III SA/Wa 2769/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi W.K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości postanowienia dotyczącego stanowiska wierzyciela i przekazanie sprawy od ponownego rozpatrzenia p o s t a n a w i a 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz W.K. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Skarżący W.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę 2 września 2015r., o czym świadczy znajdująca się w aktach sądowych koperta zawierająca ww. skargę (k. 51 akt administracyjnych). Ze znajdującego się w aktach administracyjnych zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. (zwany dalej: "DIS") z [...] lipca 2015r. wynika, że organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2015r. stanowiące stanowisko wierzyciela, wydane w trybie art. 34 § 1 w związku z art. 33 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014r. poz. 1619, ze zm., zwana dalej: "u.p.e.a."). W zaskarżonym postanowieniu DIS zawarł pouczenie o możliwości zaskarżenia ww. postanowienia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na mocy art. 3 § 2, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. został znowelizowany od 15 sierpnia 2015r. przez art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. 2015r., poz. 658, zwana dalej: "ustawą zmieniającą", w ten sposób, że z kognicji Sądów administracyjnych zostały wyłączone postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, jak również postanowienia, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Sąd stwierdza, że w uzasadnieniu projektu wskazano, że wymienione w przepisie art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., jako będące przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu (art. 34 § 1a u.p.e.a.) oraz postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela (art. 34 § 2 u.p.e.a.) mają charakter incydentalny. Zdaniem Projektodawcy w tych przypadkach w pełni skuteczna ochrona praw jednostki jest zapewniona poprzez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej (postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów). Proponowane zmiany nie naruszają też praw podmiotowych jednostki i sensu instytucji, których dotyczą (por. nr druku 1633, Sejm RP VII kadencji). Sąd zauważa, że przepis art. 2 ustawy zmieniającej stanowi, że "Przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym." Oznacza to – zdaniem Sądu - że przepisy P.p.s.a. w nowym brzmieniu, w zakresie wskazanym jedynie w ww. punktach art. 1 ustawy zmieniającej, stosuje się też do postępowań sądowych wszczętych przed dniem jej wejścia w życie (przed 15 sierpnia 2015r.), czyli nowe także do starych stanów prawnych. W ocenie Sądu zwrot "w pozostałym zakresie", którym posługuje się art. 2 zdanie 2 ustawy zmieniającej w stanie faktycznym i prawnym rozpoznawanej sprawy należy rozumieć w ten sposób, że skoro w przepisie art. 2 ustawy zmieniającej nie wymieniono art. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej, do postępowań sądowych wszczętych przed 15 sierpnia 2015r. stosuje się stare brzmienie art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., natomiast do postępowań wszczętych od 15 sierpnia 2015r. stosuje się nowe brzmienie art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. - nadane ww. ustawą zmieniającą. Sąd stwierdza, że zawarte w zaskarżonym postanowieniu pouczenie nie jest pełne i nie zawiera odwołania się do treści przepisów art. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 2 zdanie 2 ustawy zmieniającej. Tym samym nawet, gdy uznać, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego – DIS - utrzymujące w mocy ww. postanowienie organu pierwszej instancji, stanowiące stanowisko wierzyciela, w chwili wydania – przed 15 sierpnia 2015r. - zawierało nieprawidłowe pouczenie o trybie i sposobie zaskarżenia do Sądu administracyjnego, na mocy ww. przepisów art. 1 pkt 1 lit. a) oraz przepisu art. 2 zdanie 2 ustawy zmieniającej, Sąd administracyjny nie jest władny do rozpoznania skargi na ww. postanowienie. Z kognicji Sądów administracyjnych od 15 sierpnia 2015r. zostały wyłączone bowiem m.in. postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, o których mowa w art. 34 § 2 u.p.e.a. Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika natomiast, że samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia nie tworzy uprawnienia do jego zaskarżenia i tym samym nie powoduje, że strona może skorzystać ze środka zaskarżenia nieprzewidzianego przepisami prawa (por. wyrok NSA z 22 października 2014r. sygn. akt I FSK 1655/13, dostępne na www.nsa.gov.pl). Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie do Sądu administracyjnego zaskarżone zostało postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela, już po 15 sierpnia 2015r. – skarga wniesiona 2 września 2015r. (k. 12 akt sądowych), należało przyjąć, że skarga ta nie podlegała kognicji Sądu administracyjnego, na mocy art. 2 ustawy zmieniającej w związku z art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy zmieniającej w związku z art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. W tym zakresie warto powołać się na postanowienie NSA z 19 maja 2016r. sygn. akt II OSK 1043/16 (dostępne na www.nsa.gov.pl), które potwierdza prawidłowość stanowiska Sądu pierwszej instancji, co do potrzeby odrzucenia skargi w analogicznej do rozpoznawanej w niniejsze sprawie kwestii. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odrzucenie skargi przez Sąd administracyjny nie spowoduje pozbawienia Skarżącego ochrony prawnej, gdyż w art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. przewidziano możliwość zaskarżenia do Sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie zgłoszonych zarzutów na mocy art. 33 § 1 u.p.e.a., a w skardze tej możliwe jest podniesienie zarzutów tożsamych z przedstawionymi w niniejszej skardze. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Skarżący wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji 18 lutego 2015r. (k. 28 akt administracyjnych). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 25 maja 2016r. sygn. akt II FSK 1005/16 nie znalazł podstaw – w analogicznym stanie faktycznym i prawnym - do skierowanie, w trybie art. 193 Konstytucji RP, pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego (dostępne na www.nsa.gov.pl). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał również, z uwagi na wskazaną wyżej możliwość zaskarżenia przez Skarżącego postanowienia wydanego w zakresie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, nie można przyjąć, że zachodzą uzasadnione wątpliwości co do zgodności ww. przepisów ustawy zmieniającej z Konstytucją. W tym zakresie należy też zwrócić uwagę na poglądy prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki NSA z: 27 marca 2008r. sygn. akt I FSK 442/07; 22 maja 2009r. sygn. akt II FSK 88/09; z 21 grudnia 2004r. sygn. akt OSK 971/04 oraz z 18 grudnia 2013r. sygn. akt II FSK 2959/11). Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny nie powziął wątpliwości co do zgodności art. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 2 i art. 3 ustawy zmieniającej z art. 2 Konstytucji RP i z tego względu nie znalazł podstaw do wystąpienia z pytaniem prawnym. Podobnie należało ocenić zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o "wydanie postanowienia w przedmiocie podjęcia uchwały w rozumieniu art. 15 § 1 pkt 3 p.p.s.a. przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, wobec zaistnienia w niniejszej sprawie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości". W tym stanie rzeczy WSA w Warszawie postanowił, jak w punkcie pierwszym sentencji, na mocy art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Orzeczenie z punktu drugiego sentencji ma uzasadnienie w treści art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.