V SA/Wa 1924/17
WyrokWSA w Warszawie2018-06-06
Skład orzekający: Beata Blankiewicz – Wóltańska, Izabella Janson, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która wynajęła lokal innemu podmiotowi, który następnie ustawił w nim automaty do gier, może zostać uznana za "urządzającą gry na automatach poza kasynem gry" w rozumieniu ustawy o grach hazardowych i podlegać karze pieniężnej?Ratio decidendi
Spółka, która wynajęła lokal innemu podmiotowi, a następnie zobowiązała się do sprawowania stałej opieki nad ustawionymi w tym lokalu automatami do gry, zapewnienia energii elektrycznej i innych kosztów utrzymania, a także do informowania o usterkach i zapobiegania korzystaniu z urządzeń przez osoby nieletnie, może zostać uznana za "urządzającą gry na automatach poza kasynem gry". Jej aktywność wykracza poza samo udostępnienie lokalu i stanowi element zaplecza logistycznego umożliwiającego realizację działalności w zakresie gier hazardowych, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Funkcjonariusze Służby Celnej ujawnili w lokalu należącym do spółki dwa automaty do gier, które były włączone i gotowe do eksploatacji. Spółka nie posiadała zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier hazardowych. Automaty zostały zatrzymane do postępowania karnego skarbowego. Na podstawie umów najmu organ uznał, że spółka urządzała gry na automatach poza kasynem gry i wymierzył jej karę pieniężną. Spółka zaskarżyła decyzję, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących notyfikacji, błędne zastosowanie definicji gier hazardowych oraz nałożenie kary na niewłaściwy podmiot.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Protokolant - specjalista Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi P. L. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia (...) sierpnia 2017 r. nr (...) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry; oddala skargę.
Przedmiotem skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej jako: "skarżąca", "strona" lub "spółka") jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...] sierpnia 2017 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] z [...] stycznia 2017 r., nr [...], wymierzającą spółce karę pieniężną w wysokości 24.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Kontrolowane rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] lutego 2016 r. funkcjonariusze Służby Celnej w lokalu "[...]" znajdującym się na terenie Stacji Paliw [...] w miejscowości [...]7, w ramach realizacji zadań Służby Celnej wskazanych w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 990, ze zm., dalej jako "ustawa o S.C."), tj. rozpoznawania, wykrywania, zapobiegania i zwalczania przestępstw skarbowych i wykroczeń skarbowych oraz ścigania ich sprawców, w zakresie określonym w ustawie z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks kamy skarbowy (Dz. U. z 2013 r. poz. 186 ze zm., dalej jako "k.k.s."), ujawnili włączone do zasilania i gotowe do eksploatacji automaty do gier: VLT nr [...] i HOT SPOT nr [...].
W toku czynności przesłuchano świadka – pracownicę lokalu. W trakcie oględzin stwierdzono, że automaty posiadają m.in. panel sterowania, wrzutnik monet i akceptor banknotów, przyciski do prowadzenia gier, kuwety do wypłaty wygranych. Przeprowadzono również eksperyment procesowy w postaci gier kontrolnych na automatach, który wykazał, że możliwe jest urządzanie na nich gier niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze. zm.) - dalej jako: "u.g.h.".
W związku z uzasadnionym podejrzeniem popełnienia przestępstwa karnego skarbowego określonego w art. 107 § 1 k.k.s., automaty zostały zatrzymane do postępowania karnego skarbowego. Znajdowała się na nich informacja, że stanowią własność [...].
W toku postępowania pozyskano jako dowód 2 umowy najmu powierzchni lokalu w celu ustawienia automatów do gry, zawarte pomiędzy L. K. prowadzącym działalność pod nazwą [...] a [...] sp. z o.o. Także na podstawie zapisów umów organ doszedł do przekonania, że skarżąca, która nie posiada stosownego zezwolenia, urządzała gry na automatach poza kasynem gry.
Postanowieniem z [...] września 2016 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w [...] wszczął postępowanie w sprawie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej określonej w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
W wyniku przeprowadzonego postępowania, Naczelnik UC decyzją z [...] stycznia 2017 r. wymierzył skarżącej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach do gier poza kasynem gry w kwocie 24.000 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania spółki, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] decyzją z [...] sierpnia 2017 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, wymierzającą spółce karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] wskazał, że z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wynika, że funkcjonariusze Służby Celnej [...] lutego 2016 r. ujawnili w lokalu "[...]" na stacji paliw [...] w [...] dwa włączone do sieci i gotowe do eksploatacji automaty do gier. Strona nie prowadziła jednak działalności na podstawie ustawy o grach hazardowych, tj. nie posiadała zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach, ani innego zezwolenia albo koncesji, o której mowa w tej ustawie. Automaty, na których prowadzono gry nie były zarejestrowane.
Organ II instancji wyjaśnił, co w świetle art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h. jest grą na automatach, a także co stanowi wygraną rzeczową w świetle art. 2 ust. 4 u.g.h. Wskazał, że na gruncie ustawy o grach hazardowych, ocenie występowania elementów definicji gry na automacie powinna być poddana wyłącznie pojedyncza gra.
Podał, że wspólnymi elementami pojedynczej gry na automatach, które można wywieść z przepisów art. 2 ust. 3 - 5 u.g.h., jest poddanie ryzyku stawki za udział w jednej grze zawierającej co najmniej element losowości i uzyskanie rozstrzygnięcia jej wyniku (wygranej lub przegranej w sensie samego rozstrzygnięcia wyniku, niekoniecznie już wygranej pieniężnej w sensie fizycznym lub wygranej rzeczowej w sensie ustawowym). Odnosząc powyższe do sprawy stwierdził, że sporne automaty są urządzeniami elektronicznymi. Z oględzin wynika, że posiadają one m.in. monitory, panele sterujące, przyciski i były zasilane energią elektryczną, co świadczy o tym, że są to urządzenia elektroniczne.
W ocenie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...], bezspornym jest także, że gry organizowane była w celach komercyjnych. Z akt sprawy wynika, że automaty udostępnione były publicznie. Automaty posiadają wrzutniki monet i akceptory banknotów, a warunkiem przystąpienia do gry było wpłacenie pewnej kwoty pieniędzy. Świadczy to o komercyjnym charakterze prowadzonych na nich gier Spełniony został zatem kolejny warunek definicji gier na automatach wynikający z art. 2 ust. 5 u.g.h., tj. gra jest organizowana w celach komercyjnych.
Podał także, że następnym warunkiem przyporządkowania gry na automatach do definicji zawartych w art. 2 ust. 3 lub ust. 5 u.g.h. jest ustalenie "elementu losowości", ewentualnie "charakteru losowego" w grze. Organ odwoławczy powołał się na literalną wykładnię tych pojęć i wskazał za słownikiem języka polskiego, że zwroty "element" i "charakter" tłumaczone są odpowiednio jako: "część składowa jakiejś całości; składnik nadający czemuś odrębną cechę, właściwość; czynnik" oraz zespół cech właściwych danemu przedmiotowi lub zjawisku; wygląd, postać, forma". Natomiast zwrot "losowy", to "wybrany przez przypadek lub losowanie; zależny od losu, przeznaczenia; dotyczący losu".
Podkreślił, że z eksperymentu procesowego z [...] lutego 2016 r. wynika, że gra rozpoczyna się od zakredytowania automatów kwotą pieniężną, wyboru gry, ustawienia stawki i naciśnięcia przycisku uruchamiającego grę. Wprawione w ruch przyciskiem bębny zatrzymują się samoczynnie bez żadnego udziału gracza, czyli wynik gry zależy od zatrzymania ich przez program gry. Nie można zatem w pożądany sposób wpłynąć na wynik gry, dokonując swoich czynności w warunkach standardowych dla potencjalnego gracza. Wynik gry nie zależy bowiem od gracza, ale od programu gry (przypadku). Zdaniem organu II instancji stwierdzenie to przesądza o zasadniczym charakterze (właściwości) tych gier. Wobec powyższego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w [...] stwierdził, że gry na spornych urządzeniach mają charakter losowy, bowiem zatrzymanie obracania się bębnów następuje samoczynnie i zależy wyłącznie od programu gry zainstalowanego na automatach, co powoduje, że zatrzymanie bębnów w odpowiedniej konfiguracji jest wynikiem wyłącznie przypadku (gracz nie ma realnego wpływu na wynik gry). Czynnikiem o przeważającym wpływie na wynik gry jest losowość (przypadek).
Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej ostatnim warunkiem istotnym prawnie z punktu widzenia zakwalifikowania gier na automatach do jednej z definicji zawartych w art. 2 ust. 3 lub ust. 5 u.g.h., jest ustalenie, czy gry są prowadzone o wygrane pieniężne lub rzeczowe. Zgodnie z art. 2 ust. 4 u.g.h., wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużenia gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.
Organ odwoławczy zauważył, że z protokołu z eksperymentu procesowego wynika, że sporne automaty są konstrukcyjnie przystosowanie do bezpośredniego wypłacania wygranych pieniężnych. Ponadto jak wykazał eksperyment w postaci gier kontrolnych prowadzenie gier na spornych automatach umożliwia uzyskanie wygranych rzeczowych pozwalających na przedłużenie gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze lub na prowadzeniu nowych gier przez wykorzystywanie wygranych punktów uzyskanych w poprzednich grach.
Z tych przyczyn Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stanął na stanowisku, że gry na spornych automatach należało zakwalifikować jako gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h.
Wobec poczynionych ustaleń, w związku z brakiem posiadania przez spółkę koncesji na prowadzenie kasyna gry, a także innego zezwolenia, o którym mowa w ustawie, zasadnym było wszczęcie postępowania i wymierzenie kary, zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. w wysokości określonej w art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h., tj. 12.000 zł od każdego automatu. Wskazał także, że zakaz urządzania gier na automatach poza kasynem gry (art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.) wiąże się z samym faktem organizowania gry poza miejscem do tego wyznaczonym, czyli kasynem gry.
Organ II instancji podkreślił ponadto, że to strona jest podmiotem odpowiedzialnym za eksploatację zainstalowanych w kontrolowanym lokalu urządzeń. W jego ocenie świadczy o tym treść znajdujących się w aktach umów najmu, na podstawie których strona podnajęła część lokalu (po 1 m2 na każdy automat) w celu ustawienia przez najemcę automatów do gry. Organ wskazał, że z umowy wynika, że w zamian za 900 zł czynszu kwartalnie, obejmującą także inne koszty utrzymania urządzenia i energię elektryczną, strona zobowiązała się do sprawowania stałej opieki nad ustawionymi w jej lokalu automatami oraz innymi urządzeniami najemcy oraz do informowania niezwłocznie o wszystkich stwierdzonych usterkach, uszkodzeniach i nieprawidłowościach. Została także poinformowana o zakazie prowadzenia gier na automatach przez osoby poniżej 18 roku życia.
W dalszej części uzasadnienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odniósł się szczegółowo do stawianych zarzutów i uznał je za bezzasadne.
Wskazana decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Strona domagała się uchylenia decyzji organów obydwu instancji i zasądzenia kosztów postępowania.
Dyrektorowi IC spółka zarzuciła naruszenie:
"
1) art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych oraz art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w zw. z art. 1 pkt 11 w zw. z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasady dotyczące usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE.L.204 z 21.07.1998 r., str. 37) w zw z § 4, § 5, § 8 i § 10 w zw. z § 2 pkt 1a, 2. 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych poprzez niewłaściwe zastosowanie ustawy o grach hazardowych w sytuacji, gdy urządzenia nie podlegają regulacji przedmiotowej ustawy, a ponadto wskazana ustawa nie podlega stosowania (w szczególności art. 6, art. 14 i inne ustawy) z uwagi na brak dopełnienia obowiązku notyfikacji. a zatem przepisy ustawy i tak nie mogą mieć zastosowania wobec skarżącego wobec bezskuteczności w stosowaniu przepisów;
2) art. 2 ust. 3 i 4 ustawy o grach hazardowych poprzez ich zastosowanie w sytuacji kiedy z treści opisu gry (zarówno w protokole kontroli jak i protokole badania) wynika, iż urządzenie nie spełnia przesłanek określonych definicją ustawowa, z uwagi na brak występowania wygranej rzeczowej, tj. uzyskania punktów umożliwiających przedłużenie czasu gry lub rozpoczęcie nowej gry, gdyż brak jest wskazania jakiej wartości wygraną na urządzeni można było uzyskać, celem ustalenia czy w ogóle występowała (np. poprzez określenie ile gier można w zamian za uzyskane punkty było wygrać, lub też o jaki czas przedłużona była gra);
3) art. 2 ust. 3 i 5 ustawy o grach hazardowych poprzez ich łączne zastosowanie - powołanie jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji, w sytuacji kiedy z treści opisu gry sporządzonej przez celników po przeprowadzeniu quasi - eksperymentu wynika, że urządzenia nie spełniają przesłanek określonych definicją ustawowa z art. 2 ust. 3 i ust. 5, na które organ się powołuje, brak jest ustalenia elementu losowego w grze, jak również wskazania jakiej wartości wygraną na urządzeniu można było uzyskać, celem ustalenia czy w ogóle występowała (np. poprzez określenie ile gier w zamian za uzyskane punkty można było wygrać lub też o jaki czas przedłużona była gra), przy jednoczesnym wzajemnym wykluczaniu się obu definicji. tj. art 2 ust. 3 i art. 2 ust, 5 ustawy, o czym organ najwyraźniej zapomniał;
4) art. 89 ustawy o grach hazardowych poprzez nałożenie kary nie na urządzającego gry lecz na właściciela lokalu, który jak ustalił organ wynajął powierzchnię L. K. prowadzącemu działalność pod nazwa [...], przy braku jakiekolwiek dowodu na okoliczność, że to strona urządzała gry:
5) przepisów art. 180 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie jakiegokolwiek postępowania dowodowego pozwalającego na ustalenie najistotniejszych okoliczności w sprawie, a w szczególności wyjaśnienia zasad funkcjonowania urządzeń, zwłaszcza, iż opis "eksperymentu" sporządzonego przez celników w trakcie kontroli wykazuje wyłącznie ignorancję techniczną autorów protokołu kontroli i "badania" w zakresie zasad funkcjonowania urządzeń;
6) przepisów art. 180 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie jakiegokolwiek dowodu w sprawie pozwalającego na ustalenie, kto urządzał gry na przedmiotowych urządzeniach i czy stanowią one gry w rozumieniu którejkolwiek definicji art. 2 ustawy o grach hazardowych;
7) art. 180 ordynacji podatkowej poprzez brak wskazania, na podstawie jakich dowodów doszedł do uznania, iż to strona urządzała gry, a wyłącznie poprzestanie na wskazaniu, iż "Spółka [...] miała wiedzę o działalności pana L. K... ", vide vers 9 od dołu strony 3 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu I instancji przy braku jakichkolwiek ustaleń organu II instancji;
8) rażący błąd w ustaleniach stanu faktycznego poprzez uznanie, iż strona "pobierała pożytki z nielegalnie urządzanych gier hazardowych", podczas gdy organ ustalił jednocześnie, iż strona nie pobierała żadnych pożytków ze wskazanej działalności, a czynsz dzierżawny w wysokości 900 zł kwartalnie, co jest istotą umowy najmu czy dzierżawy;
