V SA/Wa 2352/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-30

Skład orzekający: Andrzej Kania, Tomasz Zawiślak, Marek Krawczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, dotyczący zakazu zmiany lokalizacji punktów gier na automatach o niskich wygranych w wyniku zmiany zezwolenia, stanowi przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, co skutkowałoby obowiązkiem jego notyfikacji i brakiem możliwości zastosowania w przypadku braku takiej notyfikacji?
Ratio decidendi
Przepis art. 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych nie stanowi przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. Reguluje on jedynie sposób prowadzenia działalności gospodarczej, a nie właściwości lub sprzedaż produktów (automatów do gier), przez co nie podlega obowiązkowi notyfikacji. W związku z tym, organ celny mógł zastosować ten przepis, odmawiając zmiany zezwolenia w zakresie lokalizacji punktów gier.
Stan faktyczny
Spółka F. Sp. z o.o. wniosła o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w części dotyczącej zmiany lokalizacji 25 punktów gier. Dyrektor Izby Celnej odmówił tej zmiany, powołując się na art. 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, który zakazuje zmiany lokalizacji punktów gier. Spółka zarzuciła naruszenie prawa europejskiego, twierdząc, że przepis ten jest przepisem technicznym, który nie został notyfikowany Komisji Europejskiej i w związku z tym nie powinien być stosowany. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że przepis ten nie jest przepisem technicznym.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2016 r. sprawy ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji udzielającej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę Przedmiotem skargi F. Sp. z o.o. w W. (dalej: skarżąca, strona lub spółka) była decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. (dalej: Dyrektor IC lub organ) z [...] lutego 2015 r., nr [...] uchylająca w całości decyzję własną z [...] listopada 2014r., nr [...] oraz orzekająca w ten sposób, że odmawia zmiany zezwolenia w części dotyczącej zmiany lokalizacji punktów gier na automatach. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z [...] listopada 2009 r. spółka zwróciła się do Dyrektora IC o zmianę udzielonego przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] kwietnia 2009r., nr [...] zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w 94 punktach gier na terenie województwa [...] w części dotyczącej zmiany 25 miejsc urządzania gier na automatach o niskich wygranych. Decyzją z [...] czerwca 2010r., nr [...] Dyrektor IC odmówił zmiany zezwolenia udzielonego skarżącej w części dotyczącej zmiany lokalizacji ww. 25 punktów gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...]. W wyniku rozpoznania sprawy na skutek złożonego odwołania Dyrektor IC z [...] listopada 2010r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi spółki, wyrokiem z 12 grudnia 2013r., sygn. akt VI SA/Wa 2241/13 m.in. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] czerwca 2010 r. Sąd odniósł się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 lipca 2012 r. wydanym w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 który stanowi, że w przypadku automatów do gier o niskich wygranych sąd krajowy powinien dokonać ustaleń faktycznych, a mianowicie, czy i w jakim zakresie zakaz wydawania, przedłużania i zmiany zezwoleń na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach do gry o niskich wygranych może wpłynąć na obrót tymi automatami. W związku z powyższym, w ocenie sądu organ podatkowy wydając zaskarżone decyzje nie "analizował kwestii technicznego charakteru zakwestionowanych przepisów ustawy o grach hazardowych, pod kątem późniejszego, a miarodajnego w tym względzie stanowiska Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wyrażonego w omawianym wyroku ". W konsekwencji sąd uchylił zaskarżone decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego Dyrektor IC decyzją z [...] listopada 2014r. umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu decyzji organ powołując się na treść art. 135 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2015r., poz. 612 ze zm., dalej: u.g.h.) wskazał, że z przepisu tego wynika, iż w wyniku zmiany zezwolenia nie może nastąpić zmiana miejsc urządzania gry, z wyjątkiem zmniejszenia liczby punktów gry na automatach o niskich wygranych. A zatem, w świetle powyższych przepisów zmiana miejsc urządzania gry na automatach o niskich wygranych jest niedopuszczalna. Podkreślił również, że w jego ocenie w sprawie organ winien odmówić wszczęcia postępowania, jednakże z racji tego, że postępowanie zostało już wszczęte i było prowadzone, to zastosowanie znalazł art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (aktualny tekst jednolity Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm., dalej: O.p.), gdyż ustawa o grach hazardowych nie przewiduje możliwości zmiany miejsc urządzania gier na automatach o niskich wygranych, a co więcej, wyraźny przepis tej ustawy wprost wyklucza taką możliwość, natomiast ustawa o grach i zakładach wzajemnych nie obowiązuje. Odnosząc się do nakazanej przez sąd kwestii techniczności zastosowanych przepisów przejściowych organ stwierdził, że w jego ocenie zastosowane przepisy nie miały charakteru przepisów technicznych i tym samym nie wymagały one notyfikacji w Komisji Europejskiej. Przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, w tym zwłaszcza przepisy dotyczące udzielania zezwoleń i koncesji na działalność gospodarczą w zakresie gier hazardowych, łącznie z przepisami przejściowymi tej ustawy dotyczącymi tej właśnie kwestii, nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE. L. z 1998r. nr 204, s. 37 ze zm.; dalej dyrektywa 98/34/WE). Przepisy te nie dotyczą bowiem bezpośrednio samych towarów jako takich, lecz określają jedynie pewne sposoby korzystania z określonych towarów w obrocie prawnym (co wprost przyznał nawet Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r., pkt 29), a przy tym przepisy te mają charakter w pełni niedyskryminacyjny, a więc nie są one bynajmniej bardziej uciążliwe, prawnie lub faktycznie, dla towarów pochodzących z innych państw członkowskich w porównaniu z towarami krajowymi. Organ zauważył, że w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości nie są przepisami technicznymi przepisy krajowe, które przewidują jedynie warunki zakładania przedsiębiorstw, takie jak przepisy poddające wykonywanie danej działalności zawodowej wymogowi uprzedniego zezwolenia. Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania Dyrektor IC zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2015r. uchylił w całości swoją decyzję z [...] listopada 2014r. i odmówił zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] kwietnia 2009r. w części dotyczącej zmiany dwudziestu pięciu miejsc urządzania gier na automatach o niskich wygranych. Organ powołał się na treść art. 135 ust. 1 u.g.h., który stanowi, że zezwolenia, o których mowa w art. 129 ust. 1, mogą być zmieniane, na zasadach określonych w ustawie dla zmiany koncesji i zezwoleń udzielanych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Ponadto wskazał, że zgodnie z art. 135 ust. 2 u.g.h. w wyniku zmiany zezwolenia nie może nastąpić zmiana miejsc urządzania gry, z wyjątkiem zmniejszenia liczby punktów gry na automatach o niskich wygranych. A zatem, w całości potrzymał argumentację wskazującą, że brak było podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku strony o zmianę zezwolenia w części dotyczącej zmiany lokalizacji punktów gier o niskich wygranych, gdyż zmiana miejsc urządzania gry na automatach o niskich wygranych jest niedopuszczalna. Dyrektor IC nie zgodził się natomiast z samym rozstrzygnięciem zawartym w decyzji z [...] listopada 2014r. i uznał, że umorzenie postępowania w sprawie było nieprawidłowe. Wyjaśnił, że nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania w sytuacji, gdy przedmiot postępowania istnieje. Spółka, prowadzi działalność w zakresie urządzania gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwolenia wydanego przez uprawniony organ. Zatem, w jego ocenie, należało merytorycznie rozpatrzyć wniosek spółki o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], rozstrzygając czy istnieją przesłanki do uwzględnienia wniosku. Dlatego też Dyrektor IC uchylił w całości decyzję organu I instancji i orzekł co do istoty sprawy, odmawiając zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] kwietnia 2009 r. we wnioskowanym zakresie. W dalszej części uzasadnienia szeroko odniósł się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213, C-214, C-217 (Fortuna i inni), który wskazał na właściwość "sądu krajowego" do ustalenia, czy przepisy ustawy o grach hazardowych mogą powodować ograniczenia, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE podlegające notyfikacji - wywiedziono, że ze względu na specyfikę postępowania przed sądami administracyjnymi, zakres ich kompetencji (ocena zgodności z prawem) i charakter wydawanych orzeczeń, sądy te nie mogą dokonywać ustaleń dotyczących wpływu wejścia w życie unormowań ustawy o grach hazardowych na zakres i sposób używania automatów do gier hazardowych. Organ zauważył, że przepisami technicznymi w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, podlegającymi obowiązkowi uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej, są jedynie takie przepisy krajowe, które stanowią przeszkody w swobodnym przepływie towarów w rozumieniu przepisów Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004r., nr 90, poz. 864/2 ze zm., dalej: TfUE), a więc są środkami o skutku równoważnym do ograniczeń ilościowych w przepływie towarów (w rozumieniu art. 34 TfUE). Przepisy nie będące przeszkodami w handlu wewnątrzunijnym i niestanowiące przeszkód w swobodnym przepływie towarów nie są przepisami technicznymi w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i/lub nie podlegają one obowiązkowi uprzedniej notyfikacji na podstawie tej dyrektywy. W ocenie Dyrektora IC przepisami niestanowiącymi przeszkód w swobodnym przepływie towarów w rozumieniu przepisów TfUE są w szczególności regulacje prawne dotyczące nie samego towaru jako takiego, ale dotyczące sposobów sprzedaży towaru, a odnoszące się np. do jego reklamy, promocji, miejsca, czasu lub sposobu wprowadzania na rynek, sposobu jego używania. Jeżeli dana regulacja krajowa wpływa w identyczny sposób (zarówno w sensie faktycznym, jak i prawnym) na sprzedaż (komercjalizację) towarów krajowych oraz pochodzących z innych państw członkowskich, to wówczas nie stanowi zakazanej przez art. 34 TfUE przeszkody w swobodnym przepływie towarów. Organ podkreślił, że przepisy ustawy o grach hazardowych, w tym zwłaszcza przepisy dotyczące udzielania zezwoleń i koncesji na działalność gospodarczą w zakresie gier hazardowych, łącznie z przepisami przejściowymi tej ustawy dotyczącymi tej właśnie kwestii, nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu przedmiotowej dyrektywy. Przepisy te nie dotyczą bowiem bezpośrednio samych towarów jako takich, lecz określają jedynie pewne sposoby korzystania z określonych towarów w obrocie prawnym (co wprost przyznał nawet TSUE w wyroku z 19 lipca 2012 r. w sprawach C-213/11, C-214/11 iC-217/11, pkt 29), a przy tym przepisy te mają charakter w pełni niedyskryminacyjny, a więc nie są one bardziej uciążliwe, prawnie lub faktycznie, dla towarów pochodzących z innych państw członkowskich w porównaniu z towarami krajowymi. W szczególności przepisy ustawy o grach hazardowych regulujące problematykę zezwoleń i koncesji na działalność gospodarczą w zakresie gier hazardowych nie dotyczą w sposób bezpośredni samych urządzeń wykorzystywanych do prowadzenia tej działalności, w tym nie dotyczą one parametrów technicznych, użytkowych, wyglądu, wielkości, itp. automatów do gier. Nie kreują żadnych konkretnych prawnych wymogów, jakim te automaty do gier podlegają. Będące tu przedmiotem zainteresowania przepisy ustawy o grach hazardowych regulują jedynie pewne sposoby czy też metody, za pomocą których zainteresowani przedsiębiorcy mogą w obrocie gospodarczym czynić zarobkowy użytek z automatów do gier. Przepisy te ustalają zatem sposoby postępowania przedsiębiorców, gdy ci chcą używać wspomnianych automatów w charakterze przynoszącego im korzyść gospodarczą środka produkcji. Dyrektor IC podkreślił, że w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości nie są przepisami technicznymi przepisy krajowe, które przewidują jedynie warunki zakładania przedsiębiorstw, takie jak przepisy poddające wykonywanie danej działalności zawodowej wymogowi uprzedniego zezwolenia (wyrok TSUE z 22 stycznia 2002 r., w sprawie C-390/99), czy przepisy dotyczące godzin zamknięcia sklepów, nieregulujące wymaganych cech produktu (wyrok TSUE z 20 czerwca 1996 r., w sprawach C-418/93 do C-421/93). Organ w uzasadnieniu dokonał dalszej analizy przepisów pod kątem ich "techniczności" i nie znalazł powodów do odmowy zastosowania przywołanych przepisów u.g.h. z uwagi na brak ich notyfikacji i mającą stąd wynikać zarzucaną w odwołaniu ich sprzeczność z normami prawa europejskiego. Dyrektor IC odniósł się również do zarzutów odwołania uznając je za niezasadne. Pismem z [...] kwietnia 2015r. strona złożyła skargę na ww. decyzję Dyrektora IC wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Ponadto skarżąca wniosła na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z: 1) wydruku postanowienia Sądu Najwyższego z 27 listopada 2014 r. z uzasadnieniem wydanego w sprawie o sygn. akt II KK 55/14 na okoliczność technicznego charakteru przepisów ustawy o grach hazardowych w tym m.in. art. 135 ust. 2 u.g.h. oraz wynikającego stąd obowiązku jego notyfikacji Komisji Europejskiej, a także braku możliwości jego stosowania w związku z zaniechaniem przeprowadzenia wskazanej procedury notyfikacji; 2) opinii prof. dr hab. W. C. oraz dr M. T. z Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk z [...] czerwca 2014 r. dotyczącej skutków braku notyfikacji art. 14 ust. 1 u.g.h. w zgodzie z dyrektywą 98/34/WE w świetle prawa Unii Europejskiej. Podkreśliła, że przeprowadzenie zgłoszonych dowodów przez sąd będzie niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a jednocześnie nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła naruszenie: 1) art. 1 pkt 4 i 11 dyrektywy 98/34/WE z uwzględnieniem wykładni tego przepisu podanej w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: TSUE) z 19 lipca 2012 r. w związku z art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1 i 2, art. 135 ust. 2, art. 138 ust. 1 i art. 144 u.g.h. przez błędną systemową wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, iż art. 135 ust. 2 u.g.h., na którym oparta została zaskarżona decyzja nie jest "przepisem technicznym" w rozumieniu art. 1 pkt 4 i 11 dyrektywy 98/34/WE, podczas gdy ten przepis w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a), art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1, art. 129 ust. 1 i 2, art. 138 ust. 1 i art. 144 u.g.h. jest jedną z regulacji wprowadzających warunki mogące mieć istotny wpływ na sprzedaż lub właściwości produktu w postaci automatu o niskich wygranych; 2) art. 267 TfUE w związku z art. 4 ust. 3 i art. 19 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej (Dz.U.z 2004 r., Nr 90, poz. 864/30 z późn.zm.) przez błędną wykładnię polegającą na zakwestionowaniu charakteru prawnego orzecznictwa TSUE jako części wspólnotowego porządku prawnego - acquis communautaire - obejmującego wykładnię prawa unijnego o charakterze powszechnie obowiązującym, wiążącą wszystkie krajowe organy władzy publicznej; 3) przepisów postępowania, a mianowicie art. 121 § 1 w związku z art. 124 O.p. polegające na naruszeniu zasady pogłębiania zaufania do organów Państwa oraz zasady przekonywania przez nieustosunkowanie się przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do twierdzeń skarżącej popartych złożonymi w toku postępowania dowodami w postaci stenogramów z posiedzeń komisji sejmowej oraz wspólnego posiedzenia komisji senackich; uważanych przez stronę za istotne z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, a dotyczących utrwalonych wypowiedzi Szefa Służby Celnej Jacka Kapicy złożonych dnia 18 listopada 2009 r i dnia 20 listopada 2009 r. odpowiednio w trakcie posiedzenia sejmowej Komisji Finansów Publicznych oraz senackich Komisji Gospodarki Narodowej oraz Komisji Budżetu i Finansów Publicznych, o możliwym, istotnym wpływie nowych regulacji ustawy o grach hazardowych na sprzedaż lub właściwości automatów do gier wszelkiego rodzaju, w tym o niskich wygranych; 4) art. 10 ust. 1 w związku z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE oraz wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r. przez przyjęcie, że przepisy przejściowe ustawy o grach hazardowych były wyłączone z obowiązku notyfikacji, w zestawieniu z faktem, że przepisy dotyczące gier hazardowych nie są objęte harmonizacją na poziomie Unii Europejskiej, a przytoczony wyrok TSUE formułujący w sentencji nakaz poddania notyfikacji przepisów u.g.h. na wypadek ustalenia możliwości ich istotnego wpływu na sprzedaż lub/i właściwości automatów o niskich wygranych, jest integralnym elementem polskiego porządku prawnego w rozumieniu art. 120 O.p. W obszernym uzasadnieniu spółka stanęła na stanowisku, że zastosowany w sprawie przepis ma charakter przepisu technicznego, co z kolei stanowiło przeszkodę w skutecznym jego zastosowaniu a więc wydaniu decyzji o odmowie zmiany zezwolenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IC wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. W myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zatem rozpoznając niniejsza sprawę sąd związany jest zatem wykładnią prawa zawartą w wyroku WSA w Warszawie z 12 grudnia 2013r., sygn. akt VI SA/Wa 2241/13, w którym to wyroku sąd nakazał organowi rozpoznającemu sprawę rozważenie, czy w szczególności art. 135 u.g.h. ma charakter przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE. W tym zakresie sąd wskazuje, że Dyrektor IC zastosował się do oceny prawnej i wytycznych sądu orzekającego w dniu 12 grudnia 2013 r., a sąd orzekający w niniejszej sprawie nie dostrzegł przy tym naruszenia art. 153 p.p.s.a. W szczególności zauważyć należy, iż organ dokonał analizy sprawy pod kątem wskazanym w wyroku TSUE z 19 lipca 2012 r., czy wprowadzone regulacje mogą wpływać w sposób istotny na właściwości lub sprzedaż automatów do gier o niskich wygranych (pkt 37 wyroku TSUE) oraz czy automaty te mogą zostać zaprogramowane lub przeprogramowane w celu wykorzystywania ich w kasynach jako automaty do gier hazardowych (pkt 39 wyroku TSUE). Niezależnie od powyższego stwierdzenia, wskazać jednakże wypada, iż stanowisko orzecznictwa w ramach powyższej materii ewoluowało po dacie wydania wyroku z 12 grudnia 2013 r. Obecnie prezentowany jest pogląd, do którego przychyla się sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, że ocena ewentualnego charakteru technicznego przepisów przejściowych u.g.h., dokonana przez pryzmat ich skutków, tj. istotnego wpływu omawianych uregulowań na obrót automatami do gier o niskich wygranych, jest oceną jurydyczną, nie zaś działaniem ze sfery postępowania dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 17 września 2015 r. dotyczących kar pieniężnych za prowadzenie gier poza kasynem gry (sygn. akt: II GSK 1604/15, II GSK 1711/15, II GSK 1707/15 oraz II GSK 1296/15; dostępne w internetowej bazie pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl) uznając, że ocena charakteru technicznego przepisów u.g.h. jest oceną jurydyczną, dokonał tej oceny. Podobnie w wyrokach z 28 października 2015 r. (sygn. akt: II GSK 1641/15, II GSK 1624/15, II GSK 1653/15 oraz II GSK 1708/15) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że dokonana przez sąd I instancji ocena charakteru przepisów przejściowych u.g.h. ma charakter jurydyczny i dokonanie jej przez sąd I instancji, co do zasady jest trafne. Z kolei w wyrokach z 16 grudnia 2015 r. (sygn. akt II GSK 6/14, II GSK 132/14 i II GSK 139/14) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że brak jest podstaw, aby z wyroku TSUE z dnia 19 lipca 2012 r. wywodzić dalej idące konsekwencje, niż te, które wyraźnie wynikają z treści tego judykatu. Rozstrzygając "spór prawny" o treść prawa unijnego, który dotyczył interpretacji art. 1 pkt 4 i pkt 11 w związku z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE, TSUE – ze względu na powierzone mu traktatem kompetencje – nie mógł wkraczać w domenę, która nie została mu powierzona, lecz wyraźnie zastrzeżona została dla sądów krajowych. Wobec tego, nie może – zdaniem NSA – budzić wątpliwości, że wytyczne zawarte w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r., TSUE adresował właśnie do sądu krajowego. Wobec powyższego, obecnie ukształtowała się linia orzecznicza, zgodnie z którą, ocena charakteru przepisów przejściowych u.g.h nie należy do sfery postępowania dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych, które nakazywały prowadzenia przez organ postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy przepisy u.g.h. określone przez TSUE jako "potencjalnie techniczne" stanowią rzeczywiście "przepisy techniczne", tj. takie, które w sposób istotny wpływają na właściwości lub sprzedaż automatów – jak to miało miejsce w zapadłym w niniejszej sprawie wyroku z 12 grudnia 2013 r. o sygn. akt VI SA/Wa 2241/12 – wskazywał, iż działanie takie stanowiło naruszenie prawa materialnego i prowadziło do błędnej oceny decyzji i błędnego uznania, że to na organie spoczywa obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie (por. wyroki NSA: z 17 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2553/15, z 25 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 1710/15). Tym niemniej jeszcze raz stwierdzenia wymaga, iż kontrolowana decyzja czyni zadość wskazaniom zawartym w uzasadnieniu do wyroku z 12 grudnia 2013 r. i w tym zakresie odpowiada treści art. 153 p.p.s.a. Przechodząc do wyłożenia motywów zapadłego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia, przypomnieć należy, iż podstawę prawną decyzji Dyrektora IC stanowiły przepisy art. 129 ust. 1, art. 135 ust. 2 u.g.h. Zgodnie z art. 129 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, którym ich udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 135 ust. 1 u.g.h. zezwolenia, o których mowa w art. 129 ust. 1, mogą być zmieniane, na zasadach określonych w ustawie dla zmiany koncesji i zezwoleń udzielanych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie określonym w art. 6 ust. 1-3, przez organ właściwy do udzielenia zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Przepisy art. 56 i art. 57 stosuje się odpowiednio. Natomiast w myśl ust. 2 art. 135 u.g.h. – w brzmieniu obowiązującym do dnia 2 września 2015 r. – w wyniku zmiany zezwolenia nie może nastąpić zmiana miejsc urządzania gry, z wyjątkiem zmniejszenia liczby punktów gry na automatach o niskich wygranych. Z kolei przepis art. 144 u.g.h. stanowi, że traci moc poprzednio obowiązująca ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4. poz. 27, ze zm.; zwana dalej: u.g.z.w.). Poza sporem w sprawie jest to, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o zmianę posiadanego zezwolenia - udzielonego jej w oparciu o przepisy uprzednio obowiązującej ustawy z 1992 r. - w części dotyczącej zmiany lokalizacji 25 punktów gier na automatach o niskich wygranych. Wniosek z [...] października 2009 r. złożyła przed wejściem w życie obecnie obowiązującej u.h.g. tj. przed 1 stycznia 2010 r. Zgodnie z art. 117 ust. 1 u.g.h. udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier i zakładów wzajemnych zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia. Jak stanowi art. 118 u.g.h. do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ww. ustawy, tj. przed 1 stycznia 2010 r., stosuje się przepisy tej ustawy o ile ustawa nie stanowi inaczej. Omawiane przepisy u.g.h. wskazują podstawę, w oparciu o którą podmioty, prowadzące działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach, mogą prowadzić taką działalność do czasu wygaśnięcia zezwoleń. Nie oznacza to jednak, że w przypadku złożenia wniosku o zmianę posiadanego już zezwolenia przed dniem wejścia w życie u.g.h., wszczęte w ten sposób postępowanie, będzie prowadzone na podstawie przepisów nieobowiązującej już ustawy z 1992 r. Konkluzja taka wyraźnie wynika z treści cytowanego wyżej art. 118 u.g.h., którym ustawodawca zastosował zasadę stosowania nowej ustawy wprost, z wyjątkami, które wynikać będą z przepisów prawa. W ocenie sądu, w toku wszystkich dalszych rozważań należy mieć na względzie, że działanie Dyrektora IC miało miejsce w ramach tzw. przepisów przejściowych u.g.h., które to przepisy przejściowe, co do zasady, normują "przejściową" sytuację prawną działających na rynku podmiotów między dawnym a nowym stanem prawnym. Chodzi o podmioty mające ważne zezwolenia na prowadzenie gier na automatach o niskich wygranych, wydane na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów ustawy z 1992 r. i regulację ich sytuacji, po wejściu w życie nowej u.g.h. Mając powyższe na względzie przed odniesieniem się do zasadniczego przedmiotu sporu należy wskazać, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości i może stanowić podstawę wyrokowania. Odnosząc się do zasadniczego przedmiotu sporu w sprawie, a więc ustalenia, czy zastosowany przepis na charakter przepisu technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE należy jednoznacznie wskazać, że art. 135 ust. 2 u.g.h. i pozostałe przepisy przejściowe ustawy o grach hazardowych nie mają charakteru przepisów technicznych. Obecnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym panuje jednolita linia, która powyższe twierdzenie sądu o braku "techniczności" art. 135 ust. 2 u.g.h. potwierdza. W dalszej części uzasadnienia sąd przytoczy przykładowe orzeczenia sądów administracyjnych wypowiadające się w tej kwestii. Zgodnie z art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE "przepisy techniczne" to specyfikacje techniczne i inne wymagania bądź zasady dotyczące usług, włącznie z odpowiednimi przepisami administracyjnymi, których przestrzeganie jest obowiązkowe, de iure lub de facto, w przypadku wprowadzenia do obrotu, świadczenia usługi, ustanowienia operatora usług lub stosowania w Państwie Członkowskim lub na przeważającej jego części, jak również przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne Państw Członkowskich, z wyjątkiem określonych w art. 10, zakazujące produkcji, przywozu, wprowadzania do obrotu i stosowania produktu lub zakazujące świadczenia bądź korzystania z usługi lub ustanawiania dostawcy usług. TSUE w sentencji wyroku z 19 lipca 2012 r. stwierdził, że art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE należy interpretować w ten sposób, że przepisy krajowe tego rodzaju jak przepisy ustawy o grach hazardowych, które mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, stanowią potencjalnie "przepisy techniczne" w rozumieniu tego przepisu, w związku z czym ich projekt powinien zostać przekazany Komisji, zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy wskazanej dyrektywy, w wypadku ustalenia, iż przepisy te wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów. Dokonanie tego ustalenia należy do sądu krajowego. TSUE w pkt 34 tego wyroku wskazał, że przepisy przejściowe ustawy o grach hazardowych w odniesieniu do automatów do gier o niskich wygranych nie należą do kategorii "specyfikacji technicznych" ani "zakazów produkcji przywozu i wprowadzania do obrotu" w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34. W pkt 35 omawianego wyroku zakwalifikowano przepisy przejściowe do kategorii tzw. "innych wymagań", przy czym te inne wymagania, według art. 1 pkt 4 dyrektywy 98/34/WE, to wymagania nałożone na produkt, m. in. dotyczące użytkowania produktu, które mogą mieć istotny wpływ na skład lub rodzaj produktu lub jego obrót. Zatem przyjęcie technicznego charakteru przepisów przejściowych wymaga uprawdopodobnienia, że mogą one istotnie wpływać na produkt. W wyroku tym nie przesądzono, że przepisy przejściowe omawianej ustawy mają charakter przepisów technicznych. Trybunał uznał jedynie, że mogą one mieć potencjalnie (czyli hipotetycznie) taki walor, a ustalenie w tym zakresie powierzył sądowi krajowemu, zależnie od oceny istotnego wpływu warunków wynikających z tych przepisów na właściwości produktów (automatów do gier o niskich wygranych) lub na ich sprzedaż. Oznacza to przede wszystkim, że chodzi o ocenę stopnia wpływu, ma być on bowiem "istotny", a nie jakikolwiek, zatem nie każdy wpływ, lecz jedynie znaczący w swym wymiarze będzie przesądzał o charakterze technicznym spornych przepisów ustawy o grach hazardowych. Tym samym - zdaniem sądu rozpoznającego sprawę – przepis art. 135 ust. 2 u.g.h. nie kwalifikuje się do tej kategorii przepisów technicznych (inne wymagania), ani też do żadnej innej kategorii przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE (por. wyroki NSA z: 25 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 126/14, II GSK 255/14, II GSK 258/14; 21 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1629/15; 28 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1708/15 oraz sygn. akt II GSK 1618/15; 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2250/15; 5 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2412/15; 4 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2358/15; 10 grudnia 2015 r. o sygn. akt II GSK 609/14; 26 stycznia 2016r., sygn. akt II GSK 720/14 - wszystkie orzeczenia dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z powyższych wyroków NSA, a w szczególności z 28 października 2015 r. (np. II GSK 1631/15), z 4 listopada 2015 r. (II GSK 2358/15), a także z 17 listopada 2015 r. (II GSK 2035/15, II GSK 2036/15 i II GSK 2253/15) zasadnie wynika, że art. 135 ust. 2 u.g.h. nie ma charakteru przepisów technicznych. Należy bowiem wskazać, że art. 135 ust. 2 u.g.h., który ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie i który nie pozwala na zmianę miejsc prowadzenia gier określonych w "dawnych" zezwoleniach, niczego podmiotowi nie odbiera, nie zmusza do rezygnacji z użytkowanych automatów i w sposób samodzielny nie pogarsza jego sytuacji. Przepis ten, w powiązaniu z art. 129 ust. 1 u.g.h. stanowi jedynie, że do czasu wygaśnięcia zezwolenia, gry mogą być prowadzone tylko w miejscach w nim określonych. Nie ma wątpliwości, że ta regulacja w okresie przejściowym nie wpływa w sposób istotny na sprzedaż automatów, gdyż one do czasu wygaśnięcia zezwoleń mogą funkcjonować w dotychczasowej liczbie, w dawnych miejscach i na starych zasadach. Zatem przepisy przejściowe u.g.h., jak każdy rodzaj takich przepisów, nie odnoszą się do produktu (automatów). Stanowią formę uregulowania praw nabytych na podstawie ustawy z 1992 r. w nowej rzeczywistości prawnej, jaką kształtuje u.g.h. Pełnią tym samym funkcję ochronną dla podmiotów, które uzyskały zezwolenia na prowadzenie gier na automatach. Przepisy przejściowe, a wśród nich art. 135 ust. 2 u.g.h. głównie określają adresowane do podmiotu urządzającego gry wymagania w zakresie ich dalszego prowadzenia (kontynuowania) w nowej rzeczywistości prawnej, lecz na dotychczasowych zasadach, czyli na podstawie zezwolenia wydanego pod rządami ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Regulacje zawarte w przepisach przejściowych dotykają wszakże produktu (automatu do gier o niskie wygrane) w sposób pośredni, stwarzając bowiem pomost pomiędzy dawnym, a nowym stanem prawnym, kształtują one sytuację prawną podmiotów działających na "rynku hazardowym", które znalazły się w nowej rzeczywistości prawnej ze starymi i okresowymi wszakże uprawnieniami mogącymi wpływać na obrót, jednakże nie w istotny sposób. Zatem przepisy te są skierowane do podmiotów prowadzących określony rodzaj działalności, a nie do urządzeń (produktów) wykorzystywanych w jej prowadzeniu. NSA w wyroku z 3 grudnia 2015r. II GSK 666/14 słusznie zauważył, że przepisy przejściowe, a takim jest art. 135 ust. 2 u.g.h., mogą być łączone z treścią art. 6 ust. 1 u.g.h., a więc z aspektem podmiotowym reglamentacji w zakresie gier hazardowych, a ta kwestia nie może być łączona z żadną kategorią przepisów technicznych, o jakich stanowi dyrektywa nr 98/34/WE. W powyższych przepisach nie ma żadnych odniesień dotyczących urządzeń do prowadzenia gier. W szczególności omawiany przepisy nie przesądzają o tym, że posiadacz takiego zezwolenia (koncesji) może urządzać gry na automatach wyłącznie w kasynie gry. Tę kwestię reguluje bowiem art. 14 ust. 1 u.g.h. Należy podkreślić, że w wyroku w sprawie CIA Security International SA (C - 194/94) z 30 kwietnia 1996 r. Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że przepisy techniczne są w rozumieniu dyrektywy 83/189 specyfikacjami określającymi cechy produktów, nie obejmują więc przepisów które określają warunki niezbędne do prowadzenia określonej działalności (pkt 25). W wyroku w sprawie Lindberg (C- 267/03) z 21 kwietnia 2005 r. Trybunał również stwierdził, że przepisy krajowe, ustanawiające warunki zakładania przedsiębiorstw, takie jak przepisy poddające wykonywanie jakiejś działalności zawodowej uprzedniemu uzyskaniu zezwolenia, nie stanowią przepisów technicznych w rozumieniu art. 1 pkt 9 dyrektywy 83/189 (pkt 87 i przytoczone w tej kwestii orzeczenia w sprawach: Canal Satelite Digital (C - 390/99, pkt 45) i van der Burg (C - 278/99, pkt 20). W rozumieniu przepisów dyrektywy 98/34/WE charakter techniczny ma art. 14 ust. 1 u.g.h., co jednoznacznie wskazał TSUE w wyroku z 19 lipca 2012 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że przepisy przejściowe jako potencjalnie techniczne mogą być uznane za techniczne tylko w sytuacji, gdy zostanie uprawdopodobnione, że mają one istotny wpływ na właściwości i obrót automatami do gry. Zatem rolą organów celnych było dokonanie takiej oceny. Analiza akt sprawy i uzasadnienia skarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że ten wymóg został zrealizowany, bo organ wypowiedział się w tym zakresie. Podkreślić również trzeba, że próbując wykazać, że przepisy przejściowe mogą w istotny sposób wpływać na sprzedaż lub właściwości automatów do gry o niskich wygranych skarżąca powoływała się na dane statystyczne oraz treści wypowiedzi polityków w trakcie posiedzenia określonych komisji sejmowej i senackiej. Z danych tych można było wywnioskować, że nastąpi spadek liczby automatów, które będą w użyciu po wygaśnięciu ostatnich zezwoleń udzielonych na podstawie ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Wskazywano zatem na skutki, jakie może wywołać stosowanie przepisów merytorycznych ustawy o grach hazardowych, przypisując je bezzasadnie przepisom przejściowym, które miały, jak powiedziano, na celu utrzymanie przez pewien czas dotychczasowego status quo w dziedzinie prowadzenia działalności z wykorzystaniem tego rodzaju automatów. Ze stanowiska TSUE w sprawie Fortuna i inni wynikało, że to sąd krajowy miał dokonać oceny potencjalnej "techniczności" przepisów przejściowych w kontekście uprawdopodobnienia hipotezy, że te przepisy mogą mieć istotny wpływ na właściwości i obrót produktem (automatami do gry). Zatem ocena taka musiała mieć charakter ogólny i abstrakcyjny, w takim sensie, że odnosić się ona będzie do określonych przepisów ustawy w oderwaniu od ich zastosowania w konkretnej, indywidualnej sprawie i polegać będzie na apriorycznym rozważeniu prawdopodobieństwa ich istotnego wpływu np. na obrót automatami do gry w skali ogólnorynkowej. Inaczej mówiąc, ocena technicznego charakteru przepisu ustawy nie może być relatywizowana do sytuacji faktycznej rozpatrywanej sprawy. Nie wymaga więc prowadzenia postępowania dowodowego w indywidualnej sprawie administracyjnej. Zatem w ocenie sądu nie można było uprawdopodobnić spadku sprzedaży automatów do gry wyłącznie na podstawie treści art. 135 ust. 2 u.g.h. Uprawdopodobnienie spadku sprzedaży automatów do gry wskutek stosowania tych przepisów wymagałoby więc ponadto przyjęcia pewnych weryfikowalnych przesłanek faktycznych, z których ten fakt zmniejszenia się sprzedaży automatów mógłby logicznie wynikać. Takiego logicznego związku w zakresie zastosowanych w sprawie przepisów nie można stwierdzić. Podkreślić należy, że powoływane przez stronę dane statystyczne i wypowiedzi polityków nie mają znaczenia dla rozpatrzenia tej sprawy. W tym miejscu – co było już sygnalizowane wyże - sąd wskazuje, że powoływane i szeroko interpretowane zarówno przez skarżącą, jak i organy orzekające określone dane statystyczne dotyczące automatów do gier w żaden sposób nie odnoszą się do wykładanego tu przepisu art. 135 ust. 2 u.g.h. Dane te mogą co jedynie odnosić się do takich przepisów ustawy o grach hazardowych, jak np. art. 14 ust. 1 u.g.h., nie zaś do przepisów przejściowych, będących podstawą orzekania. Strona i organ zatem popełniają błąd, przypisując szacowane skutki wymienionych przepisów merytorycznych u.g.h. przepisom przejściowym. Wskazać nadto należy, że odmowa stosowania przepisów o charakterze technicznym, które nie zostały poddane procesowi notyfikacji, nie uzasadnia odmowy stosowania przepisów, które takiego charakteru nie mają na tej tylko podstawie, że zawarte one zostały w tym samym akcie prawnym, w którym znalazły się jednocześnie przepisy podlegające notyfikacji. Nie uzasadnia w szczególności stanowiska o swoistego rodzaju restytucji zasad wynikających z poprzednio obowiązujących unormowań prawnych. Zarówno art. 118 u.g.h. regulujący zasady zakończenia postępowań będących w toku, jak i art. 144 i art. 145, które uchylają przepisy dotychczas obowiązujące zawarte w ustawie z 1992 roku nie są przepisami technicznymi. Co do zasady nie można mówić o istnieniu gwarancji niezmienności prawa, ani też o skorelowaniu z tego rodzaju gwarancją oczekiwaniu odnośnie do jego niezmienności, a w szczególności odnośnie "wiecznego" trwania określonych uprawnień i przywilejów. Prawa, których trwanie nie jest ograniczone czasowo, mogą podlegać modyfikacji. Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 11 czerwca 2015 roku w sprawie C-98/14 stwierdził, że podmiot gospodarczy nie może oczekiwać całkowitego braku zmian ustawodawczych, ale jedynie kwestionować sposób wprowadzenia takich zmian, jak również, że zasada pewności prawa nie wymaga braku zmian ustawodawczych (pkt 78 i 79). Tym samym zbędne staje się rozważanie na gruncie niniejszej sprawy kwestii związanej z brakiem notyfikacji przepisu o charakterze technicznym w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, a w szczególności odmowy jego zastosowania. Reasumując w ocenie sądu art. 135 ust. 2 u.g.h. nie odnosi się do żadnych ograniczeń w korzystaniu z automatów. Ograniczenia takie wprowadzają inne przepisy u.g.h. (nie stosowane w przedmiotowej sprawie), ale na pewno nie art. 135 ust. 2 u.g.h. Z tego więc powodu ten przepis nie tylko mógł, ale musiał być podstawą prawną zaskarżonej decyzji. Wobec takiego ustalenia przyjąć należy za nietrafny pogląd spółki, w którym wskazywała po pierwsze na charakter techniczny powołanego przepisu i tym samym na niemożność jego stosowania ze względu na brak jego notyfikacji w Komisji Europejskiej. Podnieść również należy, że organy I jak i II instancji nie mogły zadośćuczynić wnioskowi skarżącej spółki z powodu nieistnienia ku temu podstawy prawnej. Nawet, gdyby uznając art. 135 ust. 2 u.g.h. za przepis techniczny w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE (czego sąd nie potwierdza) i organ odmówiłby w konsekwencji stosowanie tego przepisu w sprawie to jedynym przepisem, w którym można byłoby poszukiwać umocowania organów do ewentualnej zmiany lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych (do czasy wygaśnięcia zezwolenia), pozostałby art. 135 ust. 1 wskazanej ustawy, zgodnie z którym zezwolenia, o których mowa w art. 129 ust. 1 mogą być zmieniane na zasadach określanych w ustawie, czyli aktualnie obowiązujące dla zmiany koncesji i zezwoleń udzielanych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie określonym w art. 6 ust. 1-3, przez organ właściwy do udzielenia zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Przepisy art. 56 i art. 57 stosuje się odpowiednio. Powyższe nie obejmuje jednak swym zakresem zmiany miejsca lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych. Przewidziana w art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a u.g.h. możliwość zmiany miejsca urządzania gier dotyczy bowiem zmiany kasyna lub salonu gry, nie zaś punktu do gier na automatach o niskich wygranych. Niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca zakres dającej się wyprowadzić z art. 51 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a normy bezwzględnie obowiązującej przez jej analogiczne zastosowanie do zmiany lokalizacji punktów gier do automatów o niskich wygranych. W tym miejscu wskazać również należy, że ograniczenia wynikające z art. 135 ust. 2 u.g.h. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 23 lipca 2013 r., sygn. akt P 4/11 uznał za zgodne z art. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu tego wyroku podkreślono, że ustawodawca nie ograniczył praw przedsiębiorców wynikających ze zezwoleń, wykluczył natomiast możliwość dokonywania nadzwyczajnej zmiany zezwoleń, co nie oznacza jednak naruszenia praw nabytych. Wyłączenie nadzwyczajnej możliwości zmiany modyfikacji decyzji administracyjnej w zakresie zmiany usytuowania punktu gier na automatach o niskich wygranych nie narusza istoty uprawnień podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w tym zakresie, ponieważ uprawnienia te nie zostały naruszone ani w kontekście przedmiotu działalności, ani czasu jej prowadzenia, ani też jej kontynuowania w określonych zezwoleniem punktach gier. Tezy sformułowane w powyższym wyroku mogą stanowić dodatkowy argument, że przepis art. 135 ust. 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym, gdyż w wyniku jego zastosowania nie dochodzi do sytuacji, w której skarżącej pozwala się jedynie na marginalne zastosowanie produktu w stosunku do tego, którego można by rozsądnie oczekiwać. Wykazanie przez Dyrektora IC legalności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, nie pozwoliło WSA podzielić wyrażonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Sąd działając z urzędu również nie dostrzegł takich naruszeń prawa, które uzasadniałyby skorzystanie z posiadanych uprawnień kasacyjnych. Końcowo wypada odnieść się do zawartego w skardze wniosku o przeprowadzenie dowodów w postaci postanowienia Sądu Najwyższego z 27 listopada 2014r. oraz opinii prof. dr hab. W. C. i dr M. T., które sąd oddalił. W tym zakresie wskazać należy, że wprawdzie przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. dopuszcza możliwość przeprowadzenia przez sąd administracyjny dowodów uzupełniających z dokumentów, jednak wyłącznie wówczas, gdy okaże się to "niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie". W rozpoznawanej sprawie zaoferowane środki dowodowe stanowią "opinię prawną" oraz ocenę prawną wyrażoną przez SN w określonej sprawie. Dowody te zatem w świetle dyspozycji art. 106 § 3 p.p.s.a. nie mogą być przedmiotem dowodzenia. Przedmiotem bowiem dowodu nie powinno być prawo, gdyż sąd ma obowiązek znać przepisy prawa obowiązującego bez względu na to czy strony na nie powołały się, czy też nie, lub czy też powołały się na nie właściwie. Ponadto, w ocenie sądu, wobec rzetelnego przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy obu instancji nie wyłoniły się w toku postępowania sądowego istotne wątpliwości, których rozstrzygnięcie wymagałoby przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego w trybie powołanego wyżej przepisu. Dlatego też wobec przedstawionego wyżej uzasadnienia z jakiej przyczyny przepis art. 135 ust. 2 u.g.h. nie ma charakteru technicznego, okoliczności których miały dotyczyć te dowody nie mają znaczenia w sprawie. Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Dlatego skargę jako niezasadną sąd oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło