IV SA/Wa 1777/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 14 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: - odmówić skarżącej zwolnienia od kosztów sądowych. E. W. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu z 8 lipca 2015 r. o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jedyne źródło jej utrzymania stanowi emerytura w wysokości 1.858,00 zł., którą w całości przeznacza na niezbędne utrzymanie (utrzymanie domu, wyżywienie, środki czystości, ubrania, lekarstwa). Jako posiadany majątek wymieniła dom o powierzchni 90 m2 i oświadczyła, że na jego utrzymanie (opłaty za energię, gaz, wywóz nieczystości, podatek od nieruchomości, ubezpieczenie) wydatkuje miesięcznie 650 zł. Wnioskodawczyni podała, że nie dysponuje innymi nieruchomościami, wartościowymi przedmiotami, ani zasobami pieniężnymi. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z 22 lipca 2015 r. skarżąca złożyła do akt sprawy dodatkowe dokumenty źródłowe, dotyczące jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych tj. wyciąg z konta bankowego za okres 21 maja do 20 sierpnia 2015 r., kopie faktur za energię (73,09 zł. miesięcznie), kopie dwóch dowodów zapłaty za gaz (z dnia 3 kwietnia 2015 r. – 1119,30 zł i z dnia 21 maja 2015 r. 507,85 zł.), dowód zapłaty podatku rolnego i od nieruchomości oraz polisę ubezpieczeniową domu. Stwierdzono, co następuje: E. W. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Wobec tego jest zobowiązana wykazać, że poniesienie ciężarów kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków sądowych), spowoduje uszczerbek na poziomie koniecznego utrzymania. (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Z powyższego przepisu wynika, że prawo pomocy może zostać przyznane jedynie takiej stronie, która pomimo dokonania oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia jedynie koniecznych kosztów związanych z podstawowymi potrzebami życiowymi nie jest w stanie zgromadzić środków wystarczających na pokrycie przewidywalnych obciążeń finansowych związanych z postępowaniem (por: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 września 1984 r., sygn. akt: II CZ 104/84, publ.: LEX nr 8623 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 lutego 2009 r., sygn. akt I OZ 52/09 i z dnia 21 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 113/08). Tymczasem, zdaniem referendarza sądowego, sytuacja taka nie ma w niniejszej sprawie miejsca. Z wyciągu z konta bankowego wynika bowiem jednoznacznie, że skarżąca posiada oszczędności (50.000 zł zdeponowane na lokacie bankowej, stan konta dzień 20 sierpnia 2015 r. wynosił 5.168,82 zł.), co umożliwia pokrycie pełnych kosztów związanych z toczącym się postępowaniem sądowym. Środki te pochodzą z odszkodowania za nieruchomość i skarżąca może nimi swobodnie dysponować Z punktu widzenia prawa pomocy nie jest przy ważne na jaki cel wnioskodawca zamierza przeznaczyć swoje oszczędności (o ile celem tym nie jest zaspokojenie niezbędnych bieżących potrzeb związanych z koniecznym utrzymaniem), lecz posiadany w dniu składania wniosku majątek (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt I OZ 731/12 i z dnia 4 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1086/11, a także postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2474/07 i w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Go 346/07 - wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Nie budzi wątpliwości, że wnioskodawczyni nie poniesie uszczerbku w koniecznym utrzymaniu w wyniku opłacenia kosztów związanych z niniejszym postępowaniem, zwłaszcza że na aktualnym etapie postępowania sprowadzają się one do wpisu od skargi, w wysokości 1.664.00 zł, a zatem niewspółmiernie niskiej w stosunku do kwoty posiadanych przez nią oszczędności. Koszty postępowania sądowoadministracyjnego – w tym koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część posiadanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, przeznaczoną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawczyni natomiast nie udowodniła zaistnienia takiej okoliczności. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.