VII SA/Wa 1902/21
WyrokWSA w Warszawie2022-02-04
Skład orzekający: Joanna Gierak-Podsiadły, Andrzej Siwek, Elżbieta Granatowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję o legalizacji budynku gospodarczego w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego, pomimo zarzutów dotyczących nieprawdziwości oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz wpływu budowy na działkę sąsiednią?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo przeprowadziły uproszczone postępowanie legalizacyjne, ponieważ spełnione zostały przesłanki określone w przepisach Prawa budowlanego, w tym wymóg 20 lat od zakończenia budowy oraz kompletność wymaganych dokumentów legalizacyjnych. Sąd podkreślił, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dotyczy wyłącznie działki, na której znajduje się obiekt, a jego ewentualna nieprawdziwość może być podstawą do wznowienia postępowania, a nie do zawieszenia bieżącego postępowania legalizacyjnego. Brak było również podstaw do zawieszenia postępowania w związku ze śledztwem dotyczącym złożenia oświadczenia, gdyż nie stanowiło ono zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. G. i J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o legalizacji budynku gospodarczego. Skarżący zarzucali m.in. nieprawdziwość oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przez właścicielkę działki A. K. oraz oddziaływanie budynku na ich nieruchomość. Organy administracji uznały, że budynek został wybudowany ponad 20 lat temu i spełnione zostały przesłanki do przeprowadzenia uproszczonej procedury legalizacyjnej, polegającej na przedłożeniu wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły Sędziowie: sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.) asesor WSA Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2022 r. sprawy ze skargi E. G. – K. i J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie legalizacji budynku gospodarczego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "[...]WINB", "organ II instancji"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 2351, dalej jako "p.b."), po rozpatrzeniu odwołania E. G. i J. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB", "PINB w [...]", "organ I instancji") z dnia [...] maja 2021r., nr [...] orzekającej o legalizacji budynku gospodarczego oznaczonego symbolem "126 - i" zlokalizowanego na terenie działki nr ew. [...] w m. [...], gmina [...] - utrzymał w mocy decyzję I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że PINB w [...] pismem z dnia 23 listopada 2020 r. zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej polegającej na budowie obiektu budowlanego oznaczonego w ewidencji gruntów i budynków powiatu nowodworskiego symbolem "126 - i", zlokalizowanego na działce nr ew. [...], obręb: [...], gmina [...] stanowiącej własność A. K.. Tym samym pismem organ I instancji wezwał A. L. K. do udzielenia informacji jaką funkcję pełni przedmiotowy budynek oraz wskazania daty zakończenia budowy przedmiotowego budynku.
W dniu 10 grudnia 2020 r. do organu I instancji wpłynęło pismo A. K., z treści którego wynika, iż sporny budynek pełni funkcję gospodarczą, a budowa zakończyła się prawdopodobnie w 1995 r.
W dniu 18 grudnia 2020 r. do organu I instancji wpłynęło pismo A. K. w załączeniu którego przesłano dwa zdjęcia satelitarne przedstawiające zabudowę działki nr ew. [...] w latach 1990 oraz 1997 oraz plan zagospodarowania działki nr ew. [...] stanowiący załącznik do decyzji z dnia [...] października 1993 r. nr [...]
PINB w [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. mr [...], powołując się na art. 49g p.b.. nałożył na A. K. obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie 90 dni od dnia doręczenia postanowienia, tj. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku gospodarczego; ekspertyzę techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazującą czy stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
W dniu 4 stycznia .2021 r. do organu I instancji wpłynęło drogą elektroniczną pismo E. G. i J. K. (dalej jako "skarżący") w ww. sprawie. Skarżący wskazali, że A. K., nie posiadała pozwolenia na budowę ww. budynku, a jej oświadczenie o dacie wybudowania budynku jest nieprawdziwe.
W dniu 9 marca 2021 r. do organu I instancji wpłynął wniosek A. K. o legalizację przedmiotowego budynku zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w m. [...], do którego załączono dokumenty wymagane ww. postanowieniem PINB z dnia [...] grudnia 2020 r.
W dniu 13 kwietnia 2021 r. do organu I instancji wpłynęło drogą elektroniczną pismo E. G. z dnia 12 kwietnia 2021 r. w ww. sprawie.
PINB w [...] decyzją z dnia [...] maja 2021 nr [...] r., powołując się na art. 49 i ust. 1 pkt 1 i ust. 2 p.b., orzekł o legalizacji budynku gospodarczego oznaczonego symbolem "126 - i" zlokalizowanego na terenie działki nr ew. [...] w m. [...], gmina [...].
PINB wskazał, że przedłożony przez skarżącą materiał dowodowy w postaci zdjęć Głównego Geodety Kraju potwierdza, że omawiany budynek został wybudowany do 1997 r. Dlatego też postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020r., nałożył na właściciela obiektu obowiązek przedłożenia dokumentów w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego. A. K. przedłożyła w wyznaczonym terminie ekspertyzę techniczną przedmiotowego obiektu, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowalne oraz geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku gospodarczego. Z ekspertyzy sporządzonej przez uprawnioną osobę wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Zdaniem PINB powyższe wskazuje, że przesłanki art. 49i p.b. zostały spełnione,
Pismem z dnia 2 czerwca 2021 r. odwołanie od ww. decyzji w ustawowym terminie złożyli E. G. i J. K.
Skarżący postawili zarzuty naruszenia art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. Wskazali, że A. K. w wykonaniu postanowienia PINB z dnia [...] grudnia 2020 r. przedłożyła oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jednakże zdaniem skarżących ww. oświadczenie inwestorki jest nieprawdziwe, wprowadzające organ w błąd, albowiem inwestorka nie posiada zgody skarżących. W obszernym wywodzie dotyczącym pojęcia "obszaru oddziaływania obiektu" skarżący wskazali, że posadowiony na działce [...] budynek gospodarczy "126-i" oddziałuje na działkę skarżących i w związku z tym faktem, nie może podlegać bez zgody skarżących pod procedurę legalizacji. A. K. nie uzyskała zgody skarżących na wykonanie robót budowlanych oraz na posadowienie budynku gospodarczego. Wbrew złożonemu oświadczeniu o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, nie dysponowała takim prawem. Skarżący wskazali, że pismem z dnia 1 czerwca 2021 r. zawiadomili Prokuraturę Rejonową w [...] o możliwości popełnienia przez A. K. przestępstwa z art. 233 k.k.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2021 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję PINB w [...].
W swoim uzasadnieniu [...]WINB wskazał, że organ I instancji podjął prawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie. Organ, przywołując treść art. 49i ust. 1 pkt 1 i 2 p.b. podniósł, że przedłożona przez inwestorkę mapa inwentaryzacji powykonawczej przedstawia lokalizację przedmiotowego budynku oznaczonego symbolem "126 - i", a z oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynika, iż działka nr ew. [...] na której usytuowany jest sporny obiekt budowlany stanowi własność A. K.. Ekspertyza techniczna - Ocena stanu technicznego budynku gospodarczego oznaczonego symbolem "126 - i" na działce nr ew. [...] w m. [...], gmina [...] została sporządzona, według oświadczenia jej autora mgr inż. Ł. R., "zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej w zakresie konstrukcji". Z opisu technicznego konstrukcji spornego obiektu przedstawionego w powyższym opracowaniu wynika, iż: " (...) Budynek istniejący jest w stanie ogólnym dobrym, widać na nim drobne naprawy i wymiany, niemniej stan budynku nadaje się do użytku jako budynek gospodarczy. Wykonanie budynku nie jest precyzyjne, widoczne odchyłki oraz średni stan wykończeniowy. Co nie stanowi problemu w użytkowaniu go jako gospodarczego oraz nie wpływa na jego stan pod względem nośności (...)". Natomiast w we wnioskach i zaleceniach ww. opracowania wskazano, iż: "(...) Na podstawie dokonanych oględzin budynku, analizy stanu technicznego oraz analizy obliczeniowej stwierdza się, że budynek nadaje się do użytku gospodarczego, a jego elementy nośne są w stanie dobrym (...) przedmiotowy budynek spełnia wymagania konstrukcyjne do użytkowania go jako budynek gospodarczy (...)". Tym samym zdaniem [...]WINB zasadnym było przeprowadzenie procedury uproszczonej legalizacji przedmiotowego budynku gospodarczego i wydanie decyzji orzekającej o jego legalizacji, w oparciu o art. 49i znowelizowanego Prawa budowlanego.
Odnosząc się do zarzutów zawartych odwołaniu [...]WINB podniósł, że nie mają one wpływu na treść rozstrzygnięcia. Z ustalonego w ramach prowadzonego postępowania stanu faktycznego wynika, iż przedmiotowy budynek gospodarczy powstał ponad 20 lat temu. Natomiast A. K. przedłożyła wymagane postanowieniem wydanym na podstawie 49g p.b. dokumenty, co obligowało organ nadzoru I instancji do wydania decyzji o legalizacji przedmiotowego budynku gospodarczego. Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego na postanowienie wydane na podstawie art. 49g p.b. stronom przysługuje prawo do wniesienia zażalenia. Akta sprawy nie wskazują aby skarżący skorzystali z ww. uprawnienia. W ocenie [...]WINB bez znaczenia pozostają zarzuty przedstawione w treści odwołania dotyczące nieprawidłowości w złożonym przez A. K. oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane odnosi się wyłącznie do działki na której posadowiony jest obiekt będący przedmiotem postępowania. Przy składaniu ww. oświadczenia nie uwzględnia się kwestii ewentualnego oddziaływania obiektu na nieruchomości sąsiednie. A. K. złożyła podpis pod ww. oświadczeniem, w którym zawarte było pouczenie o odpowiedzialności karnej, zgodnie z art. 233 k.k. Natomiast zgodnie z wyrokiem WSA w Gliwicach z dnia 7 maja 2021 r., sygn. akt: II SA/G1 1142/20 dopóki złożone oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b., nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem faktycznym i prawnym.
Z tą decyzją nie zgodzili się E. G. i J. K., którzy pismem datowanym na 23 sierpnia 2021 r. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając decyzję w całości, zarzucając jej naruszenie:
- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7 i 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w szczególności poprzez zaniechanie i poddanie prawidłowej ocenie złożone do akt sprawy oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane,
- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to w szczególności zaniechanie zawieszenia postępowania do momentu uprawomocnienia się wyroku z postępowania karnego wniesionego do Prokuratury Rejonowej w [...] z dnia 8 sierpnia 2021 r. z art. 233 k.k.
- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania, a to poprzez uznania zarzutu naruszenia przez organ art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 p.b. poprzez błędną wykładnię tych przepisów, prowadzącą do zbyt rygorystycznego ograniczenia rozumienia oddziaływania obiektu,
- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania, a to poprzez uznania zarzutu naruszenia przez organ art. 3 pkt 20 p.b. poprzez błędną wykładnię tych przepisów, prowadzącą do nie wskazania sposobu zagospodarowania nieruchomości skarżących,
- naruszenie przepisów postępowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. mających istotny wpływ na wynik postępowania, przez ich niezastosowanie.
Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący w bardzo obszernej skardze wskazali, że posadowiony nielegalnie budynek stanowiący samowolę budowlaną narusza i ogranicza własność wnioskujących poprzez blokowanie prawidłowej komunikacji działki [...] z drogą publiczną uniemożliwia wnioskującym prawidłowe ogrodzenie nieruchomości, gdyż jego lokalizacja oddziałuje na nieruchomość skarżących tj. działkę [...] (budynek znajduje się w nieprawidłowej odległości 1,5 metra od granicy działki [...] należącej do skarżących). Skarżący wskazali, że nie jest prawdziwe ustalenie przez [...]WINB, że to PINB w [...] z urzędu wszczął postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej, albowiem PINB już w dniu 12 kwietnia 2020 r. poinformowany przez skarżących o tym, że budynek niemieszkalny oznaczony symbolem "126i" posadowiony został nielegalnie, bez stosownego pozwolenia na budowę.
Skarżący wskazali, że organ nieprawidłowo przyjął, iż oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane odnosi się wyłącznie do działki na której posadowiony jest obiekt będący przedmiotem postępowania a przy składaniu oświadczenia nie uwzględnia się kwestii ewentualnego oddziaływania obiektu na nieruchomości sąsiadów. Organ zobowiązany był do ustalenia, czy wskazane przez skarżących nieprawdziwe oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane przez A. K. narusza ich prawa. Skarżący jako właściciele działki sąsiedniej w stosunku do działki o numerze ewidencyjnym [...], uprawnieni są do żądania sprawdzenia, czy poddana legalizacji budowla "126i" ograniczy prawo skarżących do zagospodarowania własnej nieruchomości, z czym zwrócili się podczas przeprowadzanej procedurze legalizacji do odpowiednich organów administracji państwowej. Tym samym wyrażony został przez skarżących sprzeciw wykluczający legalizację budynku w procedurze uproszczonej.
Skarżący podnieśli, że w dniu 12 lipca 2021 r. złożyli do [...]WINB informację o tym, że w dniu 6 lipca 2021 roku Prokurator Rejonowy w [...] pismem z dnia 5 lipca 2021 roku (znak sprawy [...]) poinformował o wszczęciu śledztwa za art. 233 k.k. co do oświadczenia dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane złożonego przez A. K. w niniejszym postępowaniu. W związku z powyższym zasadnym było aby organ w dniu 22 lipca 2021 roku pośpiesznie nie wydał decyzji, lecz zawiesił toczące się postępowanie do wyjaśnienia toczącego się postępowania karnego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z z 2022 r. poz. 329ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.).
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2021r., nr [...] orzekającą o legalizacji budynku gospodarczego oznaczonego symbolem "126 - i" zlokalizowanego na terenie działki nr ew. [...] w m. [...], gmina [...].
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy regulujące uproszczone postępowanie legalizacyjne, tj. art. 49f – 49i p.b. Wskazać należy, że na podstawie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 13 lutego 2020 r., poz. 471), z dniem 19 września 2020 r. weszły w życie przepisy art.. dotyczące uproszczonego postępowania legalizacyjnego. W myśl tego 49f ust. 1 p.b w przypadku stwierdzenia budowy obiektu budowlanego lub jego części:
1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia
- jeżeli od zakończenia budowy upłynęło co najmniej 20 lat, organ nadzoru budowlanego wszczyna uproszczone postępowanie legalizacyjne.
W ocenie Sądu z powyższego przepisu wynika, że ww. przepis dotyczy wyłącznie obiektów budowalnych wykonanych w warunkach samowoli budowlanej. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że budynek gospodarczy oznaczony symbolem "126 - i" zlokalizowany na terenie działki nr ew. [...] w m. [...], gmina [...] powstał wskutek samowoli budowlanej. Prawidłowo też organy ustaliły, że przedłożony przez skarżącą materiał dowodowy w postaci zdjęć Głównego Geodety Kraju potwierdza, że omawiany budynek został wybudowany przed 1997 r. Podkreślić należy, organ wszczął postępowanie w dniu 23 listopada 2020 r., a więc jedynie wykazanie przez stronę skarżącą, że omawiany budynek został wybudowany po dniu 23 listopada 2000 r. (a więc przed upływem 20 lat) mogło wskazywać na niespełnienie przesłanek wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego. Skarżący starali się wykazać, że w roku 1995 oraz 1997 r. przedmiotowy budynek nie był jeszcze posadowiony (m.in. przedstawili kadry z nagrania wideo z 1995 r, m jednakże w żaden sposób nie wykazali, że omawiany budynek został posadowiony po dniu 23 listopada 2000 r.).
Kolejny etap omawianego postępowania został uregulowany w art. 49g p.b. w myśl tego przepisu w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie nie krótszym niż 60 dni od dnia jego doręczenia (ust. 1). W myśl art. 49g ust. 2 p.b. do dokumentów legalizacyjnych, o których mowa w ust. 1, należą:
1) oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;
2) geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektu budowlanego;
3) ekspertyza techniczna sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazująca, czy stan techniczny obiektu budowlanego:
a) nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz
b) pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania,
Na ww. postanowienie przysługuje zażalenie (ust. 3).
W niniejszej sprawie na podstawie ww. przepisu PINB w [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. mr [...], nałożył na A. K. obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w terminie 90 dni od dnia doręczenia postanowienia, tj. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku gospodarczego; ekspertyzę techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, wskazującą czy stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Podkreślić należy, że A. K. przedłożyła do organu I instancji omawiane dokumenty, a skarżący nie złożyli zażalenia na powyższe postanowienie.
W myśl art. 49h ust. 1 p.b. w trakcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego sprawdza:
1) kompletność dokumentów legalizacyjnych oraz
2) czy z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt 3, wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
Natomiast w myśl art. 49i ust. p.b. organ nadzoru budowlanego w uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym wydaje decyzję o legalizacji, w przypadku gdy:
a) dokumenty legalizacyjne są kompletne lub ich niekompletność została usunięta zgodnie z postanowieniem, o którym mowa w art. 49h ust. 2, oraz
b) z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt 3, wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania;
Ocenie Sądu słusznie organy ustaliły kompletność dokumentów legalizacyjnych, gdyż A. K. przedłożyła w wyznaczonym terminie ekspertyzę techniczną przedmiotowego obiektu, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowalne oraz geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku gospodarczego.
Ponadto prawidłowo ustalono, że z przedłożonej przez inwestorkę ekspertyzy sporządzonej przez uprawnioną osobę wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Prawidłowo organy ustaliły, że przesłanki z art. 49i p.b. zostały spełnione, a tym samym należało wydać decyzje o legalizacji.
W ocenie Sądu całkowicie bezzasadne są zarzuty skarżących formułowane zarówno w odwołaniu jak i skardze. Otóż podkreślić należy, w omawianym postepowaniu organ I instancji uznał (a organ II instancji zaaprobował), że działka skarżących - nr ew. [...] w m. [...], gmina [...] - znajduje się w obszarze oddziaływania omawianej inwestycji budowlanej (budynku gospodarczego oznaczonego symbolem "126 - i" zlokalizowanego na terenie działki nr ew. [...] w m. [...], gmina [...]), dlatego też skarżący zostali uznani za strony niniejszego postępowania. Błędnie jednak wskazują skarżący, że w związku z tym, że ich działka znajduje obszarze oddziaływania omawianej inwestycji budowlanej, ro inwestorka przy złożeniu oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane powinna uzyskać zgodę skarżących, gdyż w przeciwnym przypadku dopuszcza się przestępstwa z art. 233 k.k. Ani z przepisów prawa ani orzecznictwa nie wynika konieczność uzyskania takiej zgody. Ma rację organ, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane odnosi się wyłącznie do działki na której posadowiony jest obiekt będący przedmiotem postępowania. Przy składaniu ww. oświadczenia nie uwzględnia się kwestii ewentualnego oddziaływania obiektu na nieruchomości sąsiednie. Dopóki złożone oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b., nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem faktycznym i prawnym. Wymóg posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest wymogiem materialnoprawnym. Jego brak uniemożliwia uzyskanie pozwolenia na budowę. Natomiast wymóg złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest wymogiem procesowym. Jest to bowiem jedynie ułatwienie dowodowe dla inwestora, który może wykazać ww. prawo poprzez złożenie oświadczenia bez konieczności załączania do wniosku dokumentów potwierdzających to prawo, takich jak np. wypis z Księgi wieczystej, akt notarialny, umowa dzierżawy. Złożenie oświadczenia samo w sobie jest wystarczające do uznania przez organ administracji, że inwestor posiada prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dopiero jeśli pojawią się uzasadnione wątpliwości co do zgodności z rzeczywistością tego oświadczenia, organ administracji może podjąć czynności w celu jego weryfikacji. W niniejszej sprawie wskazać należy, że w katach administracyjnych sprawy znajduje się decyzja z 1994 r. zezwalającego inwestorce na budowę budynku mieszkalnego ma=na omawianej działce oraz aktu notarialnego, z którego wynika, ze skarżąca nabyła omawianą działkę. Tym samym brak było wątpliwości co do co do zgodności ze stanem faktycznym oświadczenia o posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazać należy, że w myśl powołanego przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wyjaśnić należy, że na konstrukcję "zagadnienia wstępnego", o którym mowa w ww. przepisie, składają się cztery elementy: (1) zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego; (2) wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia, tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie danej sprawy i wydanie decyzji; (3) rozstrzygnięcie należy do kompetencji innego organu albo sądu; (4) istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Przy czym, jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1570/11 (publ. Cbosa), organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde - zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony - zakończenie postępowania administracyjnego. Innymi słowy, zagadnienie wstępne musi wpływać na rozpatrzenie sprawy głównej. Chodzi tu o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej, od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno więc zależeć rozpatrzenie sprawy administracyjnej w ogóle, nie zaś wydanie pozytywnej lub negatywnej dla wnioskodawcy decyzji. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe.
Zatem, organ administracji publicznej przed zawieszeniem postępowania na podstawie cyt. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., obowiązany jest ustalić, czy występuje opisany wyżej związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a stwierdzonym zagadnieniem; o występowaniu takiego związku/zależności przesądzać będą przepisy prawa materialnego, stanowiące podstawę prawną decyzji administracyjnej. W razie gdy związek ten nie występuje, organ obowiązany jest przyjąć, że nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Podkreślić przy tym trzeba, że zawieszając postępowanie na podstawie ww. przepisu organ nie może kierować się przewidywaniami, co do wyniku postępowania, lecz tym, czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa jest możliwe rozpoznanie sprawy. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 803/16, "Samo stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy rozpoznawanej sprawy, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania". Podobnie przyjął NSA w wyroku z dnia 19 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 541/18, podnosząc, że "Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego". Istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu ww. przepisu jest więc istnienie ścisłej zależności pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem, a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji; "brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji" (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1268/16). Przedstawiając w taki sposób pojęcie zagadnienia wstępnego, NSA w wyroku z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt II OSK 1067/15 dodatkowo stwierdził, że "Na interpretację zagadnienia wstępnego jako przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego nie mają, co do zasady, wpływu względy natury celowościowej ani ekonomiki postępowania".
W ocenie Sądu także prowadzone przez Prokuratora Rejonowego w [...] (znak sprawy [...]) śledztwo co do popełnienia przestępstwa art. 233 k.k. co do oświadczenia dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane złożonego przez A. K. w niniejszym postępowaniu nie ma wpływu na niniejsze postępowania administracyjne. Ewentualne wydanie orzeczenia, że omawiane oświadczenie zostało złożone w wyniku popełnienia przestępstwa mogłoby być przesłanką do wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego ww. decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. wydanie decyzji w wyniku przestępstwa.
Dokonując analizy zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7 k.p.a.). Ponadto, zdaniem Sądu, organ, wydając sporną decyzję, oparł się na materiale zgromadzonym w sprawie. Organ dokonał również wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszym postępowaniu, oceniając przy tym w sposób pełny znaczenie i wartość poszczególnych dowodów i argumentów strony dla toczącej się sprawy.
Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Sądu - uznać, iż w zaskarżonej decyzji brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które organ odwoławczy poczyniłby w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi przeprowadzenie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ wyraźnie wskazał wszelkie istotne przesłanki zarówno faktyczne, jak i prawne, wyjaśniając przy tym dokładnie ich znaczenie dla skarżących.
Biorąc powyższe pod uwagę należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło