VII SA/Wa 1210/21

WyrokWSA w Warszawie2022-01-19

Skład orzekający: Artur Kuś, Wojciech Sawczuk, Elżbieta Granatowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego jest zgodne z prawem, gdy strona nie uzasadniła przesłanek wznowienia ani nie wskazała terminu dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, a także nie posiada przymiotu strony w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania administracyjnego. Skarżący nie wykazał przesłanek wznowienia ani nie udokumentował terminu, w którym dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Ponadto, skarżący nie posiadał przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., co stanowiło dodatkową przesłankę uzasadniającą odmowę. W związku z tym, skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący W. L. złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które utrzymało w mocy postanowienie odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego. Postępowanie pierwotnie umorzone zostało jako bezprzedmiotowe decyzją z 2015 r., a następnie utrzymane w mocy decyzją z 2016 r. Skarżący wniósł o wznowienie postępowania w 2016 r., jednak organy administracji dwukrotnie odmówiły jego wznowienia, wskazując na brak uzasadnienia przesłanek wznowienia, brak wskazania terminu dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia oraz brak przymiotu strony po stronie skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kuś (spr.), Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, Asesor WSA Elżbieta Granatowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi W. L. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia M L, reprezentowanego przez W L (dalej: "skarżący") na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB", "organ I instancji") z [...] grudnia 2020 r., nr [...]znak: [...], w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego - utrzymał w mocy ww. postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że [...]WINB decyzją z [...] lutego 2016 r., nr [...], znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB") z [...] września 2015 r., nr [...], znak: [...] , umarzającą z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rozpoczętej budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...]w miejscowości [...]jako bezprzedmiotowe (z uwagi na brak przedmiotu postępowania). W L pismem z 14 września 2016 r., złożył wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...]lutego 2016 r. [...] WINB, wezwaniem z [...] października 2020 r., znak: [...] zobowiązał W L - pełnomocnika M L do sprecyzowania w oparciu o którą z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., wniesiono żądanie zawarte we wniosku z 14 września 2016 r., dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...] lutego 2016 r., oraz do wskazania i udokumentowania terminu, w którym wnioskujący dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Pismem z 12 października 2020 r., skarżący odpowiedział na powyższe wezwanie. Następnie, [...]WINB (po rozpatrzeniu ww. wniosku z 14 września 2016 r., uzupełnionego pismem z 12 października 2020 r.) postanowieniem z [...] grudnia 2020 r., nr [...], znak: [...] odmówił przedmiotowego wznowienia. Na powyższe postanowienie z [...] grudnia 2020 r. skarżący złożył w terminie zażalenie. Zażalenie zostało uzupełnione pismami z 22 lutego 2021 r. oraz 18 marca 2021 r. GINB podał, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte poważną, kwalifikowaną wadą - jedną z wad wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Nie jest więc to kolejna instancja zwykłego postępowania, a postępowanie umożliwiające kontrolę prawidłowości wydanej decyzji ostatecznej, przy czym ograniczone przesłankami enumeratywnie wymienionymi m. in. w art. 145 § 1 k.p.a., których rozszerzająca wykładnia jest niedopuszczalna, jako że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej już decyzją ostateczną jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 k.p.a. Właściwy organ orzeka po wznowieniu postępowania o wzruszeniu decyzji dotychczasowej tylko wówczas, gdy stwierdzi, iż wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 146 k.p.a., a więc nie upłynął termin dopuszczalności wznowienia postępowania, ani w wyniku wznowienia postępowania nie zapadnie wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest dwuetapowe. W pierwszej fazie organ bada jedynie, czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowieniowe, a także - czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 k.p.a.. Dopiero pozytywne ustalenia organu w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W przypadku przedłożenia organowi wniosku o wznowienie postępowania, organ ten zobligowany jest m. in. do ustalenia w fazie wstępnej postępowania, czy spełniona została przesłanka natury formalnej, dotycząca terminu złożenia wniosku. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Organ odwoławczy zaznaczył, że wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia pomimo uchybienia terminu stanowiłoby rażące naruszenie prawa, godzące w zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Powołując się na orzecznictwo sądu administracyjnego wskazał, że na pierwszym etapie postępowania wznowieniowego bada się kwestie formalne: czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia określone w art. 145 § 1 k.p.a., bądź w art. 145a k.p.a., czy został zachowany termin do złożenia podania, czy wskazane we wniosku okoliczności odpowiadają przyczynie wznowienia postępowania, jak również czy z innych względów nie jest wyłączone wznowienie postępowania. Etap ten kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania albo o odmowie jego wznowienia (art. 149 k.p.a.). Jeśli zatem organ odpowie pozytywnie na powyższe kwestie, to powinien wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją. Dopiero po ustaleniu spełnienia warunków formalnych do wznowienia postępowania organ jest uprawniony i jednocześnie zobowiązany do przejścia do drugiej fazy postępowania, w której bada się przyczynę wznowienia oraz rozstrzyga istotę sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.), która może zakończyć się wyłącznie jednym z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 k.p.a. Zdaniem GINB, skarżący (we wniosku z 14 września 2016 r., doprecyzowanym pismem z 12 października 2020 r.) podniósł, że żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5, 6, 7, 8, § 2 oraz § 3 k.p.a., nie wskazując przy tym co jego zdaniem wypełnia wskazane przesłanki. W ocenie organu, nie zachodzą okoliczności umożliwiające zmianę stanowiska wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący nie podejmuje nawet próby przedstawienia nowych dowodów czy okoliczności, które mogłyby ewentualnie mieć znaczenie w sprawie rozpatrywanej w tym trybie nadzwyczajnym. Zarzuty wniosku sprowadzają się do powtarzania tez, wskazywanych już na etapie postępowania przed [...] WINB, w sprawie rozpoczętej budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...] w [...]. Wszystkie te kwestie rozpatrywane były przez organy prowadzące ww. postępowanie zakończone decyzją [...]WINB z [...]lutego 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję PINB w [...] z [...]września 2015 r., umarzającą postępowanie w sprawie rozpoczętej budowy jako bezprzedmiotowe, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji obydwu instancji. Podkreślił (powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych), że wznowienie postępowania nie ma na celu poszukiwania dowodów na poparcie twierdzeń strony, że zaistniały przesłanki wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. To strona ma naprowadzić na dowody świadczące o tym, że postępowanie zakończone decyzją ostateczną dotknięte było jedną z wad określonych w powyższym przepisie. Nie jest wystarczające do wznowienia postępowania, gdy strona odnosi się tylko do przepisów prawa i wskazuje konkretne podstawy wznowienia, nie podając jednocześnie żadnych argumentów wypełniających wskazane ani też żadnych okoliczności mogących mieć znaczenie dla sprawy. Takie działanie jest w istocie nadużyciem prawa i próbą nadania innego znaczenia podstawom wznowienia, niźli wynika to z przesłanek kodeksowych. Strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach lub decyzji, stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością pozwalającą na ustalenie, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Strona występująca z wnioskiem o wznowienie postępowania powinna zadbać o dowody potwierdzające datę dowiedzenia się o istnieniu przesłanki do wznowienia. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie próbuje nawet wykazać zachowania przez niego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją [...]WINB z [...] lutego 2016 r. Ponieważ podnoszone okoliczności powtarzają się ciągle na przestrzeni lat, próba ta i tak zakończyłaby się niepowodzeniem. Organ odwoławczy stwierdził, że skoro strona postępowania występując z żądaniem wznowienia postępowania nie wskazuje przesłanek wznowienia, czy to poprzestając jedynie na wskazaniu przepisów k.p.a., czy też w ogóle nie uzasadniając wniosku, czy też wreszcie uzasadniając wniosek w sposób, który nawet bez głębszej analizy prowadzi do wniosku, że argumenty tam wskazane nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania, to właściwy do wznowienia postępowania organ administracji powinien odmówić wznowienia postępowania, przyjmując, że istnieją formalne przeszkody do oceny wniosku w postępowaniu nadzwyczajnym. Zatem wznowienie postępowania jest w analizowanym przypadku niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Nie można bowiem przyjąć takiej wykładni przepisów dotyczących wznowienia postępowania, by każde żądanie strony obligowało organ do działań zgodnych z tymi żądaniami, gdyż to naruszałoby zasady ogólne postępowania. Dodatkowo zaznaczył, że skarżący nie posiada przymioty strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to dany podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa, który uprawniałby do żądania stosownych czynności organu administracyjnego. Z Księgi Wieczystej nr [...] wynika, że skarżący jest współwłaścicielem działek nr [...] , [...] i [...]w miejscowości [...]. Decyzja organu wojewódzkiego z [...] lutego 2016 r. dotyczy budynku mieszkalnego budowanego na działce nr [...] znacznie oddalonej od nieruchomości skarżącego, gdyż przedzielają je między sobą jeszcze działki nr [...],[...]i [...]. Działka nr [...] nie graniczy z działkami, będącymi współwłasnością skarżącego i w żaden sposób nie oddziałuje na nie, stąd - zdaniem GINB skarżący nie ma interesu prawnego w udziale w przedmiotowym postępowaniu, a więc nie jest stroną w sprawie. Ponadto organ odwoławczy nadmienił, że o tym, czy danemu podmiotowi przysługuje legitymacja strony, nie decyduje jego wewnętrzne przekonanie, lecz norma prawna, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa lub obowiązki. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania przez podmiot nie legitymujący się przymiotem strony, stanowi przesłankę o charakterze podmiotowym, skutkującą odmowę wznowienia postępowania. Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie dotyczyło oceny, czy skarżący składając wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją [...] WINB z [...]lutego 2016 r., spełnił wszystkie wymogi formalne uprawniające organ do wznowienia postępowania w danej sprawie - a nie ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów skarżącego podał, że w świetle poczynionych ustaleń nie mogą zostać uwzględnione. W konsekwencji, GINB postanowieniem z [...]kwietnia 2021 r., znak: [...], utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. 2. W L pismem z 26 maja 2021 r. (uzupełnionym pismem z 5 lipca 2021 r.) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie GINB z [...] kwietnia 2021 r. W uzasadnieniu przedstawił swoje stanowisko na poparcie podniesionych zarzutów. 3. W odpowiedzi na skargę, GINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. 1. Istota sprawy sprowadza się do zbadania zgodności z prawem postanowień organów administracyjnych odmawiających wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, w której umorzono z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rozpoczętej budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...]w miejscowości [...]. Zdaniem organów, po pierwsze - skarżący w żaden sposób nie uzasadnił przesłanek wznowienia postępowania ani też nie wskazał terminu, w którym dowiedział się o ich ewentualnej przyczynie, a po drugie – nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu. Zdaniem Sądu, rację w tym sporze należało przyznać organom a nie skarżącemu. 2. Z akt sprawy wynikają następujące okoliczności, które mają zasadnicze znaczenie dla oceny rozstrzygnięć organów: - [...]WINB decyzją nr [...] z [...] lutego 2016 r. utrzymał w mocy decyzję PINB nr [...]z [...]września 2015 r., którą umorzono z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie rozpoczętej budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...]w miejscowości [...] jako bezprzedmiotowe z uwagi na brak przedmiotu postępowania; - skarżący pismem z 14 września 2016 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...] lutego 2016 r.; - wezwaniem z 5 października 2020 r. organ wojewódzki zobowiązał skarżącego do sprecyzowania w oparciu o którą z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. wniesiono żądanie dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...] lutego 2016 r. oraz do wskazania i udokumentowania terminu, w którym wnioskujący dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania; - pismem z 12 października 2020 r. skarżący odpowiedział na powyższe wezwanie; - po rozpatrzeniu wniosku z 14 września 2016 r. (uzupełnionego pismem z 12 października 2020 r.) [...] WINB postanowieniem nr [...] z [...]grudnia 2020 r. odmówił wznowienia postępowania a po rozpoznaniu zażalenia - GINB postanowieniem z [...]kwietnia 2021 r. utrzymał je w mocy. 3. W pierwszej kolejności należy wskazać, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte poważną, kwalifikowaną wadą - jedną z wad wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji jest jednym z trybów wzruszenia decyzji ostatecznych. Przedmiotem tego postępowania nadzwyczajnego jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Podkreślenia przy tym wymaga, że postępowanie to nie stanowi "trzeciej instancji", w której bada się sprawę ponownie w jej całokształcie. Kontrolę tę wyznaczają bowiem określone przepisami prawa przesłanki, wystąpienie których otwiera dopiero możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Oznacza to, że korzystanie z tego nadzwyczajnego środka procesowego może mieć miejsce wyłącznie w przypadkach i na zasadach określonych w k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z 13 sierpnia 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 356/19). Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania jest oparty na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. (por. wyrok NSA z 14 czerwca 1999 r. sygn. IV SA 2397/98). Tylko w przypadku ujawnienia, że podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a. bądź nie został zachowany termin jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a. - organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać postanowienie odmawiającą wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w art. 150 k.p.a. i art. 151 k.p.a. (por. wyrok WSA w Kielcach z 16 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Ke 389/21). Zatem postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest dwuetapowe. W pierwszej fazie organ bada jedynie, czy podanie o wznowienie wniosła strona, czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowieniowe, a także - czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 k.p.a. Dopiero pozytywne ustalenia organu w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W przypadku przedłożenia organowi wniosku o wznowienie postępowania, organ ten zobligowany jest m. in. do ustalenia w fazie wstępnej postępowania, czy spełniona została przesłanka natury formalnej, dotycząca terminu złożenia wniosku (art. 148 § 1 k.p.a.). Przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w wypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia wniosku o wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą nieważnościową (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1 k.p.a. przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny. W niniejszej sprawie skarżący we wniosku z 14 września 2016 r. (oraz piśmie z 12 października 2020 r.) podniósł, że żąda wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5, 6, 7, 8, § 2 a także § 3 k.p.a. Nie wskazał przy tym co, jego zdaniem, wypełnia wskazane przesłanki wznowieniowe. Zasadnie twierdzą organy, że skarżący nie podjął nawet próby przedstawienia nowych dowodów czy okoliczności, które mogłyby ewentualnie mieć znaczenie w sprawie rozpatrywanej w tym trybie nadzwyczajnym. Zarzuty wniosku o wznowienie postępowania sprowadzają się do powtarzania tez, które były analizowane już na etapie postępowania przed [...] WINB. Wszystkie te kwestie rozpatrywane były przez organy prowadzące postępowanie zakończone decyzją [...] WINB z [...] lutego 2016 r. (utrzymującą w mocy decyzję PINB z [...] września 2015 r. i umarzającą postępowanie w sprawie rozpoczętej budowy jako bezprzedmiotowe). Podkreślić należy, że wznowienie postępowania nie ma na celu poszukiwania dowodów na poparcie twierdzeń strony, że zaistniały przesłanki wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. To strona ma naprowadzić na dowody świadczące o tym, że postępowanie zakończone decyzją ostateczną dotknięte było jedną z wad określonych w powyższym przepisie (por. wyrok NSA z 8 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1384/15). Zatem nie jest wystarczające do wznowienia postępowania, gdy strona odnosi się tylko do przepisów prawa i wskazuje konkretne podstawy wznowienia postępowania, nie podając jednocześnie żadnych argumentów wypełniających wskazane ani też żadnych okoliczności mogących mieć znaczenie dla sprawy. Takie działanie jest w istocie nadużyciem prawa i próbą nadania innego znaczenia podstawom wznowienia, niźli wynika to z przesłanek kodeksowych (por. wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 118/07). Dodatkowo należy wskazać, że strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej konkretnie dacie) dowiedziała się o okolicznościach lub decyzji, stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością pozwalającą na ustalenie, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. wyroki WSA w Warszawie z 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 15/11). Strona występująca z wnioskiem o wznowienie postępowania powinna zadbać o dowody potwierdzające datę dowiedzenia się o istnieniu przesłanki do wznowienia (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 grudnia 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1690/10). Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący nie próbuje nawet wykazać zachowania przez niego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją [...] WINB z [...] lutego 2016 r. Skoro skarżący występując z żądaniem wznowienia postępowania nie wskazuje przesłanek wznowienia, czy to poprzestając jedynie na wskazaniu ogólnie przepisów k.p.a., czy też w ogóle nie uzasadniając wniosku, czy też wreszcie uzasadniając wniosek w sposób, który nawet bez głębszej analizy prowadzi do wniosku, że argumenty tam wskazane nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania - to właściwy do wznowienia postępowania organ administracji powinien odmówić wznowienia postępowania, przyjmując, że istnieją formalne przeszkody do oceny wniosku w postępowaniu nadzwyczajnym (por. wyrok NSA z 12 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 2598/10). Sąd w pełni podziela takie uzasadnienie. Wznowienie postępowania jest w analizowanym przypadku niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Nie można bowiem przyjąć takiej wykładni przepisów dotyczących wznowienia postępowania, by każde żądanie strony obligowało organ do działań zgodnych z tymi żądaniami, gdyż to naruszałoby zasady ogólne postępowania (por. wyrok NSA w Rzeszowie z 4 lipca 2002 r., sygn. akt SA/Rz 115/02). Taka też sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Zatem Sąd w pełni zgadza się z twierdzeniami organów zawartymi w zaskarżonych postanowieniach, zaś argumenty skarżącego są w tej materii bezzasadne. 4. W ocenie Sądu, rację ma również organ (traktując tą przesłankę jako uzupełniającą argumentację), że w niniejszej sprawie skarżący nie posiada przymioty strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., gdyż: - z Księgi Wieczystej nr [...] wynika, że Skarżący jest współwłaścicielem działek nr [...],[...]i [...]w miejscowości [...]; - decyzja organu wojewódzkiego z [...] lutego 2016 r. dotyczy budynku mieszkalnego budowanego na działce nr [...] znacznie oddalonej od nieruchomości Skarżącego, gdyż przedzielają je między sobą jeszcze działki nr [...],[...] i [...]; - działka nr [...] nie graniczy z działkami, będącymi współwłasnością Skarżącego i w żaden sposób nie oddziałuje na nie. W związku z tym, złożenie wniosku o wznowienie postępowania przez podmiot nie legitymujący się przymiotem strony stanowi dodatkowy argument o charakterze podmiotowym skutkujący również odmową wznowienia postępowania. W orzecznictwie podkreśla się, że jeżeli w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, nie budzący żadnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot niebędący stroną, organ wydaje na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (por. wyrok WSA w Krakowie z 6 września 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 767/21). 5. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie wystąpiły zarówno przesłanki przedmiotowe jak i podmiotowe (jako uzupełniające argumentację główną) skutkujące prawidłowo wydanym postanowieniem o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Inaczej mówiąc, w sytuacji braku którejkolwiek z przesłanek, czy to podmiotowej, czy też przedmiotowej, bądź też ustalenia, że strona uchybiła terminowi do wznowienia postępowania, określonemu w art. 148 k.p.a. (lub braku ustalenia tego terminu) właściwy organ administracji publicznej zobligowany jest wydać postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 21 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 980/19). We wstępnej fazie - która ma miejsce po wpłynięciu do organu wniosku o wznowienie postępowania - analizie podlega: - to, czy wniosek ten opiera się na ustawowej przesłance i jest uzasadniony (we wniosku wskazano większość przesłanek określonych w art. 145 § 1 k.p.a. bez praktycznie żadnego uzasadnienia); - to, czy został złożony przez stronę postępowania (zasadnie twierdzą organy, że skarżący nie ma przymiotu strony); - to, czy zachowano ustawowy termin na wystąpienie z nim (skarżący nie wskazuje takiego terminu). Brak pozytywnych ustaleń we wskazanych powyżej elementach skutkuje koniecznością wydania przez organ postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Samo wniesienie podania o wznowienie postępowania przez daną osobę, czy też ewidentny brak zadowolenia z rozstrzygnięć organów w tym zakresie, czy też wreszcie jak wskazuje skarżący "bezprawie urzędnicze" - nie wszczyna automatycznie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. Podanie takie uruchamia jedynie fazę wstępną postępowania, której celem jest ustalenie przez organ, czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości złożenia wniosku. Przypomnieć przy tym należy, że każdy kto uznaje, że popełnione zostało przestępstwo ścigane z urzędu ma nie tylko prawo, lecz społeczny obowiązek zawiadomienia o tym organy ścigania (art. 304 § 1 k.p.k.) a tylko zawiadomienie, które nie jest realizacją tego obowiązku, a wykorzystaniem wspomnianej instytucji do szkodzenia innej osobie, mogłoby zostać uznane za bezprawne (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 7 września 2017 r., sygn. akt I ACa 270/17). 6. Kierując się powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło