II SAB/Wa 267/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-11-29
Skład orzekający: Ewa Grochowska – Jung
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, ale przed upływem terminu do uiszczenia wpisu sądowego, może wpłynąć na obowiązek uiszczenia tego wpisu i zapobiec odrzuceniu skargi?Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego jego przyznania, nie wpływa na obowiązek uiszczenia wpisu sądowego ani na skutki niezastosowania się do wezwania do jego uiszczenia. Skarga, od której nie został uiszczony wpis mimo wezwania, podlega odrzuceniu. Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi, co obejmuje również przyczyny procesowe, takie jak brak opłaty sądowej.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego, ale nie uiścił go. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie oddalony przez NSA. Mimo kolejnego wezwania do uiszczenia wpisu, skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie uiszczając opłaty. Sąd rozpoznał ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy, uznając go za bezzasadny z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi wynikającą z braku opłaty.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Zarządzeniem z dnia 13 lipca 2012 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od powyżej skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis niniejszego zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu 20 lipca 2012 r. (k-27 akt sądowych).
W dniu 27 lipca 2012 skarżący zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Po rozpoznaniu powyższego wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2012 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia skarżącego do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 18 września 2012 r. sygn. akt I OZ 679/12 oddalił zażalenie W. S.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 5 października 2012 r. wezwał skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 13 lipca 2012 r. wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis niniejszego wezwania doręczono skarżącemu w dniu 15 października 2012 r. (k-148 akt sądowych). Skarżący nie wykonał powyższego wezwania.
Pismem z dnia 22 października 2012 r. skarżący zwrócił się ponownie o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Podkreślenia wymaga, iż prawo pomocy nie przysługuje przede wszystkim w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych (por postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2011 r. sygn. akt II OZ 1321/11, postanowienie z 21 października 2010 r. sygn. akt II OZ 1053/10, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że skarżący został wezwany zarządzeniem z dnia 13 lipca 2012 r. do uiszczenia wpisu od skargi, terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Pomimo prawomocności tego zarządzenia skarżący nie uczynił mu zadość i nie uiścił wpisu. Stosownie zaś do art. 220 § 3 cytowanej ustawy skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
Odnosząc się natomiast do faktu złożenia przez skarżącego kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w siedmiodniowym terminie do wykonania zarządzenia z dnia 13 lipca 2012 r. należy stwierdzić, że nie ma to wpływu na obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, a w dalszej kolejności również na fakt stwierdzenia, że powyższa skarga jako nieopłacona jest niedopuszczalna.
Należy wyjaśnić, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego stronie zwolnienia z kosztów sądowych wynika obowiązek strony do zapłaty wymaganego wpisu oraz obowiązek sądu do ponownego wezwania do jego uiszczenia (por. postanowienie NSA z 4 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 58/05 ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 118). Obowiązku tego nie znosi ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane w terminie zakreślonym w wezwaniu. Nie może ono bowiem uchylić skutków prawomocności wydanego uprzednio rozstrzygnięcia i dlatego pozostaje bez wpływu na bieg terminu przewidzianego w ustawie. Bez znaczenia w tym przypadku pozostaje kwestia zmiany okoliczności wskazanych w tym piśmie, które mogą uzasadnić zmianę lub uchylenie wcześniejszego postanowienia w tym przedmiocie. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, bez względu na zmianę jego treści oraz zakresu żądania w stosunku do wniosku pierwotnego, nie wpływa również na bieg terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez sąd terminie (por. postanowienie WSA z dnia 13 września 2011 r. sygn. akt II SAB/Wa 4/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jedynie w sytuacji wydania i uprawomocnienia się postanowienia w przedmiocie prawa pomocy o odmiennej treści, traci moc pierwsze postanowienie, nie niweczy jednakże skutków niezastosowania się strony do wynikającego z tegoż postanowienia obowiązku do uiszczenia kosztów sądowych, w terminie zakreślonym nowym wezwaniem (por. postanowienie SN z 9 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 144/02, Wokanda 2003, nr 11, str. 29). Odmienne działanie sądu mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy, co niewątpliwie da się zauważyć również w rozpoznawanej sprawie, skutkując nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania. (por. postanowienie NSA z 19 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 621/09, LEX 628713, a także postanowienie NSA z dnia 22 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 1349/10, LEX 663256).
Skoro zatem w przedmiotowej sprawie skarga W. S. nie może zostać rozpoznana z uwagi na nieuiszczenie przez skarżącego stosownej opłaty sądowej, należy uznać, że zachodzą przesłanki do odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy na podstawie art. 247 cytowanej ustawy.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 247 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło