V SA/Wa 1902/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S.A. w K. na rozstrzygnięcie Ministra Środowiska z dnia ... kwietnia 2013 r. nr ... w przedmiocie nałożenia korekty finansowej postanawia: odrzucić skargę. Spółka akcyjna [...] z siedzibą w K. (zwana dalej: "skarżącą", "Spółką") wystąpiła ze skarżą z dnia [...] czerwca 2013 r. na rozstrzygnięcie Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2013 r. w przedmiocie nałożenia korekty finansowej. Postanowieniem z dnia 11 października 2013 r. o sygn. akt V SA/Wa 1627/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił przedmiotową skargę. W uzasadnieniu wskazano, iż w dniu [...] kwietnia 2011 r. skarżąca podpisała z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej umowę o dofinansowanie (nr [...]) na realizację projektu pn. "[...]". W ramach realizowanego projektu, wszczęto postępowania o zamówienia publiczne, które zostały poddane kontroli przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych. Stwierdzono naruszenie art. 25 ust 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759 ze zm.). Od wyników tej kontroli Krajowa Izba Odwoławcza przy Prezesie Urzędu Zamówień Publicznych nie uwzględniła zastrzeżeń zamawiającego. Następnie Instytucja Wdrażająca (Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej) dokonała analizy występujących nieprawidłowości i w oparciu o zapisy umowy o dofinansowanie dokonała oceny i nałożyła korektę finansową w ramach analizowanego kontraktu na poziomie 5% kosztów kwalifikowanych, które zostały zweryfikowane do 2,5% na skutek złożonego odwołania. Złożone odwołanie do Instytucji Pośredniczącej jaką jest Ministerstwo Środowiska, nie zostało uwzględnione i pouczono, że beneficjentowi nie przysługują dodatkowe środki odwoławcze. Wobec powyższego Sąd przyjął, że wydana opinia Instytucji Pośredniczącej nie jest aktem administracyjnym o charakterze władczym wydanym w trybie postępowania administracyjnego, a zawarta umowa między beneficjentem i Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] kwietnia 2011 r. o dofinansowanie projektu ma charakter umowy adhezyjnej, zaś preambuła jej określa naczelne zasady, których przestrzegania zobowiązują się strony podpisując umowę. Z treści § 12 i § 13 umowy wynika, że Instytucja Wdrażająca kontroluje przestrzeganie obowiązku zawierania umów z uwzględnieniem procedur ustalonych ustawą – Prawo zamówień publicznych lub w przypadku umów, do których nie stosuje się tych trybów a określonych art. 701 do 705 ustawy – Kodeks cywilny. W § 21 ust. 8 umowy określono, że wszelkie wątpliwości powstałe w trakcie realizacji projektu oraz związane z interpretacją umowy będą rozstrzygane w pierwszej kolejności w drodze konsultacji pomiędzy stronami, a jeżeli nie dojdą do porozumienia, to zgodnie z ust. 9 przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Instytucji Wdrażającej. Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie złożyła Spółka, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Postanowieniem z dnia 25 lutego 2014 r. o sygn. akt II GSK 14/14, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2013 r. o sygn. akt V SA/Wa 1627/13 i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA zauważył, iż kontrolowanym kasacyjnie postanowieniem o sygn. akt V SA/Wa 1627/13, Sąd I instancji uznał brak właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi na informację Ministra Środowiska (jako Instytucji Pośredniczącej) z dnia [...] kwietnia 2013 r. o nr [...] w przedmiocie nałożenia korekty finansowej. Korekta ta była także przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten postanowieniem z dnia 4 grudnia 2013 r. o sygn. akt II GSK 1820/13 zajął stanowisko w przedmiocie dopuszczalności jej merytorycznej oceny. Sprawa skierowana była wobec informacji Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (jako Instytucji Wdrażającej i strony zawartej umowy o dofinansowani z dnia [...] kwietnia 2011 r. o nr [...]) z dnia [...] stycznia 2013 r. zmienionej następnie pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. wobec stwierdzenia nieprawidłowości polegającej na naruszeniu art. 25 ust. 1 – Prawo zamówień publicznych. Ocena ta była przedmiotem rozważań przez podmioty określone w art. 5 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.). Wobec powyższego NSA wskazał, iż należy wyjaśnić z jakich powodów i na jakiej podstawie ta sama korekta finansowa jest także przedmiotem niniejszego postępowania i czy w sprawie nie zachodzi podstawa, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; zwanej dalej: "p.p.s.a."). NSA zalecił zatem, by przy ponownym rozpoznaniu sprawy dokonać oceny – czy w sprawie nie zachodzi naruszenie powagi rzeczy osądzonej (res iudicatae), gdyż ocenie poddana została ta sama korekta finansowa. Postanowieniem z dnia 9 września 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 1388/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił postępowanie sądowe w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wyjaśniono, iż mając na uwadze wytyczne NSA, zawarte w postanowieniu o sygn. akt II GSK 14/14, dotyczące zbadania kwestii powagi rzeczy osądzonej, w chwili obecnej nie ma możliwości końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Koniecznym bowiem elementem do jej zakończenia jest prawomocne rozstrzygnięcie skargi Spółki na rozstrzygnięcie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z [...] stycznia 2013 r. nr [...] (zmienionego [...] stycznia 2013 r.) w przedmiocie nałożenia korekty finansowej. Sąd zauważył nadto, iż w dacie zawieszania postępowania sądowego, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zapadły w dniu 9 września 2014 r. w sprawie o sygn. V SA/Wa 736/14, mocą którego uchylono rozstrzygnięcie Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z [...] stycznia 2013 r., był nieprawomocny. W dniu 18 maja 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dniu 9 września 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 736/14 i wydał postanowienie o sygn. akt II GSK 2959/14, mocą którego uchylił ten wyrok, a także odrzucił skargę Spółki na informację Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zawartą w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], zmienioną pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie korekty finansowej. Postanowieniem z dnia 12 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podjął zawieszone postępowanie sądowe. Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. – Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W postanowieniu z dnia 25 lutego 2014 r. o sygn. akt II GSK 14/14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji winien wyjaśnić z jakich powodów i na jakiej podstawie ta sama korekta finansowa jest także przedmiotem niniejszego postępowania i czy w sprawie nie zachodzi podstawa, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy dokonać oceny – czy w sprawie nie zachodzi naruszenie powagi rzeczy osądzonej (res iudicatae), gdyż ocenie poddana została ta sama korekta finansowa. W świetle powyższego koniecznym było przeprowadzenie analizy dopuszczalności skargi, poprzez sprawdzenie czy w sprawie nie zachodzi przyczyna o jakiej mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. tj. zasada powagi rzeczy osądzonej. Zasada ta sprowadza się do tego, że sąd nie może dwukrotnie rozpoznawać merytorycznie tej samej sprawy. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była informacja Ministra Środowiska (działającego jako Instytucji Pośredniczącej) z dnia [...] kwietnia 2013 r. o nr [...] w przedmiocie nałożenia korekty finansowej. Wskazać należy, iż rozstrzygnięcie to zostało wydane na skutek złożonego przez skarżącą zastrzeżenia z dnia [...] lego 2013 r. do analizy wyników kontroli, dokonanej przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (działający jako Instytucja Wdrażająca), a zawartej w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] oraz w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...]. Wobec tego, Sąd stwierdza, iż kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie poddana została ta sama korekta finansowa, która była przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przeprowadzonej w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 736/14, a następnie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt II GSK 2959/14. Zauważyć zatem należało, iż Naczelny Sąd Administracyjny wskazał w uzasadnieniu do postanowienia z dnia 18 maja 2016 o sygn. akt II GSK 2959/14, że pismo Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] stycznia 2013 r. ustalające korektę finansową nie było decyzją administracyjną, a postępowanie w przedmiocie zwrotu dofinansowania nie zostało w ogóle wszczęte, wobec czego droga sądowoadministracyjna do kontroli tej czynności była niedopuszczalna. Sąd kasacyjny powołał się przy tym na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2014 r. o sygn. akt II GPS 2/14 (opubl. ONSAiWSA z 2015 r., z. 2, poz. 17), zgodnie z którą, ustalenie i nałożenie korekty finansowej, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712 z późn. zm.) nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. W świetle wskazanej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia korekty finansowej jest niedopuszczalna i winna zostać odrzucona. Mając jednakże na uwadze wskazane wyżej okoliczności faktyczne sprawy, jak również będąc związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 lutego 2014 r. o sygn. akt II GSK 14/14, Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdził, że w sprawie zachodzi przyczyna, o jakiej mowa w art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została prawomocnie osądzona. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany był odrzucić skargę, o czym orzekł – na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a. – w sentencji postanowienia.