IV SA/Wa 3218/17
WyrokWSA w Warszawie2018-11-20
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Joanna Borkowska, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska może zostać wydana na podstawie jednorazowych pomiarów, nawet jeśli strona kwestionuje ich rzetelność i wnioskuje o ponowne badania?Ratio decidendi
Decyzja ustalająca dopuszczalny poziom hałasu może zostać wydana na podstawie jednorazowych pomiarów, nawet jeśli strona kwestionuje ich rzetelność, pod warunkiem, że pomiary zostały przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami i przez akredytowany podmiot. Wystarczy jednorazowe przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu, aby organ był zobowiązany do wydania decyzji. Sąd nie ma uprawnień do merytorycznej weryfikacji opinii biegłego, a jedynie do sprawdzenia jej zgodności z przepisami.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. sp. z o.o. sp. k. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Zarządu ustalającą dopuszczalny poziom hałasu emitowanego przez instalację nagłaśniającą klubu. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego, niewłaściwą ocenę dowodów (sprawozdania z pomiarów hałasu) oraz brak przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Sąd oddalił skargę, uznając, że postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo, a pomiary hałasu były zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska, sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant ref. Joanna Kicińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2018 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2017 r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 115a ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627, ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w [...], dalej "Skarżący", od decyzji Zarządu [...]m. [...]nr [...] z dnia [...] października 2016 r., ustalającej Skarżącej dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska, w rozumieniu terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego, w wyniku funkcjonowania instalacji nagłaśniającej Klubu "[...] zlokalizowanej przy ul. [...] w [...]w wysokości:
- równoważny poziom hałasu dla pory dnia (6.00 - 22.00} LAeqD- 55 dB,
- równoważny poziom hałasu dla pory nocy (22.00 - 6.00] LAeq N - 45 dB, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Stan sprawy przedstawiał się w sposób następujący.
W dniu 10 lipca 2015 r. do Organu pierwszej instancji wpłynęła interwencja w sprawie uciążliwości hałasowej powodowanej funkcjonowaniem instalacji nagłaśniającej Klubu [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w [...]. W dniu 29 lipca 2016 r. do Organu pierwszej instancji wpłynęło pismo Komisji Bezpieczeństwa i Spraw Samorządowych Rady [...] Miasta [...], w którym przekazano kolejną interwencję.
Decyzją nr [...]z dnia [...] października 2016 r. (znak: [...]) Zarząd [...]m. [...]ustalił Skarżącej dopuszczalny poziom hałasu emitowanego do środowiska w wyniku funkcjonowania instalacji nagłaśniającej Klubu [...] w wysokości:
- równoważny poziom hałasu dla pory dnia (6.00 - 22.00] La
d- 55 dB,
- równoważny poziom hałasu dla pory nocy (22.00 - 6.00] LAeqN- 45 dB,
Decyzja ta wydana została wydana na podstawie art. 115a ust. 1 i 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2016 r., poz. 672, ze zm.], zwanej dalej "ustawą".
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła Skarżąca zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) prawa materialnego tj. art. 115a ust. 5 w zw. z art. 115a ust. 1 Poś w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. poprzez "wszczęcie z urzędu i prowadzenie postępowania w przedmiocie określenia dopuszczalnego poziomu hałasu bez przeprowadzenia uprzednich czynności kontrolnych w celu weryfikacji powziętych informacji o przekroczeniu dopuszczalnych poziomów hałasu, warunkujących możliwość wszczęcia postępowania z urzędu na podstawie wyżej wskazanych przepisów";
• art. 115a ust. 1 ustawy poprzez "błędne zastosowanie, w sytuacji gdy z zebranego materiału dowodowego i okoliczności sprawy wynikało, iż należy zastosować art. 115a ust. 2 ustawy i umorzyć postępowanie z uwagi na hałas przekraczający dozwolony poziom powstaje w związku z eksploatacją dróg",
2) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.:
• art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez "niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także zaniechanie obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenienia, czy udowodniono okoliczność przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku wynikającego z norm Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U., poz. 112) w związku z działalnością klubu "[...]
• art. 7 k.p.a., art. 78 § 1 k.p.a. poprzez "nieprzeprowadzenie dowodu z pomiarów emisji hałasu do środowiska zewnętrznego zaplanowanych w dwóch innych lokalizacjach, tj. przy al. [...] , oraz przy ul. [...] , pomimo iż przedmiotem tych dowodów były okoliczności mające znaczenie dla sprawy;
• art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. 78 § 1 i 2, art. 84 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego na skutek nie przeprowadzenia zawnioskowanego przez Skarżącego w piśmie z dnia 6 września 2016 r. ponownego dokonania pomiarów emisji hałasu do środowiska na terenie i w okolicach nieruchomości położonej przy ul. [...]w [...]- [...] , w tym pochodzącego od działalności klubu [...] przy uwzględnieniu tła akustycznego przynajmniej na poziomie zarejestrowanych 47,3 Db;
• art. 7 k.p.a., art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego polegające na tym, iż Organ przeprowadzając ocenę oddziaływania na środowisko zignorował fakt, iż na analizowanym obszarze (położenie terenu w ścisłym centrum m. [...]) niezależnie od działalności związanej z funkcjonowaniem Klubu [...] przekroczone są standardy jakości środowiska odnośnie natężenia hałasu, co zdaniem Odwołującego zostało również pominięte przez autorów sprawozdania nr [...] z pomiarów emisji hałasu do środowiska zewnętrznego wykonanego przez Zakład Badań Środowiskowych w dniu 25 lipca 2016 r.;
• art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę wartości dowodowej sprawozdania [...] wykonanego przez Zakład Badań Środowiskowych w dniu 25 lipca 2016r, i uznanie przez Organ, iż posiadana przez Zakład Badań Środowiskowych akredytacja PCA, coroczne sprawdzanie kompetencji pracowników, sprzętu i metod pomiaru, a także fakt, iż Pan A.K. jest akustykiem i fizykiem wykonującym pomiary hałasu od ponad 20 lat przemawiają za odstąpieniem od weryfikacji poprawności i rzetelności wykonanego badania akustycznego, które zdaniem Odwołującego zostało przeprowadzone w sposób nierzetelny, a konkluzje przedstawione w sprawozdaniu z badania nie powinny były stanowić podstawy do wydania decyzji w niniejszej sprawie z uwagi na liczne nieścisłości z przeprowadzonych pomiarów hałasu emitowanego do środowiska;
• art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 81 k.p.a. poprzez "oparcie zaskarżonej decyzji na ustaleniach faktycznych, które z uwagi na brak wypowiedzenia się przez stronę Odwołującą co do treści tych ustaleń (pozbawioną w istocie prawa do wypowiedzenia się w przedmiocie stanowiska Zakładu Badań Środowiskowych z dnia 27 września 2016 r.) w ogóle nie mogą być uznane za udowodnione, więc nie mogą stanowić podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji";
• art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu skarżonej decyzji na jakiej podstawie organ ocenił oddziaływanie działalności Klubu [...] na sferę praw stron interweniujących;
• art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu skarżonej decyzji na jakiej podstawie organ pominął przeprowadzenie dowodu z ponownego dokonania pomiarów emisji hałasu do środowiska na terenie i w okolicach nieruchomości położonej przy ul. [...]w [...]-[...], w tym pochodzącego od działalności Klubu "[...]przy uwzględnieniu tła akustycznego przynajmniej na poziomic zarejestrowanych 47,3 Db;
• art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu skarżonej decyzji na jakiej podstawie organ pominął przeprowadzenie dowodu z pozostałych pomiarów emisji hałasu do środowiska zewnętrznego zaplanowanych w dwóch innych miejscach, tj. przy ul. [...]oraz przy ul[...].
Mając powyższe na uwadze Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie o umorzeniu postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie w oparciu o art. 115a ust. 2 ustawy o umorzeniu postępowania administracyjnego w pierwszej instancji w całości z uwagi na fakt że hałas przekraczający dozwolony poziomy powstaje w związku z eksploatacją dróg, a zatem nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.
Rozpatrując niniejszą sprawę SKO nie uwzględniło skargi.
Stwierdziło, że wydanie decyzji, o której mowa w art. 115a ust. 1 Poś, ustalającej dopuszczalny poziom hałasu, możliwe jest tylko w razie stwierdzenia przez .właściwy organ - na podstawie-pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia - przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu, przy czym za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu uważa się przekroczenie wskaźników hałasu L,AEQ D lub L,AEG N, określonych przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826), wydanego na podstawie delegacji z art. 113 ust. 1 ustawy.
Jak wynika z pkt 3 lit. a załącznika do wspomnianego rozporządzenia, dopuszczalny poziom hałasu w środowisku, powodowany przez poszczególne grupy źródeł hałasu, dla terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego (a do takich terenów zaliczyć należy teren w rejonie Klubu [...] ) dla obiektów nie będących drogami lub liniami kolejowymi wynosi: L,AEQ D = 55 dB, natomiast L,AEQ N = 45 dB.
Powyższe oznacza, zdaniem Kolegium, iż właściwy organ - w tym wypadku Zarząd [...]m. [...]- zobligowany jest wydać decyzję, o której mowa w art. 115a ustawy, gdy z dokonanych pomiarów wynikać będzie, że określona instalacja emituje do środowiska hałas o wartościach przekraczających dopuszczalne normy. Decyzją wydaną na podstawie art. 115a ustawy organ określa normy dopuszczalnego poziomu hałasu na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Tego rodzaju decyzja nie nakłada na podmiot nowych obowiązków, organ stwierdza bowiem jedynie, iż dany podmiot w związku ze swoją działalnością emituje hałas, który poza terenem działalności tego podmiotu przekracza dopuszczalny poziom dla danego terenu objęty ochroną prawą, a określony w ww. rozporządzeniu.
Ustalenie, czy w konkretnym przypadku istnieją podstawy do zastosowania instytucji przewidzianej w art. 115a ustawy, możliwe jest jedynie po przeprowadzeniu - w sposób zgodny z obowiązującymi w tym zakresie regulacjami - postępowania wyjaśniającego, mającego na celu określenie w pierwszym rzędzie, czy dany podmiot w związku ze swoją działalnością emituje poza teren swej działalności hałas przekraczający dopuszczalny poziom. Określenie to może nastąpić - w świetle owego przepisu - na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia. W niniejszej sprawie pomiary hałasu emitowanego przez funkcjonowanie instalacji nagłaśniającej Klubu [...] zostały dokonane na zlecenie organu I instancji i na ich podstawie możliwe było dokonanie nie budzących wątpliwości ustaleń, że wspomniany obiekt jest źródłem emisji hałasu o poziomie przekraczającym owe normy. Konstatacja ta daje podstawy do stwierdzenia, że postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, przez co niezasadny jest zarzut naruszenia przez organ pierwszej instancji dyspozycji art. 77 § 1 k.p.a.
Decyzja wydana na podstawie art. 115a ustawy ma na celu ochronę otoczenia przed przekroczeniem przez dany podmiot dopuszczalnego poziomu hałasu. Wystarczy już jednorazowe przekroczenie tych poziomów, by mogła być wydana decyzja zgodnie z tym przepisem w celu zabezpieczenia praw osób na które szkodliwie oddziałuje działalność tego podmiotu, co potwierdza wskazane w decyzji orzecznictwo sądowoadministracyjne.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów Skarżącego wskazano, że z treści art. 115a ustawy nie wynika, że przesłankami wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska jest dysponowanie przez właściwy organ pomiarami własnymi, bądź pomiarami dokonanymi przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarami podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, z których wynika przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu. Te przesłanki muszą być spełnione w chwili wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. W niniejszej sprawie w toku postępowania potwierdzone zostało przekroczenia hałasu, wobec czego nie było podstaw do umorzenia postępowania. Nie było również podstawy do odmowy wszczęcia postępowania z urzędu zgodnie z powyższym stanowiskiem;
Podniesiony zarzut pominięcia przez Organ pierwszej instancji wniosku o ponowne dokonanie pomiarów hałasu jest niezasadny. Kolegium wskazało iż Organ ma obowiązek przeprowadzenia ponownych pomiarów, gdy te dokonane przez Organ lub instytucje do tego upoważnione przed wszczęciem postępowania budzą wątpliwości. W niniejszej sprawie pomiary zostały dokonane w toku postępowania i nie budzą wątpliwości. Kwestia natomiast nieprzeprowadzenia pomiarów w innych lokalizacjach nie ma dla tej sprawy znaczenia z. uwagi na fakt, że wystarczy już jednorazowe przekroczenie poziomów hałasu, by mogła być wydana decyzja o ustaleniu dopuszczalnego poziomu hałasu;
Również za niezasadny uznał organ zarzut naruszenia art. art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 81 k.p.a. - strony zostały zawiadomione o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzeniem się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego w sprawie. Możliwość powoływania się Skarżącego na naruszenie zasady czynnego udziału w postępowaniu jest wykazanie, czy to uchybienie (nie poinformowanie Odwołującego o piśmie Zakładu Badań Środowiskowych z dnia 27 września 2016 r.) uniemożliwiło mu dokonanie czynności procesowych, a jeśli tak, to jakich. Oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy;
Kolegium nie podzieliło zarzutu braku rzetelności i poprawności w przeprowadzeniu pomiarów poziomu hałasu, jak również zarzutu braku profesjonalizmu osób ich dokonujących. Przedstawione przez Zakład Badań Środowiskowych sprawozdanie nr [...] z dnia-25 lipca 2016.r. jest rodzajem opinii biegłego której Kolegium nie weryfikuje.
Za niezasadny uznano zarzut nienależytego uzasadnienia decyzji pierwszej instancji, a co za tym idzie - naruszenia przez organ pierwszej instancji dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. W opinii Kolegium decyzja jest prawidłowa i wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie spójne, logiczne i zrozumiałe.
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
-art. 15 w zw. z art. 138 §1 pkt 1 kpa poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję I instancji bez weryfikacji merytorycznej sprawy, opierając się jedynie na ustaleniach prawnych i faktycznych dokonanych w I instancji, czym naruszona została zasada dwuinstancyjności postępowania;
-art. 138 §1 pkt 1 kpa w zw. z art. 115a ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 672 z poźn. zm.) (dalej "p.o.ś.") poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji ustalającej dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego i okoliczności sprawy wynikało, iż w niniejszej sprawie należało zastosować art. 138 §1 pkt 2 kpa w zw. z art. 115a ust. 2 w/w ustawy i umorzyć postępowanie z uwagi na fakt, iż hałas przekraczający dozwolony poziom powstaje w wyniku eksploatacji dróg w centrum [...] ;
-art. 138 §2 w zw. z art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz art. 107 §3 kpa poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji I instancji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie organ I instancji nie dopełnił obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez:
a. nieprzeprowadzenie dowodu z pomiarów emisji hałasu do środowiska zewnętrznego zarówno z punktu pomiarowego nr 1 zlokalizowanego przy pl. [...]lokal [...] , jak i z pozostałych wcześniej ustalonych lokalizacji tj. przy al. [...], oraz przy ul. [...], pomimo iż przedmiotem badania miało być uzyskanie rzetelnych danych pomiarowych w celu porównania dotychczasowych wyników pomiarów emisji hałasu tj. okoliczności mających najistotniejsze znaczenie dla sprawy, w szczególności gdy Skarżący w piśmie z dnia 6 września 2016 roku wyraźnie podkreślił brak możliwości porównania wyników pomiarów pomiędzy poszczególnymi sąsiadującymi lokalizacjami, weryfikacji ich prawidłowości i wyszczególnienia innych źródeł hałasu mających wpływ na ogólny poziom uciążliwości hałasowych;
b. błędną ocenę wartości dowodowej sprawozdania nr [...] wykonanego przez Zakład Badań Środowiskowych w dniu 25 lipca 2016 roku i uznanie, iż posiadana przez Zakład Badań Środowiskowych akredytacja PCA, coroczne sprawdzanie kompetencji pracowników, sprzętu i metod pomiaru, a także fakt, iż Pan A.K. jest akustykiem i fizykiem wykonującym pomiary hałasu od ponad 20 lat, przemawiają za odstąpieniem od weryfikacji poprawności i rzetelności wykonanego badania akustycznego, które zostało przeprowadzone w sposób nierzetelny, a konkluzje przedstawione w sprawozdaniu z badania nie powinny były stanowić podstawy do wydania decyzji w niniejszej sprawie z uwagi na liczne nieścisłości z przeprowadzonych pomiarów hałasu emitowanego do środowiska;
c. pominięcie w trakcie badania materiału dowodowego okoliczności podnoszonych przez Skarżącego, iż na obszarze objętym badaniem (położenie terenu w ścisłym centrum m. [...]) niezależnie od działalności związanej z funkcjonowaniem klubu [...]" przekroczone są standardy jakości środowiska odnośnie natężenia hałasu, co zostało również pominięte przez autorów sprawozdania nr [...] z pomiarów emisji hałasu do środowiska zewnętrznego wykonanego w dniu 25 lipca 2016 roku;
d. nieprzeprowadzenie zawnioskowanego przez Skarżącego w piśmie z dnia 6 września 2016 roku ponownego dokonania pomiarów emisji hałasu do środowiska na terenie i w okolicach nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] - budynek [...], w tym pochodzącego z działalności klubu [...]przy uwzględnieniu tła akustycznego przynajmniej na poziomie zarejestrowanych 47,3 dB;
e. nieprzeprowadzenie dowodu z wydruku z mapy akustycznej dla m. [...], umieszczonej na serwisie internetowym prowadzonym przez Biuro Ochrony Środowiska Urzędu m. [...]w [...], pod wskazanym w skardze adresem na którym ujęty jest rejon ul. [...]i pl. [...]przedstawiający hałas drogowy w porze nocy przy pl. [...], potwierdzający przekroczenia limitów hałasu w środowisku wynikający z norm Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 roku, niezależnie od działalności klubu "[...]
f. brak wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji I instancji, na jakiej podstawie organ ocenił oddziaływanie działalności klubu [...]" na sferę praw stron interweniujących;
4. naruszenie art. 136 §1 w zw. z art. 84 §1 kpa poprzez wydanie decyzji II instancji bez przeprowadzenia dowodu z drugiej lub uzupełniającej opinii biegłego z zakresu akustyki, podczas gdy w sprawie konieczne było powzięcie wiadomości specjalnych, a opinia złożona w toku postępowania I instancji nie spełniała wymogów rzetelności, kompleksowości i skrupulatności, a Skarżący zakwestionował jej wyniki przedstawiając liczne uchybienia i nieścisłości w treści tejże opinii;
5. naruszenie art. 81 kpa poprzez oparcie zaskarżonej decyzji min. na stanowisku Zakładu Badań Środowiskowych z 27 września 2016, co do którego Skarżący został pozbawiony prawa do wypowiedzenia;
6. naruszenie art. 107 §3 kpa poprzez brak rzetelnego wyjaśnienia przez SKO w uzasadnieniu decyzji II instancji, z jakich powodów organ II instancji odmówił uwzględnienia licznych zarzutów i wniosków wniesionych przez Skarżącego w odwołaniu z dnia 21 października 2016 roku;
7. naruszenie art. 89 §1 i 2 kpa poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy, o co wnioskował Skarżący, podczas gdy w niniejszej sprawie przeprowadzenie rozprawy z udziałem stron i specjalistów z zakresu akustyki, nie tylko pozwoliłoby na wyjaśnienie licznych kwestii spornych, ale także wpłynęłoby na przyśpieszenie i uproszenie postępowania administracyjnego.
Wniesiono o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa, o którym mowa w art. 156 §1 pkt 1 kpa a gdyby ten zarzut nie został uwzględniony o uchylenie obu decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., 270, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepisy art. 115 a ust. 1 i 3 ustawy Poś. Zgodnie z nim w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska na podstawie pomiarów własnych, pomiarów dokonanych przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub pomiarów podmiotu obowiązującego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu za przekroczenie tego poziomu. W decyzji określa się dopuszczalny poziom hałasu.
Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (np. wyroki NSA: z 24 lipca 2014r., II OSK 370/13, 1 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 754/12, z 10 stycznia 2012r., sygn. akt I OSK 1635/10, oraz wyroki: wyrok WSA w Poznaniu z 2 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 336/16, wyrok SA w Poznaniu z 5 kwietnia 2011r., II SA/Po/10, wyrok WSA w Łodzi z 4 marca 20111r, sygn.. akt II SA/Łd 83/11- w CBOSA) już jednokrotne naruszenie dopuszczalnego poziomu hałasu obowiązuje organ do wydania decyzji o której mowa w art. 115 a Poś. Nie ma zatem znaczenia czy przekroczenie poziomu emisji hałasu było jednokrotne czy wielokrotne czy też że miało charakter wyjątkowy. Czyni to niezasadnymi zarzuty dotyczące konieczności przeprowadzenia badań z kilku punktów pomiarowych (pkt 2a i 2d skargi).
W niniejszej sprawie dopuszczalny poziom hałasu dla pory nocnej wynosi 45 dB. Stwierdzony poziom hałasu wynosił 47, 1 +0,9 dB.
Jak wynika z akt w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone na zlecenie organu I instancji przez Zakład Badań Środowiskowych badanie poziomu hałasu (sprawozdanie nr [...] z 25 lipca 2016 r.). Organ stwierdził, że badania te zostały przeprowadzone przez podmiot uprawniony i nie budzą zastrzeżeń. Ze sprawozdania wynika, że badania zostały przeprowadzone 17 lipca 2016 r., zostały wykonane metodą próbkowania. Z tabeli na str. 5 opinii wynika, że w punkcie pomiarowym w porze nocnej zbadano źródło – odtwarzana muzyka głośna w klubie – 4 próbki 10 sekundowe z których wynikało że poziom dźwięku wynosił 50,7 dB, poziom emisji hałasu 48,1 dB. W pkt 2 zmierzono poziom tła – pomiar wykonywany w przerwach pomiędzy utworami – 3 próbki 10 sekundowe i uzyskano średni poziom tła akustycznego na poziomie 47,3 dB.
W odpowiedzi na zarzuty dotyczące wadliwości przeprowadzenia pomiarów biegły w piśmie z 27 września 2016 r. wskazał, że podmiot wykonujący badanie jest tym który posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji a osoba która te pomiary wykonywała jest biegłym sądowym z zakresu akustyki. Tłem akustycznym podczas wykonywania pomiarów był ruch samochodowy a pomiary w tym zakresie były wykonywane podczas chwilowych przerw w ruchu samochodów w strefie Placu [...]. Metoda próbkowania jest przyjmowana wtedy gdy w punkcie pomiaru wstępuje ruch samochodowy. Przerwami w odtwarzaniu muzyki nazwano sytuacje w których niesłyszalne były nieskoczęstotliwościowe dźwięki (basy) i poziom dźwięku na mierniku był chwilowo mniejszy choć utwór mógł być odtwarzany. Dopuszczalny poziom hałasu w porze nocnej dla ruchu drogowego wynosi 60 db.
Organ stwierdził jednocześnie, że opinia ta jako wykonana przez profesjonalny podmiot nie budzi wątpliwości.
Sposób wykonywania pomiarów hałasu reguluje rozporządzenie Ministra Środowiska z 30 października 2014 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobranej wody (D.U. 2014, poz. 1542), dalej "rozporządzenie". Metodykę referencyjną wykonywania pomiarów hałasu określa załącznik nr 7. W pkt B podane są kryteria lokalizacji punków pomiarowych – w przypadku terenów zabudowanych – przy elewacji budynków; pkt 2 ppkt 2a i taki pomiar został wykonany w niniejszej sprawie co wynika z opinii. Pomiary – zgodnie z pkt II.2 w metodzie próbkowania zastrzeżone są do sytuacji w której w czasie odniesienia T rozważane źródło hałasu emituje do środowiska w możliwych do zidentyfikowania przedziałach czasu tp zróżnicowany dźwięk o ustalonym dla tego przedziału czasu poziomie Lak. Jak wynika z dalszej części analizy treści rozporządzenia liczba niezbędnych pomiarów to 3 próbki. Jak wynika z opinii liczba pomiarów poziomu hałasu z Klubu – 4 próbki a tła – 3 próbki (str. 5 opinii in fine), co oznacza, że liczba pobranych próbek mieściła się w zakresie obowiązkowym.
W ocenie Sądu ani zakres wykonywanych pomiarów ani kompetencje biegłego nie zostały przez skarżącą podważone. Pomiary zostały przeprowadzone przez laboratorium badawcze akredytowane w rozumieniu przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r o systemie oceny zgodności (D.U. 2016, poz. 655 ze zm.). Pomiary zostały udokumentowane protokołem kontroli (sprawozdaniem) z 25 lipca 2016 r nr [...] i wykonane zgodnie z metodyką zawartą w ww rozporządzeniu, Pomiary zostały wykonane metodą próbkowania i uwzględnione zostało tło akustyczne w postacie ruchu pojazdów na Placu [...]. Z opinii wynika, że w pobliżu przedmiotowego klubu brak innych istotnych źródeł emisji hałasu (innych podobnych obiektów) a klub prowadzony jest na otwartej przestrzeni dachu budynku. Pobrano 4 a w przypadku tła 3 próbki – co jest zgodne z rozporządzeniem.
Żaden z organów nie odniósł się do sposobu przeprowadzenia pomiarów konstatując, że skoro zostały wykonane przed podmiot specjalistyczny, co w zakresie merytoryki organ nie ma uprawnień do kontrolowania takiego dowodu. W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę fakt, że opinia jest opracowaniem szczególnym które wymaga wiedzy specjalistycznej ani organ ani Sąd nie ma uprawnień do badania jego merytorycznej treści (do tego konieczna jest wiedza specjalistyczna której ani organ ani sąd nie posiada). Dlatego możliwa jest wyłącznie sprawdzenie czy dokument ten jest sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami. Taka ocena prowadzi do wniosku, że pomiary zostały przeprowadzone w sposób pomiarowy.
Sprawozdanie z badań poparte wyjaśnieniami opiniującego w piśmie z 27 września 2016 r. w sposób jasny opisuje przebieg przeprowadzonych badań, charakterystykę otoczenia, lokalizację punktu pomiarowego, metodologię badań i użytą aparaturę. Nie zawiera sprzeczności czy braków uniemożliwiających uznanie go za wiarygodny dowód w sprawie.
W myśl wyżej powołanego rozporządzenia nie było podstaw do kolejnych pomiarów gdyż dla spełnienia przesłanki z art. 115 a Poś wystarczające są jedne pomiary. Po drugie pomiar hałasu został przeprowadzony zgodnie z rozporządzeniem w jednym punkcie a nie tak jak żąda skarżąca w kilku. Zgodnie z załącznikiem Nr 7B ust. 2 pkt 2 a i b rozporządzenia punkty pomiarowe należy lokalizować na terenach objętych ochroną przed hałasem w ten sposób aby przeprowadzone w nich pomiary pozwoliły na ustalenie miejsca o największym oddziaływaniu źródeł hałasu, których pomiary dotyczą z uwzględnieniem warunków lokalizacji punktów pomiarowych w tym w świetle okna kondygnacji eksponowanej na hałas w miarę możliwości otwartym (tak jak w tym przypadku), na wysokości 4 m plus minus 0,2 m a gdzie nie ma takiej możliwości w świetle okna na danej kondygnacji (tu na III piętrze budynku). Przepis ten wskazuje więc na alternatywę w wyborze lokalizacji punktu czy punktów pomiaru hałasu na danym terenie w zależności od panujących warunków i dostępności pomiarowej. Użyte w rozporządzeniu określenie "punkty pomiarowe" należy odnosić do używanego ogólnie sformułowania w liczbie mnogiej "na terenach objętych ochroną przed hałasem" a nie odczytywać jako nakaz lokalizacji każdorazowo co najmniej 2 punktów pomiarowych na danym terenie. W związku z tym nawet wcześniejsze ustalenie, że punktów pomiarowych będzie więcej nie ma żadnego wypływu na prawidłowość przeprowadzonych badań.
W ocenie Sądu przeprowadzone badanie poziomu hałasu było zgodne z rozporządzeniem i stanowił wystarczającą podstawę do określenia decyzją dopuszczalnych norm hałasu. Czyni to niezasadnymi zarzuty naruszenia przez organ art. 138 § 2 w zw. z art. 7 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. i przeprowadzenie błędnej oceny sprawozdania. Lakoniczność uzasadnienia w zakresie oceny tego dowodu, na co zwraca uwagę Sąd, nie stanowi w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c P.p.s.a. podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż ostatecznie decyzja odpowiada prawu. (zarzut z pkt 3b skargi). Czyni to także niezasadnymi zarzuty naruszenia art. 136 § 1 w zw. z art. 84 § 1 K.p.a. (pkt 4 skargi). Skoro opinia była prawidłowa nie było podstaw do przeprowadzenia kolejnych pomiarów. Nie zmienia tego fakt, że organ już po wydaniu decyzji, przeprowadził kolejne badania poziomu hałasu z których wynika, że normy są przekroczone (np. protokół z 20 listopada 2018r. k 104 akt sądowych). Badania zostały przeprowadzone w innej dacie a więc w innych warunkach atmosferycznych, z innych miejsc pomiarowych i z punktu pomiarowego na innej wysokości (11 piętro) – co zresztą jest sprzeczne z pkt b ppkt 2a tiret 2 załącznika do rozporządzenia.
Stanowi to też o braku podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 107 § 1 K.p.a. (pkt 6 skargi).
Sąd również nie podziela argumentacji skargi co do konieczności przeprowadzenia rozprawy. Zgodnie z art. 89 § 1 K.p.a. rozprawa nie jest elementem obowiązkowym. Także przepisy ustawy Poś nie nakładają na organ obowiązku wyznaczenia rozprawy. Skoro w świetle art. 115 § 1 Poś najistotniejszym dowodem jest analiza pomiarów poziomu hałasu, co wymaga wiedzy specjalistycznej, przeprowadzenie rozprawy "na okoliczność wyjaśnienia kwestii spornych" w istocie byłoby polemiką ze sprawozdaniem a więc z opinią. Taka polemika oczywiście jest możliwa, co uczynił skarżący we wniosku z 6 września 2016 r.
Nietrafny jest również zarzut z pkt 3c skargi ponieważ ze sprawozdania i pisma opiniującego wynika, że uwzględnione zostało tło akustyczne w postaci ruchu pojazdów na placu [...] (poziom tła 47,1 – 47,3 dB).
Nie odniesienie się w decyzji do wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z mapy akustycznej nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia gdyż jest to dokument o charakterze ogólnym a nie szczegółowym, tak jak badania przeprowadzone w konkretnym dniu (nocy) i godzinach.
Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że organ w sposób prawidłowy ustalił stan faktycznych a następnie, mając ma uwadze treść sprawozdania z badania poziomu hałasu doszedł do niewadliwych wniosków co do przekroczenia norm hałasu w porze nocnej. Nie było podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji gdyż ostatecznie organ II instancji dokonał prawidłowej oceny opinii (sprawozdania) z badań poziomu hałasu i doszedł do prawidłowych wniosków co do jego zgodności z prawem. Przy czym sam skarżący nie przedstawił, poza twierdzeniami, żadnego wiarygodnego dowodu (kontrbadania) który pozwoliłby na skonfrontowanie przeprowadzonej analizy poziomu hałasu.
Czyni to niezasadnymi zarzuty naruszenia przez organ art. 15 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i 115 a ust.1 Poś.
Zasadny jest zarzut naruszenia art. 81 K.p.a. poprzez brak możliwości wypowiedzenia się przez skarżącego co do pisma Zakładu Badań Środowiskowych z 27 września 2016 r. które to pismo wpłynęło do organu I instancji przed wydaniem decyzji a strona nie była zawiadomiona o jego treści. W odwołaniu był również sformułowany zarzut naruszenia art. 10 K.p.a. Istotnie w aktach brak jest pouczenia strony w trybie art. 10 K.p.a. Jednakże uchybienie to może odnieść zamierzony skutek gdy strona wykaże, że uchybienie to pozbawiło ją możliwości podjęcia działania i istnieje związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem a wynikiem sprawy (por. wyrok NSA z 8 marca 2018 r., sygn.. akt I OSK 934/16,wyrok WSA w Warszawie z 19 kwietnia 2018 r, sygn. akt VII SA/Wa 790/18, wyrok WSA w Szczecinie z 8 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 5/2018).
W ocenie Sądu z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Skarżący skutecznie złożył odwołanie w którym zawarł wnioski dowodowe a następnie po wydaniu decyzji przez organ II instancji wywiódł skargę do WSA.
Dlatego w ocenie Sądu stwierdzone uchybienia nie mają ostatecznie wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Sąd nie stwierdził aby zaskarżona decyzja obarczona była wadami których istnienie powinien wziąć pod uwagę z urzędu.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło