VII SA/Wa 1951/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), sędzia WSA Tomasz Janeczko, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...]" Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do przedstawienia dokumentów oddala skargę ` [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ([...]WINB) postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia [...] sp. z o.o. sp. k. w W. – utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (PINB) z [...] stycznia 2019 r. nr [...] nakładające obowiązek przedstawienia dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego Organ wskazał, że podczas kontroli [...] października 2018 r. PINB ustalił, że na dz. ew. [...] z obr. [...] przy ul. [...] u zbiegu z ul. [...] usytuowana jest konstrukcja stalowa na fundamencie z bloków betonowych (2 rzędy po 6 bloczków), częściowo zagłębionych w gruncie, wyposażona w 5 wysięgników z lampami halogenowymi zasilanymi przewodem z biurowca. Dalej wyjaśnił, że w Prawie budowlanym można mówić o dwóch rodzajach urządzeń reklamowych. Pierwszy stanowią budowle wymienione w art. 3 pkt. 3 cyt. ustawy "wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe", na które wymagane jest pozwolenie na budowę.Do drugiego zalicza się tablice i urządzenia reklamowe, na instalowanie których jest wymagane - zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 p.b. – zgłoszenie. [...]WINB podkreślił, że fundament, konstrukcja, wysokość i wielkość tablicy ekspozycyjnej (8,5 m x 15 m) świadczą o budowie urządzenia reklamowego, na które niezbędne było pozwolenie na budowę, którego inwertor nie posiada. Dalej organ przybliżył pojęcie trwałego związania z gruntem. Następnie wskazał, że Prezydent [...] decyzją z [...] maja 2018 r. odmówił udzielenia pozwolenia na budowę nośnika informacji dla ludności z oświetleniem (dz. nr ew. [...] i [...] przy ul. [...] w W., a decyzją z [...] czerwca 2018 r. wniósł sprzeciw do zgłoszenia budowy instalacji nośnika informacji dla ludności z oświetleniem na ww. działce i stwierdził bezzasadność zgłoszenia rozbiórki istniejącego na tej działce nośnika reklamowego podając, że z dołączonego rysunku wynika, że inwestycja dot. budowy konstrukcji stalowej zakotwiczonej w 12 stopach fundamentowych (2,2 m x 1,6 m x 1,2 m każda) o szerokości17,62 m i wysokości 10,85 m, pokrytą winylem o pow. ok. 133 m2. Ne stanowi zatem instalacji w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Jest natomiast wolnostojącym, trwale związanym z gruntem urządzeniem reklamowe w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawo budowlane i wymaga pozwolenia na budowę. Rozstrzygnięcie to Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzją z [...] sierpnia 2018 r., która jest ostateczna. Inwestor nie był zatem uprawniony do rozpoczęcia budowy nośnika. Nośnik zrealizowano zatem samowolnie, co oznacza, że organ I instancji zasadnie nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonej dokumentacji. Skargę na to postanowienie złożyła [...] Sp. z o.o. Sp.k., zarzucając naruszenie: a) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, pomimo braku podstaw do zastosowania art. 48 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, gdyż inwestycja nie jest budową, a instalacją urządzenia reklamowego, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, b) art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego poprzez jego błędne zastosowanie do inwestycji niewymagającej pozwolenia na budowę, c) art. 3 pkt 1, 3, 6, 7 i art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez niezasadne uznanie, iż inwestycja wymagała pozwolenia na budowę w skutek jej błędnej kalifikacji jako budowli a nie instalacji urządzenia reklamowego, d) art. 7, 8, 77 k.p.a. poprzez niezebranie wyczerpujące i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, niepodjęcie wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy odnośnie charakteru i kwalifikacji prawnej inwestycji, co skutkowałonieprawidłowym uzasadnieniem postanowienia i zastosowaniem normy prawa materialnego. Wniesiono o uchylenie postanowień organów obu instancji W ocenie spółki organ błędniezakwalifikował roboty, a zatemniezasadnie zastosował art. 48 Prawa budowlanego. Inwestycja nie stanowiła instalowania urządzenia reklamowego - art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Zgodnie z linią orzeczniczą instalacja urządzeń reklamowych, w tym wolnostojących nośników reklamowych nie wymaga pozwolenia na budowę, które nie zostało uzależnione przez ustawodawcę od wielkości urządzenia reklamowego, ani od tego czy urządzenie jest wkopane w ziemię, czy ustawione na konstrukcji ziemnej. Prawo budowlane nie przewidujeformalnego podziału inwestycji i stosowania odmiennych przepisów. Ponadto art. 29 ust. 2 pkt 6 zwalnia od uzyskania pozwolenia na budowę nie tylko tablice reklamowe, ale i urządzenia reklamowe, co składa się na całość urządzenia reklamowego, a więc także elementy konstrukcyjne. Natomiast, jeżeli skala i wielkość robót może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych, wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, na podstawie art. 30 ust. 7 organy mogą nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę na roboty objęte zgłoszeniem. Strona wskazała na różnicę instalacji i budowy podkreślając, że instalacja jest montażem elementów tworzących takie urządzenie. W tym przypadku chodzi o instalację urządzenia reklamowego niezwiązanego trwale z gruntem. Urządzenie nie musi być wykonywane w danym miejscu i w każdej chwili może być przeniesione. Mieści się zatem w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ I instancji niezasadnie zatem wydał postanowienie w trybie art. 48 ustawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem, czyli ustalenie czy organy prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Problem prawny w niniejszej sprawie sprowadzał się do oceny, czy budowa opisanego nośnika reklamowego wymagała pozwolenia na budowę, czy tylko zgłoszenia. Kluczowe znaczenie miało zatem ustalenie, czy roboty budowlane przy ww. urządzeniu reklamowym polegały na "instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych" w myśl art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawo budowlanego, czy też były robotami polegającymi na budowie "budowli" objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Rację ma organ wskazując, że Prawo budowlane nie wskazuje jakie przesłanki przesądzają o uznaniu obiektu budowlanego za trwale związany z gruntem, bo nie definiuje tego terminu. Opierając się na definicji słownikowej przez "instalowanie" należy rozumieć zakładanie, montowanie jakiegoś urządzenia technicznego (w nowym miejscu). Natomiast pojęcie "montażu" oznacza składanie, zespolenie części lub zespołów w dalsze zespoły lub gotowy wyrób. Zarówno zatem pojęcie instalowania, jak i montażu, odnosi się do sposobu, rodzaju działania, w wyniku którego powstaje nowy obiekt. W konsekwencji zakres prac, jakie winny być wykonane przy realizacji urządzenia zawsze będzie wynikał z konkretnej sytuacji, na którą wpływa wielkość tegoż urządzenia, ciężar jak i miejsce posadowienia. Inny bowiem charakter będą miały prace przy wykonywaniu urządzenia wolno stojącego o wadze kilku kilogramów i wysokości jednego metra, a inny urządzenia o kilkuset kilogramowej wadze i wysokości kilkunastu metrów. Tym samym to wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa decydują o przyjęciu, czy może być on urządzeniem reklamowym wolnostojącym, trwale związanym z gruntem, czy obiektem wolnostojącym nietrwale związanym z gruntem. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych., w którym podkreśla się, że o tym, czy obiekt jest trwale związany z gruntem nie przesądza sposób, w jaki posadowiono go w gruncie, czy na gruncie, jak również technika w jakiej tego dokonano. O trwałym bądź nietrwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje też technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu w inne miejsce. Podstawowe znaczenie ma natomiast ustalenie, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. O tym, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem w istocie decydują więc jego parametry techniczne (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 134/09; z 3 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1331/09; z 15 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 811/08; z 12 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 324/08 oraz wyroki NSA z dnia 11 stycznia 1999 r., sygn. akt II SA 1617/98; z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05; z dnia 4 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 10/09; z dnia 4 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 427/10). Kierując się powyższym, należało podzielić stanowisko organów, że opisany nośnik reklamowy jest urządzeniem reklamowym trwale związanym z gruntem. Świadczy o tym ewidentnie: częściowo zagłębiony w gruncie fundament, na który składa się 12 bloków betonowych jak również konstrukcja reklamy zamontowanej na tym fundamencie, wielkość tablicy ekspozycyjnej (8,5 m x 15 m), podświetlanej z góry 5 lampami halogenowymi, wysokość całości ponad 10 m. Wzniesienie takiego nośnika reklamowego stanowi zatem budowę, a nie instalację tablic i urządzeń reklamowych, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawo budowlanego, jak wskazywała skarżąca. W konsekwencji - zdaniem Sądu-- dokonano prawidłowej kwalifikacjiww. inwestycji na gruncie przepisów ustawy Prawo budowlane oraz poddały prawidłowej analizie materiał dowodowy. Tym samym nie dopuściły się - wbrew zarzutom skarżącej - naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, jak i nie uchybiły przepisom prawa materialnego. W celu legalizacji spornego nośnika reklamowego zasadnie zatem wszczęto procedurę legalizacyjną, o której mowa w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, nakładając na inwestora w pierwszej kolejności zaskarżonym postanowieniem obowiązek przedstawienia dokumentacji wymienionej w art. 48 ust. 3 cyt. ustawy. Rację mają bowiem organy, że przedmiotową inwestycję zrealizowano w warunkach samowoli budowlanej, skoro decyzją z [...] czerwca 2018 r. wniesiono sprzeciw do zgłoszenia budowy nośnika informacji dla ludności z oświetleniem na ww. działkach, jak i stwierdzono bezzasadność zgłoszenia rozbiórki istniejącego w tym miejscu nośnika reklamowego. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy decyzją Wojewody [...] z [...] sierpnia 2018 r. Z podanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym - na podstawie art. 119 pkt 3 powołanej ustawy.