V SA/Wa 828/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenie wpisu sądowego od skargi sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenie wpisu sądowego od skargi. Na podstawie zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 23 maja 2018 r. P. I. A. P. Sp. z o.o. w W., dalej: "Spółka" lub "Skarżąca" została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 225 zł. Wezwanie doręczono w dniu 30 maja 2018 r. Zgodnie z informacją z rejestru opłat sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do 14 czerwca 2018 r. wpis sądowy w wysokości 225 zł nie został uiszczony. Pismem z 26 czerwca 2018 r. (data nadania) Spółka wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wraz z wnioskiem złożyła potwierdzenie jego zapłaty. Skarżąca wyjaśniła, że uzupełniając braki formalne skargi zrealizowała dwa przelewy – tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa udzielonego w sprawie oraz tytułem wpisu sądowego. Spółka omyłkowo uiściła prawidłowo oznaczoną kwotę wpisu na rachunek bankowy właściwy dla zapłaty opłaty skarbowej. Uzasadniając brak winy w niezachowaniu ustawowego terminu wyjaśniła, że osoba dokonująca przelewu była w tym samym czasie, oprócz codziennych obowiązków, zaangażowana po stronie Spółki w postępowania kontrolne prowadzone przez organy podatkowe, a liczba obowiązków spowodowała jej przemęczenie i trudności w koncentracji. Ponadto, w ocenie Spółki, liczba instrukcji przelewów realizowanych każdego dnia w każdej organizacji uzasadnia przyjęcie, że omyłka tego rodzaju powinna zostać uznana za niezawinioną. Skarżąca podkreśliła, że pozostałe dane do przelewu zostały wprowadzone prawidłowo. Strona właściwie oznaczyła odbiorcę płatności, tj. WSA w Warszawie, wskazała zaskarżony akt administracyjny oraz kwotę wpisu. Popełnioną omyłkę Spółka dostrzegła 19 czerwca 2018 r., gdy zlecała realizację kolejnych przelewów w celu uzupełnienia braków fiskalnych skarg składanych do tut. Sądu. Spółka powołała orzeczenia, w których Sądy przyjmowały, że zrealizowanie przelewu tytułem opłaty sądowej na niewłaściwy numer rachunku bankowego, poprzez pominięcie lub przestawienie niektórych cyfr w wielocyfrowym numerze konta bankowego i wynikające z tego uiszczenie wpisu na inne konto, nie może być poczytane za winę w rozumieniu art. 86 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) dalej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu, a postanowienie o przywróceniu terminu albo o odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. strona powinna wystąpić z takim wnioskiem do sądu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi, a w jego treści uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy. Zgodnie natomiast z art. 87 § 4 p.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Rozpoznając wniosek w przedmiocie przywrócenia terminu, Sąd w pierwszej kolejności zobowiązany jest zbadać, czy wniosek został złożony w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Początek terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. będzie przypadał na dzień następujący po dniu, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 83 § 1 p.p.s.a. i art. 111 § 2 Kodeksu cywilnego). Wniosek o przywrócenie terminu jest zatem spóźniony, jeżeli został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, że wniosek Skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi został wniesiony w terminie. Ze złożonych wyjaśnień wynika, że uchybienie terminu do dokonania opisanej czynności było następstwem omyłkowego wpłacenia należnego wpisu od skargi na rachunek bankowy właściwy do wpłat tytułem opłaty skarbowej, zamiast na rachunek tut. Sądu i w konsekwencji – brakiem wiedzy Skarżącej o nieuiszczeniu wpisu. Przyczyna uchybienia ustała 19 czerwca 2018 r., kiedy to Strona zlecała wykonywanie przelewów w celu uzupełnienia braków fiskalnych kolejnych skarg wnoszonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jako potwierdzenie składanych wyjaśnień Spółka przedstawiła wyciąg z rachunku bankowego potwierdzający zlecenia przelewów bankowych w dniu 19 czerwca 2018 r. na prawidłowy numer rachunku bankowego. Tym samym siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg 19 czerwca 2018 r. i upłynął z dniem 26 czerwca 2018 r. Wniosek o przywrócenie terminu Skarżąca nadała w placówce pocztowej w dniu 26 czerwca 2018 r. (data stempla pocztowego, k. 61 akt sądowych), a zatem przesłanka złożenia wniosku w terminie 7 dni została spełniona. Wobec tego, Sąd zobowiązany jest wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie uchybienia terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. W nawiązaniu do okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie terminu należy wskazać, że nie uprawdopodabniają one, że do uchybienia terminu doszło na skutek przeszkody, której Strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 370/13, LEX nr 1318822; z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II FSK 2870/12, LEX nr 1274236, z dnia 16 sierpnia 2010 r., sygn. akt II FZ 422/10, LEX nr 742477). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy Strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem może mieć ono miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając powyższe na uwadze oraz wzgląd na okoliczności sprawy należy stwierdzić, że podawana przyczyna uchybienia terminu, czyli uiszczenie wpisu od skargi na nieprawidłowy rachunek bankowy, nie jest przeszkodą niezależną od możliwości i woli Skarżącej. Sąd w pełni podziela w ugruntowany orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że uchybienie obowiązkowi należytego opłacenia pisma może polegać nie tylko na uiszczeniu opłaty sądowej w niewłaściwej wysokości, czy też po upływie przewidzianego w ustawie terminu, lecz również na uiszczeniu opłaty na niewłaściwy rachunek bankowy, tj. inny rachunek niż rachunek wojewódzkiego sądu administracyjnego, który jest właściwy do rozpoznania sprawy, np. na rachunek innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, sądu powszechnego, czy też organu administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 825/08; z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 767/10; z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 328/11; z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 968/12; z dnia 16 marca 2011 r., sygn. akt I GSK 311/11; z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1451/08 oraz z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 1360/14 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Tym samym nie zgadza się z poglądami prawnymi zaprezentowanych przez Sądy w sprawach na które powołuje się we wniosku o przywrócenie terminu Skarżąca. W realiach tej sprawy, Spółka w wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi została pouczona w jakiej formie wpłaty można dokonać. W zarządzeniu Przewodniczący Wydziału wskazał, że kwotę należną tytułem wpisu sądowego należy uiścić w kasie Sądu (kasa czynna: w godz. od 9:00 do 15:30, ostatni dzień miesiąca od 9:00 do 12:30) bądź na rachunek bankowy Sądu (konto [...]). Skarżąca świadoma również była poważnych konsekwencji nieuiszczenia w terminie wpisu sądowego. W zarządzeniu pouczona bowiem została, że wpis należy uiścić w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do jego uiszczenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca dysponowała właściwym numerem rachunku bankowego. Wezwanie zawierające ten numer było jednoznaczne i czytelne. Zlecone dwa przelewy dotyczyły różnych zdarzeń tj. zapłaty wpisu sądowego i opłacenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa procesowego. Automatyczne wykonanie dwóch przelewów, w sytuacji, gdy ich adresatami były dwa podmioty tj. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i Urząd Dzielnicy W. , a celem ich było uregulowanie dwóch różnych należności nie może zostać uznane za działanie Strony z zachowaniem zasad należytej staranności. Argumentem uzasadniającym wniosek, nie może zostać uznana okoliczność, że przygotowując formuły płatności osoba zlecająca przelew skorzystała w funkcji: "kopiuj–wklej". Podjęte czynności, których skutkiem był faktyczny brak zlecenia zapłaty wpisu sądowego na rachunek bankowy tut. Sądu nie posiadały charakteru niezależnych od woli i możliwości Skarżącej. W realiach rozpoznawanej sprawy istotne jest, że Spółka jest podmiotem profesjonalnym, korzystającym z usług prawnych oraz rachunkowo-księgowych. Wobec profesjonalnego podmiotu mierniki staranności są wyższe, niż w przypadku podmiotów nieprofesjonalnych, w tym osób fizycznych. Nie uzasadnia wniosku argument, że w ramach prowadzonej działalności w Spółce każdego dnia zleca się wykonanie dziesiątek przelewów wobec różnych podmiotów i pod różnymi tytułami. Wskazana okoliczność w ocenie Sądu powinna spowodować wręcz wzmocnienie kontroli nad ich realizacją. Powyższe wiąże się więc z koniecznością właściwej organizacji jednostki w celu jej sprawnego funkcjonowania, co z pewnością leży w interesie Spółki. Tym samym nie może uzasadniać uwzględnienia wniosku okoliczność, że Główna Księgowa Spółki w tym samym czasie obciążona została innymi obowiązkami, w tym związanymi z prowadzonymi wobec Spółki postępowaniami podatkowymi. W uzasadnieniu wskazano, że nadmiar obowiązków powodował konieczność pracy w godzinach nadliczbowych a nawet w weekendy, zmęczenie, przepracowanie, brak koncentracji. Wobec przedstawionych wyjaśnień powtórzyć należy, że obowiązkiem Spółki było takie zorganizowanie pracy pracowników aby nie prowokować zdarzeń mogących mieć dla Spółki niekorzystne, a wręcz szkodliwe skutki. W ocenie Sądu zdecydowanie nie można uznać, że uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie NSA z 30 grudnia 2008 r. sygn. akt I OZ 925/08). Reasumując powyżej wskazane okoliczności, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie, wbrew obowiązkowi zawartemu w art. 87 § 2 p.p.s.a., Skarżąca nie wykazała braku winy w niedotrzymaniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, dlatego Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.