IV SA/Wa 3323/18

WyrokWSA w Warszawie2019-04-16

Skład orzekający: Joanna Borkowska, Anna Sękowska, Anna Sidorowska-Ciesielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli opuszczenie lokalu nastąpiło w wyniku przemocy domowej, a osoba ta nie podjęła natychmiastowych kroków prawnych w celu przywrócenia posiadania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo orzekły o wymeldowaniu, ponieważ przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego została spełniona. Nawet jeśli opuszczenie lokalu było wymuszone przemocą, brak podjęcia przez osobę zainteresowaną we właściwym czasie środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, skutkuje uznaniem tej sytuacji za równoznaczną z dobrowolnym opuszczeniem miejsca pobytu stałego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. S. i małoletniej A. S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o wymeldowaniu skarżącej i jej córki z pobytu stałego. Organy administracji uznały, że skarżąca dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu. Skarżąca twierdziła, że opuszczenie lokalu było wynikiem przemocy domowej ze strony męża, co zostało udowodnione w postępowaniu rozwodowym. Sąd rozpatrywał, czy przemoc domowa wyklucza dobrowolność opuszczenia lokalu w kontekście przepisów o ewidencji ludności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska, Protokolant ref. Marta Pachulska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi D. S., A. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję z [...] października 2018 r., Nr [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z [...] lipca 2018 r., nr [...], orzekającą o wymeldowaniu D. S. i małoletniej A. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z 9 kwietnia 2018 r. M. S. wystąpił do Prezydenta [...] o wymeldowanie w drodze decyzji administracyjnej D. S. wraz z małoletnią A. S. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...]. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ I instancji decyzją z [...] lipca 2018 r., nr [...] orzekł o wymeldowaniu wymienionych z pobytu stałego w ww. lokalu. W ocenie organu I instancji zaistniały ustawowe przesłanki określone w art. 35 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności umożliwiające wymeldowanie D. S. i małoletniej A. S. z pobytu stałego w ww. lokalu, ponieważ wymienione trwale i dobrowolnie opuściły miejsce stałego pobytu. Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie, odwołanie do Wojewody [...], w imieniu własnym i jako przedstawiciel ustawowy małoletniej A. S. wniosła D. S. Wojewoda [...], wskazaną na wstępie decyzją, utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu organ w pierwszej kolejności wskazał przyczyny, dla których M. S. wystąpił z wnioskiem o wymeldowanie wyżej wymienionych z pobytu stałego, a także przytoczył stanowisko D. S.. Nadto wskazał na zebrany materiał dowodowy i przywołując przepisy ustawy o ewidencji ludności, wskazał że ustalony stan faktyczny wskazuje, że spełnione zostały przesłanki do wymeldowania D. S. i jej małoletniej córki. Organ przypomniał, że stosownie do ww. ustawy, dal oceny czy zaistniały przesłanki d wymeldowania istotne jest ustalenie czy fizycznemu przebywaniu osoby w nowym miejscu towarzyszy wola przebywania w nim czy opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu oraz zamiar stałego związania się z nowym miejscem, urządzenia w nim swego centrum życiowego. Rolą zatem organów prowadzących postępowanie w sprawie wymeldowania będzie udowodnienie, że okoliczności sprawy wskazują na istnienie po stronie tej osoby zamiaru trwałego zerwania więzi z miejscem zameldowania. W ocenie organu z akt administracyjnych badanej sprawy nie można wywnioskować, że wymienione zostały zmuszone przez M. S. do opuszczenia miejsca stałego pobytu. Świadczą o tym przede wszystkim zeznania przesłuchanych świadków, tj.: D. M., M. K., J. J., H. L., E. L. i E. K.. Osoby te zgodnie potwierdziły, że D. S. i małoletnia A. S. miejsce stałego pobytu opuściły dobrowolnie, a nie na skutek przemocy ze strony M. S.. Zeznania te są spójne i logiczne. Ponadto osoby te w większości są osobami obcymi w stosunku do stron postępowania i nie są bezpośrednio zainteresowane rozstrzygnięciem sprawy. Przemocy w rodzinie S. nie potwierdziły także informacje przekazane przez policję, jak i postępowanie prowadzone przez prokuraturę, które zostało umorzone (pismo z [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...]). Natomiast zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] zostały wyłączone z niego materiały w sprawie gróźb stosowanych przez M. S. wobec D. S.. Jednak nie można stwierdzić, że opuszczenie miejsca stałego pobytu przez wymienioną i jej córkę nastąpiło na skutek tych gróźb ponieważ od tego czasu jeszcze prawie przez rok mieszkały one z wymienionym w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], niejako godząc się z zaistniałą sytuacją. O dobrowolnym opuszczeniu miejsca stałego pobytu przez ww. świadczy także bierne zachowanie D. S. już po opuszczeniu przez nią i córkę przedmiotowego lokalu. Nie skorzystała ona z przysługującego jej prawa i nie wystąpiła do sądu z pozwem o przywrócenie naruszonego posiadania. Nie podjęła też innych działań, aby móc ponownie zamieszkać razem z małoletnią A. S. w miejscu stałego zameldowania. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym o dobrowolnym opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić nie tylko wtedy, gdy osoba opuszcza lokal z własnej woli, bez przymusu, ale także gdy została z niego usunięta przez dysponenta lokalu i nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych (np. powództwa cywilnego o przywrócenie naruszonego posiadania), umożliwiających powrót do lokalu, a których podjęcie doprowadziłoby do uznania działań dysponenta lokalu za bezprawne. Oceniając zebrany w przedmiotowym postępowaniu materiał dowodowy, Wojewoda [...] nie wziął pod uwagę dołączonych do akt wyroków sądów. Wprawdzie z uzasadnień tych wyroków wynika, że stosowana była przemoc wobec D. S. i małoletniej A. S., jednak wyroki te nie były wydawane w sprawie przemocy w rodzinie S.. Ponadto wszystkie poza wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z [...] lipca 2017 r., sygn. akt [...] zostały zaskarżone w związku z czym nie są prawomocne i nie wiążą organów administracji publicznej. Organ odwoławczy nie uwzględnił także zeznań W. T., która wiedzę w sprawie posiadała tylko z relacji D. S.. Wojewoda [...] odstąpił od uzupełnienia akt sprawy o kopie notatników służbowych funkcjonariuszy policji lub notatek służbowych z przeprowadzonych 21 i 26 listopada 2016 r. interwencji w lokalu nr [...] przy ul. [...] w [...], ponieważ zebrany materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji. Organ podkreślił również rejestracyjny charakter ewidencji ludności i wyjaśnił, że sprawy meldunkowe (zameldowanie, wymeldowanie), służą wyłącznie rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego i wobec tego nie rodzą ani nie niweczą żadnych praw przysługujących do lokalu. Nie zgadzając się z decyzją Wojewody [...] D. S., działająca w imieniu własnym i małoletniej A. S. wywiodła skargę do tutejszego Sądu, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z [...] lipca 2018 roku, nr [...] W uzasadnieniu podała, że zgromadzony materiał dowodowy nie świadczy, o tym, że miejsce stałego pobytu opuściła z córką dobrowolnie. Żaden ze świadków nie zeznał jakoby rozmawiał ze skarżącą na temat wyprowadzki i że stwierdziła, że jest ona dobrowolna. Podkreśliła, że ze strony męża doznawała wraz z córką przemocy a fakt doznawanej przemocy został udowodniony w toku postępowania rozwodowego, które w pierwszej instancji zakończyło się uznaniem M. S. wyłącznie winnego rozpadu małżeństwa z powodu stosowania przemocy. Odnośnie zakończenia procedury Niebieskiej Karty wskazała, że nastąpiło to po jej wyprowadzce wraz z córką z mieszkania, wtedy też zatrzymana została przemoc. Co do nie podjęcia działań celem przywrócenia posiadania wskazała, że organy ściągania są bierne, na rozstrzygnięcia sądów trzeba czekać długo, zatem by ratować życie i zdrowie uciekła z domu. Obecnie podejmuje działania w celu przywrócenia posiadania lokalu ale tylko z jednoczesnym nakazem opuszczenia go przez sprawcę przemocy. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z 20 marca 2019 r. pełnomocnik skarżącej dokonał uzupełnienia skargi, wnosząc o uchylenie decyzji organów obydwu instancji oraz o zasądzenie kosztów wg. norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1- art. 7 i 77 § 1 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, tj. nieprzeprowadzenie m.in. dowodu z zeznań małoletniej A. S. i nieuzupełnienie materiału dowodowego o notatki z interwencji policyjnych przeprowadzonych w dniach 21 i 26 listopada 2016 r., mimo że bezpośrednio po interwencji z dnia 21 listopada została wszczęta kolejna procedura Niebieskiej Karty, 2- art. 77 § 1 w zw. z art. 75 § 1 Kpa poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i bezpodstawne przyjęcie, że załączone do akt sprawy wyroki nie mogą stanowić dowodu w sprawie, ponieważ wyroki te nie były wydawane w sprawie przemocy w rodzinie oraz zostały zaskarżone, w związku z czym nie wiążą organów administracji publicznej, 3- art. 80 Kpa poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego i arbitralne przyjęcie, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do udowodnienia, że skarżąca wraz z małoletnią córką dobrowolnie wyprowadziły się z miejsca stałego pobytu i jednocześnie mają zamiar związania się na stałe z nowym miejscem, w sytuacji, gdy dowody zgromadzone w sprawie świadczą o tym, że uczestnik stosował wobec skarżącej przemoc psychiczną i fizyczną, w tym groźby karalne, co stanowiło główną przyczynę opuszczenia miejsca stałego pobytu , 4- art. 107 § 3 Kpa poprzez nie zawarcie w uzasadnieniu wszystkich jego elementów, w tym niewskazanie w sposób wyczerpujący dowodów, na których organ II instancji oparł swoje rozstrzygnięcie oraz dowodów, którym odmówił wiary i dlaczego, w szczególności organ w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu do stanowiska skarżącej przedstawionego w odwołaniu, informacji dotyczącej procedury Niebieskiej Karty, czy zaświadczenia Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] października 2017 r. W piśmie z 8 kwietnia 2019 r. pełnomocnik M. S. wniosła o oddalenie skargi. Przywołując zgromadzone w aktach administracyjnych sprawy zeznania świadków, podniosła że twierdzenia skarżącej dotyczące okoliczności związanych z jej wyprowadzką uznać należy za nieudowodnione, a wręcz stojące w opozycji do zebranego w sprawie materiału dowodowego. Prezentowana postawa skarżącej nie wskazywała bowiem, na jakąkolwiek istniejącą z jej strony obawę o życie i zdrowie jej, czy też jej córki. Wskazała, że Z zeznań słuchanych świadków jednoznacznie wynika, iż przy wyprowadzce skarżącej towarzyszył jej nowy partner (mężczyzna, który pod nieobecność męża skarżącej był częstym gościem w lokalu nr [...]), co stanowi kolejną okoliczność potwierdzającą, że decyzja D. S. dot. wyprowadzki nie była wymuszona zachowaniem M. S., lecz podyktowana rozpoczęciem przez skarżącą nowego rozdziału w życiu. Odnosząc się do doznawanej przez skarżącą przemocy wskazała, iż sam fakt założenia Niebieskiej Karty nie przesądza o istnieniu w rodzinie przemocy, a jedynie sygnalizuje, że taka sytuacja może mieć miejsce. W większości przypadków, założenie Niebieskiej Karty następuje wręcz automatycznie, po otrzymaniu zgłoszenia przez policję. Weryfikacja zasadności zgłoszenia i rejestracji Karty wymaga jednak podjęcia dalszych działań - tj. działań dowodowych. W przedmiotowej sprawie, działania te zostały podjęte i jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie potwierdziły oskarżeń Pani S. kierowanych pod adresem Wnioskodawcy. Także zainicjowane przez Skarżącą postępowanie karne o znęcanie się przez męża nad rodziną zostało prawomocnie umorzone, a zatem Pan M. S. nie jest karany za jakiekolwiek przestępstwo popełnione na krzywdę żony, czy córki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: W myśl art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jedn. tekst Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając więc skargę na decyzję, Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną - art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jedn. tekst Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). Mając na uwadze stan faktyczny przedmiotowej sprawy, jak również obowiązujący w dacie zaskarżonej decyzji stan prawny, Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja o wymeldowaniu skarżącej i jej córki z pobytu stałego w lokalu nr [...] położonym w [...] przy ul. [...]. Materialnoprawną podstawę rozpoznania skargi stanowi więc ustawa z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, w szczególności przepis art. 35 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Warunkiem orzeczenia o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego jest zaistnienie przesłanek zawartych w art. 35 ustawy o ewidencji ludności, a więc przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego oraz przesłanki niedopełnienia obowiązku wymeldowania się. Wskazać przy tym należy, że pobytem stałym, zgodnie z treścią art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji, jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Aby uznać, że dane miejsce jest miejscem pobytu stałego, wskazane dwa elementy (zamieszkiwanie oraz zamiar stałego przebywania) muszą występować łącznie. Zamieszkiwanie w danym lokalu, jak przyjmuje się w orzecznictwie, polega zaś na stałym korzystaniu z jego urządzeń, nocowaniu w nim, spędzaniu wolnego czasu oraz zaspokajaniu swoich funkcji życiowych i potrzeb socjalnych. Tak rozumiany pobyt stały świadczy o tym, że dany lokali stanowi centrum życiowe danej osoby i jednocześnie stanowi podstawę obowiązku meldunkowego, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji ludności. Opuszczenie przez osobę zameldowaną miejsca stałego pobytu, stosownie do przywołanego przepisu art. 35 tej ustawy, stanowi materialną przesłankę wydania przez organ decyzji o wymeldowaniu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, który tutejszy Sąd w pełni podziela, że przesłanka opuszczenia lokalu jest spełniona wówczas, gdy dana osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby koncentracji spraw życiowych w innym miejscu. Przy czym przez zamiar opuszczenia miejsca pobytu należy pojmować nie tylko wolę wewnętrzną, ale także wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Dlatego też przy ustalaniu zamiaru nie można poprzestać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby, lecz należy zbadać czy okoliczności istniejące w sprawie, potwierdzają wolę wewnętrzną osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu (przebywanie w nim w sensie fizycznym), a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (por.: wyrok NSA z 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00, wyrok NSA z 7 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 302/05, wyrok WSA z 18 grudnia 2001 r. sygn. akt II SA/Ka 613/00, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA). Z akt rozpoznanej sprawy wynika, że zostały spełnione przesłanki do orzeczenia o wymeldowaniu. Przede wszystkim wskazać należy, że zaistniała najistotniejsza przesłanka wymeldowania, jaką jest trwałe opuszczenie miejsca zameldowania. Ustalone przez organy orzekające w toku postępowania administracyjnego fakty, nie kwestionowane w istocie przez skarżącą, wskazują że skarżąca wyprowadziła się z lokalu nr [...] położonego w [...] przy ul. [...] w drugiej połowie 2017 r. Skarżąca kwestionuje jednak fakt dobrowolnego opuszczenia lokalu, twierdząc że opuściła ten lokal z uwagi na przemoc stosowaną wobec niej i córki ze strony M. S.. W tej sytuacji rolą organów było ustalenie – w oparciu o całokształt okoliczności sprawy – czy fizycznemu opuszczeniu lokalu towarzyszyła również wola zerwania więzi z miejscem zameldowania. W okolicznościach zaś rozpoznanej sprawy rolą organów było ustalenie czy D. S. wraz z córką istotnie opuściły przedmiotowy lokal w obawie o swoje życie i zdrowie, na skutek doznawanej od M. S. przemocy. W ocenie Sądu organy wywiązały się z tego obowiązku w sposób należyty, albowiem przeprowadziły postępowania wyjaśniające ustalając istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a następnie dokonały oceny zgromadzonych dowodów. Przy tym Sąd w pełni tę ocenę podziela i akceptuje. I tak w pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zasadnie organy odmówiły przyznania szczególnej mocy dowodowej przedłożonym dokumentom, tj. - wyrokowi SR dla [...] w [...], [...] Wydział [...] z [...] lipca 2017 r., sygn. [...] – uniewinnienie bowiem skarżącej od zarzutu popełnienia przestępstwa na szkodę męża, nie oznacza a przez to nie dowodzi, że mąż dopuszczał się przemocy wobec skarżącej; - wyrokowi Sądu Okręgowego w [...] z [...] października 2017 r., sygn. akt [...], orzekającemu rozwód, w którym uczestnik został uznany winnym rozpadu małżeństwa – rację ma bowiem organ, że orzeczenie to jako nieprawomocne nie wiąże organów orzekających w sprawie; zdaniem Sądu, gdyby nawet uznać, że rozpad małżeństwa nastąpił z winy M. S., to nie dowodzi to jeszcze (a z ww. wyroku powyższa okoliczność nie wynika), że przemoc domowa wymusiła wyprowadzenie się skarżącej wraz z córką z przedmiotowego lokalu, szczególnie jeśli się zważy że to M. S. wystąpił o rozwód oraz że skarżąca pomimo tej przemocy cały czas zamieszkiwała z uczestnikiem; - wyrokowi Sądu Rejonowego dla [...] w [...], [...] Wydział [...], z [...] marca 2018 r., sygn. akt [...], uznającemu uczestnika winnym stosowania gróźb karalnych wobec skarżącej - – orzeczenie to jako nieprawomocne nie wiąże organów orzekających w sprawie, a nadto jak wyżej było powiedziane, wyrok ten nie wystarcza by dowieść że przemoc wymusiła wyprowadzkę skarżącej wraz z córką. Jeśli zaś chodzi o zaświadczenie Ośrodka Pomocy Społecznej z [...] października 2017 r., nr [...] potwierdzające, że skarżąca wraz z córką A. S. korzystały ze wsparcia dla kobiet i dzieci z rodzin z problemem przemocy w rodzinie, informację o prowadzeniu Niebieskiej Karty oraz o skierowaniu aktu oskarżenia przeciwko M. S. w zakresie gróźb wobec D. S., to rację ma organ wskazując że trudno uznać iż stosowanie gróźb oraz przemocy mogło być przyczyną wyprowadzenia się z lokalu, skoro postępowanie w sprawie przemocy zostało umorzone z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia zarzucanych czynów, a od czasu stosowania gróźb skarżąca mieszkała jeszcze w lokalu niemal rok. Sąd podziela również dokonaną ocenę co do faktycznego stosowania przez uczestnika przemocy wobec skarżącej i jej córki. Faktu tego nie potwierdzają informacje uzyskane od Policji, wręcz notatka sporządzona przez funkcjonariusza policji (k. 66 akt administracyjnych), wskazuje na roszczeniowe, natarczywe zachowanie pani S.. Zeznania świadków przesłuchanych w sprawie nie potwierdzają występowania przemocy w rodzinie. Jak zaznaczył pełnomocnik uczestnika w piśmie z 8 kwietnia 2019 r., sąsiedzi i inne osoby utrzymujące z rodziną S. kontakt nigdy nie słyszały, ani nie były naocznymi świadkami jakichkolwiek awantur w lokalu nr [...]. Nie widziały też skarżącej roztrzęsionej, czy zapłakanej. Nie zauważyli też jakiejkolwiek sytuacji, która mogłaby wskazywać na niewłaściwe zachowanie uczestnika względem żony i córki, w tym zachowanie przymuszające skarżącą do wyprowadzki. Proces zaś opuszczenia lokalu przez skarżącą i jej córkę pamiętają jako przebiegający w spokojnej i zgodnej atmosferze, skarżąca była rozbawiona, rozmawiała z niektórymi świadkami, zaś na pożegnanie zażartowała wobec męża i świadka kierując w ich stronę stwierdzenie "żegnajcie dziadkowie". Z powyższego, w ocenie Sądu, nie można wysnuć usprawiedliwionego wniosku o stosowaniu przez uczestnika przemocy. Również informacje o nowym partnerze skarżącej, rzucają poważne wątpliwości co do braku dobrowolności przy opuszczeniu lokalu, którego dotyczy zaskarżona decyzja, Pozwalają zaś na przyjęcie, że wyprowadzka była podyktowana chęcią rozpoczęcia nowego życia. (k. 98-101 akt administracyjnych). W tej sytuacji, zdaniem Sądu, kiedy twierdzenia skarżącej co do motywów opuszczenia lokalu, nie znajdują jednoznacznego potwierdzenia w materiale dowodowym i jednocześnie nie jest sporne że wraz z córką opuściła ona lokal nr {...] położony w [...] przy ul. [...], organy prawidłowo – stosownie do dyspozycji art. 35 ustawy o ewidencji ludności –orzekły o wymeldowaniu skarżącej i jej córki z ww. lokalu. Dodać również należy, że Sąd podziela stanowisko wyrażone przez organy, iż jako równoznaczną z dobrowolnym opuszczeniem lokalu należy uznać również sytuację, w której osoba w nim zameldowana została z niego usunięta przez dysponenta lokalu bądź przymuszona do opuszczenia tego lokalu, ale nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, których podjęcie doprowadziłoby do uznania działań dysponenta lokalu za bezprawne (por. wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r., sygn. II OSK 127/05, wyrok NSA z 18 kwietnia 2000 r., sygn. akt SA 1424/99, wyrok NSA z 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt SA 3078/00, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 346/14, oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 31 stycznia 2012 r., II SA/Ol 674/11, dostępne j.w.). Przesłanka opuszczenia miejsca dotychczasowego pobytu stałego jest zatem spełniona także wówczas, gdy opuszczenie to ma co prawda charakter wymuszony, ale następnie nie dojdzie do podjęcia przez zainteresowaną stronę kroków prawnych i faktycznych, skutkujących powrotem do mieszkania. Rezygnację z zastosowania tych środków uznaje się za okoliczność usuwającą stan przymusu, a zatem otwierającą drogę do wymeldowania. Z taką sytuacją mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie. Deklarowanie obecnie chęci przywrócenia posiadania, nie może stanowić przesłanki do odmowy wydania decyzji o wymeldowaniu. Przy tym podkreślić należy, że zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Zatem zameldowanie jest jedynie rejestracją miejsca faktycznego pobytu i nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu, natomiast jedyną przesłanką wydania decyzji o wymeldowaniu jest ustalenie przez organ faktu opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu. Zarówno zameldowanie, jak i wymeldowanie z miejsca stałego pobytu, ma wyłącznie charakter ewidencyjny i stanowi jedynie poświadczenie stanu faktycznego. Nie kreuje zaś po stronie osoby zainteresowanej jakichkolwiek roszczeń cywilnoprawnych, ani też nie podważa jej uprawnień podmiotowych. Wobec, jak wyżej wskazano, ustalenia istnienia przesłanek do wymeldowania, organ meldunkowy uprawniony był do oceny, że lokal którego dotyczy zaskarżona decyzja nie jest już miejscem koncentracji spraw życiowych skarżącej i jej córki oraz że taki stan ma charakter trwały. Podsumowując należy stwierdzić, że ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, wobec czego materiał ten należało uznać za wystarczający do podjęcia prawidłowej i zgodnej z prawem decyzji o wymeldowaniu skarżących z pobytu stałego. Tym samym zarzuty naruszenia art. 7, 77, 80 i 107 k.p.a., uznał Sąd za nieusprawiedliwione Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło