IV SA/Wa 1301/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-20

Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu, zawierający jedynie sformułowanie "nieopłaconej pomocy prawnej", jest wystarczający do przyznania tego wynagrodzenia, czy też wymaga dodatkowego oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu, który nie zawiera oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części, nie jest wystarczający do przyznania tego wynagrodzenia. Brak takiego oświadczenia skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia, ponieważ jest ono niezbędnym elementem wniosku stanowiącym przesłankę do ustalenia zakresu, w jakim wynagrodzenie ma zostać pokryte przez Skarb Państwa.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu, adwokat M. A., wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, zawierając w niej wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną z urzędu. Wniosek ten nie zawierał jednak oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Referendarz sądowy odmówił przyznania wynagrodzenia, uznając brak wymaganego oświadczenia za przesłankę do utraty prawa do wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wynagrodzenia z tytułu udzielonej z urzędu pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 20 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. A. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi G. U. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: odmówić przyznania wynagrodzenia z tytułu udzielonej z urzędu pomocy prawnej Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2015 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wyrokiem z dnia 22 października 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1301/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę a postanowieniem z dnia 23 października 2015 r. referendarz sądowy przyznał na rzecz wyznaczonego pełnomocnika z urzędu – adwokata M. A. stosowne wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną przed sądem w pierwszej instancji. Pełnomocnik z urzędu w dniu 14 grudnia 2015 r. w imieniu skarżącego wniósł od przedmiotowego wyroku skargę kasacyjną. W piśmie tym zawarł również wniosek o: "orzeczenie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu". Wyrokiem z dnia 25 lipca 2017 r., sygn. II OSK 96/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Jak wynika z protokołu z rozprawy, obecny na rozprawie pełnomocnik z urzędu skarżącego wniósł i wywodził jak w skardze kasacyjnej. Nie złożył natomiast oświadczenia o nieopłaceniu ani w części, ani w całości kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed NSA. Referendarz sądowy zważył co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony profesjonalny pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W świetle § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), który ma zastosowanie w niniejszej sprawie w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2016 r. poz. 1714), w związku z § 22 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r. poz. 1801), wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Z treści tych przepisów wynika, że aby Skarb Państwa mógł wypłacić wynagrodzenie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi, konieczne jest złożenie oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, co pozwala w istocie określić wysokość tego wynagrodzenia. Należy także podkreślić, wniosek zawierający sformułowanie: "nieopłaconej pomocy prawnej" nie jest równoznaczny ze złożeniem wymaganego prawem oświadczenia, że "opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części". Zdaniem referendarza sądowego brak oświadczenia w przedstawionym brzmieniu nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie w trybie art. 49 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Oświadczenie że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały wypłacone w całości lub w części, jest bowiem nieodzownym elementem wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona. Pozwala to określić zakres, w jakim wynagrodzenie musi zostać pokryte przez Skarb Państwa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., art. 250, teza 8, też T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, art. 250, teza 7 a także postanowienia NSA z 21 czerwca 2006 r., II FSK 862/05, z 3 października 2007 r., I OZ 704/07, z 20 sierpnia 2008 r., I OZ 603/08, z 28 sierpnia 2008 r., I OZ 615/08, czy z 8 grudnia 2009 r., II GZ 273/09). Brak takiego oświadczenia wywołuje skutek w postaci utraty prawa do wynagrodzenia. W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z treści skargi kasacyjnej zawierającej wniosek o przyznanie wynagrodzenia oraz z treści protokołu z rozprawy przed NSA z dnia 25 lipca 2017 r., pełnomocnik nie złożył takiego oświadczenia. Skoro zatem przedmiotowy wniosek nie zawierał wskazanego oświadczenia wymaganego przez przepis prawa, należało odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, o czym postanowiono jak w sentencji na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło