III SA/Wa 1213/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-15
Skład orzekający: Jolanta Sokołowska, Marek Kraus, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny lub nadzorczy może wstrzymać postępowanie egzekucyjne dotyczące należności innych niż pozostające we właściwości urzędów skarbowych, bez zgody wierzyciela?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny lub nadzorczy może wstrzymać postępowanie egzekucyjne dotyczące należności innych niż pozostające we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela. Brak takiej zgody uniemożliwia uwzględnienie żądania wstrzymania postępowania. Postanowienie wierzyciela w tym przedmiocie jest ostateczne.Stan faktyczny
Skarżący wniósł o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości z tytułu opłaty eksploatacyjnej. Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wstrzymania, wskazując na brak zgody wierzyciela (Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej). Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. i Konstytucji RP. WSA w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że postanowienie wierzyciela o braku zgody na wstrzymanie nie miało cech ostateczności. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że postanowienie wierzyciela jest ostateczne i nie podlega zaskarżeniu na podstawie art. 106 § 5 K.p.a. WSA w ponownym rozpoznaniu oddalił skargę, uznając brak zgody wierzyciela za decydujący.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus (sprawozdawca), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Ewa Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi Z. Z. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. Minister Finansów po rozpatrzeniu zażalenia Z. Z. zwanego dalej Skarżącym, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] kwietnia 2007 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu Minister Finansów wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w E., na podstawie wystawionego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w W., tytułu wykonawczego nr [...], obejmującego zaległości Skarżącego z tytułu opłaty eksploatacyjnej za 2002 r., prowadzi egzekucję do jego majątku, stosując środki egzekucyjne określone ustawą z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.),zwana dalej jako ,,u.p.e.a.". Wszczęcie egzekucji nastąpiło w dniu 8 stycznia 2007 r., co wynika z potwierdzeń odbioru znajdujących się w aktach sprawy.
Następnie pismem z dnia [...] lutego 2007 r. Skarżący zwrócił się z prośbą o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu ostatecznych rozstrzygnięć sądowych. W piśmie tym podniósł również, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego, prowadząc egzekucję, stał się "narzędziem zorganizowanej grupy przestępczej" działającej "metodą na dłużnika".
W dniu [...] marca 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w O., mając na względzie przepis art. 23 § 7 u.p.e.a, stanowiący iż Dyrektor Izby Skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela, przekazał pismo z dnia [...] lutego 2007r. Narodowemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w W., celem przedstawienia stanowiska w przedmiocie wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. wierzyciel odmówił wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W dniu [...] kwietnia 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, wydał postanowienie, odmawiające wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W dniu [...] kwietnia 2007 r. Skarżący wniósł zażalenie, w którym ponownie wnosił o wstrzymanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podniósł, iż zaskarżone postanowienie wydano z naruszeniem przepisów art. 6, art. 7, art. 8
i art.10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz.1071), zwane dalej jako ,,k.p.a"., poprzez zignorowanie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu oraz uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji o zakończeniu postępowania. Ponadto zarzucił, iż w zaskarżonym postanowieniu nie ustosunkowano się do zarzutu dotyczącego wykorzystywania organów państwa jako narzędzia do realizacji przestępstw ,,metodą na dłużnika". Na potwierdzenie słuszności wniesionych zarzutów, do zażalenia załączył decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] ustalającą wysokość karty podatkowej na 2007 r., pismo z dnia [...] lutego 2007 r. skierowane do posła J. S. w przedmiocie udzielenia wykładni prawnej dotyczącej uzyskania koncesji przy wydobywaniu kruszyw, pismo Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2007 r. stanowiące odpowiedź na pismo z dnia [...] lutego 2007 r.
Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że przedmiotem postępowania jest postanowienie wydane na podstawie art. 23 u.p.e.a. W przypadku egzekucji innych należności niż pozostające we właściwości urzędów skarbowych, dyrektor izby skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne wyłącznie za zgodą wierzyciela. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. nie wyraził zgody na wstrzymanie postępowania egzekucyjnego dochodzonych zaległości. W tej sytuacji Dyrektor Izby Skarbowej był zobligowany do odmowy wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zmiana rozstrzygnięcia przez Ministra Finansów, wobec jednoznacznego stanowiska wierzyciela w tym zakresie oraz cytowanych wyżej przepisów prawa, stanowiłaby naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 kpa.
Postępowanie w tej sprawie prowadzono w sposób pogłębiający zaufanie do organów państwa, a zarzut strony wykorzystywania organów państwa jako narzędzia do realizacji przestępstw nie może być przedmiotem oceny w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 23 § 7 u.p.e.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucił naruszenie przepisów, mających istotny wpływ na wynik postępowania, a mianowicie naruszenie zagwarantowanych w art. 7 Konstytucji RP prawa zobowiązującego organy władzy publicznej do działania na podstawie prawa i w granicach prawa oraz zagwarantowanego prawa do czynnego udziału w każdym stadium postępowania poprzez zignorowanie zapisów art. 10 kpa przez co nastąpiło wybiórcze (niekompletne) zebranie materiału dowodowego w sprawie, dowolną (wybiórczą) ocenę zebranego materiału dowodowego, w tym ignorancję wyroków Trybunału Konstytucyjnego - SK 53/04, SK/98, SK27/0), naruszenie art. 2 Konstytucji RP - zasady demokratycznego państwa prawnego i wynikającej z niej zasady ochrony zaufania do państwa. Ponadto zaznaczył, że "kuriozalnym jest stwierdzenie, że w ramach przedmiotowego postępowania nie może być przedmiotem, oceny zarzut wykorzystywania organów państwa jako narzędzia do realizacji przestępstw czyli de facto nieistnienia obowiązku, który został wykreowany w wyniku przestępczej działalności - zarzut ten złożony został w oparciu o art. 33 u.p.e.a. Powyższy zapis zobowiązuje organ egzekucyjny i organy nadzoru do merytorycznego rozpatrzenia zarzutu, czego w niniejszym postępowaniu nie wykonano.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w zaskarżonym postanowieniu.
Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2007 r. o sygn. III SA/Wa 1689/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia [...] kwietnia 2007 r. o nr [...]
W uzasadnieniu wskazał, że wierzycielem w tej sprawie jest NFOŚiGW i jego stanowisko, zawarte w postanowieniu z dnia [...] marca 2007 roku, związało organy egzekucyjne. Nie wnikając w treść i argumenty tego postanowienia, WSA stwierdził, że postanowienie to nie mogło być postanowieniem, o którym mowa w art. 23 § 7 u.p.e.a, bowiem nie miało cech ostateczności, co jest wymogiem dla uznania w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia za wiążące. Podkreślono, że postanowienie wierzyciela z dnia [...] marca 2007 r. posiada błędne pouczenie dłużnika, że od tegoż postanowienia nie przysługuje zażalenie. W ten sposób dłużnik został pozbawiony prawa do domagania się rozpatrzenia odwołania od postanowienia wierzyciela, co gwarantuje mu art. 18 u.p.e.a. w związku z art. 17 u.p.e.a. i art. 15 K.p.a. (przewidujący dwuinstancyjność postępowania) w związku z art. 106 § 5 K.p.a. Jednocześnie, zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a., dłużnikowi nie przysługiwała od tego postanowienia skarga do WSA, gdyż nie wykorzystał on (zresztą z winy wierzyciela) możliwości uzyskania postanowienia ostatecznego instancyjnie.
Od powyższego wyroku Minister Finansów wniósł skargę kasacyjną zaskarżając ten wyrok w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2009 sygn. akt
II FSK 344/08 uznał, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia Ministra Finansów oraz poprzedzającego je postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej stanowił art. 23 § 7 u.p.e.a.. Jednakże w myśl art. 17 § 1 u.p.e.a, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, zajmowane przez wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia, na postanowienie to służy zażalenie, jeśli u.p.e.a lub K.p.a. tak stanowi. Jeżeli przepisy u.p.e.a nie stanowią inaczej, to z uwagi na art. 18 u.p.e.a w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy K.p.a.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazany przez WSA art. 106 § 5 K.p.a. - stosownie do którego, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, to zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie - nie ma zastosowania do postanowień wydawanych przez wierzycieli w sprawie wstrzymania postępowania egzekucyjnego w oparciu art. 23 § 7 u.p.e.a. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że przepisu art. 106 § 5 K.p.a. nie wymienia art. 126 K.p.a., w myśl którego do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § od 2 do 5 oraz art. od 109 do 113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie również art. od 145 do 152 oraz art. od 156 do 159 (z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, art. 151 § 1, art. 157 § 1 i art. 158, wydaje się postanowienie). Skoro wśród wymienionych artykułów nie podano art. 106 § 5 K.p.a., który dopuszczałby możliwość zaskarżenia postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w przedmiocie wstrzymania postępowania egzekucyjnego, to postanowienie wierzyciela w tym przedmiocie należało uznać za ostateczne.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W piśmie procesowym z dnia [...] października 2009 r. Skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty i wskazał, że w wystawionym tytule wykonawczym bezprawnie nazywa się decyzją administracyjną pismo wystawione w zastępstwie Starosty przez Starostwo Powiatowe w E. z dnia [...] października 2003r.
nr [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wyjaśnić również należy, iż stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Granice rozpoznania niniejszej sprawy wyznaczane są przedmiotem zaskarżenia. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem rozpoznania Sądu jest postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy, wydane na podstawie art. 23 § 6 i § 7 u.p.e.a. postanowienie organu nadzoru - Dyrektora Izby Skarbowej w O. w przedmiocie odmowy wstrzymania czynności egzekucyjnych.
Należy podkreślić, że granice sprawy zakreśla stosunek materialnoprawny. Niewątpliwie postępowanie egzekucyjne nie jest tożsame
z postępowaniem administracyjnym przeprowadzonym w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopalin bez koncesji. Oba postępowania unormowana są w odrębnych aktach ustawowych, żądzą się też innymi regułami. Wprawdzie, gdyby nie postępowanie administracyjne i wydawane w nim decyzje, mogące stanowić podstawę do wystawienia tytułów wykonawczych, postępowanie egzekucyjne nie mogłoby się toczyć, niemniej jednak postępowanie egzekucyjne nie stanowi kontynuacji, czy też przedłużenia postępowania podatkowego, gdyż jest odrębnym postępowaniem.
Tym samym w ramach kontroli legalności czynności podejmowanych w postępowaniu egzekucyjnym przez organy egzekucyjne, w tym organy nadzoru, które rozpatrywały sprawę wstrzymania postępowania egzekucyjnego wobec Skarżącego, Sąd administracyjny nie ma kognicji do badania legalności aktów wydanych w odrębnym postępowaniu decyzji ostatecznych, które stanowiły podstawę do wydania tytułu wykonawczego, ale w sensie materialnym nie mogły być uznane za wydane w granicach sprawy, której dotyczy skarga (art. 135 P.p.s.a.).
Sąd zauważa ponadto, że w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, a w szczególności, gdy egzekucję prowadzi się na wniosek wierzyciela, zasadą wynikającą z art. 29 § 1 u.p.e.a. jest, że organy egzekucyjne nie są uprawnione do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Nie są one bowiem właściwe do merytorycznego rozstrzygania sprawy, należącej do kompetencji innych organów .
Również organ egzekucyjny nadzorczy, który rozpatruje wniosek strony o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, nie ma uprawnienia do oceny zasadności przesłanek, które zdaniem strony, uzasadniają wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznej decyzji, która stanowiła podstawę do wydania tytułów wykonawczych. Podjęcie działań zmierzających do weryfikacji decyzji przez organ egzekucyjny, działający w trybie art. 23 § 6 i 7 u.p.e.a., oznaczałoby wkroczenie w kompetencje organów właściwych do orzekania w sprawie opłaty eksploatacyjnej, na co nie pozwala żaden z przepisów prawa, byłoby też równoznaczne z naruszeniem art. 6 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.
Powyższe przemawia za uznaniem, że niezasadne jest uwzględnienie skargi jak i zarzutów podniesionych w trakcie rozprawy dotyczących decyzji ostatecznej Wojewody W. z dnia [...] marca 2004 r. jak i decyzji Starosty E. z dnia [...] października 2003 r. ustalającej skarżącemu opłatę eksploatacyjną za wydobywanie kopaliny bez wymaganej koncesji.
Skarżący w skardze podnosi zarzut naruszenia art. 33 u.p.e.a. określającego podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Należy podkreślić, że w piśmie z dnia 14 lutego 2007 r. złożonym w organie egzekucyjnym Skarżący wnosił o; "wstrzymanie się z działaniami egzekucyjnymi do czasu ostatecznych rozstrzygnięć sądowych".
Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego składa się w terminie 7 dni.
Tytuł wykonawczy wraz z zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności doręczono zobowiązanemu w dniu 8 stycznia 2007 r., natomiast wymienione pismo zostało złożone w organie egzekucyjnym w dniu 15 lutego 2007 r. W związku z powyższym mając na względzie treść zawartego w piśmie wniosku jak i datę jego złożenia organ egzekucyjny nie mógł potraktować tego pisma jako zarzuty zgłoszone w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, lecz prawidłowo uznał jako wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnych, który zgodnie z właściwością przekazał organowi nadzoru - Dyrektorowi Izby Skarbowej w O..
W związku z tym, pomimo podnoszonego przez Skarżącego zarzutu w oparciu o art. 33 u.p.e.a. dotyczącym ,,wykorzystywania organów państwa jako narzędzia do realizacji przestępstw czyli de facto nieistnienia obowiązku, który został wykreowany w wyniku przestępczej działalności--. Sąd w niniejszym wyroku mógł odnieść się wyłącznie do kwestii zgodności z prawem postanowienia Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2007 r. w sprawie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Przede wszystkim należało zauważyć, że podstawą prawną w oparciu, o którą rozpatrzony został wniosek Skarżącego o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego był art. 23 § 7 u.p.e.a. Zgodnie z nim Dyrektor Izby Skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostające we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela.
Postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego prowadził Naczelnik Urzędu Skarbowego w E.. Dotyczyło ono należności z tytułu ustalonej opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie kopaliny bez wymaganej koncesji, których wierzycielem (tj. podmiotem uprawnionym do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym - art. 1a pkt 13 u.p.e.a.) był zgodnie z ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947 ze zm.) Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Egzekwowane należności nie pozostawały zatem we właściwości urzędu skarbowego. W konsekwencji wstrzymanie postępowania egzekucyjnego (czynności egzekucyjnej) prowadzonego przez organ egzekucyjny (tj. organ uprawniony do stosowania w całości lub w części określonych w ustawie środków służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanego obowiązków o charakterze pieniężnym lub obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz zabezpieczania wykonania tych obowiązków - art. 1a pkt 7 u.p.e.a.) było możliwe tylko i wyłącznie w sytuacji wyrażenia przez wierzyciela zgody na takie wstrzymanie. Postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej jako wierzyciel nie tylko nie wyraził zgody na wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, ale także zgodnie z art. 23 § 7 u.p.e.a. związał wyrażonym stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej, jako organ sprawujący nadzór nad egzekucją administracyjną. Ponadto należy podkreślić, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2009 r. sygn. akt II FSK 344/08 jaki zapadł w przedmiotowej sprawie postanowienie wierzyciela w tym przedmiocie należy uznać za ostateczne.
Dlatego też w świetle brzmienia cytowanego wyżej art. 23 § 7 u.p.e.a. Dyrektor Izby Skarbowej w O. nie mógł wstrzymać postępowania egzekucyjnego. Słusznie zatem zarówno ten organ, jak i Minister Finansów wskazywali na brak zgody jako przeszkodę uniemożliwiającą uwzględnienie żądania Skarżącego.
Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, iż organy zignorowały zapisy wynikające z art. 10 § 1 k.p.a., przez co nastąpiło niekompletne zebranie materiału dowodowego w sprawie, to należy wskazać, że zgodnie z art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
W doktrynie wskazuje się, że przepisy k.p.a. mają zastosowanie
w postępowaniu egzekucyjnym tylko w sprawach nieuregulowanych odmiennie
w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ponadto ustawodawca nakazuje stosowanie przepisów k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym nie wprost lecz odpowiednio, to jest z uwzględnieniem jego specyfiki polegającej przede wszystkim na przymusowym jego charakterze, a także szybkości i skuteczności wykonania określonych prawem obowiązków.
W konsekwencji użyte w art. 18 u.p.e.a. o "odpowiednim stosowaniu" K.p.a., należy rozumieć jako powinność pełnego lub ze zmianami stosowania tych przepisów, ewentualnie jako powinność niestosowania w ogóle - to ostatnie ze względu na odmienne unormowanie pewnych kwestii w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas Postępowanie egzekucyjne w administracji, Wydawnictwo C.H.Beck, W-wa 2003, s. 63-65; D. Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - komentarz, Wydawnictwo "UNIMEX", Wrocław 2004, s. 181).
Należy mieć również na uwadze, że zastosowanie przepisu k.p.a. nie może niweczyć charakteru postępowania egzekucyjnego.
W wyroku z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt II FSK 157/05, (Lex nr 173123). Naczelny Sad Administracyjny wskazał, że ustawodawca nakazuje stosowanie przepisów K.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym nie wprost lecz odpowiednio, to jest z uwzględnieniem jego specyfiki polegającej przede wszystkim na przymusowym jego charakterze, a także szybkości i skuteczności wykonania określonych prawem obowiązków. Ta reguła o odrębności celów postępowań powinna być także uwzględniana w zakresie interpretacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym też zasady czynnego udziału stron w postępowaniu przewidzianej w art. 10 § 1 K.p.a. Zatem sposób stosowania tych przepisów kodeksu należy uznać za cechujący się znacznym ograniczeniem z uwagi na inną funkcję procesową.
Sąd w tut. składzie w pełni podziela powyższe poglądy. W konsekwencji stwierdza, że zarzut niezapewnienia stronie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu poprzez niezastosowanie przez organy art. 10 § 1 K.p.a. jest bezzasadny.
Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organy art. 6, art. 7 i art. 8 K.p.a.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami, a więc nie uchybia, ani zasadzie praworządności wyrażonej w art. 6 K.p.a., ani zasadzie prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 K.p.a., wymagającej od organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy był w zupełności wystarczający do podjęcia postanowienia odmawiającego wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Skarżący nie może też skutecznie zarzucać, że naruszono dyrektywę obligującą organ do prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). W ocenie Sądu postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo i w sposób nienaruszający powołaną w tym przepisie zasadę.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji RP, należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawa, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Zasada ta generalnie rzecz biorąc polega na związaniu państwa i jego organów prawem. Związanie państwa prawem ściśle łączy się z wyrażoną w art. 7 Konstytucji zasadą legalizmu. Wymaga ona, aby wszystkie organy władzy państwowej działały tylko i wyłącznie na podstawie przepisów prawa. Zasada ta koresponduje również z wyrażoną w art. 7 K.p.a. regułą, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
W ocenie Sądu nie można organom czynić zarzutu naruszenia powołanych przepisów Konstytucji. Organy wydając zaskarżone postanowienie nie naruszyły zasad demokratycznego państwa prawnego.
Wbrew temu co podnosi Skarżący w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego i zasady zaufania do państwa wynikających z postanowień art. 2 Konstytucji. Organy wydając rozstrzygniecie w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego działały na podstawie i w granicach prawa, natomiast wstrzymanie egzekwowania należności wbrew oczywistemu stanowisku wierzyciela naruszałoby wskazane powyżej regulacje zawarte w art. 23 § 7 u.p.e.a.
Skarżący postawił również zarzut naruszenia art. 8 ust. 2 Konstytucji RP , zgodnie z którym przepisy Konstytucji stosuje się bezpośrednio, chyba że Konstytucja stanowi inaczej.
Zdaniem Sądu, niedopuszczalne jest domaganie się od sądu administracyjnego, aby ten pominął korzystające z domniemania konstytucyjności regulacje prawne o randze ustawowej i przyjął za podstawę rozstrzygnięcia przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, kierując się wyrażoną w jej art. 8 zasadą nadrzędności ustawy zasadniczej i jej bezpośredniego stosowania. Sad w składzie orzekającym podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2007 r. sygn. akt II FSK 1013/06, zgodnie z którym Sąd nie może, wkraczając w sferę zastrzeżonych dla ustawodawcy uprawnień, kształtować sytuacji prawnej podatnika, wyłącznie w oparciu o zasadę demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), postępując wbrew jednoznacznym i nie budzącym wątpliwości rozwiązaniom prawnym przyjętym w ustawie.
W ocenie Sądu wydane rozstrzygnięcie choć niekorzystne z punktu widzenia Strony nie może być jak chce Skarżący uznane za niezgodne z powołanymi przepisami Konstytucji RP .
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło