III SA/Wa 1456/15

WyrokWSA w Warszawie2016-04-19

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Elżbieta Olechniewicz, Beata Sobocha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca wysokość podatku od nieruchomości za dany rok może zostać wydana, jeśli wcześniej wydano ostateczną decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za ten sam okres?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe miały prawo wydać decyzję ustalającą wysokość podatku od nieruchomości za 2012 r., mimo wcześniejszego umorzenia postępowania w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za ten sam rok. Podkreślono, że podatek od nieruchomości i łączne zobowiązanie pieniężne to odrębne zobowiązania podatkowe, a zmiana klasyfikacji gruntu w ewidencji gruntów i budynków stanowiła podstawę do wszczęcia nowego postępowania wymiarowego.
Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji ustalającą jej podatek od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 700 zł. Skarżąca podnosiła, że decyzje te nie mogły być wydane, ponieważ wcześniej wydano ostateczną decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za ten sam rok. Organy podatkowe wskazały, że zmiana klasyfikacji gruntu w ewidencji gruntów i budynków z gruntów ornych na tereny mieszkaniowe od 1 maja 2010 r. uzasadniała opodatkowanie podatkiem od nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant p. o. referenta stażysty Michał Strzałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenie wymiaru podatku od nieruchomości na 2012 r. Oddala skargę Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego przez organy podatkowe, Burmistrz H. decyzją z [...] lutego 2012 r. ustalił A.G. (dalej: "Skarżąca") wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2012 r. w kwocie 472 zł. Następnie decyzję tę – po uprzednim wznowieniu postępowania – uchylił decyzją z [...] października 2014 r. i umorzył postępowanie w sprawie, po czym wszczął postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na 2012 r. W efekcie decyzją z [...] stycznia 2015 r. organ I instancji wymierzył ten podatek w kwocie 700 zł. Za podstawę opodatkowania przyjęto: • grunty pozostałe o pow. 1.348 m2, • budynki mieszkalne o pow. 70,50 m2, • budynki mieszkalne ½ o pow. 56,30 m2, • pozostałe budynki o pow. 40 m2. Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, iż naliczenia podatku dokonano na podstawie zmiany geodezyjnej z [...] kwietnia 2010 r., z której wynika, że zmieniono klasyfikację należącego do Skarżącej gruntu na "B-tereny mieszkaniowe". W związku z tym od 1 maja 2010 r. grunt ten podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W odwołaniu od ww. decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 247 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: "O.p." poprzez wydanie orzeczenia w sprawie, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną wydaną przez organ I instancji [...] października 2014 r. Zdaniem Skarżącej umorzenie ostateczną decyzją postępowania w sprawie określenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2012 r. stanowiło przeszkodę do wszczęcia, prowadzenia, a następnie wydania decyzji wymiarowej za ten sam okres i wobec tej samej osoby. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z [...] marca 2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej: "u.p.o.l." oraz art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.; dalej: "u.p.r."). W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego postępowanie w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości nie jest postępowaniem tożsamym z postępowaniem w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego. Następnie organ odwoławczy powołał się na dokonaną w dniu [...] kwietnia 2010 r. zmianę klasyfikacji gruntów z ornych i terenów mieszkaniowych na tereny mieszkaniowe i stwierdził, że od 1 maja 2010 r. ciążył na Skarżącej obowiązek w podatku od nieruchomości. Odwołał się przy tym do zawiadomienia starosty o powyższej zmianie oraz przedłożonej przez Skarżącą informacji w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego. W skardze Skarżąca ponowiła zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 4 O.p. poprzez wydanie orzeczenia w sprawie, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną wydaną [...] października 2014 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Kontroli Sądu poddane zostały decyzje w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r., wydane na skutek stwierdzenia – w odrębnym postępowaniu - braku przesłanek uzasadniających obciążenie Skarżącej za ten rok zobowiązaniem w formie łącznego zobowiązania pieniężnego. Skarżąca kwestionuje ten wymiar podnosząc, że wspomniane decyzje nie mogły być wydane, gdyż za ten sam okres i wobec tej samej osoby wydano już decyzję ostateczną o umorzeniu postępowania w sprawie określenia Skarżącej łącznego zobowiązania pieniężnego. Wymierzając podatek od nieruchomości organy podatkowe powołały się natomiast na dokonaną w 2010 r. w ewidencji gruntów zmianę w zakresie klasyfikacji należącej do Skarżącej nieruchomości z gruntów ornych (oznaczonych symbolem RVI o pow. 0,0678 ha) i terenów mieszkaniowych (oznaczonych symbolem B o pow. 0,0670 ha) na tereny mieszkaniowe (oznaczone symbolem B o pow. 0,1348 ha). Wskazały przy tym, iż wymierzony podatek jest innym zobowiązaniem niż to pobierane w formie łącznego zobowiązania pieniężnego. W ocenie Sądu w sporze tym rację należy przyznać organom podatkowym. Decydujące znaczenie mają tu bowiem zapisy zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Do treści tej ewidencji - jako podstawy wymiaru podatków - wprost odwołują się przepisy ustaw dotyczących opodatkowania nieruchomości. I tak zgodnie z art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Podobnie jednoznaczne są uregulowania zawarte w u.p.o.l. Obowiązujący od 1 stycznia 2007 r. przepis art. 1a ust. 3 u.p.o.l. wyraźnie stanowi, iż przez użyte w ustawie określenia użytki rolne, lasy, nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Z uregulowań tych wynika zatem, że o opodatkowaniu gruntów podatkiem od nieruchomości lub podatkiem rolnym (za wyjątkiem sytuacji, gdy na gruntach prowadzona jest działalność gospodarcza) decydują dane z ewidencji gruntów i budynków. Do treści ewidencji nawiązuje także art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), stanowiąc, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Na tle tego przepisu w orzecznictwie ukształtował się pogląd, w świetle którego - stosownie do przywołanej regulacji - organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje wskazane w ewidencji gruntów i budynków (zob. wyroki NSA z: 6 kwietnia 2016 r., II FSK 284/14; 4 marca 2016 r., II FSK 3259/15; 23 lipca 2015 r., II FSK 1577/13 oraz uchwały NSA z: 18 listopada 2013 r., II FPS 2/13; 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09). Tożsame poglądy wyrażane są w literaturze (zob. L. Etel "Dane z ewidencji gruntów i budynków jako podstawa opodatkowania gruntów i budynków", Finanse Komunalne 2008/6/24; Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych. Komentarz, praca zbiorowa, ODDK 2009 r., s. 152). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę poglądy te w pełni podziela. Z powyższego wynika zatem, że zapisów ewidencyjnych organy podatkowe nie mogą samodzielnie kwestionować. Może to nastąpić wyłącznie poprzez wprowadzenie zmian do ewidencji przez właściwego starostę. W niniejszej sprawie zmiany takiej starosta dokonał, o czym zawiadomił organ podatkowy. W stosownym zawiadomieniu wskazał m. in. decyzję, która stanowiła podstawę tej zmiany oraz jej zakres, jakim było przekwalifikowanie należącej do Skarżącej nieruchomości z gruntów ornych (oznaczonych symbolem RVI o pow. 0,0678 ha) i terenów mieszkaniowych (oznaczonych symbolem B o pow. 0,0670 ha) na tereny mieszkaniowe (oznaczone symbolem B o pow. 0,1348 ha). W zawiadomieniu tym określił także datę wprowadzenia tej zmiany, a mianowicie [...] kwietnia 2010 r. W tym zatem dniu – jak trafnie zauważyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze – nastąpiła zmiana treści ewidencji, a co za tym idzie z tą też datą należąca do Skarżącej nieruchomość zmieniła swój charakter dla celów podatkowych. Tym samym rację należy przyznać organom podatkowym, iż od 1 maja 2010 r. ciążył na niej obowiązek w podatku od nieruchomości. W efekcie prawidłowo organy te postąpiły, uznając dokonaną przez starostę zmianę ewidencyjną za podstawę wznowienia postępowania w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego. Postępowanie to służyć miało wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji z [...] lutego 2012 r. ustalającej wymiar tego zobowiązania na 2012 r. Do jej wyeliminowania doszło wskutek wydania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 1 O.p. decyzji z [...] października 2014 r. uchylającej w całości wspomnianą decyzję i umarzającej postępowanie w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego. Skoro zatem w obrocie prawnym przestała funkcjonować decyzja z [...] lutego 2012 r. organ podatkowy miał pełne prawo, by wszcząć i prowadzić postępowanie wymiarowe, którego przedmiotem był podatek od nieruchomości. Miał też pełne prawo by wydać decyzję ustalającą jego wysokość. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kwestionowana decyzja nie została zatem podjęta w sytuacji uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy inną decyzją ostateczną, a zatem nie wystąpiła przesłanka nieważności decyzji wymieniona w art. 247 § 1 pkt 4 O.p. Jak bowiem zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w przywołanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyroku z 18 stycznia 2008 r. (III SA/Wa 110/07) zobowiązanie podatkowe pobierane w formie łącznego zobowiązania pieniężnego w żadnym razie nie może być utożsamiane z podatkiem od nieruchomości, aczkolwiek przy jego ustaleniu uwzględnia się podatek od nieruchomości należny od określonego podatnika podatku rolnego. Odróżnienie to jest istotne z punktu widzenia wszczęcia i prowadzenia postępowania podatkowego kończącego się ustaleniem wysokości zobowiązania podatkowego. Postępowanie podatkowe, tzw. "wymiarowe" musi mieć bowiem jednoznacznie określony przedmiot - konkretne, określone z nazwy zobowiązanie podatkowe. Sprawą, w świetle przepisów prawa podatkowego nie jest "opodatkowanie nieruchomości", a ustalenie wysokości konkretnego podatku. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę pogląd ten w pełni podziela. Z tych względów sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 4 O.p. jest pozbawiony podstaw. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę Skarżącej oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło