z dnia 27 października 2013 r. sygn. akt III OSK 2285/22; orzeczenia.nsa.gov.pl). Przedmiot wniosku o udostępnienie informacji publicznej w niniejszej sprawie obejmował informacje dotyczące terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim, tj. działek gruntu o numerach [...]oraz [...] obręb [...] w [...]oraz obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, które zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik do ustawy z dnia [...] maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2021 r. poz. 1177) deweloper ma obowiązek zamieścić w prospekcie informacyjnym. Skarżąca podała również numery ksiąg wieczystych przedmiotowych działek. W świetle powyższego nie można zgodzić się z organem, że zakres żądania wniosku nie był wystarczająco sprecyzowany. We wniosku wskazano bowiem jednoznacznie teren objęty przedsięwzięciem deweloperskim, którego dotyczą żądane informacje oraz zakres żądanych informacji wynikających z przepisów wskazanej we wniosku ustawy. Biorąc zatem pod uwagę minimalne wymagania wniosku jakie przewiduje ustawa o dostępie do informacji publicznej, należało uznać, iż ww. wniosek winien podlegać rozpoznaniu w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. Ponadto błędne jest działanie organu polegające na pozostawieniu bez rozpoznania wniosku z uwagi na uznanie, że wnioskowana przez skarżącą informacja ma charakter przetworzony, a skarżąca, zdaniem organu, nie wykazała, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Prawidłowe działanie organu winno polegać w takim przypadku na wydaniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wyjaśnić bowiem należy, że brak wykazania przesłanki, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., nie jest brakiem formalnym wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który uniemożliwia nadanie mu biegu, lecz jest brakiem merytorycznym, tzn. uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku. W konsekwencji niewskazanie przez wnioskodawcę przesłanki istotności udzielenia informacji dla interesu publicznego, nie daje organowi podstaw do pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania, lecz do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, na podstawie na art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Zatem nawet brak jakiejkolwiek reakcji wnioskodawcy na informację organu, że żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną, nie zwalnia organu od załatwienia wniosku (por. wyroki NSA: z 11 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1015/12; z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; a także wyroki WSA: z 17 maja 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 481/05; z 24 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Go 667/11; z 7 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 1060/12; z 17 czerwca 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 316/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia z dnia [...] stycznia 2024 r. Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając zatem na względzie treść powyższego przepisu Sąd, uwzględniając skargę skarżącej na bezczynność Wojewody Mazowieckiego, zakreślił organowi termin 14 - dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenie prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Rozpatrując zatem wniosek skarżącej organ mógł albo udostępnić żądaną informację lub też, kierując się dyspozycją art. 3 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmówić w drodze decyzji jej udostępnienia jako informacji przetworzonej uznając, że skarżąca nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego w jej udostępnieniu. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Tymczasem regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne, zatem wymagają dokonywania ich wykładni, a nie wyłącznie ich mechanicznego stosowania. Tak więc nawet niewłaściwa ich interpretacja czy zastosowanie, nie mogą stanowić o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące" to "ponad miarę", "niewątpliwe", "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie polegała na jego milczeniu wobec wniosku skarżącej, ale na błędnym zastosowaniu przepisów u.d.i.p. Nie można zatem uznać, że stwierdzona bezczynność w sposób rażący uchybia przepisom tej ustawy. Rozpoznając ponownie wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej, w przypadku, gdy Wojewoda Mazowiecki zmierzać będzie do wydania decyzji o odmowie ich udostępnienia, powinien pamiętać o tym, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna, bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., jak w punkcie 3 sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło