VII SA/Wa 1095/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska po rozpoznaniu w dniu 3 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Pawła Rybaka o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi P. R. na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) marca 2013 r. Nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie legalizacji betonowego placu postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi W dniu 10 kwietnia 2013 r. skarżący nadał bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) marca 2013 r., Nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie legalizacji betonowego placu. Postanowieniem z dnia 12 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę z uwagi na fakt, że wniesiona została po upływie terminu do jej wniesienia. W dniu 21 czerwca 2013 r. skarżący odebrał ww. postanowienie z dnia 12 czerwca 2013 r. Pismem z dnia 1 lipca 2013 r., nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu 9 lipca 2013 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, nadając go bezpośrednio do Sądu. W uzasadnieniu wskazał, że skarga została napisana w sposób właściwy i z zachowaniem zakreślonych terminów. Nastąpiła jedynie pomyłka przy adresowaniu koperty i w efekcie pracownik skarżącego zamiast do organu, nadał skargę bezpośrednio do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 i 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4), a w przypadku wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi – wniesienie go za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a., a więc złożony po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnosił o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Co prawda skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie wskazał kiedy dowiedział się o błędnym nadaniu skargi, a w konsekwencji o uchybieniu terminu do jej wniesienia, jednakże należy przyjąć, że skarżący dowiedział się o powyższych okolicznościach w dniu odebrania postanowienia Sądu z dnia 12 czerwca 2013 r. odrzucającego skargę, tj. w dniu 21 czerwca 2013 r. i od tego dnia należy liczyć termin na złożenie przedmiotowego wniosku. Zatem należy uznać, że siedmiodniowy termin na złożenie wniosku upłynął w dniu 28 czerwca 2013 r. Tymczasem pismo zawierające taki wniosek, noszące datę 1 lipca 2013 r., zostało nadane w Urzędzie Pocztowym dopiero w dniu 9 lipca 2013 r., a więc z uchybieniem terminu o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Na marginesie należy wskazać również, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został błędnie wniesiony bezpośrednio do Sądu, a nie jak nakazuje art. 87 § 3 p.p.s.a. za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Ponadto wyjaśnień skarżącego nie można w świetle art. art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. uznać za uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu. W tym miejscu Sąd wyjaśnia, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła ona dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007r., sygn. akt II OSK 479/07 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądowym wskazać można następujące przykłady okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu: mylne pouczenie o środkach zaskarżenia (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2004 r., sygn. akt III SA 1983/03 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl); awaria systemu informatycznego Krajowego Rejestru Sądowego, uniemożliwiająca stronie uzyskanie brakujących dokumentów w terminie określonym przez sąd (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 10 lipca 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 1370/06 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl); obalenie domniemania doręczenia adresatowi pisma (por. postanowienie NSA z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA/Po 2646/00); nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001r., sygn. akt I SA/Wr 676/99 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu błąd polegający na tym, że pracownik skarżącego omyłkowo zaadresował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zamiast do organu korespondencję zawierającą skargę, w sytuacji gdy strona została prawidłowo pouczona o wniesieniu środka odwoławczego, nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy. Postanowienie organu drugiej instancji, które otrzymał skarżący zawierało wyczerpujące i jasne pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Błąd tego rodzaju, skutkujący niedotrzymaniem ustawowego terminu, należy uznać za brak należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Fakt, że błąd ten został popełniony przez pracownika strony skarżącej nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy i nie może być zaliczony do przeszkód niezależnych od pracodawcy (strony skarżącej), który odpowiada za działania swoich pracowników. Pracownik działa bowiem pod kierownictwem, na rachunek i ryzyko pracodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II OZ 1070/12 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 522/12 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym uchybienie terminu do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi spowodowało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 88 p.p.s.a. odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.