9) art. 6 ust. 4 ustawy o grach hazardowych w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o grach hazardowych wobec zastosowania sankcji określonej w wymienionym przepisie prawa w stosunku do osoby fizycznej, która nie spełnia wymogów określonych dla podmiotów mogących ubiegać się o koncesję lub zezwolenie (art. 6 ust. 4 ), dlatego też brak jest możliwości sankcjonowania karą określoną tym przepisem osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą - w sytuacji gdy przepis odnosi się wyłącznie do spółek kapitałowych;
10) błąd w ustaleniach stanu faktycznego a polegający na przyjęciu, iż urządzenia spełniają definicję gier na automatach określoną w art. 2 ust. 3, 4 i 5 (wszystkie definicje zostały przywołane) przy braku ustalenia możliwości wypłaty jakiekolwiek wygranej (art. 2 ust. 3), wartości wygranej rzeczowej, t.j. liczby gier uzyskanych na skutek wygranych punktów gry lub też ilości czasu pozwalającego na przedłużenie czasu gry (art. 2 ust. 4) czy też współczynnika losowości (art. 2 ust. 5);
11) rażące naruszenie art. 659 k.c. i nast. k.c. - poprzez brak zrozumienia instytucji prawa cywilnego, którą jest umowa najmu, poprzez zignorowanie, iż wynajmując lokal osobie trzeciej, strona scedowała prawo dysponowania lokalem, w którym najemca, a nie wynajmujący, prowadzi własną działalność gospodarczą z wykorzystaniem posiadanych urządzeń;
12) brak przeprowadzenia w myśl art. 180 ordynacji podatkowej dowodów, które pozwoliłby na ustalenie najistotniejszych w sprawie okoliczności, tj, okoliczność zasad funkcjonowania urządzeń oraz okoliczność ustalenia kto urządzał gry, w tym:
- dowodu z przesłuchania strony - na okoliczność ustalenia do kogo należały urządzenia, kto je wstawił do lokalu, kto je obsługiwał i serwisował, kto je rozliczał i czerpał z nich dochody, kto instruował w zakresie zasad ich funkcjonowania:
- przesłuchania celników, którzy przeprowadzali czynności kontrolne oraz quasi eksperyment na okoliczność wykazania, że nie posiadają żadnej wiedzy merytorycznej do przeprowadzania gry na urządzeniach, oceny zasad funkcjonowania urządzeń - na co wskazuje wysoki stopień infantylizmu i ignorancji technicznej opisu "gry" zawartego w treści protokołu kontroli skutkiem czego jest brak możliwości określenia treści zaskarżonej decyzji, jakiego rodzaju są urządzenia, t.j. czy wypełniają definicję art. 2 ust. 3 czy też może z art. 2 ust. 5;
- dowodu z opinii biegłego - z udziałem strony - zgodnie z art. 190 ordynacji podatkowej, jak również dowodu z oględzin urządzeń - na okoliczność ustalenia zasad funkcjonowania urządzenia, albowiem infantylny opis gry wskazujący na brak elementarnej wiedzy w zakresie funkcjonowania urządzeń przez celników przeprowadzających "eksperyment" nie pozwolił im nawet na stwierdzenie, którą z definicji gry na automacie urządzenia wypełniają;
- przesłuchani świadka L. K. - na okoliczność ustalenia do kogo należały sporne urządzenia, kto je wstawił do lokalu i serwisował, kto je obsługiwał i czerpał dochody z tego tytułu, w konsekwencji - kto na nich urządzał gry:
13) rażące naruszenie art. 210 § 4 ordynacji podatkowej - poprzez brak wskazania jakie dowody zostały w sprawie przeprowadzone, którym dowodom dał wiarę, na których oparł rozstrzygnięcie, poprzestając na stwierdzeniu, iż tak wynikało z "pozyskanych materiałów":
14) rażące naruszenie art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej poprzez błędną interpretacje przepisu i uznanie, już skoro ustawodawca wyposażył celników w możliwość przeprowadzenia gry na urządzeniu podczas kontroli, to jest to wartościowy dowód w przedmiotowej sprawie, pomijając już okoliczność, iż ustawodawca niestety poza prawem przeprowadzania gry nie wyposażył już celników wiedzę, doświadczenie, kwalifikacje, rozum i minimalne kompetencje do przeprowadzenia tego typu eksperymentu, a opis gry sporządzony przez celników właśnie wskazuje, że podstawowych pojęć w zakresie funkcjonowania rządzeń celnicy nie pojmują, albowiem po przeprowadzeniu "eksperymentu" nadal nie wiedzą, którą z definicji urządzenia spełniają i tak na wszelki wypadek wskazują obie definicje, które (o czym zapomnieli albo i nawet nie wiedzą) wzajemnie się wykluczają:
15) błąd w ustaleniach stanu faktycznego a polegający na przyjęciu, iż urządzenia spełniają definicję gier na automatach określoną art. 2 ust. 3 i 4, przy jednoczesnym braku ustalenia wartości wygranej rzeczowej, tj. liczby gier uzyskanych na skutek wygranych punktów gry lub też ilości czasu pozwalającego na przedłużanie czasu gry - brak określenia wartości domniemanej wygranej rzeczowej zarówno w treści opisu gry protokołu kontroli, opinii biegłego sporządzonej w sposób intuicyjny, jak i w samej zaskarżonej decyzji;
16) rażące naruszenie art. 127 ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego, celem merytorycznego ustosunkowania się w sprawie, a jedynie poprzestanie na odparciu zarzutów zawartych w treści odwołania zaskarżonej decyzji organu I instancji. "
Treść zarzutów Sąd przytoczył in extenso ze złożonej skargi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wcześniejsze stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest nieuzasadniona.
Na marginesie jedynie wypada zauważyć, że niektóre z jej przytoczonych in extenso sformułowań deprecjonujących kwalifikacje osób wykonujących w sprawie czynności służbowe świadczą wyłącznie o stopniu o profesjonalizmy autora skargi – adw. A. S.. Zupełnie niezrozumiały jest przy tym zarzut 9) skargi, skoro karę pieniężną wymierzono reprezentowanej przez pełnomocnika spółce a nie osobie fizycznej.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów admnistracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2017 r. poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.
Przeprowadzone w przedstawionych ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dzieje się tak, ponieważ organy obu instancji słusznie przyjęły, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające nałożenie na skarżącą spółkę kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, podstawę której stanowiły przepisy ustawy o grach hazardowych.
Istota sporu w sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości nałożenia na skarżącą kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. przewidującego możliwość wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł od każdego automatu za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 89 u.g.h., który został zmieniony z dniem 1 kwietnia 2017 r. przez art. 1 pkt 67 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 88, dalej jako: ustawa nowelizująca). Ponieważ ustawa nowelizująca nie przewidziała przepisów o charakterze intertemporalnym, kwestia czy zastosowanie mają przepisy obowiązujące w dacie kontroli ujawniającej prowadzenie gier na automatach poza kasynem gry, czy też znowelizowane przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organ II instancji, wymagała rozstrzygnięcia w procesie stosowania prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że przy ocenie przepisów dotyczących deliktu administracyjnego, sankcja administracyjna za naruszenie obowiązków wynikających z przepisów prawa powinna być wymierzona na podstawie przepisów obowiązujących w dacie zdarzenia, tj. naruszenia zakazu. W odniesieniu do decyzji nakładających karę pieniężną za naruszenie obowiązków wynikających z przepisów prawa, bez wątpienia stosunek administracyjnoprawny (materialny) pomiędzy stroną a organem administracji publicznej w takiej sprawie nawiązuje się (powstaje) z datą zdarzenia, ponieważ ten moment wyznacza treść obowiązku administracyjnoprawnego. Decyzja administracyjna wydana w takiej sprawie konkretyzuje stosunek administracyjnoprawny oraz potwierdza niejako jego istnienie, określając wysokość sankcji za naruszenie obowiązku, wynikającego z przepisów prawa. Prowadzi to do wniosku, iż stanem prawnym miarodajnym dla prawnej oceny danego zdarzenia jest stan prawny z daty jego zaistnienia (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 1/06). Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 2385/11, w razie kolizji, czy w sprawie ma zastosowanie przepis dotychczasowy, czy nowy, przyjmuje się, że przepis dotychczasowy ma zastosowanie, jeżeli pod jego rządem powstał (zmienił się albo wygasł) stosunek prawny, którego treść została bezpośrednio wyznaczona przez ten przepis. Jeżeli zatem w sprawie mamy bowiem do czynienia ze zdarzeniem prawnym, które zaistniało jako zdarzenie zamknięte i zakończone pod rządami dawnego prawa, to skutki tego zdarzenia muszą być oceniane zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jego zaistnienia (por. wyrok NSA z 21 listopada 2013 r., sygn. akt II GSK 1186/12). Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Stwierdzone naruszenie zakończyło się bowiem w dniu kontroli dokonanej przez funkcjonariuszy celnych tj. 25 lutego 2016 r.
Przyjęcie stanowiska, zgodnie z którym w sprawie mają zastosowanie przepisy nowej ustawy, które weszły w życie od dnia 1 kwietnia 2017 r. prowadziłoby do naruszenia zasady niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit). Wreszcie zastosowanie nowych przepisów byłoby mniej korzystne dla skarżącej spółki.
Z porównania treści przepisu art. 89 sprzed nowelizacji (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 marca 2017 r.) w stosunku do znowelizowanego przepisu (w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2017 r.) wynika, że dotychczas obowiązujący art. 89 u.g.h. w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy jest względniejszy dla strony skarżącej, gdyż przewiduje w ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 pkt 1 u.g.h., że urządzający gry na automatach poza kasynem gry podlegają karze pieniężnej w wysokości 12.000 zł od każdego automatu, podczas gdy znowelizowany przepis art. 89 ust. 1 pkt 1 (penalizujący zachowanie objęte obowiązującym przed 1 kwietnia 2017 r. zakresem normy art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. – zastosowanej wobec skarżącej spółki) stanowi, że urządzający gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia - podlegają karze pieniężnej w wysokości 100.000 zł, stosownie do art. 89 ust. 4 pkt 1 lit. a znowelizowanej ustawy.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że w ocenie Sądu organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń stanu faktycznego w zakresie, który doprowadził do trafnej konkluzji, że gry urządzane na zabezpieczonych automatach były grami hazardowymi w rozumieniu art. 1 ust. 2 u.g.h. Przemawia za tym zarówno udowodniony losowy charakter gier, jak również fakt, że na spornych automatach urządzano gry o wygrane rzeczowe, co jednoznacznie i bez najmniejszych wątpliwości wynika z przeprowadzonego eksperymentu. Okoliczność ta nie została zdaniem Sądu przez spółkę skutecznie zakwestionowana.
Zgodnie z art. 2 ust. 3 u.g.h. grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. W świetle prawidłowo poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń nie ulega wątpliwości, że gry urządzane na zakwestionowanych automatach wypełniały definicję, o której mowa w przytoczonym przepisie. Przeprowadzony przez funkcjonariuszy Służby Celnej eksperyment i opis rozegranych na automatach gier wskazuje przy tym jednoznacznie na charakter tych gier. Uzyskano w ich trakcie wygrane rzeczowe (punkty) polegające na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze. Stwierdzenie takich okoliczności wbrew stanowisku skarżącej nie wymaga bynajmniej wiedzy specjalnej (i opinii biegłego). Umiejętności takie posiadają osoby grające na automatach. Sąd – podobnie jak organy obu instancji - nie ma najmniejszych wątpliwości, że umiejętność taką posiedli również funkcjonariusze przeprowadzający eksperyment. Wbrew stanowisku skarżącej obojętne prawnie jest przy tym określanie "czasu przedłużenia gry" czy określenie "liczby gier" uzyskanych za wygrane rzeczowe. Organy celne na podstawie art. 89 i art. 90 u.g.h. uzyskały uprawnienie do dokonania własnych ustaleń w zakresie wystąpienia w konkretnej sprawie przesłanek wymierzenia kary pieniężnej. W ramach tych ustaleń wspomniane organy mają prawo dokonywać samodzielnej oceny charakteru gry, w granicach rozpoznawanej sprawy, przy odpowiednim zachowaniu procedur Ordynacji podatkowej (art. 8 i art. 91 u.g.h.), bowiem mają ustawowy obowiązek i odpowiadające mu uprawnienie do wymierzenia kar administracyjnych za stwierdzone naruszenia. Zadania te wynikają z przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. W powołanej ustawie powierzono Służbie Celnej kompleks zadań wynikających z ustawy o grach hazardowych: od kompetencji w kwestiach podatkowych (wymiaru, poboru) do związanych z udzielaniem koncesji i zezwoleń, zatwierdzaniem regulaminów i rejestracją urządzeń (art. 2 ustawy). W zadaniach Służby Celnej mieści się też wykonywanie całościowej kontroli w wymienionych powyżej dziedzinach, a także w zakresie przestrzegania przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych. Kontrola ta przebiega w myśl przepisów rozdziału 3 omawianej ustawy (art. 30 ust. 1 pkt 3), a w jej ramach funkcjonariusze celni są uprawnieni do podjęcia określonych czynności, w tym do przeprowadzania w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia, możliwości gry m.in. na automacie (art. 32 ust. 1 pkt 13). Zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane w toku postępowania prowadzonego w sposób zgodny z przepisami Ordynacji podatkowej.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest także uznanie przez organ skarżącej za podmiot urządzający gry na automatach znajdujących się w lokalu należącym do spółki.
Należy w tym miejscu wyjaśnić, że sankcja, o której mowa art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji, w której każdemu z nich można przypisać cechę "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 2736/16, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Pojęcie "urządzającego gry na automatach" nie zostało zdefiniowane w u.g.h., jednakże u.g.h. posługuje się tym określeniem w wielu przepisach, w oparciu o które można rekonstruować jego zakres treściowy. Na ich podstawie przyjmuje się, że "urządzanie gier hazardowych" to ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności: zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy, utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności, umożliwiającym ich sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, obsługa urządzeń, zatrudnienie i odpowiednie przeszkolenie personelu, zapewniające graczom możliwość uczestniczenia w grze (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 5194/16, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). "Urządzanie gier" to zatem podejmowanie aktywnych działań i czynności dotyczących zorganizowania przedsięwzięcia, stworzenia technicznych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków umożliwiających sprawne i niezakłócone funkcjonowanie samego urządzenia oraz jego używanie do celów związanych z komercyjnym procesem organizowania gier na automatach, mogą być przy tym wykonywane w ramach podziału zadań i funkcji pomiędzy współpracujące podmioty, co powinno wynikać z zawartej przez nie umowy. Jednakże dla uznania danego podmiotu za "urządzającego gry na automatach", wystarczające jest wykazanie nawet niewielkiej jego aktywności w tym zakresie, tj. wykonywania tylko niektórych spośród wymienionych czynności. Zakres pojęcia "urządzanie gier" nie jest bowiem tożsamy z pojęciem "prowadzenie działalności gospodarczej", gdyż jest od niego węższy (por. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2210/16, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie organu o organizowaniu gier przez skarżącą świadczyła obecność w jej lokalu włączonych i gotowych do gier automatów. Organ odwoławczy akcentował też treść złożonych do akt administracyjnych kopii umów, na podstawie których inny podmiot wstawił w lokalu spółki automaty do gry. Organ II instancji uznał, iż skarżąca podlega odpowiedzialności z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, bowiem była dysponentem lokalu, w którym inna osoba wstawiła sporne automaty.
Zdaniem strony fakty, ustalone przez organ w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, były niewystarczające do uznania spółki za urządzającego gry na automatach poza kasynem gry. Strona podniosła, że organ nie przedstawił żadnego dowodu, z którego wynikałoby, że spółka miała jakikolwiek tytuł prawny do kontrolowanych automatów. Ponadto, zdaniem strony, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie zweryfikował tego czy i kto był dysponentem automatów i kto urządzał gry. Tym samym, w ocenie skarżącej, organ odwoławczy dopuścił się naruszenia szeregu przepisów postępowania, tj. art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., a w konsekwencji nieprawidłowo zastosował art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. niesłusznie uznając stronę za urządzającą gry na automatach.
W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia ww. przepisów O.p. i u.g.h.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 122 O.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym.
Z omawianego przepisu jednoznacznie wynika, iż główny ciężar dowodzenia obciąża organ podatkowy. Nie obowiązuje tu bowiem wprost reguła zawarta w art. 6 k.c., w myśl której ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Nie oznacza to jednak, że obowiązek poszukiwania i przedstawiania dowodów co do okoliczności istotnych w sprawie spoczywa wyłącznie na organach podatkowych. (S. Presnarowicz, Komentarz do art. 122 O.p., LEX 2017).
W postępowaniu podatkowym przeważająca liczba dowodów, co do zasady, jest lub powinna być w posiadaniu strony. To strona ma interes w tym, aby wszystkie te dowody przedstawić organowi w celu wykazania swoich racji. Jeżeli tego nie czyni, to tym samym nie pozwala na postawienie organowi zarzutu, że działał nieprawidłowo, pomijając dowody nieujawnione, którymi z powodu braku działania strony nie dysponował (por. wyrok NSA z 4 lutego 2010 r., I GSK 1019/08, dostępny w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wprawdzie przedmiotowa decyzja dotyczy kary pieniężnej, a nie podatku, ale przedstawiony wyżej pogląd sądu ma odpowiednie zastosowanie również w przedmiotowej sprawie.
Z akt sprawy jasno przy tym wynika, że to nie skarżąca jest właścicielem automatów. Organy bynajmniej okoliczności tej nie kwestionują i nie ma potrzeby jej dowodzenia. Nie oznacza to jednak, że spółka nie może zostać uznana za urządzającego na nich gry.
Strona nie zgodziła się również ze stanowiskiem organu, że "wynajem lokalu stanowi przejaw urządzania gier". Dodała, że w sytuacji, w której organ twierdzi, że skarżąca urządzała gry na automatach, powinien był dokładnie określić na czym działanie skarżącej polegało i w jaki dokładnie sposób strona urządzała gry.
W tym miejscu warto przytoczyć stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uzasadnieniu wyroku z 9 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK2736/16 (dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), który stwierdził, że: "w sprawach dotyczących podmiotów, którym nie można wprost przypisać cechy "urządzającego gry na automacie", organy celne powinny dokładnie wyjaśnić ich udział w tego rodzaju przedsięwzięciu. Samo bowiem wynajęcie części lokalu, nawet za określony procentowo czynsz najmu liczony od przychodów uzyskiwanych przez automat, nie przesądza ani o urządzaniu tych gier przez wynajmującego, ani też takiej okoliczności nie wyłącza".
Podzielając to stanowisko należy podkreślić, iż w realiach sprawy udział strony w urządzaniu gier na automatach wykraczał daleko poza sam fakt udostępnienia innej osobie części lokalu należącego do skarżącej. Ze znajdujących się w aktach umów najmu wynika, że w zamian za 900 zł (+ VAT) czynszu kwartalnie (od powierzchni pod każde urządzenie), obejmującą także inne koszty utrzymania urządzenia i energię elektryczną, strona zobowiązała się do sprawowania stałej opieki nad ustawionymi w jej lokalu automatami oraz innymi urządzeniami najemcy oraz do informowania niezwłocznie o wszystkich stwierdzonych usterkach, uszkodzeniach i nieprawidłowościach. Została także poinformowana o zakazie prowadzenia gier na automatach przez osoby poniżej 18 roku życia. Oznacza ta, że bez czynnego zaangażowania strony – opieki nad automatami, dostarczania energii, ponoszenia "innych kosztów utrzymania", zapobiegania korzystania z urządzenia przez osoby małoletnie, w ogóle nie byłoby możliwe korzystanie z tych urządzeń przez graczy. Spółka czyniła to przy tym odpłatnie. Skarżąca urządzała gry w ramach podziału ról wspólnie z innym podmiotem.
Fakt zawarcia umów najmu wskazuje na to, że strona odpowiedzialna była za zapewnienie lokalu wyposażonego w niezbędne media do prowadzenia gier na automatach, jak również sprawowała pieczę nad automatami i ich dostępnością tylko dla osób pełnoletnich. Czyniła to odpłatnie. Bez jej zaangażowania nie byłoby możliwe korzystanie z udostępnionych publiczności w lokalu spółki automatów.
Sąd podkreśla, że strona poza sformułowaniem zarzutów skargi, nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogłyby podważyć stanowisko organu oparte na zebranym w sprawie materiale dowodowym.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo wyjaśnił, w oparciu o zebrane w sprawie dowody, powody uznania skarżącej za podmiot urządzający gry na automatach poza kasynem gry. Pomimo formułowanych przez stronę zarzutów Sąd stwierdza, że w kontrolowanej sprawie organy podjęły niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w pełni wystarczający do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia.
Oczekiwane przez skarżącą przesłuchanie przedstawiciela spółki i jej kontrahenta na okoliczność treści zawartej przez nich i znajdującej się w aktach umowy nie było niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy.
Dokonanej ocenie zebranego materiału dowodowego nie sposób zarzucić dowolności. Z wyrażonej w art. 191 O. p. zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów. Organ, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących braku notyfikacji art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., który łącznie z art. 14 ust. 1 u.g.h. stanowi przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. UE.L.98.204.37 ze zm.), odwołać się należy do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16.
W uchwale tej przyjęto, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy.
Rozważając kwestie związane z "technicznym charakterem" art. 89 ust.1 pkt 2 u.g.h., Naczelny Sąd Administracyjny w składzie powiększonym uznał, że przepis ten nie kwalifikuje się do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE. Oceniając natomiast charakter relacji między przepisami art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko, iż samoistny charakter funkcji realizowanej przez art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nadaje mu samoistny charakter w relacji do art. 14 ust. 1 u.g.h.
Zbędne jest przytaczanie w tym miejscu szerszych fragmentów bardzo obszernego uzasadnienia uchwały. Istotne dla rozpoznania skargi w niniejszej sprawie jest to, iż w świetle tej uchwały nieuzasadnione są podniesione w skardze zarzuty odnoszące się do technicznego charakteru przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. oraz zależności jaka zachodzi pomiędzy tym przepisem a nakazem określonym w art. 14 ust. 1 u.g.h.
Cytowana uchwała ma charakter wiążący w niniejszej sprawie, zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że z treści przytoczonego przepisu wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2014r., sygn. akt II FSK 1474/14).
Z uwagi na związanie Sądu oceną prawną, wyrażoną w powołanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzuty skargi dotyczące wymierzenia skarżącej Spółce kary pieniężnej mimo braku notyfikacji projektów u.g.h. nie zasługiwały na uwzględnienie.
Nawiązując do przytoczonej argumentacji NSA, trzeba wskazać, że działanie skarżącej było niezgodne nie tylko z przepisami nowej ustawy, ale też z przepisami dotychczasowymi, które również wymagały zalegalizowania działalności w zakresie gier na automatach poprzez uzyskanie zezwolenia. Spółka urządzała gry poza kasynem gier, czyli wbrew zakazowi wynikającemu z art. 14 ust. 1 u.g.h. Działanie takie nie może być aprobowane. Odmowa zastosowania przepisów ustawy o grach hazardowych w odniesieniu do skarżącej spowodowałaby uniknięcie przez nią odpowiedzialności za świadome łamanie obowiązującego prawa, co nie jest korzystaniem ze swobód traktatowych i nie ma związku z funkcjonowaniem rynku wewnętrznego, przed zakłóceniem którego chronić ma prewencyjna kontrola, przewidziana w dyrektywie 98/34/WE. Okoliczność ta przemawia w konsekwencji za nieuwzględnieniem zarzutu braku skuteczności wobec skarżącej nienotyfikowanych przepisów ustawy o grach hazardowych.
Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zaskarżona decyzja zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Wbrew zarzutom skargi poszczególne dowody poddano szczegółowej analizie i ocenie, ocenione je także w powiązaniu z innymi przeprowadzonymi dowodami. Postępowanie przeprowadzono w sposób budzący zaufanie organów, które udzielały stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Organ dokonał również oceny argumentów przedstawianych przez stronę, umożliwił jej zapoznanie się z aktami sprawy oraz złożenie wniosków. Wyjaśnił też zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy. Rozstrzygnięcie zapadło ponadto w oparciu o przepisy obowiązującego prawa, które nie zostały w żadnym stopniu pozbawione skuteczności w polskim porządku prawnym i są zgodne również z porządkiem prawnym Unii Europejskiej (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, dostępna w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Stwierdzić zatem należało, że w sprawie tej nie zaistniały jakichkolwiek podstawy do odmowy zastosowania w stosunku do skarżącej przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2, co oznacza, że wymierzenie kary w wysokości 24.000 zł, określonej zgodnie z przepisem art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h było uzasadnione. W sprawie brak było również uchybień o charakterze procesowym.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło