VI SA/Wa 477/13

Dnia 12 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione wezwania do usunięcia naruszenia prawa postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu W. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego Pismem z dnia 3 grudnia 2012 r. W. S. wezwał Ministra Środowiska do usunięcia naruszenia prawa przez wydanie decyzji na skutek jego wniosku z dnia 2 czerwca 2011 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] o udzieleniu koncesji P. Sp. z o.o. z/s w K. na poszukiwanie i rozpoznawanie złoża węgla brunatnego w rejonie "[...]" i "[...]", położonym na terenie miast i gmin: M. i K. w woj. [...]. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2012 r. wydanym na podstawie art. 37 § 2 K.p.a. Minister Środowiska uznał wezwanie do usunięcia naruszenia prawa za nieuzasadnione. W uzasadnieniu organ m. in. podał, że pismo z dnia 2 czerwca 2011 r. nie mogło być uznane za wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją koncesyjną ze względu na fakt, że adresatem pisma nie był Minister Środowiska. Stwierdził także, że sprawa udzielenia przedmiotowej koncesji była ponownie rozpatrzona, a to na skutek wniosku J. i W. D. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2011 r. Dodał, że o postępowaniu zainicjowanym wspomnianym wnioskiem W. S. został przez organ powiadomiony, co zapewniło mu czynny w nim udział oraz możliwość przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Skargę na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł W. S. zarzucając zaskarżonemu postanowieniu: • naruszenie art. 127 § 3 K.p.a. w zw. z art. 28 K.p.a. przez uznanie, że jego pismo z dnia 2 czerwca 2011 r. złożone na skutek doręczenia decyzji koncesyjnej z dnia [...] maja 2011 r. nie spełniało wymogów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w sytuacji gdy skarżący wyraził w ten sposób swoje niezadowolenie z wydanej decyzji; • naruszenie art. 138 § 1 K.p.a. przez uwzględnienie wniosku z dnia 9 czerwca 2011 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez innych uczestników postępowania koncesyjnego, czego efektem było wydanie przez Ministra Środowiska decyzji z dnia [...] września 2011 r. częściowo uchylającej decyzję koncesyjną z pominięciem wniosków skarżącego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, względnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 37 § 1 K.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zarysowały się dwa poglądy na temat formy prawnej, w jakiej organ odwoławczy powinien rozpoznać zażalenie wniesione w trybie art. 37 § 1 K.p.a. Według pierwszego poglądu tego rodzaju stanowisko organu powinno mieć formę postanowienia, które należy zaliczać do grupy postanowień wydawanych w toku postępowania administracyjnego, a które dotyczą poszczególnych kwestii, lecz nie rozstrzyga ono o istocie sprawy, nie jest to również postanowienie kończące postępowanie, nie przysługuje też na nie prawo wniesienia zażalenia (por. postanowienia NSA z 17 stycznia 2006 r. o sygn. akt I OSK 306/05, z 31 marca 2009 r. o sygn. akt II OSK 469/09, z 27 kwietnia 2012 r. o sygn. akt I OSK 872/12, LEX nr 1145135, z ). W innych z kolei orzeczeniach przyjmuje się, że rozpoznanie zażalenia (wezwania do usunięcia naruszenia prawa), o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., następuje w drodze czynności nadzorczej, która jedynie może ale nie musi być ujęta w formę postanowienia (postanowienie NSA z 7 lutego 2012 r. o sygn. akt II OSK 2259/10, LEX nr 1145577). Niezależnie jednak od tego, który z zaprezentowanych poglądów uznać należy za trafny, nie ulega wątpliwości, że złożenie zażalenia (wezwania do usunięcia naruszenia prawa) w trybie art. 37 § 1 K.p.a. jest wyłącznie warunkiem formalnym wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania i nie może być traktowane jako odrębne i samodzielne postępowanie administracyjne. Rozstrzygnięcie wydane w trybie art. 37 K.p.a. ma charakter wpadkowy (incydentalny), nie kończy ono postępowania i nie rozstrzyga o istocie sprawy, a postępowanie prowadzone wskutek wniesienia środka prawnego na podstawie art. 37 § 1 K.p.a. nie ma cech samodzielnego postępowania administracyjnego. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) dalej jako "p.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Na rozstrzygnięcie wydane w trybie art. 37 § 1 K.p.a. nie przysługuje zatem skarga do sądu administracyjnego (niezależnie od tego czy nadano mu formę postanowienia bądź pisma), gdyż nie mieści się ono w katalogu aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. W szczególności nie jest to postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, bądź rozstrzygające sprawę co do istoty, ani też akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zatem skargę na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie uznania wezwania do usunięcia naruszenia prawa za nieuzasadnione należy uznać za niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu sąd odrzuca skargę, jeżeli jest ona niedopuszczalna z przyczyn innych, aniżeli wymienione w pkt od 1 do 5 art. 58 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.