III SA/Wa 2751/19

WyrokWSA w Warszawie2020-11-20

Skład orzekający: Elżbieta Olechniewicz, Konrad Aromiński, Ewa Izabela Fiedorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które dokumentują czynności faktycznie niedokonane przez ich wystawcę, a w szczególności, czy podatnik dochował należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta?
Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, nawet jeśli są poprawne formalnie. Prawo do odliczenia VAT naliczonego zależy od rzeczywistego wykonania czynności opodatkowanej przez wystawcę faktury oraz od dochowania przez nabywcę należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta. W przypadku braku takiej staranności, prawo do odliczenia nie przysługuje.
Stan faktyczny
Spółka R. sp. z o.o. odliczyła podatek naliczony z faktur VAT wystawionych przez firmę E. za usługi, które zdaniem organów podatkowych nie zostały faktycznie wykonane. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie podatkowe, a następnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego. Spółka zarzuciła organom nierzetelność i brak obiektywizmu, kwestionując ustalenia faktyczne oraz odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Skarżąca podniosła, że dochowała należytej staranności i nie miała wiedzy o fikcyjności transakcji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca), Sędziowie asesor WSA Konrad Aromiński, sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 listopada 2020 r. sprawy ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2013 r. oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wszczął wobec R. sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca", "Strona" lub "Spółka") kontrolę podatkową w zakresie rzetelności rozliczeń z budżetem w zakresie podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2013 r. W wyniku stwierdzonych nieprawidłowości organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. wszczął postępowanie podatkowe wobec Skarżącej w sprawie określenia prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od kwietnia 2013 r. do września 2013 r., tj. II i III kwartał 2013 r., kwestionując poprawność odliczenia podatku naliczonego z faktury VAT wystawionej przez O. sp.j. dotyczącej zakupu akcesoriów przydatnych do urządzenia grilla uzasadniając, że ww. zakup nie jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz faktur VAT wystawionych na rzecz Skarżącej w II i III kwartale 2013 r. przez E. , stwierdzając, że usługi wskazane w tych fakturach nie zostały wykonane przez kontrahenta. W związku z powyższym organ podatkowy decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. określił Stronie kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za II kwartał 2013 r. w wysokości 1.627,00 zł i III kwartał 2013 r. w wysokości 85.635,00 zł. W odwołaniu od ww. decyzji, Skarżąca zarzuciła wydanej decyzji, nierzetelność, stronniczość oraz brak obiektywizmu. Decyzją z dnia [...] października 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS", "organ drugiej instancji") utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. DIAS uznał, że faktury wystawione przez E. nie odzwierciedlają czynności rzeczywiście dokonanych, a co za tym idzie Skarżącej nie przysługuje prawo do odliczenia zawartego w nich podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust.1 w związku z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm., dalej: "u.p.t.u."). Dodatkowo podkreślił, że w stosunku do K.B. wydana została decyzja określająca na podstawie art. 108 ust. 1 u.p.t.u. podatek do zapłaty z tytułu wystawienia w poszczególnych miesiącach 2013 r. faktur VAT, które nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji, w związku z czym nie powstał obowiązek w podatku od towarów i usług. Z decyzji tej wynikało, że firma E.m.in. w okresie od kwietnia do września 2013 r. nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej, a jedynie wystawiała "puste" faktury, które nie dokumentowały faktycznie wykonanych czynności. Ponadto K.B.w trakcie prowadzonego wobec niego postępowania nie przedłożył żadnych pisemnych umów współpracy, a zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że podatnik ten faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej, ani nie dokonywał nabycia usług podwykonawczych. W stosunku do faktur wystawionych na rzecz Skarżącej K.B.zeznał, że wykonaniem usług udokumentowanych tymi fakturami zajmowała się firma "P.". Z kolei w wyniku kontroli przeprowadzonej w firmie P. ustalono, że wykonanie usług przez Pana D.P. na rzecz poszczególnych kontrahentów miało jedynie charakter dokumentacyjny i nie posiadało strony materialnej. Nie stwierdzono żadnego przepływu środków na rachunkach pieniężnych, pomimo wskazania takiej formy płatności na fakturach, nie potwierdzono zatrudnienia pracowników w tej firmie, którzy wykonaliby usługi wskazane w wystawionych przez tę firmę fakturach, nie okazano wiarygodnych faktur zakupu towarów i usług niezbędnych do wykonania usług uwidocznionych na wystawionych fakturach. Z ww. decyzji wynika także, że w 2013 r. firma P. wystawiała faktury jednie dla Skarżącej i dla E.. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że osoby reprezentujące Skarżącą znały wcześniej swojego kontrahenta w osobie K.B.i miały wiedzę, iż nie posiada on zaplecza personalnego i technicznego potrzebnego do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie opisanym na wystawionych fakturach VAT. Ponadto w aktach sprawy brak jest dokumentów potwierdzających nawet formalną weryfikację kontrahenta co w powiązaniu z faktem, iż ww. podmioty znały się, świadczy, że taka weryfikacja nie została w rzeczywistości dokonana. W związku z tym DIAS uznał, że Strona nie dochowała należytej staranności przy zawieraniu transakcji z E.. Organ drugiej instancji uznał także za uzasadnioną odmowę przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji wnioskowanych przez Skarżącą dowodów z oględzin wykonanych przez Stronę na rzecz jej kontrahentów usług oraz przesłuchania świadków: K.B. i J.S.. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła decyzji DIAS naruszenie art. 187 § 1 w zw. z art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej "O.p.") i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu postawionych zarzutów Strona podała, że w przedmiocie zakwestionowanych faktur VAT wystawionych przez E. organ podatkowy, mimo składanych wyjaśnień zarówno ustnych jak i pisemnych, już od momentu rozpoczęcia postępowania kontrolnego stawiał zarzut tzw. "tezy pustych faktur", które nie potwierdzają udokumentowanych nimi czynności tj. usług wykonanych na rzecz Skarżącej przez tę firmę. Od momentu wszczęcia kontroli podatkowej przedstawiciele Strony byli zastraszani odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania w zakresie przedmiotowych transakcji, potwierdzonych ww. fakturami. Skarżąca w związku z tymi zarzutami domagała się przeprowadzenia oględzin wykonanych robót i przesłuchania K.B. oraz pełnomocnika firmy E. J.S., na co organ podatkowy nie wyraził zgody stwierdzając, że roboty te wprawdzie zostały wykonane, ale nie przez firmę E.. Zdaniem Skarżącej wydanie decyzji nastąpiło bez ustalenia stanu faktycznego, oparto się jedynie o protokół z kontroli Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. , którego to rzetelność Skarżąca neguje. Strona podniosła, że jeśli K.B. wystawiał "puste" faktury innym firmom, to na pewno nie Skarżącej. Spółka utrzymuje, że wszystkie faktury VAT, z których odliczyła podatek naliczony są poprawne pod względem formalnym i merytorycznym, odzwierciedlając prawdziwy przebieg zdarzeń gospodarczych i nie zgadza się na stawianie zarzutu świadomego uczestnictwa w tzw. fikcyjnym obrocie. Skarżąca nie zgodziła się również ze stwierdzeniem DIAS, że Spółka nie zweryfikowała kontrahenta, ponieważ firma E. była znana Stronie i nigdy nie było uwag w zakresie jakości wykonania powierzonych prac. Skarżąca podkreśliła, że nie interesowała się kwestią zatrudnionych pracowników przez firmę E., jak również relacjami handlowo - rodzinnymi pomiędzy właścicielami firmy a ich pełnomocnikiem. Spółka kwestionowała ustalenia DIAS w zakresie stwierdzenia, że firma E. nie posiadała zaplecza technicznego, wiedzy i doświadczenia do wykonywania robót przedmiotowych usług, potwierdzonych fakturami VAT. DIAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, uznając argumenty skargi za nieuzasadnione oraz podtrzymując zaprezentowane w uzasadnieniu decyzji stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest pozbawienie Strony prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez firmę E.. W ocenie organów podatkowych, faktury te dokumentowały czynności w rzeczywistości nie dokonane przez ich wystawcę, a w konsekwencji nie stanowią na mocy art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) u.p.t.u. podstawy do obniżenia podatku należnego o wynikający z ww. faktur podatek naliczony. W pierwszej kolejności zauważenia wymaga, że zgodnie z art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) u.p.t.u. w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia VAT należnego o naliczony. Podatek naliczony stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Z ww. przepisów wynikają zatem warunki, które muszą zostać łącznie spełnione, by podatnik mógł skorzystać z prawa do odliczenia wynikającego z faktury potwierdzającej nabycie towarów lub usług, tj. prowadzenie działalności (wykonywanie czynności) opodatkowanej VAT, do wykonywania której wykorzystywane są nabywane towary i usługi, wystawienie faktury, z której VAT naliczony wynika oraz otrzymanie faktury przez nabywcę. Z art. 86 ust. 1 i 2 u.p.t.u. wynika więc, że podatnik ma prawo do obniżenia VAT należnego o naliczony przy nabyciu towarów i usług, a nie o VAT wykazany jedynie jako ten podatek, niebędący nim faktycznie, a więc niebędący świadczeniem należnym Skarbowi Państwa. Tylko faktura rzetelna od strony podmiotowej i przedmiotowej, tzn. dokumentująca rzeczywistą czynność wykonaną i udokumentowaną tą fakturą, daje jej odbiorcy uprawnienie do odliczenia wykazanego w niej podatku. Nie stanowi jej natomiast faktura, która nie odzwierciedla rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Dysponowanie przez nabywcę fakturą wystawioną przez rzekomo wykonującego usługę lub dostarczającego towar stanowi jedynie formalny warunek skorzystania z uprawnienia do odliczenia VAT naliczonego. Nie stanowi to zaś samo w sobie uprawnienia do odliczenia VAT, jeżeli nie towarzyszy mu spełnienie warunku w postaci wykonania rzeczywistej czynności rodzącej u wystawcy faktury obowiązek podatkowy z tytułu jej realizacji na rzecz nabywcy. Faktura prawidłowa i stanowiąca podstawę do skorzystania przez podatnika z prawa, o którym mowa w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. jest to dokument poprawny zarówno pod względem formalnym (czyniący zadość wymogom co do formy) jak i materialnym (odpowiadający rzeczywistym zdarzeniom gospodarczym). Organ podatkowy uprawniony jest do zbadania zgodności faktury z tym zdarzeniem, gdy poweźmie wątpliwości, co do tego czy faktura odzwierciedla rzeczywiste zdarzenia gospodarcze (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 września 2009 r. sygn. akt I SA/Gd 481/09). Prawo do odliczenia VAT naliczonego zależy bowiem przede wszystkim od ustalenia, czy kontrahent Strony obiektywnie istnieje, czy dokonał w sposób rzeczywisty czynności podlegającej opodatkowaniu i czy czynność ta jest zgodna z zapisem faktury. Przechodząc do meritum sprawy w ocenie Sądu, w zaistniałym sporze rację należało przyznać organom podatkowym. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast jego ocena, dokonana przez organy podatkowe, mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Sąd podziela w związku z tym ustalenia organów dotyczące nie wykonania usług udokumentowanych spornymi fakturami przez ich wystawcę. Z całokształtu dowodów zgromadzonych w sprawie, w tym z zeznań świadków, jak i decyzji wydanych wobec kontrahentów Skarżącej (bezpośredniego oraz dalszego), które włączono do akt, jak również z tego powodu, że Skarżąca nie przedstawiła ani dokumentacji technicznej, ani protokołów odbioru robót, ani umów z ww. kontrahentem - wynika, że organy podatkowe zasadnie zakwestionowały prawidłowość rozliczeń Skarżącej z E.. Z ustaleń poczynionych przez organy podatkowe wobec E., ale także wobec firmy P.., bezsprzecznie wynika, że oba te podmioty stwarzały jedynie formalne pozory istnienia, ale w rzeczywistości ich działalność polegała na wystawianiu "fikcyjnych" faktur. Firmy te nie dysponowały ani potencjałem pozwalającym na wykonywanie działalności budowlanej, bo nie miały zaplecza technicznego, logistycznego czy osobowego (pracowników). Z kolei K.B. w odpowiedzi przesłanej drogą pocztową, na pytania zadane podczas przesłuchania, poinformował, że w 2013 r. nie zatrudniał pracowników i nie posiadał pojazdów do wykonania usług wskazanych na kwestionowanych fakturach, a prace zlecił firmie P., na której spoczywało dostarczenie niezbędnych maszyn i urządzeń. Ta okoliczność, na co prawidłowo zwrócił uwagę DIAS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie miała jednak potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy, gdyż z ustaleń kontroli wynika, że wykonywanie usług przez firmę P. miało jedynie charakter dokumentacyjny i nie posiadało strony materialnej. Firma ta, analogicznie jak E., zajmowała się wystawianiem "pustych" faktur. D.P. – w trakcie prowadzonego wobec tego podatnika postępowania - nie przedłożył ani dokumentacji, która mogłaby stanowić dowód - ani ewidencji prowadzonych do celów rozliczenia VAT, ani dokumentacji rachunkowej związanej z zakresem prowadzonego postępowania, ani żadnych wyjaśnień, a deklaracje podatkowe dla celów podatku od towarów i usług za 2013 r. złożył dopiero w styczniu 2015 r. Jednocześnie nie stwierdzono przepływu środków finansowych za pośrednictwem rachunków bankowych między firmą D.P. a E., choć ta forma zapłaty widniała na fakturach. Natomiast Strona nie posiadała ani dokumentacji technicznej ani protokołów odbioru robót, ani umów z E., a takowe powinna posiadać, jako przedsiębiorca należycie dbający o własne interesy. Powyższego nie mogą zmienić zeznania M.L., prokurenta Skarżącej, złożone w dniu [...] lipca 2017 r. w charakterze strony, w których jedynie ogólnikowo świadek wskazał, że kwestionowane usługi zostały rzeczywiście wykonane przez podwykonawcę. Świadek nie pamiętał natomiast nazwy podwykonawcy, ani czy na pewno była to firma Pana B.. Nie bez znaczenia pozostaje także fakt wydania i włączenia do akt niniejszej sprawy decyzji wydanych przez orany podatkowe w trybie art. 108 ust. 1 u.p.t.u. wobec zarówno E. jak i P. D. P.. Większość ustaleń dotyczących niniejszej sprawy pochodzi z postępowań zakończonych tymi właśnie decyzjami. W ocenie Sądu prawidłowe było przyjęcie przez DIAS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że transakcje opisane na spornych fakturach nie zostały wykonane w rzeczywistości. Organy, kwestionując prawo Skarżącej do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w spornych fakturach, przedstawiły w uzasadnieniach swoich decyzji szereg ustaleń i argumentów przemawiających za zasadnością przyjętego stanowiska. Wskazały też na konkretne źródła i środki dowodowe. Wyciągnięte w ten sposób wnioski nie są oderwane od materiału dowodowego i składają się na spójną i logiczną całość. Przeprowadzone postępowanie dowodowe jest przy tym obszerne i kompletne. Prawidłowo też odwołały się do ustaleń wynikających z wydanych wobec ww. kontrahentów przez właściwe organy decyzji w trybie art. 108 ust. 1 u.p.t.u. Stwierdzić też należy, że Strona samodzielnie, poza zakwestionowanymi fakturami, nie przedstawiła innych dowodów, które mogłyby uwiarygodnić zakwestionowane transakcje. Oceniając przeprowadzone przez organy podatkowe czynności procesowe, Sąd nie stwierdził nieprawidłowości w sferze gromadzenia ani oceny dowodów. W tym kontekście przepisy postępowania zapewniać mają zgodność ustaleń faktycznych z prawdą obiektywną (art. 122 O.p.). Organy podatkowe mają więc obowiązek zebrać pełny, wszechstronny materiał dowodowy w sposób odpowiadający wymogom przepisów postępowania, a w szczególności art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. Poczynione ustalenia faktyczne, ocena dowodów oraz wskazanie podstawy prawnej decyzji powinny znaleźć swój wyraz w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, zgodnie z wymogami art. 210 § 4 O.p. Sąd ocenił, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone przez organy w sposób prawidłowy, z poszanowaniem wszelkich zasad wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej, w tym wynikającej z art. 121 § 1 zasady zaufania. Organy orzekające zgromadziły pełny materiał dowodowy i dokonały jego oceny w sposób rzetelny i wyczerpujący, tj. w zgodzie z zasadą wynikającą z art. 191 O.p., a wyniki tej oceny znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji sporządzonych zgodnie z wymogami przewidzianymi w art. 210 § 4 O.p. Świadczy zresztą o tym obszerna, wielowątkowa analiza motywów zaskarżonej decyzji, dokonana w kontekście zgromadzonego materiału dowodowego, która pozwala stwierdzić, że rozumowanie organów uwzględnia przedstawione reguły postępowania podatkowego, a przy tym pozostaje w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Organy poddały bowiem swej ocenie wszystkie uzyskane dowody, po czym za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy argumentacji wykazały bezpodstawność twierdzeń strony skarżącej. Natomiast Skarżąca nie przytacza w skardze żadnych wiarygodnych twierdzeń, okoliczności i dowodów, które potwierdziłyby forsowaną przez nią tezę o wykonaniu spornych usług przez E.. W ocenie Sądu, niepoparte konkretnym materiałem dowodowym twierdzenia (wynikające z uzasadnienia skargi) nie mogą ostać się w świetle ustaleń i analizy dokonanej przez organy podatkowe (co wprost wynika z uzasadnienia skarżonej decyzji). Zdaniem Strony, organ podatkowy nie zebrał w pełni materiału dowodowego, nie przeprowadzając wnioskowanych przez Spółkę dowodów: z oględzin wykonanych przez Stronę na rzecz jej kontrahentów usług oraz przesłuchania świadków: K.B. i J.S.. Zdaniem Sądu, organ pierwszej instancji wydając postanowienie o odmowie przeprowadzenia ww. dowodów, prawidłowo uznał, że wnioski te są niezasadne i pozostają bez wpływu na ustalenia postępowania. W odniesieniu do wniosku o przeprowadzenie oględzin organ słusznie wskazał, że nie kwestionuje wykonania spornych usług przez Skarżącą, ale ich wykonanie przez E. na rzecz Skarżącej. W takiej sytuacji przeprowadzenie oględzin jest zbędne, gdyż w istocie dotyczy okoliczności, która nie jest sporna, ani kwestionowana. Zasadnie też wyjaśnił powody odmowy przesłuchania świadków. Organ wskazał, że zebrany materiał oraz zeznania K.B., znajdujące się w aktach niniejszej sprawy, w sposób wyczerpujący udowadniają zaistniały stan faktyczny. DIAS prawidłowo zaaprobował to stanowisko organu pierwszej instancji. Z art. 188 O.p. wynika, że warunkiem uwzględnienia wniosku dowodowego jest to, aby jego przedmiotem były okoliczności mające znaczenie w sprawie, których nie stwierdzono wystarczająco innymi dowodami. Nie jest więc konieczne przeprowadzanie kolejnych dowodów w celu potwierdzenia lub rozszerzenia wiedzy, co do okoliczności, które w stopniu dostatecznym z punktu widzenia postępowania już uprzednio stwierdzono. Powyższe stanowisko jest zgodne z zasadami szybkości postępowania (art. 125 § 1 O.p.) i zasady prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.) oraz potwierdzone w orzecznictwie sądów administracyjnych. Z wyroków: NSA z 13 września 2005r. sygn. akt II FSK 69/05, z 21 grudnia 2007r. sygn. akt II FSK 176/07, z 28 lutego 2008r. sygn. akt I FSK 256/07), WSA w Warszawie z 24 września 2013r. sygn. akt III SA/Wa 492/13 i WSA w Opolu z 25 maja 2007r. sygn. akt I SA/Op 15/07 (dostępne na www.nsa.gov.pl) wynika, że gromadzenie materiału dowodowego nie może polegać na zbieraniu wszelkich informacji dotyczących zjawisk i zdarzeń. Zupełność stanu faktycznego nie oznacza konieczności uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych. Organ podatkowy jest zobowiązany do zgromadzenia dowodów w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego. Oznacza to, że jeżeli organ podatkowy, na podstawie dowodów zebranych w toku postępowania, może dokonać niebudzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego, wówczas dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie jest zasadne. Nie ma bowiem podstaw do poszukiwania elementów stanu faktycznego, które nie mają żadnego odniesienia do rozpatrywanej sprawy, czyli nie zmierzają do ustalenia (lub zaprzeczenia) warunków hipotezy określonej normy materialnego prawa podatkowego, która obiektywnie powinna być w sprawie zastosowana. Nie jest tak, że należy prowadzić postępowanie dowodowe mimo że całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 16 maja 2018r. sygn. akt I FSK 1347/16, dostępny na www.nsa.gov.pl). Organy podatkowe wyjaśniły w sposób dostateczny okoliczności faktyczne istotne do rozstrzygnięcia sprawy. Nie doszło więc do naruszenia zasady oficjalności i zupełności postępowania dowodowego (art. 122 O.p. i art. 187 § 1 O.p.). To podatnik prowadził działalność gospodarczą, a zatem to on powinien być w stanie wykazać i przedstawić przebieg działalności w taki sposób, aby możliwe było zweryfikowanie jej realnych aspektów. Zasadne było też twierdzenie organów podatkowych, że przysługiwało im prawo oceny wszystkich dowodów zgromadzonych w postępowaniu podatkowym, w tym także materiałów zgromadzonych w innych postępowaniach, włączonych do materiału dowodowego, stosownie do art. 191 O.p. w zw. z art. 181 O.p. Okoliczność, że organy dokonały ustaleń faktycznych i dokonały własnej oceny materiału w tym zeznań świadków oraz dokumentów uzyskanych w ramach czynności innych organów podatkowych na użytek postępowania podatkowego nie są naruszeniem prawa procesowego. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że prawidłowe jest postępowanie organu, który swoje rozstrzygniecie opiera na materiałach zebranych w trakcie innych postępowań podatkowych, czy też kontrolnych także tych, w których nie uczestniczyła Skarżąca. Dotyczy to również oceny funkcjonowania partnerów handlowych Strony. Oceniając wagę decyzji wydanej na podstawie art. 108 u.p.t.u. w postępowaniu podatkowym podkreślić należy, że decyzja dla kontrahenta jest jednym z dowodów w sprawie. W związku z tym stwierdzić należy, że uwzględnienie przez organy podatkowe ww. decyzji przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy było działaniem prawidłowym. Mając na uwadze powyższe, nie można podzielić zarzutów skargi w zakresie naruszenia w niniejszej sprawie przepisów prawa procesowego odnoszącego się do gromadzenia dowodów i ustalenia stanu faktycznego. Za niezasadne uznać należało zarzuty Strony, że organy podatkowe niestarannie i niedokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy. Wskazać należy, że zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie, nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, tj. gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski naruszają przesłanki swobodnej oceny dowodów. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz powinien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego dopuściły się organy podatkowe. Sam fakt, że materiał dowodowy został przez organy podatkowe oceniony odmiennie niż oczekiwała tego Strona nie świadczy o naruszeniu zarzucanych w skardze przepisów postępowania podatkowego. W ocenie Sądu organy podatkowe na podstawie okoliczności wynikających z akt sprawy wykazały także, że Skarżąca nie dochowała należytej staranności przy doborze E. jako wykonawcy, wprost przeciwnie, zachowała się niedbale decydując się na współpracę z tym podmiotem. Działający w imieniu Skarżącej prokurent – M.L.- zeznał bowiem w dniu [...] lipca 2017r. w odniesieniu do wykonania usług uwidocznionych na zakwestionowanych fakturach VAT przez pracowników E., że nie interesowało go kto faktycznie wykonał określone zadanie, chodziło o to, żeby prace były wykonane. Strona w żaden sposób nie weryfikowała swojego kontrahenta. Nie wystąpiła także do właściwych organów podatkowych o zaświadczenie o posiadaniu statusu podatnika VAT czynnego. Powyższe, jak również pozostałe okoliczności powoływane przez organy podatkowe (brak sprawdzenia, czy podmiot faktycznie posiada możliwości wykonania usług, czy prowadzi działalność, czy posiada siedzibę, czy posiada zaplecze techniczne) wskazują, że Skarżąca wiedziała lub przy zachowaniu minimum staranności mogła wiedzieć, że podmiot, który wystawił zakwestionowane faktury nie był faktycznym wykonawcą uwidocznionych na nich usług. Przedmiotem opodatkowania VAT są czynności w rozumieniu ekonomicznym, zaistniałe faktycznie pomiędzy określonymi stronami transakcji, gdy do tej transakcji faktycznie doszło - takie właśnie zdarzenia powinna dokumentować faktura prawidłowa od strony materialnej i formalnej. Reasumując, Sąd stwierdza, że organy podatkowe na podstawie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, jak również biorąc pod uwagę przepisy prawa materialnego – art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) u.p.t.u., mające zastosowanie w niniejszej sprawie, udowodniły, że kwestionowane faktury były nierzetelne w zakresie strony podmiotowej. Wykazały też, że Skarżąca nie działała w tzw. dobrej wierze i nie dołożyła należytej staranności, w kontaktach z podmiotem widniejącym jako wystawca tych faktur, a w konsekwencji nie mogła zachować prawa do odliczenia podatku wykazanego na zakwestionowanych fakturach. W kontekście powyższych rozważań nie zasługują na uwzględnienie zarzuty podniesione w skardze. Reasumując, Sąd w sprawie nie dopatrzył się ani naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów prawa materialnego. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.), oddalił skargę. Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, stosownie do przepisu art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło