VII SA/Wa 1084/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-16

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego z domkiem na drzewie, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku gospodarczego z domkiem na drzewie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sama czynność rozbiórki, niezależnie od wielkości i wartości obiektu, z natury rzeczy powoduje trudne do odwrócenia skutki. Ponadto, wykonanie nakazu rozbiórki doprowadzi do zniszczenia materiałów budowlanych i poniesienia znacznych nakładów finansowych, a ewentualny powrót do stanu poprzedniego będzie wymagał dodatkowych kosztów i pracy, co uzasadnia stwierdzenie spełnienia ustawowej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca E. D.-M. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i nakazała skarżącej całkowitą rozbiórkę budynku gospodarczego z domkiem na drzewie. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że rozbiórka spowoduje znaczne szkody i skutki niemożliwe do odwrócenia, w tym nieodwracalne zniszczenie obiektu i pozbawienie możliwości korzystania z niego przez dziecko, dla którego został wybudowany.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. D. – M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Skarżąca – E. D. – M. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w P. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [... w całości i na podstawie art. 49b ust. 1 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane orzekającą: nakazanie skarżącej całkowitą rozbiórkę budynku gospodarczego z domkiem na drzewie na terenie działki nr wid. [...] przy ul. [...] w miejscowości [...], gm. [...] W skardze skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, a także z uwagi na spowodowanie skutków niemożliwych do odwrócenia. Podniosła, że rozbiórka obiektu spowoduje najprawdopodobniej jego nieodwracalne zniszczenie, a dla skarżącej kwota potrzebna na odtworzenie zniszczonego obiektu jest znacznym wydatkiem, bowiem skarżąca nie pracuje z uwagi na posiadany znaczny stopnień niepełnosprawności. Ponadto nawet późniejsze odbudowanie na koszt Państwa zniszczonych przez rozbiórkę obiektów nie naprawi krzywdy wynikającej z pozbawienia skarżącej możliwości korzystania z obiektu po rozbiórce, a przed ich odbudowaniem – do czasu takiej odbudowy dziecko, dla którego obiekty te wybudowano, zapewne już wyrośnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a., zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd dokonuje więc oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964). Podkreślenia jednak wymaga, że Sąd, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie może pomijać oczywistych, wynikających z akt sprawy okoliczności, które jednoznacznie przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonych aktu lub czynności, funkcjonujących w obrocie prawnym (por. postanowienia NSA: z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, z dnia 8 lutego 2013 r., sygn. akt II OZ 64/13, z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnicze znaczenie w sprawie ma zaś okoliczność, że zaskarżona decyzja nakłada na skarżącą obowiązek rozbiórki budynku gospodarczego z domkiem na drzewie. Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności powoduje trudne do odwrócenia skutki (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 276/05, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też Sąd, przy ocenie przesłanek uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji, z urzędu wziął pod uwagę charakter obowiązku nią nałożonego. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Dokonanie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego z domkiem na drzewie doprowadzi z pewnością do zniszczenia co najmniej części użytych do jej budowy materiałów budowlanych oraz będzie wiązało się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych. Nadto ewentualny powrót do stanu poprzedniego po wykonaniu takiego obowiązku również będzie wymagał poniesienia dodatkowych kosztów oraz dodatkowego nakładu pracy. Wskazane wyżej okoliczności, zasygnalizowane przez skarżącą, lecz wzięte pod uwagę z urzędu, uzasadniają stwierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Zatem spełniona i uprawdopodobniona została ustawowa przesłanka do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zapewnia skarżącemu tymczasową ochronę jego praw, gdyż rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia. UZASADNIENIE Skarżąca - Elvira Djaltchinowa - Malec złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 kwietnia 2014 r., nr 550/14 uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Piasecznie z dnia 27 stycznia 2014 r. nr 23/2014 w całości i na podstawie art. 49b ust. 1 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane orzekającą: nakazanie skarżącej całkowitą rozbiórkę budynku gospodarczego z domkiem na drzewie na terenie działki ner wid. 497 przy ul. Zawiłej 6 w miejscowości Nowa Iwiczna, gm. Lesznowola. W skardze skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, a także z uwagi na spowodowanie skutków niemożliwych do odwrócenia. Podniosła, że rozbiórka obiektu spowoduje najprawdopodobniej jego nieodwracalne zniszczenie, a dla skarżącej kwota potrzebna na odtworzenie zniszczonego obiektu jest znacznym wydatkiem, bowiem skarżąca nie pracuje z uwagi na posiadany znaczny stopnień niepełnosprawności. Ponadto nawet późniejsze odbudowanie na koszt Państwa zniszczonych przez rozbiórkę obiektów nie naprawi krzywdy wynikającej z pozbawienia skarżącej możliwości korzystania z obiektu po rozbiórce, a przed ich odbudowaniem – do czasu takiej odbudowy dziecko, dla którego obiekty te wybudowano, zapewne już wyrośnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a., zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd dokonuje więc oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964). Podkreślenia jednak wymaga, że Sąd, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie może pomijać oczywistych, wynikających z akt sprawy okoliczności, które jednoznacznie przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonych aktu lub czynności, funkcjonujących w obrocie prawnym (por. postanowienia NSA: z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, z dnia 8 lutego 2013 r., sygn. akt II OZ 64/13, z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnicze znaczenie w sprawie ma zaś okoliczność, że zaskarżona decyzja nakłada na skarżącą obowiązek rozbiórki budynku gospodarczego z domkiem na drzewie. Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności powoduje trudne do odwrócenia skutki (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 276/05, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też Sąd, przy ocenie przesłanek uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji, z urzędu wziął pod uwagę charakter obowiązku nią nałożonego. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Dokonanie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego z domkiem na drzewie doprowadzi z pewnością do zniszczenia co najmniej części użytych do jej budowy materiałów budowlanych oraz będzie wiązało się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych. Nadto ewentualny powrót do stanu poprzedniego po wykonaniu takiego obowiązku również będzie wymagał poniesienia dodatkowych kosztów oraz dodatkowego nakładu pracy. Wskazane wyżej okoliczności, zasygnalizowane przez skarżącą, lecz wzięte pod uwagę z urzędu, uzasadniają stwierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Zatem spełniona i uprawdopodobniona została ustawowa przesłanka do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zapewnia skarżącemu tymczasową ochronę jego praw, gdyż rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło